alis_monro_para_polli_eutuchia

Της Αρχοντούλας Διαβάτη

Έπεσε στα χέρια μου το «Εγκώμιο του ποδηλάτου» – Μarc Auge, εκδ. Αλήστου Μνήμης.

Το γόητρο του ποδηλάτου είναι τέτοιο που το άθλημα της ποδηλασίας επιστρέφει με απροσδόκητες μορφές. Στο τέλος του 19ου αιώνα υπήρξε μέσο απελευθέρωσης των γυναικών στην Ευρώπη και τις ΗΠΑ, που με τα παντελόνια και τα μπουφάν τους αντιτάχθηκαν στη σεμνότυφη μούχλα των σεξιστών κάθε φυράματος. Θυμάμαι στην ταινία «Όταν έγινα γυναίκα» της Μεσκινί, Ιρανής σκηνοθέτιδας, βοηθού του Μαχμαλμπάφ που είχα δει στο φεστιβάλ, σε ένα από τα επεισόδια της σπονδυλωτής ταινίας, οι γυναίκες παίρνουν μέρος στην ποδηλατοδρομία με τα μακριά μαύρα ρούχα και τις μαντήλες -ένα μαύρο σμήνος στην διαφημιστική αφίσα της ταινίας- κόντρα στις απειλές και τις απαγορεύσεις των δικών τους. Η θέση τους είναι κοντά στον άντρα τους και τα παιδιά τους.

Αλλά και «Έχουμε ανάγκη το ποδήλατο για να ξαναεστιάσουμε στους εαυτούς μας, εστιάζοντας εκ νέου στους τόπους που ζούμε. Το ποδήλατο γίνεται έτσι το σύμβολο μιας αστικής ουτοπίας που θα επανασυμφιλίωνε την κοινωνία με τον εαυτό της. Ο στενός ορίζοντας απελευθερώνεται. Το τοπίο κινείται. Το πρώτο πετάλισμα είναι η απόκτηση μιας καινούργιας αυτονομίας, είναι η ευχάριστη απόδραση, η χειροπιαστή ελευθερία, η ανακάλυψη του εαυτού, επιστροφή στην ουτοπία και επιστροφή στην πραγματικότητα. Σε ένα νέο ανθρωπισμό!

Και η κατακλείδα: «Η χρήση του ποδηλάτου μας προσφέρει μια παιδική ψυχή και μας ξαναδίνει ταυτόχρονα το νόημα του πραγματικού και την ικανότητα να παίξουμε. Μοιάζει με μια συνεχή εκπαίδευση για την εκμάθηση της ελευθερίας, της διαύγειας και μέσω αυτών κάποιου πράγματος που θα έμοιαζε ίσως με ευτυχία». 

Διαβάζω συγχρόνως το θαυμαστό βιβλίο της Α. Μονρό με τον ειρωνικό τίτλο Πάρα πολλή ευτυχία. Σ’ ένα διήγημα, Για Παιχνίδι, βρίσκω τον κόσμο της παιδικής ηλικίας να μου γνέφει με αμφιθυμία. Στην κατασκήνωση δυο κορίτσια γίνονται φίλες, γίνονται κολλητές υπερβάλλοντας και κοιτώντας τον κόσμο όλο μέσα από το γυαλί αυτής της επικοινωνίας.

Νομίζω πως στα τελευταία βιβλία της Ζυράννας Ζατέλη ξαναβρίσκει κανείς την μελαγχολική ευφροσύνη στις ανοιχτωσιές των παιδικών παιχνιδιών και το μυστήριο των πραγμάτων όπως τα ζούνε τα παιδιά. Εκείνη μιλάει για τις αλάνες σε έναν πολύ μικρό τόπο, τη γενέθλια πόλη της που πολύ θυμίζει τη γειτονιά τη δική μου στο Χαριλάου του ΄50.

Έξι εννιά; Είχε ρωτήσει την προπαίδεια στο «πορτρέτο του καλλιτέχνη» τον μικρό Τζόις ένας συγγενής, μάλλον, μες στο αφιλόξενο τοπίο ενός γεύματος.

Τα ίδια τράβηξαν κι αυτές στην επίσκεψη με τη μητέρα τους στο σπίτι της θείας Δάφνης – τέλειωσαν τα άλλα θέματα;

Aπογευματάκι και ο θείος Θανάσης ο Χίτογλου, συνταξιούχος δικαστικός -ιδέα δεν είχαν τι ακριβώς σήμαινε αυτό- αυστηρός και τυπικός, κι αυτές αμήχανες, πρώτη φορά στο ξένο σπίτι, καθισμένες, σοβαρές, έπλητταν στριφογυρίζοντας ή κοιτώντας πάνω κάτω τα έπιπλα και τα βιβλία στη βιβλιοθήκη-συμπαγή και ομοιόμορφα με χρυσές ράχες - γύρισε προς το μέρος τους χαμογελώντας δυσοίωνα, «έχουμε ένα πρόβλημα. Λοιπόν...». Δεν θυμάται αν είχαν αρχίσει στο σχολείο τα προβλήματα με τις δεξαμενές και πόσο έτρεχε κάθε μέρα ένας κρουνός άλφα.

Δεν πιστεύει ότι επιχείρησε να ξαπλωθεί σε τέτοια χωράφια. Όμως μια απειλή κρεμόταν ήδη πάνω απ’ τα κεφάλια τους. Εκείνος ολοκλήρωνε την εκφώνηση του προβλήματος όταν η Μαρία βγήκε ήσυχα ήσυχα στο μπαλκόνι - είχαν όμως εκεί ωραία φυτά, ε; Ουφ, βασανιστές παιδιών. Το θυμούνται μνησίκακα όταν ανατρέχουν στα παιδικά τους χρόνια, χωρίς νοσταλγία, ψάχνοντας μόνο να βαθμολογήσουν τους μεγάλους. Μεγάλες κι αυτές σήμερα δεν κάνουν τέτοια λάθη. 

 

Ακολουθήστε την boopress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Παράδοση και αυθεντία – Σκέψεις για την αξιολόγηση της τέχνης

Παράδοση και αυθεντία – Σκέψεις για την αξιολόγηση της τέχνης

Επισημάνσεις για τη σχέση παράδοσης, πρωτοποριακών κινημάτων και των καλλιτεχνών σήμερα. Κεντρική εικόνα: [από αριστερά:] Ford Madox Ford, James Joyce, Ezra Pound, και ο δικηγόρος του Joyce John Quinn, φωτογραφημένοι το 1922, έξω από το ατελιέ του Pound στο νούμερο 70 της Notre Dame-des-Champs στο Mon...

Ιστορίες από την «Πολιτεία» των βιβλίων: Ο Διονύσης Μαρίνος θυμάται...

Ιστορίες από την «Πολιτεία» των βιβλίων: Ο Διονύσης Μαρίνος θυμάται...

Ένα πορτρέτο του βιβλιοπωλείου «Πολιτεία» πολυπρισματικό, φιλοτεχνημένο από τις αφηγήσεις και τις ιστορίες συγγραφέων και μεταφραστών. Σήμερα, ο δημοσιογράφος και συγγραφέας Διονύσης Μαρίνος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Η σχέση όλω...

Ιστορίες από την «Πολιτεία» των βιβλίων: Ο Θάνος Κάππας θυμάται...

Ιστορίες από την «Πολιτεία» των βιβλίων: Ο Θάνος Κάππας θυμάται...

Ένα πορτρέτο του βιβλιοπωλείου «Πολιτεία» πολυπρισματικό, φιλοτεχνημένο από τις αφηγήσεις και τις ιστορίες συγγραφέων και μεταφραστών. Σήμερα, ο πεζογράφος Θάνος Κάππας.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Η σχέση όλων μας με την ανάγνωση ...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Τέσπα (διήγημα)

Τέσπα (διήγημα)

Δεν θα πάρουμε το οικογενειακό σήμερα. Ασ’ το μωρέ. Να χαρούμε λίγο το καινούργιο. Πότε θα το χαρούμε αν όχι τώρα το καλοκαίρι που πάμε και κάπου μαζί. Έστω θάλασσα. Εντάξει, σκόνη, άμμος, αλμύρα, θα μου πεις, τα τρώει τα καθίσματα η αλμύρα. Το χρώμα να δεις τι του κάνει. Αλλά, τέσπα.

Της Κατερίνας Γ...

30 από τα καλύτερα αντιπολεμικά βιβλία όλων των εποχών

30 από τα καλύτερα αντιπολεμικά βιβλία όλων των εποχών

Η ιστοσελίδα Short List δημοσίευσε πρόσφατα μια περιεκτική λίστα με τριάντα από τα σπουδαιότερα αντιπολεμικά βιβλία όλων των εποχών. Είκοσι οκτώ μυθιστορήματα, μία μαρτυρία-χρονικό από τον Τζορτζ Όργουελ, καθώς και ένα θεατρικό έργο του Ουίλιαμ Σαίξπηρ, που μας φανερώνουν τον παραλογισμό του πολέμου. Στην κεντρική ε...

«Το Ρίφι» του Μηνά Βιντιάδη

«Το Ρίφι» του Μηνά Βιντιάδη

Για το μυθιστόρημα «Το Ρίφι» του Μηνά Βιντιάδη (εκδ. Ελληνικά Γράμματα)

Της Κατερίνας Σιδέρη

Στο βιβλίο του δημοσιογράφου και συγγραφέα Μηνά Βιντιάδη θα συναντήσουμε στίχους από τραγούδια, μαντινάδες, παροιμίες και γνωμικά,...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Άλμπατρος» της Αν Κλιβς (προδημοσίευση)

«Άλμπατρος» της Αν Κλιβς (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Ann Cleeves «Άλμπατρος» (μτφρ. Παλμύρα Ισμυρίδου), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 4 Ιουλίου από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Κεφάλαιο 3

...
«Το μόνο της ζωής τους ταξίδι» του Ηλία Μαγκλίνη (προδημοσίευση)

«Το μόνο της ζωής τους ταξίδι» του Ηλία Μαγκλίνη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το αυτοβιογραφικό αφήγημα του Ηλία Μαγκλίνη «Το μόνο της ζωής τους ταξίδι – Μικρά Ασία. Οδοιπορικό σε πόλεμο και σε ειρήνη», που θα κυκλοφορήσει στις 23 Ιουνίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Άκουσέ με.

Σε όλη μας τη ...

«Το φυλαχτό» των Στίβεν Κινγκ & Πίτερ Στράουµπ (προδημοσίευση)

«Το φυλαχτό» των Στίβεν Κινγκ & Πίτερ Στράουµπ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα των Stephen King & Peter Straub «Το φυλαχτό» (μτφρ. Μιχάλης Μακρόπουλος), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 8 Ιουνίου από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

2

...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

30 από τα καλύτερα αντιπολεμικά βιβλία όλων των εποχών

30 από τα καλύτερα αντιπολεμικά βιβλία όλων των εποχών

Η ιστοσελίδα Short List δημοσίευσε πρόσφατα μια περιεκτική λίστα με τριάντα από τα σπουδαιότερα αντιπολεμικά βιβλία όλων των εποχών. Είκοσι οκτώ μυθιστορήματα, μία μαρτυρία-χρονικό από τον Τζορτζ Όργουελ, καθώς και ένα θεατρικό έργο του Ουίλιαμ Σαίξπηρ, που μας φανερώνουν τον παραλογισμό του πολέμου. Στην κεντρική ε...

10 σημαντικά βιβλία για άντρες, γραμμένα από γυναίκες

10 σημαντικά βιβλία για άντρες, γραμμένα από γυναίκες

Μια λίστα με 10 σημαντικά μυθιστορήματα γραμμένα από γυναίκες συγγραφείς στα αγγλικά δημοσιεύτηκε στην επίσημη ιστοσελίδα του Women’s Prize for Fiction. Τα δέκα βιβλία αναδείχθηκαν μέσω ψηφοφορίας στην οποία συμμετείχαν 20.000 αναγνώστες. Και τα 10 έχουν μεταφραστεί στη γλώσσα μας. Στη φωτογραφία, η Μέρι Σέλεϊ.

...
40 καλά λογοτεχνικά βιβλία για το καλοκαίρι (και για κάθε εποχή)

40 καλά λογοτεχνικά βιβλία για το καλοκαίρι (και για κάθε εποχή)

Σαράντα λογοτεχνικά βιβλία, ελληνικά και μεταφρασμένα, επιλέξαμε για τους αναγνώστες της bookpress.gr από τα πολλά καλά βιβλία που έφτασαν στα χέρια μας τους προηγούμενους μήνες. Δείτε τα και διαλέξτε το δικό σας αγαπημένο βιβλίο του καλοκαιριού.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός, Κ.Β. Κατσουλάρης...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

25 Ιουλίου 2022 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

40 καλά λογοτεχνικά βιβλία για το καλοκαίρι (και για κάθε εποχή)

Σαράντα λογοτεχνικά βιβλία, ελληνικά και μεταφρασμένα, επιλέξαμε για τους αναγνώστες της bookpress.gr από τα πολλά καλά βιβλία που έφτασαν στα χέρια μας τους προηγούμεν

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

14 Σεπτεμβρίου 2021 ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

Τα βιβλία του χειμώνα: Τι θα διαβάσουμε τους μήνες που έρχονται (ανανεωμένο)

Επιλογές βιβλίων από τις προσεχείς εκδόσεις ελληνικής και μεταφρασμένης πεζογραφίας, ποίησης, βιογραφιών και δοκιμίων από 34 εκδοτικούς οίκους. Επιμέλεια: Κώστας Αγορα

ΦΑΚΕΛΟΙ