king raptopoulos

«Θα χρειαζόταν ένα ολόκληρο δοκίμιο για να απαριθμήσω τις αρετές του. Και πάλι, όμως, δύσκολα θα μπορούσα να εξηγήσω την τερατώδη έλξη που ασκεί επάνω μου». Για τον Στίβεν Κινγκ.

Του Βαγγέλη Ραπτόπουλου

Υπάρχει ένας σύγχρονός μας συγγραφέας, και μάλιστα υπερπαραγωγικός, Αμερικανός, που η δική μας λογοτεχνική πιάτσα εξακολουθεί να τον βλέπει με μισό μάτι. Διαβάζεται πια ευρέως και στη χώρα μας, και, όπως παντού στον πλανήτη, έχει κι εδώ πάρα πολλούς φανατικούς θαυμαστές.

Στους τελευταίους, συγκαταλέγομαι κι εγώ από το 1993, που μου κόλλησε το μικρόβιό του μία παλιά φίλη, αν και πρόκειται όχι για μικρόβιο αλλά μάλλον για ιό, και αν τον κολλήσεις, δύσκολα θεραπεύεσαι.

Στην πραγματικότητα, ο δαίμονας του Μέιν με είχε κυριεύσει καιρό πριν τον διαβάσω...

Στην πραγματικότητα, ο δαίμονας του Μέιν με είχε κυριεύσει καιρό πριν τον διαβάσω, μέσα από τις κινηματογραφικές μεταφορές των έργων του. H λάμψη, Kάρι, Kριστίν, Στάσου πλάι μου, Mίζερι. Οι καταστάσεις για τις οποίες μιλούσαν οι ταινίες αυτές είχαν ασκήσει επάνω μου μια αλλόκοτη έλξη.

Ωστόσο, μανιακός αναγνώστης του Στίβεν Κινγκ είμαι από το ’93, που έπεσε στα χέρια μου για πρώτη φορά δικό του βιβλίο: η συλλογή διηγημάτων Nυχτερινή βάρδια.

night sift kari  kleidarithmos king lampsi 
   

Έκτοτε, έχω διαβάσει στα ελληνικά, και μερικές φορές στο πρωτότυπο, τα απέραντα και ακατάπαυστα εμπλουτιζόμενα άπαντά του (ένας τόμος πεντακοσίων περίπου σελίδων ανά έτος, κατά μέσον όρο).

Έχω παρακολουθήσει άπειρες ταινίες και τηλεοπτικές σειρές βασισμένες σε ιστορίες του ― συνήθως, σκουπίδια ή μετριότητες, γιατί, όπως λένε και οι συμπατριώτες του, «the words are his power», και ως γνωστόν άλλο οι λέξεις, που είναι η δύναμη του Κινγκ, και άλλο τα οπτικοακουστικά προϊόντα που εμπνέονται από αυτές.

Έχω περιπλανηθεί διαδικτυακά σε αμέτρητες συνεντεύξεις του, ή άρθρα γι’ αυτόν, ή κριτικές για τη δουλειά του

Και έχω περιπλανηθεί διαδικτυακά σε αμέτρητες συνεντεύξεις του, ή άρθρα γι’ αυτόν, ή κριτικές για τη δουλειά του. Χώρια τα βίντεο, με τον ίδιο τον Κινγκ καλεσμένο σε τηλεοπτικές εκπομπές ή ως ομιλητή σε εκδηλώσεις.

Λοιπόν, αν και υπάρχουν και αρκετοί άλλοι συγγραφείς με τους οποίους έχω κατά καιρούς, λίγο ή πολύ, μία παρόμοια σχέση, κανείς τους δεν συγκρίνεται με τον Κινγκ, και ας δυσανασχετώ συχνά με τη φτήνια του, τόσο στα θέματα όσο και στο πώς γράφει.

kleidarithmos king koraki pet sematary slot
   

Επειδή ακριβώς ο Κινγκ παραμένει, ταυτόχρονα, βασιλιάς στο είδος του. Ένα είδος πολύ ξεχωριστό και αναγνωρίσιμο, σαν να έχει δημιουργήσει δική του σχολή, όπως κάθε μεγάλος πριν από αυτόν.

Έργα κοινωνικά αιχμηρά, και μαζί αστεία και βαθιά συγκινητικά, κάποτε. Ο λαϊκός, εθνικός πεζογράφος των ΗΠΑ, μισό αιώνα τώρα. Με έναν αδιανόητο όγκο σύγχρονου ρεαλιστικού υλικού. Και με τέτοιες δόσεις από τη λογοτεχνία του φανταστικού, ώστε να προσφέρονται οι ιστορίες του και ως αλληγορίες.

Γιατί εγκαταλείπω αμέσως όποιο άλλο βιβλίο, όποτε βγαίνει καινούργιος Κινγκ; Γιατί λαχταράω τόσο να γυρίζω τις σελίδες του;

Θα χρειαζόταν ένα ολόκληρο δοκίμιο για να απαριθμήσω τις αρετές του. Και πάλι, όμως, δύσκολα θα μπορούσα να εξηγήσω την τερατώδη μαγνητική έλξη που ασκεί επάνω μου.

Γιατί εγκαταλείπω αμέσως όποιο άλλο βιβλίο, όποτε βγαίνει καινούργιος Κινγκ; Γιατί λαχταράω τόσο να γυρίζω τις σελίδες του, τι είδους απόλαυση μου χαρίζει, τι κόλλημα και διαστροφή με έχει πιάσει, τι εθισμός είναι αυτός;

Και μου αλλάζει ή δεν μου αλλάζει τη ζωή ένας συγγραφέας που όχι απλώς δεν μπορώ να αντισταθώ σε κάθε νέο βιβλίο του, αλλά με επηρεάζει πνευματικά και με ωθεί να μεταβάλω τη συμπεριφορά μου;

to ayto kleidarithmos king institouto outsider
 

Αντί υστερόγραφου, σημειώνω ότι όταν, πριν από είκοσι πέντε ολόκληρα χρόνια, τον υπερασπίστηκα δημοσίως σε εφημερίδα μεγάλης κυκλοφορίας, η στάση μου επικρίθηκε, με διάφορα χλευαστικά δημοσιεύματα, από το πνευματικό κατεστημένο.

Τέσσερα χρόνια αργότερα, ένα εμπεριστατωμένο άρθρο μου σχετικά με τον αλλόκοτο αυτόν δημιουργό που ακροβατεί μεταξύ ποιότητας και φτήνιας, βάθους και ρηχότητας, είχε τίτλο: «Λατρεία και απέχθεια για τον Στίβεν Κινγκ». Και περιλαμβάνεται, όπως και η αρχική υπεράσπισή του, στο βιβλίο μου Η δική μου Αμερική.

Τότε, όμως, στην Ελλάδα, τον συγγραφέα του Μαύρου Πύργου είτε τον αγνοούσαν είτε τον θεωρούσαν εντελώς για πέταμα...

Στις μέρες μας, κανείς δεν διανοείται να σε καταδικάσει, επειδή υπερασπίζεσαι τον Κινγκ (σε περιφρονούν σιωπηρά, ίσως). Τότε, όμως, στην Ελλάδα, τον συγγραφέα του Μαύρου Πύργου είτε τον αγνοούσαν είτε τον θεωρούσαν εντελώς για πέταμα, γι’ αυτό και μου έμεινε η ρετσινιά.

Και να φανταστεί κανείς ότι εγώ τον κατέκρινα κιόλας, δεν μιλούσα μόνο με θαυμασμό για τη δουλειά του. Σε αντίθεση με κάτι νεότερους λογοτέχνες μας, που τον αντιμετωπίζουν σήμερα όχι απλώς δουλικά, αλλά λες και είναι ανώτερος και από τον Σέξπιρ.

Ή του ύψους ή του βάθους, με άλλα λόγια. Κυριολεκτικά, από το ένα άκρο στο άλλο. Σωστά έγραφε ο μακαρίτης ο Ηλίας Πετρόπουλος ότι, στη χώρα μας, «ο κάθε αξιόλογος συγγραφέας […] αντιμετωπίζεται είτε με χειροκροτήματα είτε με ροχάλες».

telos vardias kardies stin atlantida miso
     

 * Ο ΒΑΓΓΕΛΗΣ ΡΑΠΤΟΠΟΥΛΟΣ είναι συγγραφέας. Τελευταίο του βιβλίο, η συλλογή κειμένων Λίγη ιστορία της νεοελληνκής λογοτεχνίας (εκδ. Γαβριηλίδη). Μια συντομότερη εκδοχή του παρόντος άρθρου δημοσιεύτηκε στον ιστότοπο andro.gr στις 24 Ιουνίου 2016. 


ΤΑ ΒΙΒΛΙΑ ΤΟΥ STEPHEN KING

 politeia link more


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Μεταφραστικές στιχομυθίες

Μεταφραστικές στιχομυθίες

Ερωταποκρίσεις από παλαιότερες συνομιλίες και συνεντεύξεις με ποιητές και μεταφραστές.

Του Κώστα Κουτσουρέλη

Πώς επιλέγουμε τα κείμενα που μεταφράζουμε;

Με ποικίλους τρόπους και για όλους τους δυνατ...

Κώστας Γ. Παπαγεωργίου: Ο βυθοσκόπος της ύπαρξης

Κώστας Γ. Παπαγεωργίου: Ο βυθοσκόπος της ύπαρξης

Σκέψεις –προσωπικός φόρος τιμής και περιδιάβαση– για το συγγραφικό έργο και την προσωπικότητα του Κώστα Γ. Παπαγεωργίου.

Της Ειρήνης Ρηνιώτη

Γνώριζα το ευθύβολο βλέμμα του από τις φωτογραφίες των βιβλίων του, που μελετούσα προτού τον γνωρίσω. Η πρώτη μ...

Ο Ξενάκης, ο αναγεννησιακός άνθρωπος και η «Εγκυκλοπαίδεια»

Ο Ξενάκης, ο αναγεννησιακός άνθρωπος και η «Εγκυκλοπαίδεια»

Με αφορμή τα 20 χρόνια από τον θάνατο του Γιάννη Ξενάκη, μια απόπειρα προσέγγισης της πολυσχιδούς προσωπικότητάς του. Κεντρική φωτογραφία © Horst Tappe, Coll. Famille, 1988. Όλες οι φωτογραφίες προέρχονται από το επίσημο σάιτ του Ξενάκη.

Της Άλκηστης Σουλογιάννη ...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Μεταφραστικές στιχομυθίες

Μεταφραστικές στιχομυθίες

Ερωταποκρίσεις από παλαιότερες συνομιλίες και συνεντεύξεις με ποιητές και μεταφραστές.

Του Κώστα Κουτσουρέλη

Πώς επιλέγουμε τα κείμενα που μεταφράζουμε;

Με ποικίλους τρόπους και για όλους τους δυνατ...

Η βιογραφία της Άνγκελα Μέρκελ κυκλοφορεί στα ελληνικά

Η βιογραφία της Άνγκελα Μέρκελ κυκλοφορεί στα ελληνικά

«Η Καγκελάριος» είναι μια καθηλωτική πολιτική βιογραφία και ταυτόχρονα μια προσωπική ανθρώπινη ιστορία ενός αουτσάιντερ: μιας χημικού, κόρης πάστορα, η οποία μεγάλωσε στην Ανατολική Γερμανία και κατάφερε να γίνει η άτυπη ηγέτιδα της Δύσης. Στα ελληνικά θα κυκλοφορήσει από τις Εκδόσεις Ψυχογιός στις 21 Οκτωβρίου...

Προσωπικότητες στο Ελληνικό Ίδρυμα Πολιτισμού: Στέλιος Ράμφος

Προσωπικότητες στο Ελληνικό Ίδρυμα Πολιτισμού: Στέλιος Ράμφος

Το Ελληνικό Ίδρυμα Πολιτισμού στις «Προσωπικότητες» Σεπτεμβρίου 2021 παρουσιάζει τον Στέλιο Ράμφο.

Επιμέλεια: Book Press

Στέλιος Ράμφος: κορυφαίος στοχαστής, πολυγραφότατος συγγραφέας και από τους πλέον επιδραστικούς σύγχρονους φιλοσόφους.

...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

Γιοζεφίνε η αοιδός, του Φραντς Κάφκα (προδημοσίευση)

Γιοζεφίνε η αοιδός, του Φραντς Κάφκα (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση ενός διηγήματος από την ανθολογία του Franz Kafka «Γιοζεφίνε η αοιδός και άλλα διηγήματα» (μτφρ. Μαργαρίτα Ζαχαριάδου, επίμετρο: Κατερίνα Καρακάση) που κυκλοφορεί στις 6 Αυγούστου από τις εκδόσεις Κίχλη.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Στὴ συναγωγή μας... ...

Σάγκι Μπέιν, του Ντάγκλας Στιούαρτ (προδημοσίευση)

Σάγκι Μπέιν, του Ντάγκλας Στιούαρτ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βραβευμένο με Booker 2020 μυθιστόρημα του Douglas Stuart «Σάγκι Μπέιν» (μτφρ. Σταυρούλα Αργυροπούλου), που κυκλοφορεί στις 30 Ιουνίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Η Άγκνες αναδύθηκε έγκαιρα α...

Χίλιοι διάβολοι, του Φρανκ Γκολντάμερ (προδημοσίευση)

Χίλιοι διάβολοι, του Φρανκ Γκολντάμερ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Frank Goldammer «Χίλιοι διάβολοι» (μτφρ. Γιώτα Λαγουδάκου), που κυκλοφορεί την 1 Ιουλίου από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ο Χέλερ μπήκε στο εστιατόριο από την ανοιχτή πόρτα στη...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

11η Σεπτεμβρίου, 20 χρόνια μετά: 20 βιβλία που μας βοήθησαν να κατανοήσουμε

11η Σεπτεμβρίου, 20 χρόνια μετά: 20 βιβλία που μας βοήθησαν να κατανοήσουμε

Είκοσι χρόνια συμπληρώνονται σήμερα από τα γεγονότα που μας εισήγαγαν στον 21ο αιώνα. Ήταν η μεγαλύτερη και πιο σοκαριστική αλληλουχία τρομοκρατικών ενεργειών που έγινε ποτέ, με μερικά λεπτά διαφορά: οι επιθέσεις στους Δίδυμους Πύργους στη Νέα Υόρκη, και στο Πεντάγωνο στην Ουάσιγκτον, την 11η Σεπτεμβρίου του 2001. Α...

Τα ώριμα βιβλία του Αυγούστου: 26 πρόσφατες εκδόσεις

Τα ώριμα βιβλία του Αυγούστου: 26 πρόσφατες εκδόσεις

Οι περισσότεροι από τα τίτλους που παρουσιάζονται εδώ έφτασαν στα χέρια μας πολύ πρόσφατα. Πρόκειται για ενδιαφέροντα βιβλία που στην πλειονότητά τους πέρασαν «κάτω από τα ραντάρ» των βιβλιοπροτάσεων για το καλοκαίρι. Ιδού μερικά από τα καλύτερα. 

Ε...

Έντεκα καλά βιβλία, πρόσκληση για σκέψη

Έντεκα καλά βιβλία, πρόσκληση για σκέψη

Έντεκα βιβλία ιστορίας, εθνολογίας, σύγχρονων οικονομικών και κοινωνικών ζητημάτων για τους εναπομείναντες στην πόλη αλλά και για όσους ακόμη αναζητούν βιβλία για τις διακοπές τους που να αξίζουν το βάρος τους.

Του Γιώργου Σιακαντάρη

...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

14 Σεπτεμβρίου 2021 ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

Τα βιβλία του χειμώνα: Τι θα διαβάσουμε τους μήνες που έρχονται (ανανεωμένο)

Επιλογές βιβλίων από τις προσεχείς εκδόσεις ελληνικής και μεταφρασμένης πεζογραφίας, ποίησης, βιογραφιών και δοκιμίων από 34 εκδοτικούς οίκους. Επιμέλεια: Κώστας Αγορα

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

11 Δεκεμβρίου 2020 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2020

Να επιλέξεις τα «καλύτερα» λογοτεχνικά βιβλία από μια χρονιά τόσο πλούσια σε καλούς τίτλους όπως η χρονιά που κλείνει δεν είναι εύκολη υπόθεση. Το αποτολμήσαμε, όπως άλ

ΦΑΚΕΛΟΙ

ΞΕΧΩΡΙΣΑΜΕ

ΝΑ ΑΛΛΟ ΕΝΑ