new york 2

Η πανδημία αποκαλύπτει τους ποικίλους τρόπους με τους οποίους διασταυρώνονται οι ζωές μας. Μήπως είναι μια ευκαιρία για όλους μας να φανταστούμε ξανά ποιοι μπορούμε να γίνουμε;

Του Ντέιβιντ Μπερν
Φωτογραφία Samson Katt

Βγήκα για ποδήλατο σήμερα. Είχα ανάγκη να βγω και να ξεσκάσω. Ο ήλιος έλαμπε, οι ασφόδελοι κατά μήκος του ποδηλατόδρομου μόλις έσκαγαν, οι κρανιές ήταν ανθισμένες και κάποια στιγμή σκέφτηκα, «Ναι, η ζωή συνεχίζεται».

Κάπως συνηθισμένα, ίσως και εγωιστικά, δεδομένου του τι περνούν τόσοι πολλοί άνθρωποι αυτή την εποχή. Διατηρώντας ωστόσο τον βασικό ρυθμό της ζωής με όσα έχουμε στη διάθεσή μας, αποκτά κανείς μια αίσθηση ανθεκτικότητας.

Υπάρχει κάτι το ειρωνικό στο γεγονός ότι ενώ η πανδημία μας αναγκάζει να κάτσουμε στη γωνιά μας, μας δείχνει ταυτόχρονα πόσο άρρηκτα συνδεδεμένοι είμαστε όλοι.

Αναρωτιέμαι, υπάρχει κάποιο δίδαγμα, κάτι που μπορεί να μας προετοιμάσει για να ξεπεράσουμε καλύτερα την επόμενη κρίση, κάποιος διαφορετικός τρόπος ζωής για να γίνουμε πιο δυνατοί; Είναι μια ευκαιρία να αλλάξουμε τον τρόπο που σκεφτόμαστε, που συμπεριφερόμαστε; Πώς μπορούμε να το κάνουμε; Είμαστε ικανοί να το κάνουμε;

Υπάρχει κάτι το ειρωνικό στο γεγονός ότι ενώ η πανδημία μας αναγκάζει να κάτσουμε στη γωνιά μας, μας δείχνει ταυτόχρονα πόσο άρρηκτα συνδεδεμένοι είμαστε όλοι. Αποκαλύπτει τους αμέτρητους τρόπους με τους οποίους οι ζωές μας διασταυρώνονται σχεδόν χωρίς να το προσέχουμε. Και μας δείχνει πόσο εύθραυστη γίνεται η ύπαρξή μας όταν προσπαθούμε να απαλλαγούμε από αυτές τις συνάψεις και να πάρουμε αποστάσεις ο ένας από τον άλλο. Υγεία, πρόνοια, στέγη, φυλή, ανισότητα, κλίμα – όλοι είμαστε στην ίδια βάρκα που μπάζει νερά.

Οι ιοί δεν σέβονται τα σύνορα. Τα περνάνε ακόμη κι όταν γίνεται επιπλέον έλεγχος και επιβάλλονται αυστηροί περιορισμοί. Ίσως λίγο λιγότερο, αλλά και πάλι ξεγλιστράνε. Και μέχρι να βρεθεί εμβόλιο, κανείς δεν έχει ανοσία. Πράγμα που σημαίνει ότι πρέπει να αφήσουμε κατά μέρος την καχυποψία και τους ανταγωνισμούς και να δούμε πόσο μπορούμε να περιορίσουμε ή να σταματήσουμε τη ζημιά.

David Byrne
Ο David Byrne, αρχηγός των Talking Heads, έχει ιδρύσει τον ιστότοπο
Reasons to be cheerful, «Λόγοι για να είμαστε χαρούμενοι», 
μια προσπάθεια θετικής παρέμβασης στα προβλήματα του καιρού μας. 

 

Κάποιοι πιστεύουν πως οι ευφυείς αναλύσεις και πρωτοβουλίες θα μας βοηθήσουν να βρούμε πώς θα το κάνουμε. Εμείς, στο Reasons to be cheerful θέλουμε να κοιτάξουμε γύρω μας και να δούμε ποιος έχει πετύχει να λύσει το πρόβλημα. Σε λίγα μέρη, όπως στη Νότια Κορέα, την Ταϊβάν και τη Σιγκαπούρη, έκαναν καλή δουλειά για να περιορίσουν την κατάσταση – τα παιδιά πηγαίνουν στο σχολείο, οι άνθρωποι στις δουλειές τους, τα καφέ και τα εστιατόρια είναι πλέον γεμάτα. Σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες οι κυβερνήσεις εξασφαλίζουν το εισόδημα των πολιτών. Με προσεκτικό τρόπο, οι κοινωνίες αυτών των ανθρώπων και οι οικονομίες τους θα επιστρέψουν στην κανονικότητα – μια κάπως νέα κανονικότητα.

Τι μπορούμε να μάθουμε από την επιτυχία τους; Πρώτον, ότι πολλές από αυτές τις χώρες δεν δίστασαν. Άρχισαν να κάνουν εξετάσεις σε όσο περισσότερους ανθρώπους ήταν εφικτό αμέσως μόλις ο ιός έκανε την εμφάνισή του. Πολλοί από αυτούς εξετάστηκαν παρότι δεν είχαν συμπτώματα. Αν κάποιος ήταν θετικός έμπαινε σε καραντίνα και με τη χρήση GPS και δεδομένων από το τηλέφωνό του εντόπιζαν τις πρόσφατες επαφές του που επίσης έμπαιναν σε απομόνωση. Εντωμεταξύ, άλλοι συνέχιζαν τις ζωές τους και περνούσαν ελέγχους όπως υποχρεωτικές θερμομετρήσεις πριν την είσοδό τους σε δημόσια κτίρια.

Σε αυτές τις χώρες επιβλήθηκαν και «λουκέτα» και ευρείς αποκλεισμοί πόλεων αλλά όχι για πολύ. Το Βο Εουγκανέο, η ιταλική πόλη στην οποία καταγράφηκε ο πρώτος θάνατος από κορωνοϊό, έκανε κάτι το αξιοθαύμαστο. Όπως διάβασα στον Guardian, όλοι οι κάτοικοι υποβλήθηκαν σε εξετάσεις. Ογδόντα εννιά βγήκαν θετικοί. Στη συνέχεια, μετά από εννέα μέρες αυστηρής απομόνωσης σε όλη την πόλη, διεξήχθη νέος γύρος εξετάσεων. Έξι άνθρωποι βρέθηκαν θετικοί αυτή τη φορά. Αυτοί συνέχισαν να είναι σε απομόνωση ενώ οι υπόλοιποι συνέχισαν κανονικά τις ζωές τους. Οι δουλειές ξανάνοιξαν, τα παιδιά επέστρεψαν στα σχολεία. Η ζωή επανήλθε. Οι πολίτες είναι σε θέση να πληρώνουν τους λογαριασμούς τους.

Ορισμένοι μπορεί να θεωρούν ότι αυτά τα μέτρα περιορισμού της εξάπλωσης της μόλυνσης είναι επιθετικά. Σημασία έχει όμως το αποτέλεσμα...

Η παρέμβαση που έγινε στο Βο Εουγκανέο είχε αποτέλεσμα αλλά με ένα τίμημα. Οι ελευθερίες περιστάλησαν, όπως συνέβη σε κάποιο βαθμό σε κάθε μέρος που έκανε την εμφάνισή του ο ιός. Οι αρχές χρησιμοποίησαν κάμερες επιτήρησης και ανέπτυξαν ομάδες εντοπισμού των πρόσφατων επαφών όσων είχαν μολυνθεί. Σε χώρες όπως η Ταϊβάν, η Νότια Κορέα, η Σιγκαπούρη και το Βο, οι πολίτες είχαν την καλή διάθεση να δώσουν πληροφορίες στις κυβερνήσεις, να κάνουν προσωπικές θυσίες και να κάνουν ό,τι είναι απαραίτητο για το κοινό καλό.

Ορισμένοι μπορεί να θεωρούν ότι αυτά τα μέτρα περιορισμού της εξάπλωσης της μόλυνσης είναι επιθετικά. Σημασία έχει όμως το αποτέλεσμα ¬– ΑΥΤΟ είναι ελευθερία. Το να μπορεί κανείς να επανέλθει στη ζωή του, στη δουλειά του, υγιής και ασφαλής – ΑΥΤΟ είναι εθνική ασφάλεια. Αν μπορούν να το κάνουν σε αυτά τα μέρη του κόσμου, γιατί δεν μπορούμε να το κάνουμε και στα υπόλοιπα; Τι είδους αλλαγές στον τρόπο σκέψης μας θα χρειαζόταν;

Τίποτε δεν είναι πια κανονικό

Υπάρχουν διαφορετικά είδη ελευθερίας. Όταν είσαι κλεισμένος στο σπίτι, όπως εγώ, σίγουρα δεν είσαι ελεύθερος. Όταν απολύεσαι, επίσης δεν είσαι ελεύθερος. Πόσα από τα δικαιώματα και τις ελευθερίες μας ως άτομα θυσιάζουμε για να έχουμε καλύτερη υγεία, ασφάλεια, οικονομική ευρωστία και καλές συνθήκες διαβίωσης για όλους και για μας τους ίδιους; Είμαστε σαν τα καβούρια στον κουβά, που το καθένα κρατάει το άλλο δέσμιο του φόβου του, ή αληθινή κοινότητα;

Για πολλούς από εμάς, τις τελευταίες δεκαετίες η πίστη μας στην αξία του συλλογικού καλού έχει διαβρωθεί. Αυτό όμως μπορεί γρήγορα να αλλάξει σε μια έκτακτη κατάσταση.

Στο παρελθόν έχουμε αλλάξει. Ο Ούγγρος χειρουργός Ιγκνάζ Σεμελβάϊς είχε γίνει περίγελος όταν στα μέσα του 19ου αιώνα έλεγε πως το να πλένουν οι γιατροί τα χέρια τους πριν εξετάσουν ασθενείς θα μπορούσε να σώζει ζωές. Μετά τον θάνατό του, άλλοι επιστήμονες όπως ο Λουί Παστέρ και ο Γιόζεφ Λίστερ κατέδειξαν πόσο δίκιο είχε και τελικά η πρακτική αυτή υιοθετήθηκε. Οι γιατροί, και όλοι οι υπόλοιποι, κάναμε την αλλαγή με τη θέλησή μας, χωρίς πιέσεις. Έγινε κοινωνικός κανόνας.

Αυτό που συμβαίνει τώρα είναι μια ευκαιρία για να μάθουμε πώς να αλλάξουμε τη συμπεριφορά μας. Για πολλούς από εμάς, τις τελευταίες δεκαετίες η πίστη μας στην αξία του συλλογικού καλού έχει διαβρωθεί. Αυτό όμως μπορεί γρήγορα να αλλάξει σε μια έκτακτη κατάσταση. Κατά τη διάρκεια της Μεγάλης Ύφεσης, εισήχθησαν νέες πολιτικές για την προστασία του δημόσιου συμφέροντος. Έγινε αποδεκτό πως ήταν απαραίτητες αλλαγές για να σταθεροποιηθεί η κοινωνία και να ξαναπάρει μπροστά η ζωή.

Σε επείγουσες καταστάσεις, οι πολίτες μπορούν αίφνης να συμπράττουν και να συνεργάζονται. Η αλλαγή μπορεί να επέλθει. Θα χρειαστεί να συνεργαστούμε καθώς πολλαπλασιάζονται οι επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής. Προκειμένου να επιβιώσει ο καπιταλισμός σε κάποια εκδοχή του, πρέπει να γίνουμε λίγο περισσότερο σοσιαλιστές. Και εδώ έχουμε μια ευκαιρία να δούμε τα πράγματα διαφορετικά –να δούμε ότι είμαστε πραγματικά όλοι διασυνδεδεμένοι– και να προσαρμόσουμε τη συμπεριφορά μας αναλόγως.

Είμαστε διατεθειμένοι να το κάνουμε; Είναι η συγκυρία αυτή μια ευκαιρία για να δούμε πραγματικά πόσο ανεξάρτητοι είμαστε; Να ζήσουμε σε έναν κόσμο διαφορετικό και καλύτερο από αυτόν στον οποίο ζούμε τώρα; Μπορεί να απέχουμε πάρα πολύ από το να κάνουμε εξετάσεις σε ασυμπωματικούς ανθρώπους, αλλά μια αλλαγή στον τρόπο σκέψης μας, στον τρόπο που βλέπουμε τους γείτονές μας, θα μπορούσε να αποτελέσει τα θεμέλια για συλλογική δράση που θα μας χρειαστεί και για άλλες, επόμενες, παγκόσμιες κρίσεις. Τώρα είναι η στιγμή για να δούμε πόσο συνδεδεμένοι είμαστε όλοι μεταξύ μας.

* Μια κάπως διαφορετική εκδοχή αυτού του κειμένου δημοσιεύτηκε στην Wall Street Journal. Η μετάφραση είναι της Ελένης Κορόβηλα.

 


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Αδελφικό, της Βάσιας Τζανακάρη

Αδελφικό, της Βάσιας Τζανακάρη

Για το μυθιστόρημα της Βάσιας Τζανακάρη «Αδελφικό» (εκδ. Μεταίχμιο). Κεντρική εικόνα: Μια κομβική σκηνή της ιστορίας © από το αρχείο της συγγραφέως.

Της Δέσποινας Χαλβατζή

Από τους Έντεκα Μικρούς Φόνους – Ιστορίες εμπνευσμένες από τρ...

«Περιμένοντας τους βαρβάρους», του Κ.Π. Καβάφη – Καταδικάζοντας τη μοιρολατρία

«Περιμένοντας τους βαρβάρους», του Κ.Π. Καβάφη – Καταδικάζοντας τη μοιρολατρία

Το άρθρο αυτό είναι μέρος μιας ευρύτερης μελέτης με θέμα τους «Πληθυντικούς κόσμους του Κ. Καβάφη», όπου εξετάζονται σύνολα ανθρώπων και πολιτισμικές ομάδες, οι οποίες διασταυρώνονται μεταξύ τους μέσα στα ποιήματα του Αλεξανδρινού. Φωτογραφία: Πορτρέτο του Καβάφη σε ώριμη ηλικία στο διαμέρισμά του στην Αλεξάνδρεια (...

Η δημοτική γλώσσα και η χούντα των συνταγματαρχών

Η δημοτική γλώσσα και η χούντα των συνταγματαρχών

Τη στενή σχέση της ιδεολογίας της δικτατορίας της 21ης Απριλίου με μια αρχαΐζουσα εκδοχή της γλώσσας, που προσπάθησε το καθεστώς να επιβάλλει, εξετάζει η διδάκτωρ φιλολογίας Μαρία Μποντίλα. Για την επιχειρηματολογία της χρησιμοποιεί τις τρεις εκδόσεις του τόμου «Εθνική Γλώσσα», τα οκτώ τεύχη του περιοδικού ...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Σχετικά με το τίποτα: Γούντι Άλεν εκ βαθέων

Σχετικά με το τίποτα: Γούντι Άλεν εκ βαθέων

Για την αυτοβιογραφία του Woody Allen «Σχετικά με το τίποτα» (μτφρ. Γιώργος-Ίκαρος Μπαμπασάκης, εκδ. Ψυχογιός).

Του Κυριάκου Αθανασιάδη

Για να το πούμε από την αρχή: μολονότι οι περισσότεροι θα πάρουν αυτό το βιβλίο για τον πόλεμο της Μία ...

5 λεπτά με τον Αντώνη Χαριστό

5 λεπτά με τον Αντώνη Χαριστό

Πέντε λεπτά με έναν συγγραφέα. Σήμερα, ο Αντώνης Χαριστός με αφορμή το μυθιστόρημα «Οι μαστοί των Αθηνών», που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Γράφημα.

Επιμέλεια: Book Press

Πώς ξεκινήσατε να γράφετε το βιβλίο σας; Θυμάστε το αρχικό ερέθισμα; ...

Μαξ Φρις: «Η ζήλια είναι ο φόβος της σύγκρισης»

Μαξ Φρις: «Η ζήλια είναι ο φόβος της σύγκρισης»

Μια μέρα σαν σήμερα, 15 Μαΐου 1911, γεννήθηκε στη Ζυρίχη ο Μαξ Φρις, ένας από τους σημαντικότερους εκπροσώπους της μεταπολεμικής γερμανόφωνης λογοτεχνίας. 

Του Λεωνίδα Καλούση

Ο Μαξ Φρις μεγάλωσε στη Ζυρίχη με τον πατέρα του, Φραντς Μπρούνο Φρις κ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

Ημέρα της μητέρας, της Νέλε Νόιχαους (προδημοσίευση)

Ημέρα της μητέρας, της Νέλε Νόιχαους (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Nele Neuhaus «Ημέρα της μητέρας» (μτφρ. Βασίλης Τσαλής), το οποίο κυκλοφορεί στις 17 Μαΐου από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Κάθε φτυαριά κοσκινιζόταν σχολαστικά, τα αντικε...

Στη σκοτεινή πλευρά του φεγγαριού, της Έλενας Χουζούρη (προδημοσίευση)

Στη σκοτεινή πλευρά του φεγγαριού, της Έλενας Χουζούρη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Έλενας Χουζούρη «Στη σκοτεινή πλευρά του φεγγαριού – Μια παλιά ιστορία», το οποίο κυκλοφορεί στις 20 Μαΐου από τις εκδόσεις Πατάκη.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ι ...

Σύγχρονα κάτοπτρα της ελληνικότητας, της Αλεξάνδρας Δεληγιώργη (προδημοσίευση)

Σύγχρονα κάτοπτρα της ελληνικότητας, της Αλεξάνδρας Δεληγιώργη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο της Αλεξάνδρας Δεληγιώργη «Σύγχρονα κάτοπτρα της ελληνικότητας – Ιδέες και Ιδεολογήματα στον 20ο αιώνα», το οποίο κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Αρμός.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

«…επιχειρώντας, έτσι, μια συνοπτικ...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Οκτώ καλά αστυνομικά μυθιστορήματα

Οκτώ καλά αστυνομικά μυθιστορήματα

Επιλογή οκτώ μεταφρασμένων αστυνομικών μυθιστορημάτων από τις πρόσφατες κυκλοφορίες.

Της Χίλντας Παπαδημητρίου

...

Τσερνομπίλ: 35 χρόνια μετά, οκτώ βιβλία

Τσερνομπίλ: 35 χρόνια μετά, οκτώ βιβλία

Ήταν Σάββατο του Λαζάρου 26 Απριλίου 1986 όταν σημειώθηκε το μεγαλύτερο, μέχρι τότε, πυρηνικό δυστύχημα στην ιστορία. Μια σειρά εκρήξεων προκάλεσε την καταστροφή του αντιδραστήρα 4 του Πυρηνικού Σταθμού Παραγωγής Ενέργειας στο Τσερνομπίλ της τότε Σοβιετικής Ένωσης και σημερινής Ουκρανίας. Τριάντε πέντε χρόνια μετά, ...

Κακοποίηση: Βιβλία για παιδιά κι εφήβους που μιλούν ανοιχτά

Κακοποίηση: Βιβλία για παιδιά κι εφήβους που μιλούν ανοιχτά

Πώς μιλάμε στα παιδιά για τη σεξουαλική κακοποίηση; Για τη βία που βιώνουν συνομίλικοί τους, για τα τραύματα, την οδυνηρή και μοναχική πορεία των θυμάτων μέχρι που ορισμένα, λίγα, παιδιά καταφέρνουν να βρουν το κουράγιο και τα λόγια για να μιλήσουν; Πώς αποτυπώνουν οι συγγραφείς βιβλίων για παιδιά και για εφήβους τη...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

22 Απριλίου 2021 ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

Αυτά είναι τα έξι βιβλία που διεκδικούν το International Booker Prize 2021

Ανακοινώθηκαν τα έξι βιβλία μεταφρασμένης πεζογραφίας στα αγγλικά, τα οποία διεκδικούν το International Booker Prize 2021. Δείτε ποια βιβλία έχουν μεταφραστεί στα

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

11 Δεκεμβρίου 2020 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2020

Να επιλέξεις τα «καλύτερα» λογοτεχνικά βιβλία από μια χρονιά τόσο πλούσια σε καλούς τίτλους όπως η χρονιά που κλείνει δεν είναι εύκολη υπόθεση. Το αποτολμήσαμε, όπως άλ

ΦΑΚΕΛΟΙ