childrens book day

Μερικές σκέψεις για τη μαγεία των βιβλίων με αφορμή την Παγκόσμια Μέρα Παιδικού Βιβλίου 2019.

Της Ελένης Κορόβηλα

Κάθε χρόνο ανατίθεται από τη διεθνή οργάνωση IBBY σε μια διαφορετική χώρα ο ρόλος να προωθήσει την ανάγνωση, να εκπέμψει θετικά μηνύματα που ενισχύουν τους λόγους για τους οποίους είναι καλό να διαβάζουμε και να μυούμε τα παιδιά από πολύ νωρίς στις χαρές της ανάγνωσης. Η Λιθουανία, που επελέγη ως πρέσβειρα χώρα για το 2019, δεν γνωρίζω πόσο μεγάλη θέση καταλαμβάνει στον παγκόσμιο χάρτη της λογοτεχνίας για παιδιά, αλλά αυτό μικρή σημασία έχει για την επίτευξη του μεγάλου σκοπού. Το λιθουανικό μήνυμα στις φετινές αφίσες της IBBY συνοψίζεται στην ευχή «να γράφονται ενδιαφέροντα βιβλία και να υπάρχουν γι’ αυτά αναγνώστες με ενδιαφέρον». Επέμεινα ωστόσο να βρω στοιχεία, τίτλους, ονόματα Λιθουανών συγγραφέων βιβλίων για παιδιά, στα ελληνικά. Η σύντομη αναζήτηση δεν έφερε σπουδαία αποτελέσματα.

Ανέτρεξε στους θησαυρούς της παιδικής της ηλικίας, βρήκε τα παιδικά βιβλία με την παλιομοδίτικη εικονογράφηση που ίσως της διάβαζε η δική της μαμά και τα παρουσίασε. 

Έπεσα όμως στο blog μιας νέας γυναίκας, Αμερικανίδας, κόρης Λιθουανών μεταναστών δεύτερης γενιάς. Πράγμα που σημαίνει πως οι παππούδες ήταν εκείνοι που γεννήθηκαν στη Λιθουανία και μετανάστευσαν. Η Γκίερντε, η οποία είναι επαγγελματίας φωτογράφος, έγραφε σε μια ανάρτησή της το 2016, λίγο πριν γίνει για πρώτη φορά μητέρα, πως όταν έμεινε έγκυος συνειδητοποίησε πως ούτε η ίδια ούτε ο επίσης λιθουανικής καταγωγής σύντροφός της, ο Βίκας, καλομιλούν τη γλώσσα των προγόνων τους. Και κατάλαβε πως αυτό της κόστιζε, τη λυπούσε και την έκανε να αισθάνεται πως της έλειπε ένα κομμάτι από τον εαυτό της. Ένα κομμάτι που ήθελε να το μεταδώσει στα παιδιά που θα αποκτούσε. Ανέτρεξε στους θησαυρούς της παιδικής της ηλικίας, βρήκε τα παιδικά βιβλία με την παλιομοδίτικη εικονογράφηση που ίσως της διάβαζε η δική της μαμά και τα παρουσίασε. Πέντε τίτλοι γραμμένοι σε μια μικρή γλώσσα της μικρής ομάδας των βαλτικών γλωσσών. Πέντε εικονογραφημένα βιβλία για παιδιά, χαριτωμένα, ίσως κάπως απλοϊκά, το πρώτο με ήρωα ένα ανθρωπόμορφο μανιτάρι, ένα με διδακτικές ιστορίες μιας αρκουδοοικογένειας, ένα με ελάχιστο κείμενο αλλά εντυπωσιακές εικόνες ζώων, ένα άλλο σε έμμετρο λόγο κι ακόμη ένα με πιο σκοτεινή ιστορία, όπως την περιγράφει η συγγραφέας του blog, βγαλμένη το δίχως άλλο από την μακρά λαϊκή παράδοση των βορειοευρωπαϊκών μύθων.

vivlia apo lithouania

Πέντε φθαρμένα αντίτυπα βιβλίων που τυπώθηκαν κάποτε σε κάποιο τυπογραφείο του Βίλνιους ή της Κάουνας έγιναν για μια μετανάστρια τρίτης γενιάς που ζει στη Βόρεια Καρολίνα και βγάζει όμορφα οικογενειακά πορτρέτα το όχημα για να πει στα παιδιά της την ιστορία της. Να τους μιλήσει για το παρελθόν της οικογένειάς της, την καταγωγή, τη διαδρομή, την ταυτότητά τους. Να τα συνδέσει και να συνδεθεί με τη σημερινή δημοκρατία της Βαλτικής, μιας από τις ταχύτερα αναπτυσσόμενες χώρες στην ΕΕ και με πολύ υψηλό δείκτη στη διευκόλυνση της επιχειρηματικότητας. Μιας χώρας και μιας γλώσσας άγνωστες εν πολλοίς στην ίδια, αλλά σημαντικές για το ποια είναι.

Κι αυτή είναι μια ακόμη μαγική λειτουργία των βιβλίων: γίνονται αρμοί, που κάνουν όσο πιο συνεκτική γίνεται την προσωπική ιστορία του καθενός, αλλά και την ιστορία ενός ολόκληρου λαού.

Ο ιστότοπος της Γκίερντε: http://walkingdotphotography.com/lithuanian-childrens-books/

* Η Ελένη Κορόβηλα είναι δημοσιογράφος. 

 

csm ICBD 2019 Poster


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Από τη Μαντάμ Σουσού στον Βαρδιάνο στα σπόρκα – Όλα τα βιβλία που έγιναν σειρές

Από τη Μαντάμ Σουσού στον Βαρδιάνο στα σπόρκα – Όλα τα βιβλία που έγιναν σειρές

Λογοτεχνία και τηλεόραση: Τι δίνει «τηλεοπτικότητα» σε ένα λογοτεχνικό έργο; Με ποια κριτήρια επιλέγεται για να μεταφερθεί στη μικρή οθόνη; Κατά πόσο οι τηλεοπτικές μεταφορές ανατροφοδοτούν την ανάγνωση λογοτεχνικών έργων; Ο εξαντλητικός κατάλογος που περιλαμβάνει τα βιβλία που έγιναν σειρές τα τελευταία 50 χρόνια, ...

Λογοτεχνία; Να λείπει, μου αρκεί η επιστήμη!

Λογοτεχνία; Να λείπει, μου αρκεί η επιστήμη!

Λογοτεχνία vs Επιστήμη. Κεντρική εικόνα: Ο Nietzsche σε υπαίθρια αφίσα στην Ubatuba, στη Βραζιλία © mauRÍCIO SANTOS/Unsplash

Του Γιώργου Ν. Περαντωνάκη

Φέτος, διακόσια χρόνια από την Επανάσταση του 1821, ένα από τα ερωτήματα που με απασχολεί ...

Ιστορίες από τη ζωή

Ιστορίες από τη ζωή

Ιστορίες από τη ζωή των αρχαίων ημών – και όχι μόνο.

Του Κώστα Κουτσουρέλη

Συγγενής και σύντροφος του Αλκιβιάδη, ο Αξίοχος (γράφει ο Λυσίας) τον ακολούθησε στην Άβυδο. Εκεί και οι δυο τους νυμφεύθηκαν τη Μεδοντιάδα. Όταν από τον γάμο των τριών γεννήθηκ...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Διαβάζοντας με τον Νίκο Κουφάκη

Διαβάζοντας με τον Νίκο Κουφάκη

Πρόσωπα από το χώρο των τεχνών, των ιδεών και του πολιτισμού, αποκαλύπτουν το δικό τους αναγνωστικό χαρακτήρα, τη μύχια σχέση τους με το βιβλίο και την ανάγνωση. Σήμερα, ο ηθοποιός Νίκος Κουφάκης απαντά σε 18 κλασικές ή απρόσμενες βιβλιοφιλικές ερωτήσεις.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

...
«Ξενοδοχείο Metropol», του Όιγκεν Ρούγκε (προδημοσίευση)

«Ξενοδοχείο Metropol», του Όιγκεν Ρούγκε (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Eugen Ruge «Ξενοδοχείο Metropol» (μτφρ. Γιώτα Λαγουδάκου), το οποίο κυκλοφορεί στις 6 Δεκεμβρίου από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Συζήτηση στον πέμπτο όροφο

...
Παγκόσμια Ημέρα κατά του AIDS: Δυο πολύ χρήσιμα βιβλία

Παγκόσμια Ημέρα κατά του AIDS: Δυο πολύ χρήσιμα βιβλία

Η επιδημία του AIDS επηρεάζει με πολλούς τρόπους τη ζωή χιλιάδων οροθετικών στη χώρα μας ενώ οι νέες μολύνσεις κάθε χρόνο είναι εκατοντάδες. Το 1988 ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας καθιέρωσε την 1η Δεκεμβρίου ως Παγκόσμια Ημέρα κατά του AIDS. Προσεγγίζουμε το θέμα με οδηγούς δύο καλά βιβλία, πολύ διακριτά μεταξύ τους...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Ξενοδοχείο Metropol», του Όιγκεν Ρούγκε (προδημοσίευση)

«Ξενοδοχείο Metropol», του Όιγκεν Ρούγκε (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Eugen Ruge «Ξενοδοχείο Metropol» (μτφρ. Γιώτα Λαγουδάκου), το οποίο κυκλοφορεί στις 6 Δεκεμβρίου από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Συζήτηση στον πέμπτο όροφο

...
«Τα πουλιά που ήθελαν να τραγουδήσουν», της Τσάρλι Τζέιν Άντερς (προδημοσίευση)

«Τα πουλιά που ήθελαν να τραγουδήσουν», της Τσάρλι Τζέιν Άντερς (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο της Charlie Jane Anders «Τα πουλιά που ήθελαν να τραγουδήσουν» (μτφρ. Πόλυ Μοσχοπούλου), το οποίο κυκλοφορεί στις 30 Νοεμβρίου από τις εκδόσεις Φουρφούρι.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Το Δέντρο δεν μιλούσε. ...

«Μακάβριες ιστορίες κατά Σαρλ Μποντλέρ», του Έντγκαρ Άλαν Πόε (προδημοσίευση)

«Μακάβριες ιστορίες κατά Σαρλ Μποντλέρ», του Έντγκαρ Άλαν Πόε (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση ενός διηγήματος του Edgar Allan Poe από το βιβλίο «Μακάβριες ιστορίες», έτσι όπως το μετέφρασε στα γαλλικά ο Charles Baudelaire. Η εικονογράφηση είναι του Benjamin Lacombe, ενώ η μετάφραση από τα γαλλικά είναι της Ιλέην Ρήγα. Το βιβλίο κυκλοφορεί στις 30 Νοεμβρίου από τις εκδόσεις Οξύ.

Επιμέλει...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Παγκόσμια Ημέρα κατά του AIDS: Δυο πολύ χρήσιμα βιβλία

Παγκόσμια Ημέρα κατά του AIDS: Δυο πολύ χρήσιμα βιβλία

Η επιδημία του AIDS επηρεάζει με πολλούς τρόπους τη ζωή χιλιάδων οροθετικών στη χώρα μας ενώ οι νέες μολύνσεις κάθε χρόνο είναι εκατοντάδες. Το 1988 ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας καθιέρωσε την 1η Δεκεμβρίου ως Παγκόσμια Ημέρα κατά του AIDS. Προσεγγίζουμε το θέμα με οδηγούς δύο καλά βιβλία, πολύ διακριτά μεταξύ τους...

Εδώ Πολυτεχνείο: Όλα όσα πρέπει να γνωρίζουν τα παιδιά σε δυο βιβλία

Εδώ Πολυτεχνείο: Όλα όσα πρέπει να γνωρίζουν τα παιδιά σε δυο βιβλία

Καθώς η χρονική απόσταση που μας χωρίζει από την εξέγερση του Πολυτεχνείου πλησιάζει τον μισό αιώνα, τίθεται το ερώτημα πώς να μιλήσουμε στα σημερινά παιδιά για ένα από τα κομβικότερα γεγονότα της σύγχρονης Ιστορίας της Ελλάδας που για τα ίδια δεν είναι παρά μια αργία μεταξύ 28ης Οκτωβρίου και Χριστουγέννων.

...
11η Σεπτεμβρίου, 20 χρόνια μετά: 20 βιβλία που μας βοήθησαν να κατανοήσουμε

11η Σεπτεμβρίου, 20 χρόνια μετά: 20 βιβλία που μας βοήθησαν να κατανοήσουμε

Είκοσι χρόνια συμπληρώνονται σήμερα από τα γεγονότα που μας εισήγαγαν στον 21ο αιώνα. Ήταν η μεγαλύτερη και πιο σοκαριστική αλληλουχία τρομοκρατικών ενεργειών που έγινε ποτέ, με μερικά λεπτά διαφορά: οι επιθέσεις στους Δίδυμους Πύργους στη Νέα Υόρκη, και στο Πεντάγωνο στην Ουάσιγκτον, την 11η Σεπτεμβρίου του 2001. Α...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

11 Δεκεμβρίου 2020 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2020

Να επιλέξεις τα «καλύτερα» λογοτεχνικά βιβλία από μια χρονιά τόσο πλούσια σε καλούς τίτλους όπως η χρονιά που κλείνει δεν είναι εύκολη υπόθεση. Το αποτολμήσαμε, όπως άλ

ΦΑΚΕΛΟΙ