gaza-strip

Μπορεί η ιστορία από φαρμάκι να γίνει φάρμακο;

Του Σωτήρη Βανδώρου

Την ώρα που γράφονται αυτές οι γραμμές [Ιανουάριος 2009] η εγκληματική δράση του ισραηλινού στρατού στη Λωρίδα της Γάζας βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη.

Όταν ολοκληρωθεί αυτή η «επιχείρηση» με τη χυδαία ονομασία «βαρύ μολύβι» και καταμετρηθούν οι νεκροί, οι τραυματίες, τα κατεστραμμένα σπίτια και υποδομές, το αίτημα για ουσιαστική ειρήνευση θα έχει κάνει άλλο ένα πισωγύρισμα. Παρά τα όποια σοβαρά πλήγματα θα έχει υποστεί η Χαμάς, μια νέα φουρνιά ανθρώπων οδηγημένοι από την οργή και την απελπισία θα είναι πρόθυμοι να μετατραπούν σε φονικά εργαλεία υπό τις διαταγές των φανατικών.

«Με 50% ανεργία, με μόνιμο αποκλεισμό των πόλεων της Δυτικής Όχθης από τον ισραηλινό στρατό, με ηλεκτροφόρο φράκτη γύρω από τη Λωρίδα της Γάζας και καμία ελπίδα πολιτικής λύσης, δεν υπήρχε πλέον ανάγκη για κήρυκες και “διαβιβαστές”, μόνο για συνεχή προμήθεια εκρηκτικών και χειροβομβίδων». Αυτά γράφει στο βιβλίο του ο Ισραηλινός ιστορικός Ιλάν Πάπε περιγράφοντας την κατάσταση κατά το ξέσπασμα της δεύτερης Ιντιφάντα, το 2000, όταν οι συμφωνίες του Όσλο είχαν καταρρεύσει οριστικά, ο παλαιστινιακός λαός ήταν και πάλι σε αξιοθρήνητη κατάσταση και η στρατολόγηση «μαρτύρων» ήταν πιο εύκολη από ποτέ. Κι αλίμονο, διαβάζονται ως τραγικά επίκαιρες επισημάνσεις, ως εάν ο αδιέξοδος κύκλος της αιματοχυσίας να επαναλαμβάνεται τόσο προβλέψιμα όσο η ανατολή του ηλίου. Το ερώτημα λοιπόν είναι αν υπάρχει δυνατότητα διεξόδου από αυτό το τέλμα.

Ναι, υπάρχει, αλλά μόνον εφόσον οι δύο λαοί είναι διατεθειμένοι να αναμετρηθούν με την ιστορία τους και να επιχειρήσουν να κοιτάξουν πέρα από τα στερεότυπα και τις προκαταλήψεις από τα οποία βρίθουν τόσο η κυρίαρχη ισραηλινή όσο και η κυρίαρχη παλαιστινιακή αφήγηση. Στερεότυπα και προκαταλήψεις που στρέφονται βέβαια εναντίον του Άλλου στον οποίο δεν αναγνωρίζουν παρά το ρόλο του θύτη. Ο Ιλάν Πάπε αναλαμβάνει αυτή την εξιστόρηση, δείχνοντας ότι η ιστορία της Παλαιστίνης δεν είναι αποκλειστικά ιστορία σύγκρουσης, ούτε ότι το ένα μέρος έχει όλο το δίκιο με το μέρος του.

Αλλά το βιβλίο του, «γραμμένο από κάποιον που υιοθετεί τη συμπάθεια έναντι του αποικιοκρατούμενου κι όχι του αποικιοκράτη», δείχνει ότι η προσπάθεια προσέγγισης των δύο λαών βαραίνει πρωτίστως το ισχυρό μέρος. Και ψέγει το Ισραήλ για τις χαμένες ευκαιρίες με πλέον χαρακτηριστική αυτή του Όσλο το 1993, όταν δεν επέδειξε γενναιοφροσύνη αλλά προσέφερε μια συμφωνία ειρήνευσης τόσο άδικη που δεν θα μπορούσε πρακτικά να επιβληθεί απλώς λόγω της διαφοράς ισχύος. Αλλά το Ισραήλ δεν είναι μόνο ένα μιλιταριστικό κράτος, είναι και μια δημοκρατική κοινωνία που υποφέρει από το φετίχ της «ασφάλειας». Η κοινωνία πολιτών και οι μη κυβερνητικές οργανώσεις που άνθισαν τη δεκαετία του ’90 δραστηριοποιούμενες στην προοπτική της ειρήνευσης έχουν χρέος να βγουν και πάλι στο προσκήνιο.

 

palestine H ιστορία της σύγχρονης Παλαιστίνης
 ΙLAN PAPPE
 ΜΤΦΡ. ΜΑΡΙΑ-ΑΡΙΑΔΝΗ ΑΛΑΒΑΝΟΥ
 ΚΕΔΡΟΣ 2007
 ΣΕΛ. 448, ΤΙΜΗ €25,00

politeia_order

 

 

 

 

* Το κείμενο αυτό δημοσιεύτηκε πρώτη φορά στον Ελεύθερο Τύπο στις 11/01/2009. 

Ακολουθήστε την bookpress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Τι θέλουμε να κάνει το σχολείο μας;

Τι θέλουμε να κάνει το σχολείο μας;

Σκέψεις γύρω από τα πιο αποτελεσματικά εκπαιδευτικά συστήματα στον κόσμο και αναπόφευκτες συγκρίσεις με το «ελληνικό παράδειγμα», με αφορμή το βιβλίο-μελέτη της Lucy Crehan «Φυτώρια ευφυΐας» (μτφρ. Μαρία Παπαηλιάδη, Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης).

Του Σωτήρη Βανδώρου ...

Οι άνθρωποι την εποχή των έξυπνων μηχανών

Οι άνθρωποι την εποχή των έξυπνων μηχανών

Για το βιβλίο «Life 3.0» του Max Tegmark (μτφρ. Νίκος Αποστολόπουλος, εκδ. Τραυλός).

Του Σωτήρη Βανδώρου

Εξολοθρευτής, Μάτριξ, Blade Runner κτλ. κτλ. Οι συνειρμοί που κάνουμε οι περισσότεροι όταν ακούμε περί τεχνητή...

Το παρόν και το μέλλον της σοσιαλδημοκρατίας

Το παρόν και το μέλλον της σοσιαλδημοκρατίας

Για το βιβλίο «Το πρωτείο της δημοκρατίας - Η σοσιαλδημοκρατία μετά τη σοσιαλδημοκρατία» του Γιώργου Σιακαντάρη (εκδ. Αλεξάνδρεια).

Του Σωτήρη ...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Η Τσεχία στην πρωτοπορία της Ευρώπης: Καθιερώνει μηδενικό ΦΠΑ στα βιβλία

Η Τσεχία στην πρωτοπορία της Ευρώπης: Καθιερώνει μηδενικό ΦΠΑ στα βιβλία

Μετά το Ηνωμένο Βασίλειο, τη Νορβηγία, την Ιρλανδία, την Ουκρανία και τη Γεωργία, η Τσεχία είναι η επόμενη χώρα της Ευρώπης που θεσπίζει μηδενικό ΦΠΑ στα βιβλία. Όλο και περισσότερες χώρες αντιλαμβάνονται τη σημασία που έχει ο κλάδος του βιβλίου στην ανάπτυξη και στην πολιτισμική πολυμορφία. «Είμαστε επιτέλους στην ...

«Μέσα στο δίχτυ» της Άιρις Μέρντοχ (προδημοσίευση)

«Μέσα στο δίχτυ» της Άιρις Μέρντοχ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Άιρις Μέρντοχ [Iris Murdoch] «Μέσα στο δίχτυ» (μτφρ. Έφη Τσιρώνη), το οποίο κυκλοφορεί στις 6 Μαρτίου από τις εκδόσεις Διόπτρα.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Όταν είδα τον Φιν να με περιμένει στη γωνία το...

Τα βραβεία του «Χάρτη» 2023 - Ο μακρύς κατάλογος

Τα βραβεία του «Χάρτη» 2023 - Ο μακρύς κατάλογος

Το διαδικτυακό περιοδικό Λόγου και Τέχνης Χάρτης (www.hartismag.gr) συνεχίζει για τρίτη χρονιά την απονομή ετήσιων βραβείων, με σκοπό την ανάδειξη των σημαντικότερων βιβλίων που κυκλοφόρησαν το περασμένο έτος. Η διάκριση αυτή προέρχεται από μια ευρεία ομάδα τακτικών συνεργατών του περιοδικού που, χωρίς δεσμεύσεις ή ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Μέσα στο δίχτυ» της Άιρις Μέρντοχ (προδημοσίευση)

«Μέσα στο δίχτυ» της Άιρις Μέρντοχ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Άιρις Μέρντοχ [Iris Murdoch] «Μέσα στο δίχτυ» (μτφρ. Έφη Τσιρώνη), το οποίο κυκλοφορεί στις 6 Μαρτίου από τις εκδόσεις Διόπτρα.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Όταν είδα τον Φιν να με περιμένει στη γωνία το...

«Η τέχνη της μέθης» του Λοράν ντε Σουτέρ (προδημοσίευση)

«Η τέχνη της μέθης» του Λοράν ντε Σουτέρ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από βιβλίο του βραβευμένου Βέλγου δοκιμιογράφου και καθηγητή Νομικής Λοράν ντε Σουτέρ [Laurent de Sutter] «Η τέχνη της μέθης» (μτφρ. Ζωή Καραμπέκιου), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 6 Μαρτίου από τις εκδόσεις Το Μέλλον.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

...
«Depeche mode» του Σέρχι Ζαντάν (προδημοσίευση)

«Depeche mode» του Σέρχι Ζαντάν (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Σέρχι Ζαντάν [Serhiy Zhadan] «Depeche mode» (μτφρ. Δημήτρης Τριανταφυλλίδης), το οποίο κυκλοφορεί στις 21 Φεβρουαρίου από τις εκδόσεις Διόπτρα.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Καθισμένος εδώ,...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

«Μικρές εισαγωγές» σε μεγάλες θεματικές από τις εκδόσεις Οξύ – 5 βιβλία που μας κάνουν σοφότερους

«Μικρές εισαγωγές» σε μεγάλες θεματικές από τις εκδόσεις Οξύ – 5 βιβλία που μας κάνουν σοφότερους

«Τρέλα», «Αντίληψη», «Αισθητική», «Πληροφορία», «Χιούμορ»: Πέντε βιβλία της άκρως επιτυχημένης σειράς του Oxford University Press κυκλοφορούν στα ελληνικά από τις εκδόσεις Οξύ και μας βοηθούν να κατανοήσουμε βασικές πτυχές της ανθρώπινης νόησης και συμπεριφοράς. Η επιμέλεια της σειράς είναι του Θάνου Καραγιαννό...

Δύο χρόνια από τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία: Είναι η Ευρώπη σε πόλεμο; – Τα βιβλία που δίνουν τις απαντήσεις

Δύο χρόνια από τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία: Είναι η Ευρώπη σε πόλεμο; – Τα βιβλία που δίνουν τις απαντήσεις

«Είμαστε εξαιρετικά τυχεροί που ζούμε στην Ευρώπη» μας έλεγε σε πρόσφατη συνέντευξή του για την Book Press, o ευρωπαϊστής ιστορικός Τίμοθι Γκάρτον Ας. Δύο χρόνια μετά από την έναρξη του πολέμου της Ρωσίας στην Ουκρανία ανατρέχουμε στα άρθρα που γράψαμε για βιβλία που διαβάσαμε και προτείναμε όλο αυτό το διάστημα. Το...

Φεβρουάριος: «Μήνας Μαύρης Ιστορίας» – 15 καλά μυθιστορήματα «μαύρης λογοτεχνίας» που κυκλοφόρησαν τον τελευταίο χρόνο

Φεβρουάριος: «Μήνας Μαύρης Ιστορίας» – 15 καλά μυθιστορήματα «μαύρης λογοτεχνίας» που κυκλοφόρησαν τον τελευταίο χρόνο

Με αφορμή το γεγονός ότι ο Φεβρουάριος έχει ανακυρηχθεί «Μήνας Μαύρης Ιστορίας» [Black History Month] γεγονός που έχει τις ρίζες του πίσω στο 1915, επιλέγουμε 15 καλά μυθιστορήματα που μιλούν ανοιχτά για τον ρατσισμό, τις φυλετικές διακρίσεις, τις αγωνίες και τα όνειρα των μαύρων.

...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

02 Απριλίου 2023 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα μεγαλύτερα μυθιστορήματα όλων των εποχών: 20 έργα-ποταμοί από την παγκόσμια λογοτεχνία

Πολύτομα λογοτεχνικά έργα, μυθιστορήματα-ποταμοί, βιβλία που η ανάγνωσή τους μοιάζει με άθλο. Έργα-ορόσημα της παγκόσμιας πεζογραφίας, επικές αφηγήσεις από την Άπω Ανατ

ΦΑΚΕΛΟΙ