«Το καινούργιο έρχεται από το παλιό»

Τι απαντάτε σε όσους θα πουν: ακόμη ένας συγγραφέας; Τι το καινούργιο φέρνει;
Τους απαντώ ότι ίσως έχουν ένα δίκιο. Είμαστε μια χώρα με περισσότερους συγγραφείς, πραγματικούς και επίδοξους, απ' ό,τι αναγνώστες. Από την άλλη, η δημιουργία ευτυχώς είναι μια ρέουσα, συνεχής κατάσταση. Νέοι άνθρωποι ή και μεγαλύτεροι φτάνουν σε ένα σημείο που έχουν την ανάγκη να εκφραστούν. Ο χρόνος, η ποιότητα και το βάθος του έργου θα κρίνουν τελικά την αξία του καθενός. Εγώ δεν ξέρω εάν κομίζω κάτι καινούργιο. Τι πάει να πει, άλλωστε, καινούργιο; Για μένα το καινούργιο έρχεται από το παλιό. Τον εαυτό μου έμμεσα σας συστήνω. Η γραφή μου είναι εμποτισμένη από το είναι μου. Το είναι μου είναι πολλά πράγματα. Χωρίς αυτό να σημαίνει ότι αυτοβιογραφούμαι. Αυτό που με ενδιαφέρει είναι να λέω ιστορίες. Στο τέλος θα κάνουμε ταμείο, και για το εάν η δική μου συγγραφική προσπάθεια έχει νόημα και για άλλους ανθρώπους. Θέλω να πιστεύω πως ναι.

Με ποια λόγια θα συστήνατε το βιβλίο σας σε κάποιον που δεν γνωρίζει τίποτε για σας;
Το βιβλίο μου περιγράφει τη ζωή μιας έφηβης μέχρι να ενηλικιωθεί. Σε αυτά τα τρία χρόνια που βρίσκεται μόνη, ξεκρέμαστη στην Αθήνα, συναντά κάποιους ανθρώπους και προσπαθεί μέσα από τις διαφορετικές σχέσεις που συνάπτει να επιβιώσει, να μεγαλώσει, να μορφωθεί και να ωριμάσει ψυχολογικά. Α, και να συγχωρέσει. Ζούμε σε μια εποχή όπου η έννοια του θηλυκού, όχι όμως όπως γίνεται κοινωνικά αντιληπτό, πιο πολύ σαν τον ένα από τους δύο πόλους σύστασης του κόσμου, είναι το μυστικό. Από αυτό εξαρτιόμαστε όλοι, άνδρες, γυναίκες. Παράλληλα παρακολουθούμε την πορεία μιας ψυχαναλυτικής συνάντησης, μιας έμμεσης θεραπείας.

Πείτε μας δυο λόγια για το νεότευκτο «συγγραφικό σας εργαστήρι».
Γράφω πολλά χρόνια, διηγήματα, παραμύθια, δοκίμια, μικρά ή μεγαλύτερα, αρθρογραφώ συστηματικά στον Τύπο πάνω από δέκα χρόνια. Κυρίως όμως είμαι ψυχολόγος και ψυχοθεραπεύτρια, ζω τις ιστορίες και ζω μέσα στις ιστορίες των ανθρώπων. Μπορεί να μην εκδόθηκε μέχρι τώρα κάτι άλλο δικό μου στη λογοτεχνία –δεν ήταν προφανώς η ώρα του– αλλά λειτουργώ ως συγγραφέας. Δεν ακολούθησα συγκεκριμένη μέθοδο. Φτιάχνω πάντα σχεδιαγράμματα όμως στο μυαλό μου. Η «Ρου» ξεκίνησε ως διήγημα και μεγάλωνε, καινούριες σκηνές από τη ζωή της μου έρχονταν στον ύπνο και στον ξύπνιο μου και την άφησα να ξεδιπλώσει τη ζωή της. Για μένα η ανάγνωση λογοτεχνίας παίζει πολύ σημαντικό ρόλο ως σπουδή και η αναζήτηση της εσωτερικής φωνής, ο ρυθμός του συγγραφέα. Όταν γράφω ακούω τον εαυτό μου, σαν μουσικό κομμάτι, τότε αφουγκράζομαι παραφωνίες και φάλτσα. Με βοήθησαν επιπλέον με τις συμβουλές τους φίλοι καλοί, που είναι και καλοί συγγραφείς. Τους ευχαριστώ γιατί είναι πολύ σημαντικό το βλέμμα του άλλου. Στα πάντα, όχι μόνο στη γραφή. Έναν τρόπο πάντως έχω για να μη χαθώ στον κόσμο των λέξεων. Αφήνω «πετραδάκια» πίσω μου και «κόβω» δρόμο...

Έναν τρόπο πάντως έχω για να μη χαθώ στον κόσμο των λέξεων. Αφήνω «πετραδάκια» πίσω μου και «κόβω» δρόμο...

Έχουν επηρεάσει άλλες τέχνες –κινηματογράφος, εικαστικά, κόμικς, μουσική κ.ά.– τη συγγραφική σας δουλειά; Αν ναι, με ποιους τρόπους;
Ναι, πολύ. Ο κινηματογράφος πολύ, μου αρέσει η γραφή να έχει ροή κινηματογραφική, σκέφτομαι πολύ όταν γράφω σαν να βλέπω ταινία, όπως και η φωτογραφία με επηρεάζει. Μερικές φορές τα παραμύθια, που είναι και αντικείμενο επιστημονικής μου έρευνας, με επηρεάζουν ως προς την αναζήτηση του μύθου και του ήρωα, αλλά και η μουσική. Η γραφή για μένα άλλωστε πρέπει να έχει μουσικότητα.

Ο δρόμος προς την έκδοση για τους νέους συγγραφείς συνήθως δεν είναι σπαρμένος με ροδοπέταλα. Ποια είναι η δική σας ιστορία;
Στο παρελθόν έχω περάσει από όλα αυτά τα στάδια που ήταν άχαρα για έναν νέο δημιουργό και τελικά δεν έφερναν και αποτέλεσμα. Πολλές φορές στο παρελθόν με άλλα είδη (παραμύθια και διηγήματα) αισθάνθηκα ότι έφτανα στην πηγή και δεν έπινα νερό. Τότε συνειδητοποίησα ότι δεν ήταν η ώρα μου. Αυτό το ελληνικό «timing» που λέμε όλοι, είναι σωστό και για την έκδοση. Τώρα που η νουβέλα μου εκδίδεται σαν να μπήκε μόνο του το νερό στο αυλάκι, δηλαδή την έδωσα σε έναν εκδοτικό οίκο μόνο, και ανταποκρίθηκε θετικά σχετικά άμεσα, συνειδητοποίησα ότι όλα γίνονται για κάποιον λόγο. Κοιτώντας πίσω και βλέποντας εμένα νεότερη να προσπαθώ επί ματαίω, συνειδητοποιώ ότι δεν έπρεπε να γίνει τότε. Θα ήταν άκαιρο σε όλα τα επίπεδα, ίσως και όχι με το σωστό είδος. Η ώρα μου ήταν τώρα.

* Ο ΚΩΣΤΑΣ ΑΓΟΡΑΣΤΟΣ είναι δημοσιογράφος.

Ρου
Μαριαλένα Σπυροπούλου
Μεταίχμιο 2016
Σελ. 136, τιμή εκδότη €9,90