varotsi

Η Λίνα Βαρότση μας συστήθηκε πρόσφατα με το μυθιστόρημά της «Σήκω από πάνω μου» που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Μεταίχμιο. 

Eπιμέλεια: Book Press

Με ποια λόγια θα συστήνατε το βιβλίο σας σε κάποιον που δεν γνωρίζει τίποτε για σας;

Πρόκειται για ένα οδοιπορικό ενηλικίωσης, που πραγματεύεται την έμφυλη βία, τις οικογενειακές σχέσεις και τη μοναξιά της αυτοεξορίας, γραμμένο σε τρίτο πρόσωπο από την προοπτική της πρωταγωνίστριας, με ύφος άλλοτε αυτοσαρκαστικό και άλλοτε δραματικό. Παρά τις δύσκολες θεματικές του, θα το χαρακτήριζα περισσότερο «ευθύ» παρά «σκληρό». Ο στόχος μου δεν ήταν να γράψω σελίδες συναισθηματικής πορνογραφίας, με περίσσιο μελόδραμα ή σοκαριστικές σκηνές. Ήθελα να αφηγηθώ το ταξίδι της Νίνας, από την εφηβεία ως περίπου τα σαράντα χρόνια της, φωτίζοντας τις πτυχές εκείνες που συχνά μας προετοιμάζουν να εγκλωβιστούμε σε σχέσεις βίας και να γίνουμε αυτοεκπληρούμενες προφητείες, μέσα από γονεϊκά μοτίβα και διαστρεβλωμένες προοπτικές, αλλά και τη δύναμη της (αυτο-) συγχώρεσης. Πάνω απ’ όλα, ήθελα να γράψω μια ιστορία ανθρώπων για ανθρώπους.

Τι απαντάτε σε όσους θα πουν: ακόμα ένας συγγραφέας; Τι το καινούργιο φέρνει;

Ό,τι καινούργιο θα φέρει ακόμα ένας ηθοποιός, αρχιτέκτονας, δάσκαλος, μουσικός ή σεφ. Κάθε άνθρωπος μπορεί να αφήσει το ιδιοσυγκρασιακό του αποτύπωμα στον κόσμο όταν αγαπάει πραγματικά αυτό που κάνει. Ίσως οι ιδέες καθαυτές να μην είναι ανεξάντλητες, όμως η απόδοσή τους πάντα θα είναι. Η συγγραφή είναι άνοιγμα ψυχής, μοίρασμα μεταξύ των ανθρώπων, και νομίζω πως στις μέρες μας έχουμε ανάγκη την τέχνη όσο ποτέ. Πραγματικά, δεν θα ήθελα να ζω σε μια εποχή ή κοινωνία όπου οι εκπρόσωποι των τεχνών και των γραμμάτων θεωρούνται αναλώσιμοι ή μετριούνται στα δάχτυλα.

Το συγγραφικό μου εργαστήρι το χτίζω εδώ και δύο δεκαετίες. Ίσως σας φανεί παράξενο, όμως το Σήκω από πάνω μου το έγραψα τρεις φορές – από το πρώτο γράμμα μέχρι την τελευταία τελεία. 

Πείτε μας δυο λόγια για το νεότευκτο «συγγραφικό σας εργαστήρι». (Ακολουθήσατε κάποια «μέθοδο»; Συμβουλευτήκατε κάποιον; Αυτοσχεδιάσατε; Πώς τα καταφέρατε να μη χαθείτε στον κόσμο των λέξεων;)

Το συγγραφικό μου εργαστήρι το χτίζω εδώ και δύο δεκαετίες. Ίσως σας φανεί παράξενο, όμως το Σήκω από πάνω μου (εκδ. Μεταίχμιο) το έγραψα τρεις φορές – από το πρώτο γράμμα μέχρι την τελευταία τελεία. Την πρώτη, έκρινα πως η τεχνική και η γραφή μου ήταν αδάμαστες. Τη δεύτερη, ένιωσα πως δεν αποτύπωνε την πολυπλοκότητα των θεματικών με την ωριμότητα που τους άρμοζε. Την τρίτη, ήξερα πως ήταν έτοιμο. Με άλλα λόγια, δεν εξασκήθηκα με πολυάριθμα κείμενα όπως κάνουν άλλοι συγγραφείς, αλλά με την ιστορία της Νίνας, γιατί την αγάπησα πολύ.

Η συγγραφή είναι τέχνη και τεχική μαζί. Αυτό που ονομάζουμε «χάρισμα» ή «ταλέντο» είναι συνήθως το αποτέλεσμα μιας σκληρής και χρονοβόρας διαδικασίας που εμπεριέχει μελέτη και ανάγνωση, παρατηρητικότητα, αδιάκοπη εξάσκηση και νηφάλια αυτοκριτική. Σε όλο αυτό, χωρούν αρμονικά και η μέθοδος και ο αυτοσχεδιασμός. Πάντως, το πρότυπο ενός εφάμιλλου μικρού Μότσαρτ που κάθεται μπροστά στη γραφομηχανή και αραδιάζει εκπληκτική πρόζα με κλειστά μάτια δεν υφίσταται.

Προσωπικά αποκλίνω από το αριστοτελικό μοντέλο, που ενθρονίζει την «πράξη» στην ιεραρχία του δράματος, και ξεκινάω πάντα από τον χαρακτήρα, χωρίς όμως να θυσιάζω την πλοκή στον βωμό του. Τη θεωρία μου καθαυτή τη βρίσκει κανείς στη μονογραφία μου που κυκλοφορεί από τον Routledge, New York, αποτελεί όμως ένα μέρος μόνο της νοητικής και συναισθηματικής μου διεργασίας όταν γράφω. Πάντως, νιώθω πως οι χαρακτήρες μου, με τις επιθυμίες, τους φόβους και τα κίνητρά τους, έρχονται να μου πουν τις ιστορίες τους, ποτέ δεν χρειάστηκε να τους κυνηγήσω. Όσο για τον κόσμο των λέξεων, ήταν πάντα χαρτογραφημένη περιοχή για μένα και μέσα τους νιώθω θωρακισμένη και ασφαλής.

Έχουν επηρεάσει άλλες τέχνες –κινηματογράφος, εικαστικά, κόμικς, μουσική κ.ά.– τη συγγραφική σας δουλειά; Αν ναι, με ποιους τρόπους;

Υπάρχουν διάφορες θεωρίες που πρεσβεύουν πως η μυθοπλασία αποτελεί μίμιση, προσομοίωση ή αντιγραφή της πραγματικότητας. Κατ’ εμέ, η πραγματικότητα καθαυτή εμπνέει τη λογοτεχνία, ως ένα αμάλγαμα διαπιστώσεων, προοπτικών, ευσεβών πόθων και φόβων. Και οι τέχνες αποτελούν αναπόσπαστο κομμάτι της ζωής μας στις απροσμέτρητες εκφάνσεις της. Η σκηνή μιας ταινίας, το ρεφρέν ενός κομματιού, το τοπίο ενός πίνακα και μαζί ο επιβάτης στο λεωφορείο που ελέγχει νευρικά το ρολόι του όσο μιλάει στο κινητό, όλα αυτά εμπνέουν μια σκηνή, έναν χαρακτήρα, μια μυθοπλαστική τοποθεσία, άλλοτε συνειδητά κι άλλοτε μέσα από την υποσυνείδητη δραστηριότητα που απαρτίζει τη δημιουργική διαδικασία.

Η διαδρομή ενός συγγραφέα είναι ανισόπεδη, ειδικά σε μια εποχή όπου ο προσδιορισμός μέσω του επαγγελματικού πρεστίζ έχει γίνει αυτοσκοπός και οι τέχνες διαρκώς παραγκωνίζονται.

Ο δρόμος προς την έκδοση για τους νέους συγγραφείς συνήθως δεν είναι σπαρμένος με ροδοπέταλα. Ποια είναι η δική σας ιστορία;

Πράγματι, η διαδρομή ενός συγγραφέα είναι ανισόπεδη, ειδικά σε μια εποχή όπου ο προσδιορισμός μέσω του επαγγελματικού πρεστίζ έχει γίνει αυτοσκοπός και οι τέχνες διαρκώς παραγκωνίζονται. Ο δικός μου ο δρόμος ήταν μακρύς, έπεσα και σηκώθηκα και ξανάπεσα, υπήρξαν στιγμές που ήθελα να μείνω κάτω και άλλες που έτρεχα. Αυτό, όμως, ήταν προσωπική επιλογή, γιατί δεν μου αρκούσε ένα μέτριο κείμενο, ένας παράδρομος της πλοκής που οδηγούσε σε αδιέξοδα ή οι ανολοκλήρωτες θεματικές. Ουσιαστικά, εγώ έθεσα τις προκλήσεις στον εαυτό μου και συνέχισα να δουλεύω ώσπου να νιώσω αυτοπεποίθηση για το έργο μου.

Όπως ανέφερα, το Σήκω από πάνω μου το έγραψα τρεις φορές. Θα μπορούσε κάποιος να με χαρακτηρίσει τελειομανή, και από την πλευρά μου δεν διατείνομαι ότι ένας συγγραφέας πρέπει να αφιερώσει ατελείωτα χρόνια στο ίδιο πόνημα για να παράξει κάτι καλό. Παρ’ όλα αυτά, το ένστικτό μου με δικαίωσε, γιατί το Μεταίχμιο ήταν ο πρώτος εκδοτικός οίκος που προσέγγισα. Φυσικά υπάρχουν πολλοί αξιόλογοι εκδότες στην αγορά, απλώς εγώ έκρινα πως με το Μεταίχμιο ήμουν ιδιοσυγκρασιακά και επαγγελματικά ταιριαστή.

metaixmio varotsi shko apo pano mouΠώς βρίσκει κανείς τη δύναμη να φωνάξει «Σήκω από πάνω μου»; Η ηρωίδα σας χρειάζεται να δεχθεί σειρά κακοποιήσεων μέχρι να το εκστομίσει.

Κι όμως, η Νίνα είναι ένας ηχηρός χαρακτήρας, γι’ αυτό άλλωστε φέρει και το παρατσούκλι «διάολος». Συγκεκριμένα, το δικό της Σήκω από πάνω μου το φωνάζει καθ’ όλη τη διάρκεια του ταξιδιού της, άλλες φορές δικαίως και άλλες σε λάθος μεριές. Ο τίτλος εμφανίζεται αυτολεξεί δύο φορές στο βιβλίο, και παραφρασμένος διάσπαρτα, όπως όταν, για παράδειγμα, ο δίδυμός της, που πασχίζει να αποκολληθεί από το εμμονικό της μονοπώλιο, τη ρωτάει αν θα ξεκολλήσει ποτέ από πάνω του. Και εκεί, ακριβώς, βρίσκεται η ουσία της ιστορίας. Πολλές φορές, η οικογένεια, ο περίγυρος, ολόκληρη η κοινωνία μας σμιλεύουν ώστε να αποκτήσουμε μια διαστρεβλωμένη κατανόηση για την αγάπη, να θωρακιστούμε ενάντια σε πλασματικούς εχθρούς και να ορθώσουμε τείχη, στα οποία εν τέλει εγκλωβιζόμαστε. 

politeia deite to vivlio 250X102

 

Ακολουθήστε την bookpress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Γιώργος Αρβανίτης: «Το πιο δύσκολο είναι να πιστέψεις αληθινά σε αυτό που κάνεις και να υπερβείς τον εαυτό σου»

Γιώργος Αρβανίτης: «Το πιο δύσκολο είναι να πιστέψεις αληθινά σε αυτό που κάνεις και να υπερβείς τον εαυτό σου»

Ο Γιώργος Αρβανίτης μάς συστήθηκε πρόσφατα με το μυθιστόρημα «Ταξίδι στον πράσινο ήλιο – Η πιο βλαχομπαρόκ χρεοκοπία που έγινε ποτέ» που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Αρμός.

Επιμέλεια: Book Press

Τι απαντάτε σε όσους θα πουν: ακόμη ένας συγγραφέα...

Μιλένα Ζαφειροπούλου: «Σιγά σιγά, οι ιστορίες άρχισαν να ξεχύνονται αβίαστα»

Μιλένα Ζαφειροπούλου: «Σιγά σιγά, οι ιστορίες άρχισαν να ξεχύνονται αβίαστα»

Η Μιλένα Ζαφειροπούλου μάς συστήθηκε πρόσφατα με τη συλλογή διηγημάτων της «Θυσανοσωρείτες και άλλα φαινόμενα» που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Ιωλκός.

Eπιμέλεια: Book Press

Με ποια λόγια θα συστήνατε το βιβλίο σας σε κάποιον που δε γνωρίζει τίπ...

Σεραφείμ Μπακολουκάς: «Οι ήρωες μου είναι συμβατικοί άνθρωποι, αλλά την κρίσιμη στιγμή αναλαμβάνουν την ευθύνη τους»

Σεραφείμ Μπακολουκάς: «Οι ήρωες μου είναι συμβατικοί άνθρωποι, αλλά την κρίσιμη στιγμή αναλαμβάνουν την ευθύνη τους»

Ο Σεραφείμ Μπακολουκάς μάς συστήθηκε πρόσφατα με τη συλλογή διηγημάτων του «Στο ψαχνό» που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Βακχικόν. 

Επιμέλεια: Book Press

Τι απαντάτε σε όσους θα πουν: ακόμη ένας συγγραφέας; Τι το...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Γιώργος Αρβανίτης: «Το πιο δύσκολο είναι να πιστέψεις αληθινά σε αυτό που κάνεις και να υπερβείς τον εαυτό σου»

Γιώργος Αρβανίτης: «Το πιο δύσκολο είναι να πιστέψεις αληθινά σε αυτό που κάνεις και να υπερβείς τον εαυτό σου»

Ο Γιώργος Αρβανίτης μάς συστήθηκε πρόσφατα με το μυθιστόρημα «Ταξίδι στον πράσινο ήλιο – Η πιο βλαχομπαρόκ χρεοκοπία που έγινε ποτέ» που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Αρμός.

Επιμέλεια: Book Press

Τι απαντάτε σε όσους θα πουν: ακόμη ένας συγγραφέα...

Συγγραφείς, εκδότες και βιβλιοθηκονόμοι υποδέχονται θετικά τις εξαγγελίες για την ενίσχυση της φιλαναγνωσίας στα γυμνάσια και λύκεια

Συγγραφείς, εκδότες και βιβλιοθηκονόμοι υποδέχονται θετικά τις εξαγγελίες για την ενίσχυση της φιλαναγνωσίας στα γυμνάσια και λύκεια

«Με ιδιαίτερη χαρά υποδεχόμαστε τις εξαγγελίες του ΥΠΑΙΘΑ για την ενίσχυση της φιλαναγνωσίας και τη διδασκαλία τουλάχιστον δύο ολόκληρων λογοτεχνικών έργων, από τη νέα σχολική χρονιά», σημειώνουν συγγραφείς, εκδότες και βιβλιοθηκονόμοι, με αφορμή πρόσφατες εξαγγελίες του ΥΠΑΙΘΑ.

Επιμέλεια: Book Press...

50 χρόνια από την εισβολή στην Κύπρο: 5 μυθιστορήματα που μιλούν για το ανεπούλωτο τραύμα

50 χρόνια από την εισβολή στην Κύπρο: 5 μυθιστορήματα που μιλούν για το ανεπούλωτο τραύμα

Στις 20 Ιουλίου συμπληρώνονται 50 χρόνια από τον Αττίλα Ι που αποτέλεσε την πρώτη πράξη της κυπριακής τραγωδίας. Επιλέγουμε πέντε μυθιστορήματα που εξετάζουν τα επίχειρα της Ιστορίας μέσα από το πρίσμα προσωπικών καταστροφών. Εικόνα στο κέντρο του άρθρου: © Doros Partasides. 

...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Ο λαγός έχει λεφτά» του Τζον Απντάικ (προδημοσίευση)

«Ο λαγός έχει λεφτά» του Τζον Απντάικ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση του επίμετρου του Γιώργου-Ίκαρου Μπαμπασάκη, από το μυθιστόρημα του Τζον Απντάικ [John Updike] «Ο λαγός έχει λεφτά» (μτφρ. Πάνος Τομαράς), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 12 Ιουλίου από τις εκδόσεις Οξύ.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Η Μεγάλη Αμερικανική βόλτα τε...

«Σκάβοντας εντός» του Χρήστου Β. Μασσαλά (προδημοσίευση)

«Σκάβοντας εντός» του Χρήστου Β. Μασσαλά (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο του ομότιμου καθηγητή πανεπιστημίου Ιωαννίνων, 
Χρήστου Β. Μασσαλά «Σκάβοντας εντός», το οποίο θα κυκλοφορήσει το επόμενο διάστημα από τις εκδόσεις Νίκας.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ξύπνησε μέσα μου η επιθ...

«Οι σκληροί δεν διαβάζουν ποίηση» του Αλέξις Ραβέλο (προδημοσίευση)

«Οι σκληροί δεν διαβάζουν ποίηση» του Αλέξις Ραβέλο (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το αστυνομικό μυθιστόρημα του Αλέξις Ραβέλο [Alexis Ravelo] «Οι σκληροί δεν διαβάζουν ποίηση» (μτφρ. Κρίτων Ηλιόπουλος), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 25 Ιουνίου από τις εκδόσεις Τόπος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

2ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ

...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

50 χρόνια από την εισβολή στην Κύπρο: 5 μυθιστορήματα που μιλούν για το ανεπούλωτο τραύμα

50 χρόνια από την εισβολή στην Κύπρο: 5 μυθιστορήματα που μιλούν για το ανεπούλωτο τραύμα

Στις 20 Ιουλίου συμπληρώνονται 50 χρόνια από τον Αττίλα Ι που αποτέλεσε την πρώτη πράξη της κυπριακής τραγωδίας. Επιλέγουμε πέντε μυθιστορήματα που εξετάζουν τα επίχειρα της Ιστορίας μέσα από το πρίσμα προσωπικών καταστροφών. Εικόνα στο κέντρο του άρθρου: © Doros Partasides. 

...
Ελληνικά και μεταφρασμένα αστυνομικά – 24 επιλογές για ένα καλοκαίρι γεμάτο μυστήριο

Ελληνικά και μεταφρασμένα αστυνομικά – 24 επιλογές για ένα καλοκαίρι γεμάτο μυστήριο

12 ελληνικά + 12 μεταφρασμένα μυθιστορήματα, αστυνομικά και ψυχολογικά θρίλερ, είναι η αναγνωστική μας πρόταση για ένα καλοκαίρι γεμάτο μυστήριο.

Γράφει η Χίλντα Παπαδημητρίου

Όπως φαίνεται και από τον κατάλογο που ακολουθεί με τις επιλογές της Χίλντας...

«Διαβάζοντας σε ανοιχτούς ορίζοντες» – 50 βιβλία λογοτεχνίας για το καλοκαίρι και για κάθε εποχή

«Διαβάζοντας σε ανοιχτούς ορίζοντες» – 50 βιβλία λογοτεχνίας για το καλοκαίρι και για κάθε εποχή

Μυθιστορήματα, νουβέλες και διηγήματα από την ελληνική και μεταφρασμένη πεζογραφία που κυκλοφόρησαν μέσα στο 2024: καλά βιβλία λογοτεχνίας που μας ανοίγουν ορίζοντες και μας κρατούν συντροφιά στις ημέρες των διακοπών του καλοκαιριού, αλλά και πριν και μετά από αυτές.

Επιλογή–κείμενα...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

15 Δεκεμβρίου 2023 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2023

Mυθιστορήματα, νουβέλες, διηγήματα, ποιήματα: Επιλογή 100 βιβλίων, ελληνικών και μεταφρασμένων, από τη βιβλιοπαραγωγή του 2023. Επιλογή: Συντακτική ομάδα της Book

ΦΑΚΕΛΟΙ