5 λεπτά με τη Μαριάνθη Τεντζεράκη: «Η πραγματικότητα για τις γυναίκες στην Ελλάδα είναι δυσοίωνη»

Πώς ξεκινήσατε να γράφετε το βιβλίο σας; Θυμάστε το αρχικό ερέθισμα;

Ίσως το αρχικό ερέθισμα να ήταν η βία ή πιο συγκεκριμένα, η πληθώρα γυναικοκτονιών που συνεχίζει να σαρώνει τη χώρα μας. Αν και δεν καταγράφω μόνο ιστορίες τέτοιας φύσης, αισθανόμουν από πάντα ότι η πραγματικότητα για τη γυναίκα στην Ελλάδα είναι δυσοίωνη και δύσκολη. Έτσι, αποφάσισα να συνθέσω κομμάτια από αφηγήσεις, εικόνες αλλά και την επικαιρότητα για να διοχετεύσω κάπου την οργή μου για τη γενικευμένη άρνηση που υπάρχει να αφήσουμε μια γυναίκα να «είναι» με τους δικούς της όρους.

Η πλοκή ή οι χαρακτήρες θεωρείτε ότι είναι ο οδηγός σας όταν γράφετε; Πού ρίχνετε μεγαλύτερο βάρος;

Οι χαρακτήρες, χωρίς δεύτερη σκέψη. Θέλω οι χαρακτήρες μου να έχουν κάτι το αξιομνημόνευτο για τον/την αναγνώστη/αναγνώστρια. Οι ενδιαφέροντες χαρακτήρες αποτελούν το όχημα με το οποίο κινείται μια ιστορία. Και ποιοι είναι οι ενδιαφέροντες χαρακτήρες; Αυτοί που στην πραγματική ζωή, θα μπορούσες να τους συναντήσεις στην ουρά του σούπερ μάρκετ, σε ένα μπαρ ή στο διπλανό σπίτι.

«Φύλο ασθενές»: Πώς ο τίτλος μάς βοηθά να αποκρυπτογραφήσουμε το περιεχόμενο του βιβλίου;

Σε αντίθεση με άλλες συλλογές διηγημάτων, εδώ ο τίτλος δεν προκύπτει από κάποιο διήγημα, αλλά λειτουργεί σαν όρος-ομπρέλα, μέσα στον οποίον περικλείονται οι ιστορίες στο σύνολό τους. Επέλεξα λοιπόν τον όρο «φύλο ασθενές», διότι πολύ συχνά ακόμη και σήμερα, χρησιμοποιείται για να χαρακτηρίσει τις γυναίκες/θηλυκότητες. Αντιθέτως, οι γυναίκες που φιλοξενούνται στις σελίδες του βιβλίου μου είναι γυναίκες που έρχονται αντιμέτωπες με τη βία (σεξουαλική και μη), την καταπίεση, το στίγμα, τη μη συναισθηματική ανταπόδοση αλλά και την πίεση που ασκείται στο γυναικείο φύλο από αρχαιοτάτων χρόνων προκειμένου να εκπληρώσει τον ρόλο της φροντίστριας.

Παρόλο, λοιπόν, που οι γυναίκες αυτές μπαίνουν στα καλούπια που τους φόρεσαν οι άλλοι (ή η άλλη, δηλαδή, η πατριαρχία) εκείνες επιμένουν και αγωνίζονται – στον βαθμό και με τις δυνατότητες που κατέχει η κάθε μία.

Ανάμεσα στην πραγματικότητα και την επινόηση, πού γέρνει η πλάστιγγα;

Θα διάλεγα την επινόηση. Άλλωστε, η στεγνή καταγραφή της πραγματικότητας δεν είναι λογοτεχνία.

Έχετε συγγραφέα-πρότυπο, κάποιον που να θεωρείτε δάσκαλό σας;

Αγαπώ και θαυμάζω ιδιαίτερα την Ιωάννα Καρυστιάνη. Η ίδια αποκαλεί τον εαυτό της «αναγνώστρια» και όχι «συγγραφέα». Αυτή της η ταπεινότητα -δεδομένου του ταλέντου και του εκτοπίσματός της- με συγκινεί. Ταυτόχρονα με συναρπάζει η γραφή της και οι χαρακτήρες της – είναι πάντα τόσο εύθραυστοι, τόσο ανθρώπινοι.

Λίγα λόγια για τη συγγραφέα

Η Μαριάνθη Τεντζεράκη γεννήθηκε το 1997 στην Κατερίνη. Σπούδασε Αγγλική Γλώσσα και Φιλολογία στο ΑΠΘ και έκανε μεταπτυχιακές σπουδές στη Λογοτεχνία στο Άμστερνταμ. Έχει γράψει τις νουβέλες Μαρίσμη (εκδόσεις Άνω Τελεία 2020) και Ο Σακάτης – Ένα παραμύθι για μεγάλους (εκδόσεις ΑΩ 2022, Βραβείο Πεζογραφίας 2022 από την Εταιρία Λογοτεχνών Θεσσαλονίκης).

Η συλλογή διηγημάτων Φύλο ασθενές – 10 ιστορίες για 10 γυναίκες είναι το τρίτο βιβλίο της.