tina katsouli1

Πέντε λεπτά με έναν συγγραφέα. Σήμερα, με την Tίνα Κατσούλη με αφορμή το νέο της βιβλίο «Η σκιά του κηπουρού» που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Βακχικόν.

Επιμέλεια: Book Press

Κάποιοι λένε «ένα καλό βιβλίο χρειάζεται ένα μεγάλο θέμα». Ποιο θα λέγατε ότι είναι το βαθύτερο θέμα στο Η σκιά του κηπουρού;

Το βιβλίο θίγει σύγχρονα ζητήματα με τα οποία έρχονται αντιμέτωποι οι ήρωες μου, που ζουν μέσα σε μια δυστοπία λόγω ενός μολυσματικού ιού. Ο φόβος για το διαφορετικό, η βία, η μοναξιά, ο ναρκισσισμός του ψηφιακού κόσμου, οι επώδυνοι συμβιβασμοί είναι κάποια από τα προβλήματα αυτά. Έγκλειστοι όχι τόσο στον χώρο όσο στο «Εγώ» επιχειρούν να σπάσουν τα «δεσμά» τους, αφυπνίζονται, τολμούν να απλώσουν το χέρι στον μετέωρο διπλανό τους και να επανασυνδεθούν με τη ζωή. Το θέμα, λοιπόν, στο υπόστρωμα της ιστορίας είναι η αναζήτηση του Ανθρώπου, της χαμένης ανθρωπιάς σε μια εποχή που η κοινωνική αποστασιοποίηση γίνεται επιταγή, που «απαγορεύεται ρητά η ρίψις δακρύων» κατά τη ρήση της Κ. Δημουλά.

Δεν υπάρχει πλοκή χωρίς ήρωες. Η ιστορία αναπτύσσεται καθώς οι ήρωες καταδύονται στη μνήμη, εξομολογούνται, συμπονούν, συγχωρούν, εξεγείρονται, τολμούν να ζήσουν, χαμογελούν πικρά, ελπίζουν

 Οι χαρακτήρες ή η πλοκή ήταν ο οδηγός σας κατά τη συγγραφή του βιβλίου σας;

Ήρωες και πλοκή είναι αλληλένδετα. Δεν υπάρχει πλοκή χωρίς ήρωες. Η ιστορία αναπτύσσεται καθώς οι ήρωες καταδύονται στη μνήμη, εξομολογούνται, συμπονούν, συγχωρούν, εξεγείρονται, τολμούν να ζήσουν, χαμογελούν πικρά, ελπίζουν… Αυτοί καθοδηγούν την πλοκή και τον τρόπο που θα ειπωθεί η ιστορία τους. Καθένας γίνεται αφηγητής της προσωπικής του περιπέτειας με ενορχηστρωτή έναν κεντρικό ήρωα, θυρωρό και κηπουρό, που ρίχνει τη σκιά του πάνω τους, τους νοιάζεται και τους φροντίζει.

vakxikon katsouli h skia tou khpourou

Ανάμεσα στα αληθινά γεγονότα και την επινόηση, που γέρνει η πλάστιγγα;

Στην περίπτωση του βιβλίου Η σκιά του κηπουρού (εκδ. Βακχικόν), που γράφτηκε στην περίοδο της πανδημίας, σε μια εποχή που η πραγματικότητα είχε ξεπεράσει τη φαντασία, δεν χρειάστηκε να μετρήσω: τόση αλήθεια, τόση μυθοπλασία. Στο βιβλίο μου όλα είναι πιστευτά και ταυτόχρονα απίστευτα.

Στο βιβλίο σας νομίζει κανείς πως θα διαβάσει μια δυστοπία ωστόσο στο τέλος του αποκομίζει είναι θετικό. Ήταν στις προθέσεις σας;

Οπωσδήποτε ήταν στις προθέσεις μου οι ήρωες μου να αναζητήσουν μια λυτρωτική διέξοδο, να επιχειρήσουν να επουλώσουν το τραύμα που υποβόσκει και εντείνεται μέσα στη δυστοπική συνθήκη ζωής τους -και λέω να επιχειρήσουν, γιατί τίποτα οριστικό και βέβαιο δεν προτείνεται ως λύση, η αναζήτηση είναι διαρκής και πώς θα μπορούσε άλλωστε να μην είναι. Η αισιόδοξη προοπτική λοιπόν είναι η εύρεση διεξόδου, εκεί που η ανθρωπιά βρίσκει ακόμα και σε καιρούς ζοφερούς μια χαραμάδα να ξετρυπώσει για να ανθήσει μια νέα σχέση με τον συνάνθρωπο και τον εαυτό μας. Η αισιόδοξη κατάληξη ανταποκρίνεται στη δική μου θεώρηση για τα πράγματα, στην ελπίδα για ανάταση που διατηρώ.

Το χιούμορ μέσα στην ιστορία είναι λυτρωτικό, αποφορτίζει από τις έντονες καταστάσεις, είναι καταφυγή, ένα ξανάσασμα όταν τα πράγματα ζορίζουν.

Το χιούμορ παίζει ρόλο στην ιστορία. Ποιο σκοπό θέλατε να επιτελέσει;

Το χιούμορ μέσα στην ιστορία είναι λυτρωτικό, αποφορτίζει από τις έντονες καταστάσεις, είναι καταφυγή, ένα ξανάσασμα όταν τα πράγματα ζορίζουν. Από την άλλη, το χιούμορ χαρακτηρίζει μια άλλη κοσμοθεωρία που εκπροσωπεί ο κεντρικός μου ήρωας, ο κηπουρός μου, που έχει νου πρακτικό, είναι απροσποίητα ειλικρινής και απολύτως εξοικειωμένος -ως πολύπαθος άνθρωπος ο ίδιος- με τις περιπέτειες, τις ανατροπές και τα δράματα της ζωής, επιδεικνύοντας αποφασιστικότητα για την αντιμετώπισή τους. Σε αντίστιξη με τους περισσότερους ήρωες αντιμετωπίζει τις καταστάσεις με κέφι, χιουμοριστική διάθεση, προσαρμοστικότητα, σωτήρια γι’ αυτόν λαϊκή θυμοσοφία και αντλεί δύναμη από το οπλοστάσιο των αξιών του.

 Οι ήρωες στη νουβέλα σας είναι ολότελα διαφορετικοί μεταξύ τους κι όμως, τελικά, καταφέρνουν να «βρεθούν». Ήταν μια απόφαση που είχατε πάρει από την αρχή, ή μια λύση που προέκυψε γράφοντας;
 
Εξ αρχής η πλοκή στηρίζεται στη σε πρώτη ανάγνωση διαφορετικότητα των ηρώων. Οι ήρωες μου είναι ένοικοι στον ίδιο χώρο, που μοιάζει κάπως με την «Οδό Ονείρων» του Χατζηδάκι (όπως μου επεσήμανε μια φίλη και πρώτη αναγνώστρια των χειρογράφων μου). Ζουν σε μια αστική πολυκατοικία, άνθρωποι διαφορετικοί μεταξύ τους: μια λυρική τραγουδίστρια, ένα ομόφυλο ζευγάρι, μια ευκατάστατη ρακοσυλλέκτρια, ένας νοσταλγός του ολοκληρωτισμού μαζί με τον αντιρρησία γιο του και στα υπόγεια ένας μετανάστης, θυρωρός και κηπουρός.

Θα μπορούσε να δει κάποιος την πολυκατοικία ως αντανάκλαση της κοινωνική πυραμίδας, όμως εγώ αντιμετωπίζω τους ενοίκους της ως κατοίκους μιας άλλης οδού ονείρων, πρωταγωνιστές της ίδιας αβάσταχτης, συχνά, περιπέτειας με πολλή σιωπή, ταραχή, φόβο αλλά και ελπίδα και χαμόγελο, που τους σκεπάζει ένας τρυφερός απέραντα ευγενικός ουρανός που στο βιβλίο μου γίνεται σκιά, η σκιά του κηπουρού που στέργει τους ήρωες.


 

Ακολουθήστε την bookpress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Κωνσταντίνος Π. Βλαχογιάννης: «H λογοτεχνία είναι ένας τόπος και η περιδιάβαση σε αυτόν τον τόπο προϋποθέτει το ταξίδι»

Κωνσταντίνος Π. Βλαχογιάννης: «H λογοτεχνία είναι ένας τόπος και η περιδιάβαση σε αυτόν τον τόπο προϋποθέτει το ταξίδι»

Με αφορμή το νέο του λογοτεχνικό έργο «Επικράτειες» (εκδ. Περικείμενο) συζητάμε με τον συγγραφέα Κωνσταντίνο Π. Βλαχογιάννη για τα ψυχικά και λογοτεχνικά τοπία, την αδυναμία να ορίσουμε το σώμα μας και τη γλώσσα ως πρωταρχικό δοχείο για την κατασκευή της πραγματικότητας. 

Συ...

Νόρα Πυλόρωφ: «Το κυνήγι της αγάπης θέτει συχνά μη ρεαλιστικές προσδοκίες»

Νόρα Πυλόρωφ: «Το κυνήγι της αγάπης θέτει συχνά μη ρεαλιστικές προσδοκίες»

Με αφορμή το νέο της μυθιστόρημα «Το Νεραϊδάκι» (εκδ. Ελληνικά Γράμματα), η συγγραφέας και μεταφράστρια Νόρα Πυλόρωφ απάντησε σε ερωτήσεις μας.

Συνέντευξη στον Λεωνίδα Καλούση

«Το Νεραϊδάκι», όπως και σχεδόν όλα τα βιβλία σας, είναι ένα πο...

Ασπασία Καμπύλη, εκδόσεις Carnivora: «Το μέλλον βρίσκεται στο εδώ και τώρα»

Ασπασία Καμπύλη, εκδόσεις Carnivora: «Το μέλλον βρίσκεται στο εδώ και τώρα»

Οι εκδόσεις Carnívora είναι ένας από τους νέους εκδοτικούς οίκους που διαθέτει ξεκάθαρο όραμα και το οποίο έχει επικοινωνήσει με απόλυτη επιτυχία στους αναγνώστες. Μοναδική και βραβευμένη αισθητική μαζί με προσεκτικές επιλογές τίτλων, φροντισμένα κείμενα και άρτιο τυπογραφικό αποτέλεσμα είναι τα επιμέρους στοιχ...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

«Κουλτούρα της ακύρωσης» και πατριαρχία στη λογοτεχνία – σκέψεις με αφορμή τη Μεγάλη Χίμαιρα του Μ. Καραγάτση

«Κουλτούρα της ακύρωσης» και πατριαρχία στη λογοτεχνία – σκέψεις με αφορμή τη Μεγάλη Χίμαιρα του Μ. Καραγάτση

Σκέψεις για την Κουλτούρα της ακύρωσης (cancel culture) και την πατριαρχία στη λογοτεχνία, με αφορμή την έντονη συζήτηση για τον σεξισμό στη «Μεγάλη Χίμαιρα» του Μ. Καραγάτση. 

...

Ο Καραγάτσης, η Γραμμή του Ορίζοντος και η αναγκαία κριτική

Ο Καραγάτσης, η Γραμμή του Ορίζοντος και η αναγκαία κριτική

Σκέψεις με αφορμή την έντονη συζήτηση που προκάλεσαν πρόσφατα οι νέες αναγνώσεις δύο πολυδιαβασμένων βιβλίων της νεοελληνικής πεζογραφίας, ενός παλιότερου, της «Μεγάλης Χίμαιρας» του Μ. Καραγάτση, κι ενός νεότερου, της «Γραμμής του ορίζοντος», του Χρήστου Βακαλόπουλου. Και τα δύο κυκλοφορούν από τις εκδόσεις της Εστ...

«Το καλοκαίρι της Κάρμεν» σε σκηνοθεσία Ζαχαρία Μαυροειδή (κριτική) – Ένας τρυφερός ύμνος για την ανδρική γκέι φιλία

«Το καλοκαίρι της Κάρμεν» σε σκηνοθεσία Ζαχαρία Μαυροειδή (κριτική) – Ένας τρυφερός ύμνος για την ανδρική γκέι φιλία

Για την ταινία του Ζαχαρία Μαυροειδή «Το καλοκαίρι της Κάρμεν». Τολμηρό φιλμ που όμως δεν πέφτει σε κλισέ και ανούσια δράματα. 

Γράφει η Φανή Χατζή

«Το Καλοκαίρι της Κάρμεν» είναι η απόλυτα καλοκαιρινή ταινία, ιδανική για ένα χαλαρό βραδάκι σε κάπ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Οι σκληροί δεν διαβάζουν ποίηση» του Αλέξις Ραβέλο (προδημοσίευση)

«Οι σκληροί δεν διαβάζουν ποίηση» του Αλέξις Ραβέλο (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το αστυνομικό μυθιστόρημα του Αλέξις Ραβέλο [Alexis Ravelo] «Οι σκληροί δεν διαβάζουν ποίηση» (μτφρ. Κρίτων Ηλιόπουλος), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 25 Ιουνίου από τις εκδόσεις Τόπος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

2ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ

...
«Η άλλη κόρη», της Ανί Ερνό (προδημοσίευση)

«Η άλλη κόρη», της Ανί Ερνό (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Ανί Ενρό [Annie Ernaux] «Η άλλη κόρη» (μτφρ. Ρίτα Κολαΐτη), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 25 Ιουνίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Η σειρά των δύο αφηγήσεων, η δική μου και η δ...

«Συμπληγάδες αξιών» του Μηνά Στραβοπόδη (προδημοσίευση)

«Συμπληγάδες αξιών» του Μηνά Στραβοπόδη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Μηνά Στραβοπόδη «Συμπληγάδες αξιών» το οποίο κυκλοφορεί στις 21 Ιουνίου από τις εκδόσεις Αρμός.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ναι, το ξέρω! Δεν έπρεπε να σκοτώσω. Μα έπρεπε να σκοτώσω. Ξέρω, δεν είνα...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Η ελληνική κουίρ λογοτεχνία ήταν πάντα εδώ

Η ελληνική κουίρ λογοτεχνία ήταν πάντα εδώ

10 βιβλία + 1 διήγημα τα οποία διερευνούν την παρουσία του κουίρ στην ελληνική πεζογραφία.

Γράφει ο Κώστας Αγοραστός

Ανεξάρτητα από το πόσο απαγορευμένο θέμα αποτελούσε, από το πόσο θα σκανδάλιζε τους αναγνώστες, από το πόσοι εκδότες θα αρνούνταν να το...

Τι κάνουμε με τους πρόσφυγες; 5+1 βιβλία για το ζήτημα των προσφύγων και της ένταξής τους στη χώρα μας

Τι κάνουμε με τους πρόσφυγες; 5+1 βιβλία για το ζήτημα των προσφύγων και της ένταξής τους στη χώρα μας

Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Προσφύγων (20 Ιουνίου) επιλέγουμε έξι βιβλία που εξετάζουν το προσφυγικό ζήτημα με νηφάλιο και ουσιαστικό τρόπο.

Γράφει ο Διονύσης Μαρίνος

«Αν κάνω ένα βήμα θα βρεθώ αλλού» λέει ένας ήρωας της ...

Αδικημένη κουίρ λογοτεχνία: 8 βιβλία που δεν διαβάστηκαν όσο τους αξίζει

Αδικημένη κουίρ λογοτεχνία: 8 βιβλία που δεν διαβάστηκαν όσο τους αξίζει

Υπάρχουν βιβλία που τυχαίνει να συμπίπτουν με πολυαναμενόμενες εκδόσεις, δεν μπαίνουν στο οπτικό πεδίο του κοινού ή πολλές φορές μένουν στη σκιά πολύ δημοφιλών τίτλων με παρόμοια θεματική. Το ίδιο συμβαίνει και με τα κουίρ βιβλία. Κάποια ακούγονται και διαβάζονται περισσότερο από άλλα. Σήμερα, λοιπόν, ημέρα εορτασμο...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

15 Δεκεμβρίου 2023 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2023

Mυθιστορήματα, νουβέλες, διηγήματα, ποιήματα: Επιλογή 100 βιβλίων, ελληνικών και μεταφρασμένων, από τη βιβλιοπαραγωγή του 2023. Επιλογή: Συντακτική ομάδα της Book

ΦΑΚΕΛΟΙ