311362761 10228794062733567 2476564774282692487 n

Συνέντευξη με τη Μαρία Γιαγιάννου με αφορμή τον ένα χρόνο από την έκδοση του βιβλίου της «R.I.F./Ο θάνατος στο Facebook» (εκδ. Στερέωμα).

Συνέντευξη στον Διονύση Μαρίνο 

Να ζήσουμε να το θυμόμαστε ή να ζήσουμε να θυμόμαστε πώς ήταν η ζωή μας πριν από τα social media. Στην ουσία τίποτα από τα δύο δεν ισχύουν. Ούτε το φέισμπουκ εξεμέτρησε το ζην του (μια χαρά υπάρχει) ούτε κι εμείς είναι εύκολο να θυμηθούμε πώς ήταν ζωή μας προς την επέλαση των κοινωνικών δικτύων. Μπορούμε, άραγε, να φανταστούμε πώς θα είναι ο θάνατός μας εντός αυτών;

Η Μαρία Γιαγιάννου πριν από ένα χρόνο εξέδωσε ένα βιβλίο δοκιμιακού χαρακτήρα που όμως είχε τέτοιο νεύρο που μπορούσες να το διαβάσεις με πυρετώδη τρόπο. Ο τίτλος του κουβαλούσε μεγάλη δόση ίντριγκας R.I.F./Ο θάνατος στο Facebook (εκδ. Στερέωμα). Τα... ενδότερα του βιβλίου ήταν ακόμη πιο ιντριγκαδόρικα για όλους εμάς που παραμένουμε ενεργοί στα κοινωνικά δίκτυα. Με αφορμή την αυριανή (4/11) επετειακή παρουσίαση του βιβλίου μιλήσαμε με τη συγγραφέα για τι άλλο; Για φέισμπουκ και άλλα τέτοια... δαιμόνια. 

Ένα χρόνο μετά το RIF, το φέισμπουκ εξακολουθεί να «ζει». Ωστόσο, διακρίνεις ακόμη ότι οι χρήστες του είναι ενταφιασμένοι σε μια εικονική θέαση της πραγματικότητας;

Η Πραγματικότητα, με την ειδησεογραφική έννοια, δεν ήταν ποτέ του γούστου μου (και ποιανού είναι;) κι έτσι δεν επιθυμώ να τη διασώσω. Ως εκ τούτου δεν θεωρώ ότι οι χρήστες ενταφιάζονται μέσα σε μια στρεβλή θέασή της, αλλά ότι μάλλον τη «γιορτάζουν» (κι όταν ακόμα είναι δυσάρεστη), στολίζοντάς την με τις γιρλάντες της προσωπικής γνώμης και της θυμικής ανταπόκρισης. (Το Πραγματικό που θα ήθελα να διασωθεί εδράζεται στις καταγραφές του φυσικού κόσμου μέσα μας και στην υγιή σχέση με το σώμα, το πνεύμα και τους άλλους.) Το φέισμπουκ, ναι, επιμένει να υπάρχει και εύχομαι να συνεχίσει, γιατί συντηρεί ένα είδος έκφρασης που στέκεται σε ένα ιστορικό μεταίχμιο, μεταξύ αναλογικής γραφής και απόλυτης ψηφιακής εμβύθισης.

Όταν γυρίσεις τα μάτια από την οθόνη στον κόσμο (σου) διαπιστώνεις ότι αυτός μοιάζει πιο μικρός σε διαστάσεις, χωράει ό,τι χωράει το μάτι σου και άρα σε οδηγεί στην μεγαλοσύνη της εσωστρέφειας, με την καλύτερη δυνατή έννοια, και στην υγιή σιωπή.

Υπάρχει, άραγε, τρόπος να αντιμετωπίσει κανείς μετωπικά τη ζωή του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης; Να είναι μέσα, δηλαδή, αλλά ταυτόχρονα να αλληλεπιδρά καλύτερα έξω από αυτά;

Ξέρουμε πόσο μαγευτική μπορεί να γίνει η αντανάκλαση του εαυτού (μετωπική ή πλάγια) – ο Νάρκισσος ποτέ δεν χάνει την επίκαιρη γυαλάδα του. Προσωπικά προσπαθώ να θυμάμαι πως ό,τι τοποθετώ η ίδια στα social και ό,τι βλέπω εκεί, είναι μόνο ψηφίδες που δεν ταυτίζονται με ολόκληρο τον εαυτό, ούτε βέβαια με τον κόσμο. Όταν γυρίσεις τα μάτια από την οθόνη στον κόσμο (σου) διαπιστώνεις ότι αυτός μοιάζει πιο μικρός σε διαστάσεις, χωράει ό,τι χωράει το μάτι σου και άρα σε οδηγεί στην μεγαλοσύνη της εσωστρέφειας, με την καλύτερη δυνατή έννοια, και στην υγιή σιωπή. Αυτή η εσωστρέφεια πρέπει να επανεμφανιστεί για να μας ανήκει ξανά ο χρόνος μας. Αλληλεπιδρώντας λιγότερο στα κοινωνικά δίκτυα εξασφαλίζεις περισσότερο χρόνο για αναστοχασμό, ο οποίος αργά ή γρήγορα οδηγεί στην ανάγκη για αληθινή επικοινωνία. Και για δημιουργία.

Μετά την έκδοση του βιβλίου αντιμετωπίζεις το μέσο με διαφορετικό τρόπο; Λειτουργείς με τον ίδιο τρόπο ή τώρα πια το έχεις αποδομήσει εντελώς;

Νιώθω ότι, αν και είμαι εξίσου ενεργή όσο παλαιότερα στην πλατφόρμα, υπάρχω εκεί μέσα ολοένα και λιγότερο. Με έναν ακατανόητο τρόπο το βιβλίο μου για το φέισμπουκ με απέσπασε από το φέισμπουκ. Το γεγονός ότι καταλαβαίνω κάπως την ανθρωπολογική λειτουργία του, ωστόσο, δεν μου το έχει απομαγεύσει, δηλαδή με ενδιαφέρει ακόμα, και μου αποκαλύπτεται διαρκώς. Όμως νομίζω ότι έχω πάψει να είμαι τολμηρή εκεί μέσα, σαν να έχω πει «κυρία μου, τολμηρή στα βιβλία σου». Έχω περιορίσει πολύ τη δημοσιοποίηση της άποψής μου καθώς επίσης έχω αναστείλει σημαντικό τμήμα του χιούμορ μου (μόνο στο φέισμπουκ!) – πράγμα που επιρρίπτω όχι στο μέσο, αλλά στην πολιτική ορθότητα που το κατακλύζει και στην έγνοια αν θα πληγώσω κάποιον με το αστείο μου. Όποιος με θέλει, θα με βρει πληρέστερη στα βιβλία μου!

Μου έχουν πει πως η ανάλυση ανήκει στα δυνατά μου σημεία. Επίσης –άκουσον άκουσον– βρίσκω την ανάλυση εξαιρετικά ερωτική.

Δεν είναι η πρώτη φορά που αναμετριέσαι με τον δοκιμιακό λόγο. Ακόμη και στα μυθοπλαστικά σου έργα υπάρχει πάντα ένα δεύτερο επίπεδο ανάλυσης. Πώς δομείται αυτός ο συγκερασμός;

Η επιθυμία μου να δώσω νόημα φταίει! Μόνο έτσι μπορώ να κατακτήσω το τμήμα δημιουργικής ζωής που μου αναλογεί. Ανασυνθέτοντάς το, αφού πρώτα το αναλύσω. Μου έχουν πει πως η ανάλυση ανήκει στα δυνατά μου σημεία. Επίσης –άκουσον άκουσον– βρίσκω την ανάλυση εξαιρετικά ερωτική. Η γλώσσα στην υπηρεσία της ανατομίας και της ανασύνθεσης του κόσμου είναι μαζί φιλοσοφία και ποίηση. Αυτά τα δύο τελευταία δεν είμαι σε θέση να τα υπηρετήσω ως αμιγή είδη, αλλά μπορώ να τα παντρέψω μέσα στο είδος της δικής μου πεζογραφίας. Η δοκιμιακή τάση διακόπτεται εγκάρσια όταν γράφω παιδικό βιβλίο και θέατρο. Σε κάθε περίπτωση σκοπός είναι το έργο σου να αγγίξει, όχι να μείνει σε μία σφαίρα ενατένισης των εννοιών – να φτάσει στους άλλους ανθρώπους. Όσο κι αν θέλω να συγκεράσω, κυρίως θέλω να κεράσω!

Εσύ, μια συγγραφέας κατά βάση γλωσσοκεντρική, έγραψες ένα βιβλίο για ένα μέσο που «σκοτώνει» τη γλώσσα. Αυτό θα πει αντίσταση από μέσα;

stereoma giagianou rifΕντός social media, πρώτα απ’ όλα χρήσιμο θα είναι να αντισταθούμε στον εαυτό μας. Το R.I.F Ο θάνατος στο φέισμπουκ είναι μια κατάφαση στη ροή του φυσικού (του γραπτού;) χρόνου και μια προσπάθεια συμφιλίωσης με το τέλος του. Είναι μια αντίσταση στη σμίκρυνση του οράματος κάθε σκεπτόμενου πλάσματος και στο ξόδεμα των δυνάμεών του. Εφόσον η γλώσσα είναι στο κέντρο του ανθρώπου, τότε είμαι ανθρωποκεντρική. Χωρίς όμως τους τροπισμούς της γλώσσας, χωρίς τα δώρα της, πώς μπορεί η κάθε συγγραφέας να σκάψει και να αποκαλύψει; Το φέισμπουκ δεν σκοτώνει τη γλώσσα, της αλλάζει μορφή. Για την ακρίβεια, αλλάζει μορφή στη γραπτή της εκδοχή. Αυτό το Βιβλίο Για Το Φέισμπουκ δεν τοποθετεί το βιβλίο στο φέισμπουκ, αλλά το φέισμπουκ μέσα στο βιβλίο. Αυτή η αντιστροφή, είναι η αντίσταση.

Μέχρι πρόσφατα λέγαμε πως τα social media θα αποτελειώσουν τη δημιουργικότητα. Τώρα προέκυψε η Τεχνητή Νοημοσύνη. Να φοβόμαστε περισσότερο;

Όσοι ξέρουν, στέκουν έντρομοι μπροστά στην Τεχνητή Νοημοσύνη. Εγώ που δεν ξέρω πιστεύω πως οι δημιουργοί δεν έχουν να φοβούνται τίποτα. Ο άνθρωπος θα ψάχνει πάντα τον άνθρωπο.


INFO

➨ Αύριο (4/11) στις 12:00 μ.μ. η Μαρία Γιαγιάννου παρουσιάζει το βιβλίο της «R.I.F./Ο θάνατος στο Facebook» στο βιβλιοπωλείο Λεμόνι (Ηρακλειδών 22, Θησείο). Με τη συγγραφέα θα συνομιλήσουν οι: Χαράλαμπος Γιαννακόπουλος (φιλόλογος, ποιητής) και η Δήμητρα Κονδυλάκη (δραματολόγος, συγγραφέας, μεταφράστρια).  


Ο ΔΙΟΝΥΣΗΣ ΜΑΡΙΝΟΣ είναι δημοσιογράφος και συγγραφέας. Τελευταίο βιβλίο του, το μυθιστόρημα «Μπλε ήλιος» (εκδ. Μεταίχμιο). 

Ακολουθήστε την bookpress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Χάρης Χρ. Γεωργιάδης: «Εισηγούμαι μια βήμα προς βήμα διαπραγμάτευση με την Τουρκία που ίσως να μην στοχεύει αμέσως σε συνολική λύση»

Χάρης Χρ. Γεωργιάδης: «Εισηγούμαι μια βήμα προς βήμα διαπραγμάτευση με την Τουρκία που ίσως να μην στοχεύει αμέσως σε συνολική λύση»

Συνέντευξη με τον πρώην υπουργό Οικονομικών της Κύπρου, πρόεδρο της Επιτροπής Εξωτερικών και Ευρωπαϊκών Υποθέσεων της Βουλής των Αντιπροσώπων και συγγραφέα Χάρη Χρ. Γεωργιάδη, με αφορμή το πρόσφατο βιβλίο του «Νέος ρεαλισμός – Το Κυπριακό 50 χρόνια από την τουρκική εισβολή» (εκδ. Παπαζήση). 

...
Θεόδωρος Γρηγοριάδης: «Κλείνει ένας κύκλος αγάπης και γραφής ταυτόχρονα»

Θεόδωρος Γρηγοριάδης: «Κλείνει ένας κύκλος αγάπης και γραφής ταυτόχρονα»

Μια συζήτηση με τον συγγραφέα Θεόδωρο Γρηγοριάδη με αφορμή το πρόσφατο μυθιστόρημά του «Ελσίνκι» (εκδ. Πατάκη).

Συνέντευξη στον Κώστα Αγοραστό 

Ο Θεόδωρος Γρηγοριάδης είναι ένας τολμηρός και ταυτόχρονα χαμηλών τόνων συγγραφέας. Μέχρι στιγμής έχει ...

Άλκης Χαραλαμπίδης: «Το απλό, καθημερινό αντικείμενο, ακόμη και στην πιο μπανάλ εκδοχή του, αναβαπτίζεται από την τέχνη»

Άλκης Χαραλαμπίδης: «Το απλό, καθημερινό αντικείμενο, ακόμη και στην πιο μπανάλ εκδοχή του, αναβαπτίζεται από την τέχνη»

Συνέντευξη με τον ομότιμο καθηγητή του ΑΠΘ, ιστορικό της τέχνης Άλκη Χαραλαμπίδη, με αφορμή την έκδοση του βιβλίου «Τέχνη εκ των πραγμάτων» (εκδ. University Studio Press). 

Συνέντευξη στον Διονύση Μαρίνο 

Δύσ...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Καλοκαίρι 2024: Γκουρογιάννης, Βανς, Κουτσί – Τρία επίκαιρα μυθιστορήματα

Καλοκαίρι 2024: Γκουρογιάννης, Βανς, Κουτσί – Τρία επίκαιρα μυθιστορήματα

Τρία μυθιστορήματα που εφάπτονται με σημαντικές πλευρές της πραγματικότητας αυτού του δύσκολου καλοκαιριού. Κύπρος, αμερικανικές εκλογές, Παλαιστίνη. Τρία μυθιστορήματα που μας βοηθούν να εμβαθύνουμε σε μεγάλα γεγονότα, χωρίς να μας περιορίζουν σε αυτά.

Γράφει ο Κ.Β. Κατσ...

Τα σκυλιά» του Ανέστη Αζά στο Φεστιβάλ Αθηνών (κριτική)

Τα σκυλιά» του Ανέστη Αζά στο Φεστιβάλ Αθηνών (κριτική)

Για την παράσταση «Τα σκυλιά» σε σκηνοθεσία του Ανέστη Αζά, η οποία παρουσιάστηκε στο Φεστιβάλ Αθηνών & Επιδαύρου.

Γράφει ο Νίκος Ξένιος

Ένα project που δικαιώνει το ελληνικό ρεπερτόριο του Φεστιβάλ Αθηνών είναι «Τα σκυλιά» του Ανέστη Αζά...

Έρση Σωτηροπούλου: «Ευχαριστώ το Φεστιβάλ Τήνου, δεν θα λάβω τα χρήματα του βραβείου»

Έρση Σωτηροπούλου: «Ευχαριστώ το Φεστιβάλ Τήνου, δεν θα λάβω τα χρήματα του βραβείου»

Η συγγραφέας Έρση Σωτηροπούλου, με  δήλωσή της, αρνήθηκε να λάβει το ποσό των 10.000 ευρώ που προσφέρει άγνωστος Ελληνοαμερικανός και το οποίο θα συνόδευε το βραβείο που θα λάβει φέτος στο 10ο Διεθνές Λογοτεχνικό Φεστιβάλ Τήνου. 

Επιμέλεια: Book Press

...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Ο λαγός έχει λεφτά» του Τζον Απντάικ (προδημοσίευση)

«Ο λαγός έχει λεφτά» του Τζον Απντάικ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση του επίμετρου του Γιώργου-Ίκαρου Μπαμπασάκη, από το μυθιστόρημα του Τζον Απντάικ [John Updike] «Ο λαγός έχει λεφτά» (μτφρ. Πάνος Τομαράς), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 12 Ιουλίου από τις εκδόσεις Οξύ.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Η Μεγάλη Αμερικανική βόλτα τε...

«Σκάβοντας εντός» του Χρήστου Β. Μασσαλά (προδημοσίευση)

«Σκάβοντας εντός» του Χρήστου Β. Μασσαλά (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο του ομότιμου καθηγητή πανεπιστημίου Ιωαννίνων, 
Χρήστου Β. Μασσαλά «Σκάβοντας εντός», το οποίο θα κυκλοφορήσει το επόμενο διάστημα από τις εκδόσεις Νίκας.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ξύπνησε μέσα μου η επιθ...

«Οι σκληροί δεν διαβάζουν ποίηση» του Αλέξις Ραβέλο (προδημοσίευση)

«Οι σκληροί δεν διαβάζουν ποίηση» του Αλέξις Ραβέλο (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το αστυνομικό μυθιστόρημα του Αλέξις Ραβέλο [Alexis Ravelo] «Οι σκληροί δεν διαβάζουν ποίηση» (μτφρ. Κρίτων Ηλιόπουλος), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 25 Ιουνίου από τις εκδόσεις Τόπος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

2ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ

...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα βιβλία του 21ου αιώνα σύμφωνα με τους Νιου Γιορκ Τάιμς – Μεθοδολογία, σχόλια, διακρίσεις, τα 20 πρώτα

Τα 100 καλύτερα βιβλία του 21ου αιώνα σύμφωνα με τους Νιου Γιορκ Τάιμς – Μεθοδολογία, σχόλια, διακρίσεις, τα 20 πρώτα

Τα 100 καλύτερα βιβλία του 21ου αιώνα, όπως ψηφίστηκαν από 503 μυθιστοριογράφους, συγγραφείς μη μυθοπλαστικών έργων, ποιητές, κριτικούς και άλλους βιβλιόφιλους – με την επιμέλεια των συντακτων του Book Review των Νew Υork Τimes. Έκπληξη; Οι γυναίκες συγγραφείς είναι, οριακά, περισσότερες από τους άντρες. 

...
50 χρόνια από την εισβολή στην Κύπρο: 5 μυθιστορήματα που μιλούν για το ανεπούλωτο τραύμα

50 χρόνια από την εισβολή στην Κύπρο: 5 μυθιστορήματα που μιλούν για το ανεπούλωτο τραύμα

Στις 20 Ιουλίου συμπληρώνονται 50 χρόνια από τον Αττίλα Ι που αποτέλεσε την πρώτη πράξη της κυπριακής τραγωδίας. Επιλέγουμε πέντε μυθιστορήματα που εξετάζουν τα επίχειρα της Ιστορίας μέσα από το πρίσμα προσωπικών καταστροφών. Εικόνα στο κέντρο του άρθρου: © Doros Partasides. 

...
Θρίλερ στην καρδιά του καλοκαιριού: 13 μυθιστορήματα που ανεβάζουν την αδρεναλίνη

Θρίλερ στην καρδιά του καλοκαιριού: 13 μυθιστορήματα που ανεβάζουν την αδρεναλίνη

Σίριαλ κίλερς, πτώματα που ξεθάβονται τυχαία, ένοχα μυστικά που έρχονται από το παρελθόν, βία και αγωνία στο έπακρο. Επιλέγουμε 13 θρίλερ για τις καυτές ημέρες του καλοκαιριού. 

Γράφει ο Διονύσης Μαρίνος

Το...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

15 Δεκεμβρίου 2023 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2023

Mυθιστορήματα, νουβέλες, διηγήματα, ποιήματα: Επιλογή 100 βιβλίων, ελληνικών και μεταφρασμένων, από τη βιβλιοπαραγωγή του 2023. Επιλογή: Συντακτική ομάδα της Book

ΦΑΚΕΛΟΙ