christos chrysopoulos

Ζητήσαμε από πεζογράφους, ποιητές, μεταφραστές και επιμελητές να μας στείλουν μια καλοκαιρινή φωτογραφία από το προσωπικό τους αρχείο και να την πλαισιώσουν με μια ανάμνηση. Σήμερα, ο Χρήστος Χρυσόπουλος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός
Εικονογράφηση: Πάρις Κούτσικος - parisko.com

ΨΥΧΡΟ ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ

Λένε πως ο χρόνος έχει μεγάλη εξουσία στη Μόσχα. Ίσως να είναι κι έτσι, γιατί εκεί όλες οι εποχές συγκατοικούν μέσα στα όρια μερικών οικοδομικών τετραγώνων. Κάποτε έναν Αύγουστο έμεινα σε ένα διαμέρισμα στο Τσίστυ Προυντύ. Το σκοτεινό τετραώροφο μέγαρο της παρόδου Καζάρμενι Περεούλοκ είχε χτιστεί στα τέλη του 19ου αιώνα. Ήταν η έπαυλη κάποιου ευγενή ή μεγαλοαστού στο κέντρο του βουλεβάρτου, που κυκλώνει την πόλη σαν κοζάκικο ζωνάρι. Ήταν ένα σπίτι στραγγαλισμένο σε βρόχο από δασύφυλλα αιωνόβια δέντρα. Ένα σπίτι δαιδαλώδες και ετοιμόρροπο. Ποια τύχη να περίμενε –άραγε– τους πρώτους ιδιοκτήτες του; Στα χρόνια της επανάστασης τεμαχίστηκε σε ψηλοτάβανα λαϊκά διαμερίσματα του ενός δωματίου. Μια κομμουνάλκα, όπως αυτές που συναντά κανείς στη Μαργαρίτα του Μπουλγκάκωφ. Όπως η ίδια η κομμουνάλκα του μυθιστορήματος, που βρίσκεται στη λεωφόρο Μπολσάγια Σαντόβαγια στην αντικρινή πλευρά του βουλεβάρτου.

Η σκάλα που οδηγούσε στον δεύτερο όροφο έμοιαζε με κλιμακοστάσιο μεσαιωνικού πύργου. Ήταν σκοτεινή και υγρή. Τα πέτρινα σκαλιά ήταν παραμορφωμένα από τον καιρό, και φαφούτικα. Στις γωνιές συσσωρεύονταν σκουπίδια και αδειανά μπουκάλια μπίρας Μπάλτικα, σαν αυτά που βλέπει κανείς πεταμένα παντού στη Μόσχα και φέρνουν στο μυαλό μυρωδιά από κάτουρο. Δίπλα μου έμενε μια αινιγματική γριά που ο σκύλος της κοιμόταν στο πλατύσκαλο, δεμένος στο κάγκελο του διαδρόμου. Μου είχαν πει να αποφεύγω αυτή τη γειτόνισσα και να μην δίνω αφορμές στην πολυκατοικία. Ο σκύλος της με αγαπούσε και γρύλιζε με παράπονο κάθε φορά που διαισθανόταν την παρουσία μου. Δεν κατάλαβα ποτέ γιατί θα έπρεπε να φοβάμαι εκείνη την αμίλητη ηλικιωμένη γυναίκα. Στη Μόσχα συναντάς παντού έναν παράλογο φόβο που παίρνει τη μορφή υπερβολικής καχυποψίας. Τίποτα δεν είναι εύκολο στη Μόσχα. Τίποτα δεν είναι προφανές στη Μόσχα. Στη Μόσχα δεν υπάρχουν δεδομένα, εκεί υπάρχει πάντα κάποιος από τον οποίο θα πρέπει να φυλάγεσαι, είτε είναι η διεφθαρμένη Μιλίτσια που περιπολεί στους κεντρικούς δρόμους, είτε οι μαφιόζοι με τις λιμουζίνες στη λεωφόρο Τβερσκάγια, είτε οι κάμερες γύρω από τη Λιουμπιάνκα – έστω και αν ο ανδριάντας του Ντζερζίνσκυ βρίσκεται πια πεταμένος στο νεκροταφείο αγαλμάτων κοντά στο πάρκο Γκόρκυ.

Κάθε βράδυ, γυρνώντας στο διαμέρισμα της παρόδου Καζάρμενι με το απαρχαιωμένο ηλεκτρικό λεωφορείο, στεκόμουν για λίγο έξω από την αντικρινή μονοκατοικία. Ένα θεόκλειστο παλιό οίκημα, σκοτεινό σαν κενοτάφιο. Κι όμως, από τα παράθυρά του μπορούσες να διακρίνεις πλήθος πολύχρωμα λαμπιόνια να αναβοσβήνουν σαν χριστουγεννιάτικη διακόσμηση. Μου είπαν ότι ήταν ένας κρυφός σταθμός ελέγχου για τις πυρηνικές κεφάλες που βρίσκονται φυτεμένες βαθιά στην πόλη, έτοιμες να εκτοξευτούν μέσα από τα έγκατα της μοσχοβίτικης γης.

Είναι δύσκολη πόλη η Μόσχα. Αντιστέκεται στον επισκέπτη και ταλαιπωρεί τους ανθρώπους που της ανήκουν. Η πραγματική Μόσχα βρίσκεται μέσα στη γη. Στις δαιδαλώδεις υπόγειες διαβάσεις που διασχίζουν τις απάνθρωπες –πλατιές σαν ποτάμια– λεωφόρους. Στα μικροσκοπικά καταστήματα των υπόγειων στοών. Τα ασθενικά σκουριασμένα φώτα δεν σβήνουν ποτέ μέσα σε αυτά τα θλιβερά καφενεία. Ετούτες οι μικροσκοπικές κακοφωτισμένες φωλιές που μυρίζουν τηγανισμένο κρέας και χλωρίνη, μένουν ανοιχτές όλο το εικοσιτετράωρο και γύρω τους συγκεντρώνονται μελαψοί άντρες από τη Γεωργία και την Αρμενία. Άνεργοι Μοσχοβίτες νεαροί. Ταξιδιώτες από την Κιργιζία και τη Μογγολία.

Αργότερα εκείνο το καλοκαίρι έμεινα στον δέκατο όροφο ενός τερατώδους οικοδομικού συγκροτήματος από τα χρόνια του Μπρέζνιεφ. Ήταν πολύπλοκο σαν διαστημόπλοιο. Η διεύθυνσή μου ήταν: «Πρόσπεκτ Μίρα, Σπίτι Ν173, Σώμα Ν2, Διαμέρισμα Ν174, 10ος όροφος, 2η είσοδος». Όταν άνοιγα το παράθυρο της κουζίνας, έβλεπα απέναντί μου το μεγαλειώδες άγαλμα της Βέρας Μούχινα με τον Εργάτη και την Κολχόζνιτσα. Το αγάπησα αυτό το άγαλμα και το χάζευα κάθε νύχτα, λουσμένο στα πορτοκαλιά φώτα του δρόμου. Καταλάβαινα πολύ καλά γιατί ο Στάλιν ζητούσε τα βράδια να τον οδηγούν εκεί, έξω από το Πάρκο της Οικονομικής Ευημερίας, για να θαυμάζει μέσα από το αυτοκίνητο, το πιο όμορφο άγαλμα που έφτιαξε η ανθρωπότητα το έτος 1937.

Είναι δύσκολο να διακρίνεις το μικροσκοπικό άνοιγμα που βρίσκεται κρυμμένο μέσα σε μια πτύχωση της φούστας του κοριτσιού. Οι άστεγοι όμως το γνώριζαν και τα βράδια στριμώχνονταν μέσα του, βρίσκοντας καταφύγιο στα σπλάχνα του κολοσσιαίου ατσαλένιου ζευγαριού. Το καλοκαίρι του 2003 έμοιαζε λίγο με χειμώνα.

christos chrysopoulos mnimi

 


ΤΑ ΒΙΒΛΙΑ ΤΟΥ ΧΡΗΣΤΟΥ ΧΡΥΣΟΠΟΥΛΟΥ

 


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Μίλησε, μνήμη» με τις λέξεις του Θάνου Κάππα

«Μίλησε, μνήμη» με τις λέξεις του Θάνου Κάππα

Ζητήσαμε από πεζογράφους, ποιητές, μεταφραστές και επιμελητές να μας στείλουν μια καλοκαιρινή φωτογραφία από το προσωπικό τους αρχείο και να την πλαισιώσουν με μια ανάμνηση. Σήμερα, ο Θάνος Κάππας.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός
Εικονογράφηση: Πάρις Κούτσικος - parisko.com...

«Μίλησε, μνήμη» με τις λέξεις του Γιώργου-Ίκαρου Μπαμπασάκη

«Μίλησε, μνήμη» με τις λέξεις του Γιώργου-Ίκαρου Μπαμπασάκη

Ζητήσαμε από πεζογράφους, ποιητές, μεταφραστές και επιμελητές να μας στείλουν μια καλοκαιρινή φωτογραφία από το προσωπικό τους αρχείο και να την πλαισιώσουν με μια ανάμνηση. Σήμερα, ο Γιώργος-Ίκαρος Μπαμπασάκης.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός ...

«Μίλησε, μνήμη» με τις λέξεις της Ελιάνας Χουρμουζιάδου

«Μίλησε, μνήμη» με τις λέξεις της Ελιάνας Χουρμουζιάδου

Ζητήσαμε από πεζογράφους, ποιητές, μεταφραστές και επιμελητές να μας στείλουν μια καλοκαιρινή φωτογραφία από το προσωπικό τους αρχείο και να την πλαισιώσουν με μια ανάμνηση. Σήμερα, η Ελιάνα Χουρμουζιάδου.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός
Εικονογράφηση: Πάρις Κούτσικος - par...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

«Ποιητικές συνομιλίες»: αναμείνατε στο ακουστικό σας

«Ποιητικές συνομιλίες»: αναμείνατε στο ακουστικό σας

Μια πρωτοβουλία του Τhéâtre de la Ville (Παρίσι), σε συμπαραγωγή με τη Στέγη του Ιδρύματος Ωνάση από την 1η Δεκεμβρίου μέχρι και τις 30 Ιουνίου 2021.

Επιμέλεια: Book Press

Η ποίηση μας καλεί.
Πού είστε; Πώς είστε; Τι βλέπετε από το παράθυρό σας;

Από την 1η Δ...


Τρία ποιήματα του Νίκου Φιλντίση

Τρία ποιήματα του Νίκου Φιλντίση

Σε αυτή τη στήλη αναρτώνται αδημοσίευτα ποιήματα σύγχρονων Ελλήνων ποιητών. Σήμερα, o Νίκος Φιλντίσης.

Επιμέλεια: Γιώργος Αλισάνογλου

ΕΡΩΤΙΚΟΝ

Μικρό πετεινό
με κρωγμούς το φιλί σου
στα χείλη γκρεμού

~.~

(ΕΜ)ΦΥΤΟ...



Στην «Ανωμαλία» του Ερβέ Λε Τελιέ το Βραβείο Γκονκούρ 2020

Στην «Ανωμαλία» του Ερβέ Λε Τελιέ το Βραβείο Γκονκούρ 2020

Ο Hervé Le Tellier είναι ο νικητής του φετινού γαλλικού λογοτεχνικού βραβείου Goncourt. Βραβεύεται για το μυθιστόρημά του L'Anomalie που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Gallimard.

Της Ελένης Κορόβηλα

Η ανακοίνωση έγινε μέσω τηλεδιάσκεψης, καθώς εξαιτίας το...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

Ανήσυχα άκρα, του Νίκου Παναγιωτόπουλου (προδημοσίευση)

Ανήσυχα άκρα, του Νίκου Παναγιωτόπουλου (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος ενός διηγήματος, από τη συλλογή διηγημάτων του Νίκου Παναγιωτόπουλου «Ανήσυχα άκρα», που κυκλοφορεί στις 26 Νοεμβρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΝΗΣΥΧΩΝ ΑΚΡΩΝ

Έν...

Ένα πιάτο λιγότερο, της Μαριλένας Παπαϊωάννου (προδημοσίευση)

Ένα πιάτο λιγότερο, της Μαριλένας Παπαϊωάννου (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Μαριλένας Παπαϊωάννου «Ένα πιάτο λιγότερο», που θα κυκλοφορήσει στις 23 Νοεμβρίου από τις εκδόσεις Καστανιώτη.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

...

Ανοιχτό μικρόφωνο, του Γιάννη Ευσταθιάδη (προδημοσίευση)

Ανοιχτό μικρόφωνο, του Γιάννη Ευσταθιάδη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο του Γιάννη Ευσταθιάδη «Ανοιχτό μικρόφωνο – Μονόλογοι και ομολογίες» το οποίο κυκλοφορεί στις 15 Νοεμβρίου από τις εκδόσεις Μελάνι.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ο ξανθός άγγελος

Έτσι...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Έντγκαρ Άλαν Πόε σε 4+1 βιβλία

Έντγκαρ Άλαν Πόε σε 4+1 βιβλία

Περιήγηση στο επιδραστικό έργο του Edgar Allan Poe μέσα από πέντε σχετικά πρόσφατα βιβλία, τέσσερα με δικά του έργα και ένα με κείμενα εμπνευσμένα από την τόσο ιδιαίτερη λογοτεχνία του. 

Του Δημήτρη Αργασταρά

Κοιν...

Πέντε αστυνομικά μυθιστορήματα με ελληνική σφραγίδα

Πέντε αστυνομικά μυθιστορήματα με ελληνική σφραγίδα

Πέντε ελληνικά αστυνομικά μυθιστορήματα από την πρόσφατη εκδοτική παραγωγή που ξεχωρίζουν.

Της Χίλντας Παπαδημητρίου

 

...
Για τη Χρυσή Αυγή, την άκρα δεξιά, τον ελληνικό εθνικισμό: 20 βιβλία που έπρεπε να διαβάσουν

Για τη Χρυσή Αυγή, την άκρα δεξιά, τον ελληνικό εθνικισμό: 20 βιβλία που έπρεπε να διαβάσουν

Μια σχεδόν εξαντλητική περιήγηση στα βιβλία που αφορούν την ελληνική ακροδεξιά και τη Χρυσή Αυγή και κυκλοφόρησαν την τελευταία 10ετία στη χώρα μας. Ένα αξιανάγνωστο «σώμα» κειμένων που καλύπτει όλες τις όψεις του σύνθετου πολιτικού και κοινωνικού φαινομένου.

Του Κ.Β. Κατσουλάρη

...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

05 Νοεμβρίου 2020 ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

Η ανάγνωση είναι ζωή: Τα βιβλιοπωλεία πρέπει να παραμείνουν ανοιχτά

Η Σύμπραξη των Εκδοτών απευθύνει έκκληση στην κυβέρνηση, μέσω επιστολής της στον Πρωθυπουργό, να παραμείνουν ανοιχτά τα βιβλιοπωλεία στη διάρκεια της εφαρμογής των μέτρ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

17 Ιουλίου 2020 ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

50 καλά βιβλία για το καλοκαίρι και για πάντα

Πενήντα καλά βιβλία από την πρόσφατη εκδοτική παραγωγή τα οποία ξεχωρίσαμε ανάμεσα σε πολλά ακόμη καλά βιβλία. Ελληνική και μεταφρασμένη πεζογραφία, ποίηση, δοκίμια ιστ

ΦΑΚΕΛΟΙ

ΞΕΧΩΡΙΣΑΜΕ

ΝΑ ΑΛΛΟ ΕΝΑ