thanos kappas

Ζητήσαμε από πεζογράφους, ποιητές, μεταφραστές και επιμελητές να μας στείλουν μια καλοκαιρινή φωτογραφία από το προσωπικό τους αρχείο και να την πλαισιώσουν με μια ανάμνηση. Σήμερα, ο Θάνος Κάππας.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός
Εικονογράφηση: Πάρις Κούτσικος - parisko.com

Κάποιο από τα καλοκαίρια των επιστροφών μας εκεί – δεν μπορώ να εντοπίσω πότε ακριβώς, έτσι κι αλλιώς το χωριό είναι πάντα το χωριό, δεν αλλάζει κάτι ακόμα κι όταν πράγματι κάτι στο μεταξύ έχει αλλάξει: στα ίδια σοκάκια θα σε φυσήξει πάλι το θαλασσινό αεράκι, τα ίδια βουνά θα κατεβάσουν το πρωί τη δροσιά τους, τα ίδια πρόσωπα γύρω μας, η ίδια ένταση μέσα μου.

Ας πούμε μεταξύ δώδεκα και δεκατεσσάρων ετών. Την προηγούμενη νύχτα δεν μπορώ να κοιμηθώ από τη ζέστη και την προσμονή, το ξυπνητήρι φωσφορίζει τις ώρες. Αξημέρωτα, σχεδόν, ακούγεται ο διακόπτης του μπάνιου, ο πατέρας βήχει με θόρυβο για να με ξυπνήσει, τσούζουν τα μάτια μου απ' την αϋπνία καθώς ντύνομαι. Η μάνα μου κάνει πως κοιμάται, ο πατέρας ψήνει καφέ στο μπρίκι, ανάβει το πρώτο τσιγάρο, στεκόμαστε στην κουζίνα αμίλητοι, κοιτάμε κάθε λίγο την ώρα.

Βαδίζουμε δίπλα δίπλα τώρα, η μέρα είναι ζεστή, κρατάω το καλάθι. Ο πατέρας φοράει ένα τεράστιο, αστείο καπέλο που δεν μοιάζει καθόλου αστείο όταν το φοράει εκείνος. Τι συζητούν άραγε ένας πατέρας μ’ έναν γιο πηγαίνοντας για ψάρεμα; Ελάχιστα πράγματα, ως συνήθως. Ίσως ο γιος να αναρωτιέται αν θα ανταποκριθεί ικανοποιητικά στον ρόλο του μικρού ψαρά, όμως ο πατέρας τι ακριβώς σκέφτεται; 

Ο πατέρας ξέρει την τέχνη του ψαρέματος, όπως ξέρει κι άλλες τέχνες, με κορυφαία εκείνη της σιωπής. Ο πατέρας διαβάζει ή γράφει στη σιωπή, ο πατέρας καθαρίζει το κυνηγετικό του όπλο στη σιωπή, ο πατέρας αλατίζει το αρνί της Λαμπρής στη σιωπή, ο πατέρας, τώρα, δολώνει στη σιωπή – ακόμα κι αυτή η ελάχιστη, ταπεινή τέχνη έχει τα μυστικά της. Ύστερα ζυγίζει την πετονιά στο χέρι του αφήνοντάς την να αιωρηθεί για λίγο με το βαρίδι της και την εκτοξεύει απότομα χωρίς να της δώσει πολύ ύψος. Το βαρίδι-σφαίρα τρέχει παράλληλα με την επιφάνεια της θάλασσας ώσπου να βυθιστεί μ’ έναν πνιχτό ήχο, αρκετά πιο μακριά από το αναμενόμενο. Αυτά τα δευτερόλεπτα τα χέρια του μένουν ακίνητα στη στάση της εκτόξευσης, μια στάση ανοιχτής αγκαλιάς ή ικεσίας, κι ύστερα χαμηλώνουν, ψάχνουν το πακέτο με τα τσιγάρα στο τσεπάκι του πουκαμίσου, δείγμα χαλάρωσης και αναμονής. Η ανατολή θερμαίνει τα χρώματα, στον κόλπο καθρεφτίζονται βουνά και σπίτια, δεν υπάρχουν πολλά πράγματα να κάνω – πηδάω από βράχο σε βράχο ή τραβάω φωτογραφίες με την νέα μας Κόντακ, καταφέρνω κάποτε να συλλάβω αυτή την κίνηση των ανοιχτών χεριών του, είμαι αντάξιος γιος ενός άξιου πατέρα.

Έφαγα κυριολεκτικά τον κόσμο να βρω τη φωτογραφία αυτής της αγκαλιάς που μένει ανοιχτή – στάθηκε αδύνατο. Βρίσκω όμως αυτό το απόσπασμα της Σάλυ Μαν σ’ ένα κατ’ εξοχήν βιβλίο μνήμης, στο βαθιά προσωπικό και συγκινητικό Είμαι όσα έχω ξεχάσει του Ηλία Μαγκλίνη.

«[…] Ό,τι κι αν είναι αυτό που στ’ αλήθεια βλέπει κάποιος, εφόσον φωτογραφήθηκε δεν μπορεί πια να το δει με το μάτι της μνήμης ξανά. Μια φωτογραφία δεν διασώζει πάντοτε το παρελθόν αλλά συχνά το θάβει, το εξαφανίζει, το απενεργοποιεί ή, από την άλλη, το διαστρεβλώνει, σχεδόν επινοεί το συμβάν, την ατμόσφαιρα, τη συνθήκη του πριν και του χθες κι έτσι, καθώς κρατούσα τις φωτογραφίες της παιδικής μου ηλικίας στα χέρια μου, γράφει η Μαν, μέσα στην τρυφερότητα των “αναμνήσεών” μου ήξερα επίσης ότι με κάθε φωτογραφία ξεχνούσα, δεν θυμόμουν».

Αν είναι έτσι, αναρωτιέμαι αν όλη αυτή η ένταση γύρω από τη χαμένη φωτογραφία και η άτεχνη ζωγραφιά μου τώρα (ζωγράφισα, άραγε, τη στιγμή ή τη φωτογραφική της αναπαράσταση;), είναι μια προσπάθεια για να θυμηθώ ή να ξεχάσω. Πραγματικά, ρωτάω τον εαυτό μου. Μίλησε, μνήμη.

thanos kappas mnimi 2


ΤΑ ΒΙΒΛΙΑ ΤΟΥ ΘΑΝΟΥ ΚΑΠΠΑ


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Μίλησε, μνήμη» με τις λέξεις του Γιώργου-Ίκαρου Μπαμπασάκη

«Μίλησε, μνήμη» με τις λέξεις του Γιώργου-Ίκαρου Μπαμπασάκη

Ζητήσαμε από πεζογράφους, ποιητές, μεταφραστές και επιμελητές να μας στείλουν μια καλοκαιρινή φωτογραφία από το προσωπικό τους αρχείο και να την πλαισιώσουν με μια ανάμνηση. Σήμερα, ο Γιώργος-Ίκαρος Μπαμπασάκης.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός ...

«Μίλησε, μνήμη» με τις λέξεις της Ελιάνας Χουρμουζιάδου

«Μίλησε, μνήμη» με τις λέξεις της Ελιάνας Χουρμουζιάδου

Ζητήσαμε από πεζογράφους, ποιητές, μεταφραστές και επιμελητές να μας στείλουν μια καλοκαιρινή φωτογραφία από το προσωπικό τους αρχείο και να την πλαισιώσουν με μια ανάμνηση. Σήμερα, η Ελιάνα Χουρμουζιάδου.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός
Εικονογράφηση: Πάρις Κούτσικος - par...

«Μίλησε, μνήμη» με τις λέξεις της Ελένης Ντούξη

«Μίλησε, μνήμη» με τις λέξεις της Ελένης Ντούξη

Ζητήσαμε από πεζογράφους, ποιητές, μεταφραστές και επιμελητές να μας στείλουν μια καλοκαιρινή φωτογραφία από το προσωπικό τους αρχείο και να την πλαισιώσουν με μια ανάμνηση. Σήμερα, η Ελένη Ντούξη.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός
Εικονογράφηση: Πάρις Κούτσικος - parisko.com...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Άντρες χωρίς άντρες, του Νίκου Δαββέτα

Άντρες χωρίς άντρες, του Νίκου Δαββέτα

Για το μυθιστόρημα του Νίκου Δαββέτα «Άντρες χωρίς άντρες» (εκδ. Πατάκη), μια πολυφωνική σύνθεση για τους άρρητους δεσμούς ανάμεσα σε πατέρες και γιους. 

Του Μάνου Κοντολέων 

Ο Νίκος Δαββέτας συνηθίζει να χρησιμοποιεί ένα ιστορικό γεγονός ή μ...

Σύμπνοια κοινού κι επιτροπής για το βραβείο Not the Booker prize για το 2020

Σύμπνοια κοινού κι επιτροπής για το βραβείο Not the Booker prize για το 2020

Το βραβείο Not the Booker prize, βραβείο των αναγνωστών της εφημερίδας The Guardian, κερδίζει για το 2020 ο Richard Owain Roberts με το βιβλίο Hello friend we missed you. Το μυθιστόρημα υποστηρίχτηκε εξίσου θερμά από την τριμελή επιτροπή της εφημερίδας.

Της Σοφίας Μεσσήνη

...
5 λεπτά με τον Γιώργο Ν. Περαντωνάκη

5 λεπτά με τον Γιώργο Ν. Περαντωνάκη

Πέντε λεπτά με έναν συγγραφέα. Σήμερα, ο Γιώργος Ν. Περαντωνάκης, με αφορμή το μυθιστόρημά του «Πυθαγόρας» που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Καστανιώτη.

Επιμέλεια: Book Press

Πώς ξεκινήσατε να γράφετε το μυθιστόρημά σας; Θυμάστε το αρχικό ερ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

Από την αρχή, του Θοδωρή Παπαϊωάννου (προδημοσίευση)

Από την αρχή, του Θοδωρή Παπαϊωάννου (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το πρώτο μυθιστόρημα για ενήλικες του Θοδωρή Παπαϊωάννου «Από την αρχή», που κυκλοφορεί στις 2 Νοεμβρίου από τις εκδόσεις Ίκαρος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

«Οι αταξίες συνοδεύονται από τιμωρίες». Έτσι μας έλεγαν πάντα ο...

Μητέρες, της Σάρα Νοττ (προδημοσίευση)

Μητέρες, της Σάρα Νοττ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο της Sarah Knott «Μητέρες – Μια αντισυμβατική ιστορία» (μτφρ. Στέλλα Κάσδαγλη), που κυκλοφορεί στις 29 Οκτωβρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

ΤΟ ΑΚΟΥΣΜΑ

...
Νο 13, του Βάλτερ Μπένγιαμιν (προδημοσίευση)

Νο 13, του Βάλτερ Μπένγιαμιν (προδημοσίευση)

Απόσπασμα μιας ενότητας και μέρος των επιλεγομένων από την ανθολογία του Walter Benjamin «Νο 13 – Εξήντα πέντε θέσεις για τα βιβλία και τις πόρνες, το γράψιμο, την κριτική, τους σνομπ και την επιτυχία», σε μετάφραση και επιλεγόμενα του Κώστα Κουτσουρέλη. Το βιβλίο θα κυκλοφορήσει στις 27 Οκτωβρίου από τις εκδόσ...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Έντγκαρ Άλαν Πόε σε 4+1 βιβλία

Έντγκαρ Άλαν Πόε σε 4+1 βιβλία

Περιήγηση στο επιδραστικό έργο του Edgar Allan Poe μέσα από πέντε σχετικά πρόσφατα βιβλία, τέσσερα με δικά του έργα και ένα με κείμενα εμπνευσμένα από την τόσο ιδιαίτερη λογοτεχνία του. 

Του Δημήτρη Αργασταρά

Κοιν...

Πέντε αστυνομικά μυθιστορήματα με ελληνική σφραγίδα

Πέντε αστυνομικά μυθιστορήματα με ελληνική σφραγίδα

Πέντε ελληνικά αστυνομικά μυθιστορήματα από την πρόσφατη εκδοτική παραγωγή που ξεχωρίζουν.

Της Χίλντας Παπαδημητρίου

 

...
Για τη Χρυσή Αυγή, την άκρα δεξιά, τον ελληνικό εθνικισμό: 20 βιβλία που έπρεπε να διαβάσουν

Για τη Χρυσή Αυγή, την άκρα δεξιά, τον ελληνικό εθνικισμό: 20 βιβλία που έπρεπε να διαβάσουν

Μια σχεδόν εξαντλητική περιήγηση στα βιβλία που αφορούν την ελληνική ακροδεξιά και τη Χρυσή Αυγή και κυκλοφόρησαν την τελευταία 10ετία στη χώρα μας. Ένα αξιανάγνωστο «σώμα» κειμένων που καλύπτει όλες τις όψεις του σύνθετου πολιτικού και κοινωνικού φαινομένου.

Του Κ.Β. Κατσουλάρη

...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

05 Οκτωβρίου 2020 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Για τη Χρυσή Αυγή, την άκρα δεξιά, τον ελληνικό εθνικισμό: 20 βιβλία που έπρεπε να διαβάσουν

Μια σχεδόν εξαντλητική περιήγηση στα βιβλία που αφορούν την ελληνική ακροδεξιά και τη Χρυσή Αυγή και κυκλοφόρησαν την τελευταία 10ετία στη χώρα μας. Ένα αξιανάγνωστο «σ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

17 Ιουλίου 2020 ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

50 καλά βιβλία για το καλοκαίρι και για πάντα

Πενήντα καλά βιβλία από την πρόσφατη εκδοτική παραγωγή τα οποία ξεχωρίσαμε ανάμεσα σε πολλά ακόμη καλά βιβλία. Ελληνική και μεταφρασμένη πεζογραφία, ποίηση, δοκίμια ιστ

ΦΑΚΕΛΟΙ