prodimosieysi kazantzakis

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το εμβληματικό μυθιστόρημα του Νίκου Καζαντζάκη «Ο Χριστός ξανασταυρώνεται», το οποίο θα κυκλοφορήσει σε νέα έκδοση στις 5 Απριλίου από τις εκδόσεις Διόπτρα.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ο Μανολιός σώπασε· η φωνή του είχε αρχίσει να τρέμει. Οι φίλοι ζύγωσαν το Μανολιό απάνω στο πεζούλι:

—Ποιος ήταν; ρώτησαν με αγωνία.

Κάμποση ώρα ο Μανολιός δίσταζε· μα τέλος, ήσυχα, σαν ένας καρπός ώριμος που πέφτει τη νύχτα σ’ ένα περβόλι, έπεσε ο λόγος του:

—Ο Χριστός.

Οι τρεις σύντροφοι τινάχτηκαν σα να πρόβαλε ξάφνου ανάμεσά τους, μες στο σκοτάδι, θλιμμένος, φτωχοντυμένος, κατατρεμένος από τους ανθρώπους, με τα πόδια αιματωμένα από τη μεγάλη πορεία, πρόσφυγας, ο Χριστός. Ένιωθαν ανάμεσά τους με τρόμο, με αναγάλλιαση, την αόρατη παρουσία. Κάμποση ώρα δεν μπόρεσαν να βγάλουν άχνα· τι μπορούσαν να πουν; Πού να στραφούν; Σε ποιον να μιλήσουν; Δεν έβλεπαν κανένα· όμως ποτέ σώμα δεν τους φάνηκε τόσο σίγουρο, τόσο χεροπιαστό, όσο ο αόρατος αυτός, με ταπεινό σχήμα ανθρώπινο, ανάμεσά τους, αγέρας.

Πρώτος ο Γιαννακός άνοιξε το στόμα, φώναξε, καρφώνοντας το μάτι του μέσα στο σκοτάδι:

—Ποιος είναι; Σα να χτύπησε κάποιος την πόρτα· ποιος είναι; ξαναφώναξε κι άπλωσε το χέρι.

Τα φύλλα της συκιάς κουνήθηκαν, γέμισε πάλι η νύχτα μυρωδιά – από σπαρτά, από αγιόκλημα, από ώριμο σύκο. Κι ως ανάσαναν κι οι τέσσερεις βαθιά τη μυρωδιά τούτη, ένιωσαν να κατεβαίνει μέσα τους και να διακλαδώνεται, από τη φτέρνα στην κορφή, η αόρατη παρουσία. Θυμήθηκαν όλοι, όταν ήταν ακόμα παιδιά κι η καρδιά τους ήταν ακόμα αγνή, τον ίδιο Αόρατο να μπαίνει μέσα τους και να κάνει κατοχή, τη Μεγάλη Πέμπτη, όταν μεταλάβαιναν.

—Μανολιό, είπε ο Μιχελής, κι έκαμε ν’ αγκαλιάσει το φίλο του, μα κρατήθηκε· Μανολιό, από σήμερα, από την ώρα που σε είδα να προβαίνεις από την πόρτα του Αγά, δεμένος πιστάγκωνα, και πήγαινες ήσυχος, χαρούμενος, να σκοτωθείς για να σώσεις το χωριό, ένιωσα πως ένας αγέρας καινούριος, μια παράξενη λάμψη σε τριγυρίζει· σα να ψήλωσες, σα να λίγνεψες, σα να γίνηκες φλόγα. Από τη στιγμή εκείνη πήρα την απόφαση: Όπου θα πας, θα ’ρθω· όπου με πας, θα πάω· ό,τι με προστάξεις, θα κάμω.

Σώπασε μια στιγμή, σα να δίσταζε· μα ευτύς, αποφασισμένος:

—Τώρα που είδα, είπε σιγά, τον πατέρα μου να τρώει, να πίνει και να νυστάζει, κατάλαβα πως περισσότερο είμαι δεμένος μαζί σου, Μανολιό, παρά μαζί του. Δε χρωστώ πια υπακοή σε αυτόν, παρά σε σένα.

Ο Γιαννακός κι ο Κωσταντής έκαμαν κι αυτοί να μιλήσουν, μα δεν μπόρεσαν, άρχισαν τα κλάματα.

Η γυναίκα του Κωσταντή πρόβαλε στο κατώφλι, τους άκουσε να κλαίνε, κούνησε το κεφάλι της και μπήκε μέσα. Ο Μανολιός πήρε το χέρι του Μιχελή και το κράτησε σφιχτά ανάμεσα στα δυο του χέρια.

Ό,τι εγώ χρόνια παιδεύτηκα να φτάσω και δεν το ’φτασα, εσύ το φτάνεις μ’ ένα ήσυχο, αλαχάνιαστο βήμα. Και η θυσία η δικιά σου έχει αξία μεγάλη· γιατί έχεις σπίτι αρχοντικό και πατέρα άρχοντα και πλούτη κι όνομα· εγώ δεν έχω τίποτα. Θυσιάζω στο Θεό το τίποτα· κι όμως ακόμα βασανίζουμαι για να κάμω κι αυτή την τιποτένια θυσία...

—Αδερφέ μου, είπε, είσαι πιο καλός, πιο αγνός, πιο κοντά στο Χριστό από μένα. Δε σε δέρνουν δαιμονικές φωνές εσένα, και βρίσκεις πιο απλά και πιο σίγουρα τη στράτα. Ό,τι εγώ χρόνια παιδεύτηκα να φτάσω και δεν το ’φτασα, εσύ το φτάνεις μ’ ένα ήσυχο, αλαχάνιαστο βήμα. Και η θυσία η δικιά σου έχει αξία μεγάλη· γιατί έχεις σπίτι αρχοντικό και πατέρα άρχοντα και πλούτη κι όνομα· εγώ δεν έχω τίποτα. Θυσιάζω στο Θεό το τίποτα· κι όμως ακόμα βασανίζουμαι για να κάμω κι αυτή την τιποτένια θυσία. Όπως ο γέροντάς μου, ο πάτερ Μανασής, είχα κι εγώ, ο παρακεντές, σχέδια μεγάλα· δε με χωρούσε το μαντρί μου, δε με χωρούσε το χωριό, λαχτάριζα να μπω, λέει, σ’ ένα μεγάλο καράβι, να πάω στην άκρα του κόσμου, να βρω τη λύτρωσή μου. Θαρρούσα πως ο Άγιος Τάφος είναι μακριά πολύ, στην άκρα του κόσμου, και καταφρονούσα το σβώλο αυτόν της γης όπου μ’ έριξε ο Θεός... Μα τώρα κατάλαβα· ο Χριστός είναι παντού, τριγυρίζει απόξω από το χωριό μας, χτυπάει την πόρτα μας, στέκεται και ζητιανεύει απόξω από την καρδιά μας. Φτωχός, πεινασμένος, άστεγος είναι ο Χριστός στο πλούσιο τούτο κεφαλοχώρι, όπου ζουν και βασιλεύουν οι Αγάδες, οι Λαδάδες, οι παπα-Γρηγόρηδες. Φτωχός, κι έχει και παιδιά που πεινούνε. Ζητιανεύει, χτυπάει τις πόρτες και τις καρδιές, και τον διώχνουν από πόρτα σε πόρτα, από καρδιά σε καρδιά.

Σηκώθηκε απάνω ο Μανολιός, μέσα στο σκοτάδι το πρόσωπό του άστραψε.

—Αδέρφια, φώναξε, εμείς θα τον περιμαζέψουμε, εμείς θα του ανοίξουμε τις πόρτες μας και τις καρδιές μας. Πρωτύτερα δεν τον έβλεπα, δεν τον άκουγα· τώρα τον βλέπω και τον ακούω. Προχτές τη νύχτα που ανέβηκε ο Γιαννακός να με βρει στη μοναξιά μου, τον άκουσα να με φωνάζει καθαρά, με τ’ όνομά μου, και κατέβηκα στο χωριό. Θαρρούσα πως με φώναξε για να πεθάνω· μα δε με φώναξε γι’ αυτό. Το ξέρω τώρα γιατί με φώναξε· και πήρα απόφαση.

Μια φωνή ακούστηκε μέσα στο σκοτάδι, θα ’ταν του Κωσταντή:

psichogios kazantzakis christos—Τι απόφαση, Μανολιό μου;
—Τι απόφαση; έκαμε ο Μανολιός κι έμεινε λίγη ώρα συλλογισμένος. Πώς να την παραστήσω με τα λόγια; Δεν μπορώ. Θαρρώ μονάχα με την πράξη, αν θέλει ο Θεός, θα μπορέσω. Αδέρφια, πήρα απόφαση ν’ αλλάξω τη ζωή μου ολότελα, ν’ απαρνηθώ τα περασμένα, να περμαζώξω το Χριστό από το δρόμο. Θα πηγαίνω μπροστά με την τρουμπέτα, σα σεΐζης του, και θα φωνάζω. Τι θα φωνάζω, δεν ξέρω. Ούτε και νοιάζουμαι· όταν θ’ ανοίξω το στόμα μου, ο Χριστός θα βάλει τα λόγια που πρέπει στη γλώσσα μου. Αδέρφια, αυτή την απόφαση πήρα.

Σώπασε. Κάμποση ώρα δεν άκουγες στην αυλή παρά το βουερό θρόισμα από τα συκόφυλλα· μα σε λίγο σηκώθηκαν πάλι οι φωνές και τα ρωτήματα.

—Κι εμείς, εμείς με το γαϊδουράκι μας, με τις πραμάτειες μας, με τις ψιλικατζίδικες δουλειές μας; ρώτησε ο Γιαννακός.
—Εμείς με τη γυναίκα μας, με τα παιδιά μας, με τον καφενέ μας; ρώτησε ο Κωσταντής.
—Εγώ δε ρωτώ, είπε ο Μιχελής· πήρα απόφαση. Πριν να ’ρθω απόψε να σας βρω, είχα πάρει απόφαση: θ’ αφήσω το σπίτι του πατέρα μου.

Ο Μανολιός δε μιλούσε· στο ανάριο φως που έριχναν από πάνω τ’ άστρα, ξεχώριζε τα πρόσωπα του Γιαννακού και του Κωσταντή σκυμμένα κατά το πρόσωπό του να ρωτούν ακόμα και να προσμένουν απάντηση. Τι ν’ απαντήσει; Πώς μπορούσε να πάρει απόφαση γι’ αυτούς και ν’ αναστατώσει τη ζωή τους; Καθένας έχει την ώρα της λύτρωσής του· μονάχα καθένας μόνος του μπορεί να κρίνει και ν’ αποφασίσει το πώς και το πότε.

—Αδέρφια, είπε τέλος, σαν τον καρπό του δένδρου είναι κι η κάθε απόφαση του ανθρώπου. Αργά, υπομονετικά, με τον ήλιο, με τη βροχή, με τον αγέρα, ο καρπός ωριμάζει και πέφτει. Κάντε υπομονή, αδέρφια μου, μη ρωτάτε κανένα· θα ’ρθει κι η ώρα η βλογημένη η δική σας – και τότε πια δε θα ρωτάτε· ήσυχα, χωρίς να πονέσετε, θ’ αφήσετε γυναίκα και παιδιά και γονιούς κι εμπόρια, θα ξεπουλήσετε όλα αυτά τα μικρά μαργαριτάρια και θα βρείτε το Μεγάλο Μαργαριτάρι, το Χριστό.

 

Ακολουθήστε την bookpress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Συμπληγάδες αξιών» του Μηνά Στραβοπόδη (προδημοσίευση)

«Συμπληγάδες αξιών» του Μηνά Στραβοπόδη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Μηνά Στραβοπόδη «Συμπληγάδες αξιών» το οποίο κυκλοφορεί στις 21 Ιουνίου από τις εκδόσεις Αρμός.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ναι, το ξέρω! Δεν έπρεπε να σκοτώσω. Μα έπρεπε να σκοτώσω. Ξέρω, δεν είνα...

«Χάλκινο δάκρυ φτερωτό» της Ειρήνης Ευφραιμίδη (προδημοσίευση)

«Χάλκινο δάκρυ φτερωτό» της Ειρήνης Ευφραιμίδη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Ειρήνης Ευφραιμίδη «Χάλκινο δάκρυ φτερωτό» το οποίο κυκλοφορεί στις 10 Ιουνίου από τις εκδόσεις Παπαδόπουλος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

«Αυτό τελειώνει εδώ. Άλλο δεν θα πάρεις από μας». Το υποσχέ...

«Η φωνή στα χέρια της» της Ντορίνας Παπαλιού (προδημοσίευση)

«Η φωνή στα χέρια της» της Ντορίνας Παπαλιού (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το νέο μυθιστόρημα της Ντορίνας Παπαλιού «Η φωνή στα χέρια της» το οποίο κυκλοφορεί στις 17 Ιουνίου από τις εκδόσεις Ίκαρος. Στο τέλος της ανάρτησης η playlist του βιβλίου, από την Ντορίνα Παπαλιού.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Γιώργος Αρβανίτης: «Το πιο δύσκολο είναι να πιστέψεις αληθινά σε αυτό που κάνεις και να υπερβείς τον εαυτό σου»

Γιώργος Αρβανίτης: «Το πιο δύσκολο είναι να πιστέψεις αληθινά σε αυτό που κάνεις και να υπερβείς τον εαυτό σου»

Ο Γιώργος Αρβανίτης μάς συστήθηκε πρόσφατα με το μυθιστόρημα «Ταξίδι στον πράσινο ήλιο – Η πιο βλαχομπαρόκ χρεοκοπία που έγινε ποτέ» που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Αρμός.

Επιμέλεια: Book Press

Τι απαντάτε σε όσους θα πουν: ακόμη ένας συγγραφέα...

Συγγραφείς, εκδότες και βιβλιοθηκονόμοι υποδέχονται θετικά τις εξαγγελίες για την ενίσχυση της φιλαναγνωσίας στα γυμνάσια και λύκεια

Συγγραφείς, εκδότες και βιβλιοθηκονόμοι υποδέχονται θετικά τις εξαγγελίες για την ενίσχυση της φιλαναγνωσίας στα γυμνάσια και λύκεια

«Με ιδιαίτερη χαρά υποδεχόμαστε τις εξαγγελίες του ΥΠΑΙΘΑ για την ενίσχυση της φιλαναγνωσίας και τη διδασκαλία τουλάχιστον δύο ολόκληρων λογοτεχνικών έργων, από τη νέα σχολική χρονιά», σημειώνουν συγγραφείς, εκδότες και βιβλιοθηκονόμοι, με αφορμή πρόσφατες εξαγγελίες του ΥΠΑΙΘΑ.

Επιμέλεια: Book Press...

50 χρόνια από την εισβολή στην Κύπρο: 5 μυθιστορήματα που μιλούν για το ανεπούλωτο τραύμα

50 χρόνια από την εισβολή στην Κύπρο: 5 μυθιστορήματα που μιλούν για το ανεπούλωτο τραύμα

Στις 20 Ιουλίου συμπληρώνονται 50 χρόνια από τον Αττίλα Ι που αποτέλεσε την πρώτη πράξη της κυπριακής τραγωδίας. Επιλέγουμε πέντε μυθιστορήματα που εξετάζουν τα επίχειρα της Ιστορίας μέσα από το πρίσμα προσωπικών καταστροφών. Εικόνα στο κέντρο του άρθρου: © Doros Partasides. 

...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Ο λαγός έχει λεφτά» του Τζον Απντάικ (προδημοσίευση)

«Ο λαγός έχει λεφτά» του Τζον Απντάικ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση του επίμετρου του Γιώργου-Ίκαρου Μπαμπασάκη, από το μυθιστόρημα του Τζον Απντάικ [John Updike] «Ο λαγός έχει λεφτά» (μτφρ. Πάνος Τομαράς), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 12 Ιουλίου από τις εκδόσεις Οξύ.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Η Μεγάλη Αμερικανική βόλτα τε...

«Σκάβοντας εντός» του Χρήστου Β. Μασσαλά (προδημοσίευση)

«Σκάβοντας εντός» του Χρήστου Β. Μασσαλά (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο του ομότιμου καθηγητή πανεπιστημίου Ιωαννίνων, 
Χρήστου Β. Μασσαλά «Σκάβοντας εντός», το οποίο θα κυκλοφορήσει το επόμενο διάστημα από τις εκδόσεις Νίκας.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ξύπνησε μέσα μου η επιθ...

«Οι σκληροί δεν διαβάζουν ποίηση» του Αλέξις Ραβέλο (προδημοσίευση)

«Οι σκληροί δεν διαβάζουν ποίηση» του Αλέξις Ραβέλο (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το αστυνομικό μυθιστόρημα του Αλέξις Ραβέλο [Alexis Ravelo] «Οι σκληροί δεν διαβάζουν ποίηση» (μτφρ. Κρίτων Ηλιόπουλος), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 25 Ιουνίου από τις εκδόσεις Τόπος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

2ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ

...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

50 χρόνια από την εισβολή στην Κύπρο: 5 μυθιστορήματα που μιλούν για το ανεπούλωτο τραύμα

50 χρόνια από την εισβολή στην Κύπρο: 5 μυθιστορήματα που μιλούν για το ανεπούλωτο τραύμα

Στις 20 Ιουλίου συμπληρώνονται 50 χρόνια από τον Αττίλα Ι που αποτέλεσε την πρώτη πράξη της κυπριακής τραγωδίας. Επιλέγουμε πέντε μυθιστορήματα που εξετάζουν τα επίχειρα της Ιστορίας μέσα από το πρίσμα προσωπικών καταστροφών. Εικόνα στο κέντρο του άρθρου: © Doros Partasides. 

...
Ελληνικά και μεταφρασμένα αστυνομικά – 24 επιλογές για ένα καλοκαίρι γεμάτο μυστήριο

Ελληνικά και μεταφρασμένα αστυνομικά – 24 επιλογές για ένα καλοκαίρι γεμάτο μυστήριο

12 ελληνικά + 12 μεταφρασμένα μυθιστορήματα, αστυνομικά και ψυχολογικά θρίλερ, είναι η αναγνωστική μας πρόταση για ένα καλοκαίρι γεμάτο μυστήριο.

Γράφει η Χίλντα Παπαδημητρίου

Όπως φαίνεται και από τον κατάλογο που ακολουθεί με τις επιλογές της Χίλντας...

«Διαβάζοντας σε ανοιχτούς ορίζοντες» – 50 βιβλία λογοτεχνίας για το καλοκαίρι και για κάθε εποχή

«Διαβάζοντας σε ανοιχτούς ορίζοντες» – 50 βιβλία λογοτεχνίας για το καλοκαίρι και για κάθε εποχή

Μυθιστορήματα, νουβέλες και διηγήματα από την ελληνική και μεταφρασμένη πεζογραφία που κυκλοφόρησαν μέσα στο 2024: καλά βιβλία λογοτεχνίας που μας ανοίγουν ορίζοντες και μας κρατούν συντροφιά στις ημέρες των διακοπών του καλοκαιριού, αλλά και πριν και μετά από αυτές.

Επιλογή–κείμενα...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

15 Δεκεμβρίου 2023 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2023

Mυθιστορήματα, νουβέλες, διηγήματα, ποιήματα: Επιλογή 100 βιβλίων, ελληνικών και μεταφρασμένων, από τη βιβλιοπαραγωγή του 2023. Επιλογή: Συντακτική ομάδα της Book

ΦΑΚΕΛΟΙ