prodimosieysi anthologia mystika

Προδημοσίευση του προλόγου της ανθολογίας «Τα μυστικά της συγγραφής – Απόσταγμα σοφίας 66 κορυφαίων δημιουργών» (μτφρ.–ανθολ. Σόλωνας Παπαγεωργίου, πρόλογ. Κώστας Β. Κατσουλάρης), η οποία κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Key Books.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ένας μοναδικός αστερισμός

Πόσα μπορούμε να μάθουμε για τη γραφή και τα μυστικά της από έναν έμπειρο και επιτυχημένο συγγραφέα; Σίγουρα, πολλά. Κι ευτυχώς, σπουδαίοι τεχνίτες έχουν συγκεντρώσει, τη μία στιγμή ή την άλλη, σε ένα βιβλίο όλα όσα έχουν καταλάβει μέσα στα χρόνια για την τέχνη τους. Από τον Μάριο Βάργκας Γιόσα έως τον Μίλαν Κούντερα, κι από τον Στίβεν Κινγκ και τον Ρέι Μπράντμπερι ως τη Νάταλι Γκόλντμπεργκ, είχαμε κατά καιρούς την ευκαιρία να διαβάσουμε βιβλία στα οποία έχουν ενσταλάξει τη σοφία τους μεγάλοι μάστορες του πεζού λόγου, αναπτύσσοντας τις θέσεις τους σε έκταση και σε βάθος. Ως εκ τούτου, είναι έργα πολύτιμα, που μας δίνουν πρόσβαση στο εργαστήρι μεγάλων δημιουργών, μας κάνουν κοινωνούς της μυσταγωγίας τους.

Αυτοί είναι βέβαια σχετικά λίγοι. Οι περισσότεροι δείχνουν απρόθυμοι να συγκεντρώσουν σε ένα βιβλίο το υλικό που αφορά τη σκέψη τους γύρω από τη γραφή, ενώ ο αναστοχασμός και η γνώση δεν λείπουν· το αντίθετο – και είναι μάλιστα ενδιαφέροντες και πρωτότυποι όσο και το έργο τους. Αυτοί οι συγγραφείς προτιμούν να σπέρνουν τις σκέψεις τους για τη γραφή δεξιά κι αριστερά, σε συνεντεύξεις, σύντομα άρθρα, σε ανοιχτές συζητήσεις. Κι έτσι όμως, όπως είχαμε την ευκαιρία να παρατηρήσουμε με τον Σόλωνα Παπαγεωργίου –ο οποίος έφερε σε πέρας την απαιτητική έρευνα εντοπισμού των κειμένων και τη μετάφρασή τους–, ακόμη και αυτές οι σκόρπιες σκέψεις, άπαξ και συγκεντρωθούν, συνθέτουν μια εντυπωσιακά συνεκτική έκφραση της φιλοσοφίας και της πρακτικής τους.

Ένα βιβλίο-οδηγός στο οποίο έχει συγκεντρωθεί το απόσταγμα της σκέψης και της σοφίας εξήντα έξι από τους σημαντικότερους συγγραφείς όλων των εποχών, από τον 19ο αιώνα μέχρι τις μέρες μας, αντλημένο από ποικίλες πηγές (κυρίως ιστότοπους, εφημερίδες και λογοτεχνικά περιοδικά).

Ιδού λοιπόν! Ένα βιβλίο-οδηγός στο οποίο έχει συγκεντρωθεί το απόσταγμα της σκέψης και της σοφίας εξήντα έξι από τους σημαντικότερους συγγραφείς όλων των εποχών, από τον 19ο αιώνα μέχρι τις μέρες μας, αντλημένο από ποικίλες πηγές (κυρίως ιστότοπους, εφημερίδες και λογοτεχνικά περιοδικά). Σε αυτό το σώμα φροντίσαμε να εκπροσωπούνται επάξια οι γυναίκες συγγραφείς, και στο μέτρο του δυνατού δημιουργοί διαφορετικών τάσεων από όλον τον κόσμο. Απουσιάζουν, όπως θα διαπιστώσει κανείς, οι Ελληνίδες και οι Έλληνες, οι οποίοι ίσως αποτελέσουν μελλοντικά μια ξεχωριστή ενότητα.

key SYGGRAFEIS creatives728

Κάτι που εντυπωσιάζει διαβάζοντας το ένα μετά το άλλο αυτά τα τόσο πυκνά και έξυπνα κείμενα είναι το πόσο διαφέρουν μεταξύ τους. Κάθε συγγραφέας έχει αναπτύξει, λίγο ως πολύ, το δικό του «σύστημα» με το οποίο εισέρχεται στο εργαστήριό του, τις δικές του ακλόνητες πεποιθήσεις ή αξίες. Αλλά και οι ομοιότητες είναι σημαντικές και βαθιές: Σχεδόν όλες και όλοι προτρέπουν τους φερέλπιδες συγγραφείς να αναζητήσουν τον δικό τους δρόμο μέσα από την ανάγνωση (πώς αλλιώς;), να κλείσουν μάτια και αυτιά στις σειρήνες της τυποποίησης, στις συνταγές, στα tips – παρότι καμιά φορά ούτε κι εκείνοι αντιστέκονται στον πειρασμό μιας δυνατής ατάκας. Σχεδόν χαιρέκακα αναλογίζομαι ότι το σύστημα Τεχνητής Νοημοσύνης που θα το τροφοδοτούσαν με τις τόσο προσωπικές και αντιφατικές απόψεις όλων αυτών των συγγραφέων, στην προσπάθειά του να βρει τον ελάχιστο κοινό παρανομαστή, θα βραχυκύκλωνε. Ακόμη και όταν ερωτώνται σχετικά με την παρότρυνση-συμβουλή «Γράφε για όσα ξέρεις», μια από τις πιο εμβληματικές κοινοτοπίες των μαθημάτων δημιουργικής γραφής, οι απόψεις συγκλίνουν... αποκλίνοντας. Με ελάχιστες εξαιρέσεις, ουδείς υπερασπίζεται τον υποτιθέμενο άγραφο κανόνα, ενώ σε αρκετές περιπτώσεις οι απαντήσεις είναι υπονομευτικές (βλ. την απάντηση της Ούρσουλα Λε Γκεν: «Ναι, γράψε για όσα ξέρεις, δηλαδή για φανταστικές χώρες και εξωγήινες κοινωνίες»).

Σχεδόν όλες και όλοι προτρέπουν τους φερέλπιδες συγγραφείς να αναζητήσουν τον δικό τους δρόμο μέσα από την ανάγνωση (πώς αλλιώς;), να κλείσουν μάτια και αυτιά στις σειρήνες της τυποποίησης, στις συνταγές, στα tips – παρότι καμιά φορά ούτε κι εκείνοι αντιστέκονται στον πειρασμό μιας δυνατής ατάκας.

Και κλείνω αυτήν τη σύντομη εισαγωγή με το εξής: Παρότι τούτο το βιβλίο απευθύνεται προνομιακά στους ανθρώπους της γραφής, και κυρίως σε όσους καταγίνονται με τον πεζό λόγο, ο απλός αναγνώστης θα αντλήσει πιστεύω κι αυτός μεγάλη απόλαυση διαβάζοντάς το, και ίσως βρει εδώ, με αφορμή τη γραφή, λίγη από τη σοφία των Μεγάλων. Είναι ένας μοναδικός αστερισμός, που παίρνει το σχήμα που του δίνεις εσύ, κι ακόμη κι αν δεν σε βοηθήσει να βρεις τον δρόμο σου, θα σου δώσει όλο το κουράγιο που χρειάζεται για να μην τον χάσεις.

Κώστας Β. Κατσουλάρης

Ακολουθήστε την bookpress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Ἤριννα Ἠλακάτη» της Τασούλας Καραγεωργίου (προδημοσίευση)

«Ἤριννα Ἠλακάτη» της Τασούλας Καραγεωργίου (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από τη μελέτη της Τασούλας Καραγεωργίου «Ἤριννα Ἠλακάτη», η οποία κυκλοφορεί αυτές τις μέρες από τις εκδόσεις Νίκας.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Στὴν πραγματική της ζωὴ ἡ Ἤριννα εἶναι μιὰ μικρὴ «τραγουδίστρα», τρυφερὴ ἀοιδὸς ...

«Ο Σεφέρης στην Αμερική»
 της Ασπασίας Γκιόκα (προδημοσίευση)

«Ο Σεφέρης στην Αμερική»
 της Ασπασίας Γκιόκα (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από τη μελέτη της Ασπασίας Γκιόκα «Ο Σεφέρης στην Αμερική», η οποία θα κυκλοφορήσει το επόμενο διάστημα από τις εκδόσεις Νίκας.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Το βιβλίο, όπως φανερώνει και ο τίτλος του, εστιάζει σε πρόσωπα και γ...

«Ο δρόμος της ομορφιάς» του Βίτο Μανκούζο (προδημοσίευση)

«Ο δρόμος της ομορφιάς» του Βίτο Μανκούζο (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από βιβλίο του Βίτο Μανκούζο [Vito Mancuso] «Ο δρόμος της ομορφιάς» (μτφρ. Παναγιώτης Αρ. Υφαντής), το οποίο θα 3κυκλοφορήσει στις 15 Δεκεμβρίου από τις εκδόσεις Αρμός.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

1. Είναι όμορφη η ζωή;

...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Δύο χρόνια από τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία: Είναι η Ευρώπη σε πόλεμο; – Τα βιβλία που δίνουν τις απαντήσεις

Δύο χρόνια από τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία: Είναι η Ευρώπη σε πόλεμο; – Τα βιβλία που δίνουν τις απαντήσεις

«Είμαστε εξαιρετικά τυχεροί που ζούμε στην Ευρώπη» μας έλεγε σε πρόσφατη συνέντευξή του για την Book Press, o ευρωπαϊστής ιστορικός Τίμοθι Γκάρτον Ας. Δύο χρόνια μετά από την έναρξη του πολέμου της Ρωσίας στην Ουκρανία ανατρέχουμε στα άρθρα που γράψαμε για βιβλία που διαβάσαμε και προτείναμε όλο αυτό το διάστημα. Το...

«Οι Νετανιάχου» του Τζόσουα Κόεν (κριτική) –  Όταν ο Χάρολντ Μπλουμ συναντά την «περιβόητη οικογένεια» – μυθοπλαστική σάτιρα του εθνικισμού και της μισαλλοδοξίας

«Οι Νετανιάχου» του Τζόσουα Κόεν (κριτική) – Όταν ο Χάρολντ Μπλουμ συναντά την «περιβόητη οικογένεια» – μυθοπλαστική σάτιρα του εθνικισμού και της μισαλλοδοξίας

Για το βραβευμένο με Πούλιτζερ 2022 μυθιστόρημα του Τζόσουα Κοέν [Joshua Cohen] «Οι Νετανιάχου» (μτφρ. Παναγιώτης Κεχαγιάς, εκδ. Gutenberg). Κεντρική εικόνα: Η οικογένεια Netanyahu (ο μικρός αριστερά είναι ο «Μπίμπι» - Μπένιαμιν Νετανιάχου, ενώ από τη φωτογραφία απουσιάζει ο τρίτος γιος της οικογένειας, ο Ίντο)...

Πέθανε ο συγγραφέας και δημοσιογράφος Δημήτρης Φύσσας – Ανακοίνωση της Εταιρείας Συγγραφέων

Πέθανε ο συγγραφέας και δημοσιογράφος Δημήτρης Φύσσας – Ανακοίνωση της Εταιρείας Συγγραφέων

«Ο θάνατος του συγγραφέα, δημοσιογράφου και μέλους της Εταιρείας μας, Δημήτρη Φύσσα, ήρθε ως κεραυνός εν αιθρία και γέμισε θλίψη όλους όσους τον γνώριζαν, προσωπικά ή μέσω των κειμένων του.« 

Επιμέλεια: Book Press

Ο Δημήτρης Φύσσας, «Μήτσος» για τ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Depeche mode» του Σέρχι Ζαντάν (προδημοσίευση)

«Depeche mode» του Σέρχι Ζαντάν (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Σέρχι Ζαντάν [Serhiy Zhadan] «Depeche mode» (μτφρ. Δημήτρης Τριανταφυλλίδης), το οποίο κυκλοφορεί στις 21 Φεβρουαρίου από τις εκδόσεις Διόπτρα.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Καθισμένος εδώ,...

«Ο λευκός ελέφαντας» της Αγνής Ιωάννου (προδημοσίευση)

«Ο λευκός ελέφαντας» της Αγνής Ιωάννου (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Αγνής Ιωάννου «Ο λευκός ελέφαντας», το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 21 Φεβρουαρίου από τις εκδόσεις Διόπτρα.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ανήμερα των γενεθλίων μου, στο διάλειμμα της δεύτερης ώρας, ήμουν σ...

«Το αύριο θα είναι καλύτερο» της Μπέτι Σμιθ (προδημοσίευση)

«Το αύριο θα είναι καλύτερο» της Μπέτι Σμιθ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Μπέτι Σμιθ [Betty Smith] «Το αύριο θα είναι καλύτερο» (μτφρ. Μαρία Φακίνου), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 27 Φεβρουαρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Πιο παγωμένο, πιο μοναχι...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Δύο χρόνια από τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία: Είναι η Ευρώπη σε πόλεμο; – Τα βιβλία που δίνουν τις απαντήσεις

Δύο χρόνια από τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία: Είναι η Ευρώπη σε πόλεμο; – Τα βιβλία που δίνουν τις απαντήσεις

«Είμαστε εξαιρετικά τυχεροί που ζούμε στην Ευρώπη» μας έλεγε σε πρόσφατη συνέντευξή του για την Book Press, o ευρωπαϊστής ιστορικός Τίμοθι Γκάρτον Ας. Δύο χρόνια μετά από την έναρξη του πολέμου της Ρωσίας στην Ουκρανία ανατρέχουμε στα άρθρα που γράψαμε για βιβλία που διαβάσαμε και προτείναμε όλο αυτό το διάστημα. Το...

Φεβρουάριος: «Μήνας Μαύρης Ιστορίας» – 15 καλά μυθιστορήματα «μαύρης λογοτεχνίας» που κυκλοφόρησαν τον τελευταίο χρόνο

Φεβρουάριος: «Μήνας Μαύρης Ιστορίας» – 15 καλά μυθιστορήματα «μαύρης λογοτεχνίας» που κυκλοφόρησαν τον τελευταίο χρόνο

Με αφορμή το γεγονός ότι ο Φεβρουάριος έχει ανακυρηχθεί «Μήνας Μαύρης Ιστορίας» [Black History Month] γεγονός που έχει τις ρίζες του πίσω στο 1915, επιλέγουμε 15 καλά μυθιστορήματα που μιλούν ανοιχτά για τον ρατσισμό, τις φυλετικές διακρίσεις, τις αγωνίες και τα όνειρα των μαύρων.

...
Σώμα και τραύμα: μεταθέσεις, υποκαταστάσεις, θεραπεία – 3 βιβλία που ανοίγουν ορίζοντες

Σώμα και τραύμα: μεταθέσεις, υποκαταστάσεις, θεραπεία – 3 βιβλία που ανοίγουν ορίζοντες

Πώς το ψυχικό τραύμα επηρεάζει το σώμα; Τι κρύβεται πίσω από σοβαρές ασθένειες, όπως ο καρκίνος ή οι διαταραχές διατροφής; Ποιο είναι το «αμετάφραστο μήνυμα» που μας καλούν να αποκωδικοποιήσουμε και πώς μπορούμε να περάσουμε από τη νόσο στη θεραπεία; Τρία βιβλία, τα δύο από αυτά διακεκριμένων Ελλήνων ψυχαναλυτών, μα...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

02 Απριλίου 2023 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα μεγαλύτερα μυθιστορήματα όλων των εποχών: 20 έργα-ποταμοί από την παγκόσμια λογοτεχνία

Πολύτομα λογοτεχνικά έργα, μυθιστορήματα-ποταμοί, βιβλία που η ανάγνωσή τους μοιάζει με άθλο. Έργα-ορόσημα της παγκόσμιας πεζογραφίας, επικές αφηγήσεις από την Άπω Ανατ

ΦΑΚΕΛΟΙ