17 gestures 1

Για τη χορογραφική εγκατάσταση «17 gestures forced to uttered» της Ίριδας Καραγιάν, που παρουσιάζεται έως και αύριο, 6 Μαΐου. 

Της Παρασκευής Τεκτονίδου

Όλη η διαδικασία θέασης της νέας χορογραφικής εγκατάστασης της Ίριδας Κάραγιαν διαφέρει εμφανώς από την εμπειρία μίας παράστασης: ο τόπος που συμβαίνει, η ελεύθερη είσοδος, η αφίσα που μοιράζεται αντί προγράμματος, η απουσία θέσεων, σκηνικών και κουστουμιών, η δυνατότητα να κινηθείς στο χώρο, η εγγύτητα με τους χορευτές. Η αίσθηση που έχει κανείς μπαίνοντας στην γκαλερί AMP είναι αυτή της απόλυτης γεωμετρίας. Ένα λευκό τετράγωνο (white cube) φωτισμένο με νέον, το οποίο τέμνεται από τέσσερις συμμετρικά τοποθετημένες κολόνες, που περιορίζουν εξίσου τη θέαση όπου και αν επιλέξει να σταθεί κανείς. Εκτός από τους πέντε χορευτές που είναι ήδη εκεί, τα λίγα μίνιμαλ έργα -ένα μαύρο ορθογώνιο και πέντε εκτυπώσεις σε μέγεθος Α4- ενισχύουν την αίσθηση ενός συμμετρικού στέρεου σχήματος. Όταν μπουν όλοι οι θεατές η πόρτα της γκαλερί κλείνει, κλειδώνοντας ταυτόχρονα την αίσθηση αυτής της ισχυρής γεωμετρίας αλλά και της ιδιωτικότητας που απαιτεί η εμπειρία της παράστασης. Η παρουσία του κόσμου περιμετρικά της γκαλερί δεν καταφέρνει να αλλοιώσει αυτή την αίσθηση. Ελάχιστοι άλλωστε υπερέβησαν τη σύμβαση της ακίνητης και σιωπηλής θέασης για να μετακινηθούν στο χώρο παρά τις «οδηγίες» που δόθηκαν πριν την είσοδο στο χώρο.

 Όπως διαβάζουμε στο κείμενο της παράστασης «δεκαπέντε φωτογραφίες από τις πορείες διαμαρτυρίας του Δεκέμβρη του 2008 και δύο ακόμη εκτός θέματος, συλλέγονται από το διαδίκτυο και αποτελούν το υλικό του έργου». Οι πέντε ερμηνευτές σωματοποιούν αυτές τις φωτογραφίες· τις κάνουν τρισδιάστατες και τις τοποθετούν στο χώρο· τους αλλάζουν μέτωπα και τις πολλαπλασιάζουν· τις συσχετίζουν δημιουργώντας εφήμερες συμμετρίες και τις περιγράφουν. Δεν υπάρχει αμφισημία στην αναγνώριση των εικόνων που φτιάχνουν. Σταδιακά άλλωστε οι χορευτές τις περιγράφουν με εκφράσεις όπως: «πέταγμα πέτρας», «τράβηγμα μπλούζας», «προστατεύω το πρόσωπο», «σημαδεύω μπροστά σαν να κρατάω όπλα», «σπρώξιμο», «στάση υπόκλιση», ή «dégagé» και «Passé» όταν τοποθετούνται σε θέσεις του μπαλέτο.

Κάποια στιγμή οι χορευτές, κοιτάζονται και αρχίζουν να επικοινωνούν. Η παράσταση μοιάζει με παιχνίδι, το τρέξιμο γίνεται πραγματικό και τα φώτα σβήνουν. Τους βλέπουμε αχνά αλλά ακούμε καθαρά το τρέξιμο και τις ανάσες τους. Ένα ηχητικό συμβάν χορογραφημένο. Όταν τα φώτα ανοίγουν διακρίνουμε μέσα από την επανάληψη τη μορφή αυτής της χορογραφίας.

17 gestures 4

Η εξερεύνηση των σχέσεων με τη γεωμετρία ενός άδειου χώρου, τα απομονωμένα σώματα, η περιγραφή των πράξεων διαμέσου της γλώσσας, η προσεκτική επιτέλεση, η εμμονή που δημιουργεί η επανάληψη και η αίσθηση της ισορροπίας, υποδεικνύουν μία συνομιλία του έργου με τις ασπρόμαυρες βιντεοταινίες του εικαστικού καλλιτέχνη Bruce Nauman. Η συνομιλία αυτή μοιάζει να έρχεται ως συνέχεια της προηγούμενης δουλειάς της χορογράφου, το ManualSolos, όπου μία κάθε φορά χορεύτρια επαναδιαπραγματεύεται συγχρονικά με το Wall-FloorPositions του αμερικανού εικαστικού που προβάλλεται πίσω της σε όλη τη διάρκεια της παράτασης.

Η ιδέα μίας χορογραφικής εγκατάστασης που διαλέγεται με τον Δεκέμβρη του 2008 ενέχει ένα ρίσκο. Για τους περισσότερους από όσους παρευρίσκονται στην αίθουσα ο Δεκέμβρης του 2008 είναι μία βιωμένη εμπειρία. Καθένας τον βίωσε διαφορετικά, ανάλογα με τη συμμετοχή του, την ηλικία του, την παρουσία του, τους ανθρώπους που τον μοιράστηκε. Καθένας κουβαλάει τις δικές του μνήμες, τις δικές του ερμηνείες, τις προσωπικές του αφηγήσεις. Ωστόσο το 17 gesturesforcedtouttered δεν διατείνεται ότι ερμηνεύει τα γεγονότα. Δεν επεξηγεί ούτε υποδεικνύει. Όπως λέει σε μία συνέντευξή της η χορογράφος: «συλλέγει από το διαδίκτυο 15 φωτογραφίες που καταγράφουν στιγμές από τις πορείες του 2008» και τις χρησιμοποιεί ως «εικόνες, ως ένα φωτογραφικό αρχείο από κινήσεις και χειρονομίες [...] σαν ένα ζωντανό αρχείο που δημιουργεί νοήματα και εναλλασσόμενες αφηγήσεις».

Τα συμβάντα γίνονται υλικό για κινήσεις και χειρονομίες. Η δημιουργία αφηγήσεων επαφίεται στο θεατή. Αυτή η προσπάθεια «να κατανοήσει το σώμα ως φορέα νοημάτων και μνήμης» αφήνει περιθώρια για την αναγνώριση του σώματος του καθενός που βρίσκεται μέσα στην αίθουσα. Έτσι, τα συμβάντα του 2008 μπορεί να αποτελούν απλώς μία αφορμή για τον τρόπο που τυχαίες εικόνες δημιουργούν πολλαπλές αφηγήσεις, καθώς οι εικόνες αυτές συνθέτονται από αναγνωρίσιμες χειρονομίες, από την απομάκρυνση, τη μετακίνηση, την εγγύτητα, την ταχύτητα, το χώρο. H επιλογή των ρημάτων «forced» και «uttered» στον τίτλο είναι ιδιαίτερα δηλωτικοί. Οι χειρονομίες εξαναγκάστηκαν να αρθρώσουν, να εκφράσουν, να πουν.

Κλείνω λοιπόν αυτό το κείμενο μεταφέροντας το κομμάτι εκείνο με το οποίο στην παράσταση αναγνώρισα τα θραύσματα μίας αφήγησης. Δέκα χρόνια μετά, η μνήμη των συμβάντων του 2008 αφορούν την αίσθηση μίας γενικευμένης αναταραχής. Την αίσθηση αυτή σωματοποιούν οι χορευτές που τρέχουν, μεγεθύνοντάς την έτσι αντιθετικά με την προηγούμενη λιγότερο κινητική γεωμετρία. Στο μυαλό μου έρχονται σκηνές από πορείες, από ανθρώπους που τρέχουν όχι μόνο σε υποχώρηση αλλά και σε θέση επίθεσης. Σκηνές που δεν ανήκουν μόνο από τον Δεκέμβρη του 2008 αλλά και σε από άλλα αντίστοιχα συμβάντα. Και όταν τελειώνει το τρέξιμο, το λαχάνιασμα των χορευτών μου φαίνεται παράλληλο με το λαχάνιασμα των ίδιων των γεγονότων· την αναστάτωση που φέρνει η συμμετοχή, την κληρονομιά της εμπειρίας. Αλλά η παράσταση δεν τελειώνει εκεί. Έχω την αίσθηση ότι κλείνοντας αναστοχάζεται επί σκηνής. Αναγνωρίζει ότι κάνει τέχνη την ίδια την εμπειρία. Και το τονίζει βάζοντας ένα καινούριο σκηνικό στοιχείο. Προσθέτοντας ήχο. Αρχικά έχεις την αίσθηση ότι είναι ένας εξωτερικός τυχαίος ήχος μέχρι να καταλάβεις μέσα από την επανάληψη ότι είναι το τεχνητό ηχητικό περιβάλλον της χορογραφίας. Ένας ήχος που επηρεάζει τον χορό των ερμηνευτών. Με ίδιο τρόπο που ένας βιομηχανικός ήχος γίνεται μουσικό έργο, η εμπειρία γίνεται χορογραφική εγκατάσταση, γίνεται τέχνη.

* Η Παρασκευή Τεκτονίδου είναι υποψήφια διδάκτορας σύγχρονου χορού. 

Πληροφορίες παράστασης

ιδέα-χορογραφία: Ίρις Καραγιάν
Εικαστική επιμέλεια: Γιώργος Μαραζιώτης
Μουσική: Νίκος Βελιώτης, ILIOS
Συνεργάτης έρευνας: Μπετίνα Παναγιωτάρα
Βοηθός χορογράφου: Έλενα Νοβάκοβιτς

Ερμηνευτές: Ιωάννα Παρασκευοπούλου, Νώντας Δαμόπουλος, Γιώργος Κοτσιφάκης, Βενετσιάνα Καλαμπαλίκη, Ναταλία Μπάκα

Παραγωγή: ομάδα χορού ΖΗΤΑ
Φωτογραφίες: Ελισάβετ Μωράκη
Εκτέλεση παραγωγής: DeltaPi

Πέμπτη 3 έως Κυριακή 6 Μαΐου 2018 στις 21.00

Επικούρου 26 και Κoρύνης 4, Αθήνα Τ.Κ 10554 | Μετρό Ομόνοια, Μοναστηράκι

Είσοδος ελεύθερη (χωρίς καθίσματα)
Κρατήσεις απαραίτητες με email στο 17gestures@gmail.com
 
17 gestures 2

Ακολουθήστε την bookpress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Όλοι εμείς πουλιά» του Ουαζντί Μουαουάντ, σε σκηνοθεσία Οδυσσέα Παπασπηλιόπουλου, στο Εθνικό Θέατρο (κριτική)

«Όλοι εμείς πουλιά» του Ουαζντί Μουαουάντ, σε σκηνοθεσία Οδυσσέα Παπασπηλιόπουλου, στο Εθνικό Θέατρο (κριτική)

Στη νέα σκηνή του Εθνικού Θεάτρου είδα τη σκηνοθεσία που έκανε ο Οδυσσέας Παπασπηλιόπουλος στο έργο του Ουαζντί Μουαουάντ «Όλοι εμείς πουλιά» (Tous des oiseaux), του 2016. Η μετάδοση της αλήθειας δεν γίνεται μέσω γονιδίων ή χρωμοσωμάτων, αλλά μέσω της μνήμης, θα μας πει ο Ουαζντί Μουαουάντ, γνωστός συγγραφέας και κα...

Ο «ανορθόγραφος» Rohtko, η παράσταση που εντυπωσίασε πέρυσι το αθηναϊκό κοινό, επιστρέφει για τρεις βραδιές στη Στέγη

Ο «ανορθόγραφος» Rohtko, η παράσταση που εντυπωσίασε πέρυσι το αθηναϊκό κοινό, επιστρέφει για τρεις βραδιές στη Στέγη

Ο «Rohtko» του Łukasz Twarkowski σε κείμενο - δραματουργία της Anka Herbut επιστρέφει στην Κεντρική Σκηνή της Στέγης για τρεις παραστάσεις, από τις 8 μέχρι και τις 10 Μαρτίου. Φωτογραφίες © Πηνελόπη Γερασίμου.

Επιμέλεια: Book Press

Αποθεώθηκε από ...

Κρατικά βραβεία συγγραφής θεατρικού έργου για το έτος 2024: Δείτε ολόκληρη την προκήρυξη

Κρατικά βραβεία συγγραφής θεατρικού έργου για το έτος 2024: Δείτε ολόκληρη την προκήρυξη

​ Το Υπουργείο Πολιτισμού προκηρύσσει διαγωνισμό Κρατικών Βραβείων Συγγραφής Θεατρικού Έργου για το έτος 2024, με στόχο την ενίσχυση και προαγωγή του Ελληνικού Θεατρικού Έργου, με βάση το άρθρο 41 του Ν. 3905/2010 και την αριθμ. ΥΠΠΟ/36614/29.01.2024 (ΑΔΑ: 9ΠΑΖ46ΝΚΟΤ-ΤΞΛ) εκδοθείσα Υπουργικής Απόφασης.

Επιμέλ...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

«Το νησί των χαμένων δέντρων» της Ελίφ Σαφάκ (κριτική) – Για τις πληγές του παρελθόντος και τη διαιώνισή τους στις επόμενες γενιές

«Το νησί των χαμένων δέντρων» της Ελίφ Σαφάκ (κριτική) – Για τις πληγές του παρελθόντος και τη διαιώνισή τους στις επόμενες γενιές

Για το μυθιστόρημα της Ελίφ Σαφάκ [Elif Şafak] «Το νησί των χαμένων δέντρων» (μτφρ. Άννα Παπασταύρου, εκδ. Ψυχογιός).

Γράφει η Χριστίνα Μουκούλη

«Το παρελθόν είναι ένας σκοτεινός, παραμορφωτικός καθρέφτης. Το κοιτάζεις και το μόνο που βλέπεις είνα...

«Κι αν οι γυναίκες κυβερνούσαν τον κόσμο;»: Κάποιες απαντήσεις, στο Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης

«Κι αν οι γυναίκες κυβερνούσαν τον κόσμο;»: Κάποιες απαντήσεις, στο Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης

Μια μεγάλη και φιλόδοξη έκθεση στο Εθνικού Μουσείου Σύγχρονης Τέχνης στην οποία παρουσιάζονται έργα σημαντικών καλλιτέχνιδων. Κεντρική εικόνα: Η Λήδα Παπακωνσταντίνου, Κωφάλαλη, 1971, Φωτογραφία: Roy Tunnicliffe - ευγενική παραχώρηση της καλλιτέχνιδας.

Γράφει η Τόνια Μάκρα ...

«Depeche mode» του Σέρχι Ζαντάν (προδημοσίευση)

«Depeche mode» του Σέρχι Ζαντάν (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Σέρχι Ζαντάν [Serhiy Zhadan] «Depeche mode» (μτφρ. Δημήτρης Τριανταφυλλίδης), το οποίο κυκλοφορεί στις 21 Φεβρουαρίου από τις εκδόσεις Διόπτρα.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Καθισμένος εδώ,...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Depeche mode» του Σέρχι Ζαντάν (προδημοσίευση)

«Depeche mode» του Σέρχι Ζαντάν (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Σέρχι Ζαντάν [Serhiy Zhadan] «Depeche mode» (μτφρ. Δημήτρης Τριανταφυλλίδης), το οποίο κυκλοφορεί στις 21 Φεβρουαρίου από τις εκδόσεις Διόπτρα.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Καθισμένος εδώ,...

«Ο λευκός ελέφαντας» της Αγνής Ιωάννου (προδημοσίευση)

«Ο λευκός ελέφαντας» της Αγνής Ιωάννου (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Αγνής Ιωάννου «Ο λευκός ελέφαντας», το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 21 Φεβρουαρίου από τις εκδόσεις Διόπτρα.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ανήμερα των γενεθλίων μου, στο διάλειμμα της δεύτερης ώρας, ήμουν σ...

«Το αύριο θα είναι καλύτερο» της Μπέτι Σμιθ (προδημοσίευση)

«Το αύριο θα είναι καλύτερο» της Μπέτι Σμιθ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Μπέτι Σμιθ [Betty Smith] «Το αύριο θα είναι καλύτερο» (μτφρ. Μαρία Φακίνου), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 27 Φεβρουαρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Πιο παγωμένο, πιο μοναχι...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Φεβρουάριος: «Μήνας Μαύρης Ιστορίας» – 15 καλά μυθιστορήματα «μαύρης λογοτεχνίας» που κυκλοφόρησαν τον τελευταίο χρόνο

Φεβρουάριος: «Μήνας Μαύρης Ιστορίας» – 15 καλά μυθιστορήματα «μαύρης λογοτεχνίας» που κυκλοφόρησαν τον τελευταίο χρόνο

Με αφορμή το γεγονός ότι ο Φεβρουάριος έχει ανακυρηχθεί «Μήνας Μαύρης Ιστορίας» [Black History Month] γεγονός που έχει τις ρίζες του πίσω στο 1915, επιλέγουμε 15 καλά μυθιστορήματα που μιλούν ανοιχτά για τον ρατσισμό, τις φυλετικές διακρίσεις, τις αγωνίες και τα όνειρα των μαύρων.

...
Σώμα και τραύμα: μεταθέσεις, υποκαταστάσεις, θεραπεία – 3 βιβλία που ανοίγουν ορίζοντες

Σώμα και τραύμα: μεταθέσεις, υποκαταστάσεις, θεραπεία – 3 βιβλία που ανοίγουν ορίζοντες

Πώς το ψυχικό τραύμα επηρεάζει το σώμα; Τι κρύβεται πίσω από σοβαρές ασθένειες, όπως ο καρκίνος ή οι διαταραχές διατροφής; Ποιο είναι το «αμετάφραστο μήνυμα» που μας καλούν να αποκωδικοποιήσουμε και πώς μπορούμε να περάσουμε από τη νόσο στη θεραπεία; Τρία βιβλία, τα δύο από αυτά διακεκριμένων Ελλήνων ψυχαναλυτών, μα...

Mάθε τέχνη και μην την αφήνεις: 7 βιβλία που μας βοηθούν να δούμε τον κόσμο και τη ζωή αλλιώς

Mάθε τέχνη και μην την αφήνεις: 7 βιβλία που μας βοηθούν να δούμε τον κόσμο και τη ζωή αλλιώς

Η ζωή απαιτεί μια σειρά από δεξιότητες για να μπορεί κανείς να ανταποκριθεί καλύτερα στις απαιτήσεις της. Επιλέγουμε κάποια από τα βιβλία που μας μαθαίνουν διάφορες «εναλλακτικές» τέχνες του ζην. Ορισμένες, εξόχως πρωτότυπες. 

Γράφει ο Λεωνίδας Καλούσης

...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

02 Απριλίου 2023 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα μεγαλύτερα μυθιστορήματα όλων των εποχών: 20 έργα-ποταμοί από την παγκόσμια λογοτεχνία

Πολύτομα λογοτεχνικά έργα, μυθιστορήματα-ποταμοί, βιβλία που η ανάγνωσή τους μοιάζει με άθλο. Έργα-ορόσημα της παγκόσμιας πεζογραφίας, επικές αφηγήσεις από την Άπω Ανατ

ΦΑΚΕΛΟΙ