alt

Για το αστυνομικό μυθιστόρημα του Antonio Manzini Μαύρη πίστα (μτφρ. Φωτεινή Ζερβού, εκδ. Πατάκη).

Της Χίλντας Παπαδημητρίου

Σ’ ένα χειμερινό θέρετρο των ιταλικών Άλπεων, στη Βαλ ντ’ Αόστα, το ερπυστριοφόρο που στρώνει το χιόνι στις πίστες του σκι, περνάει πάνω από έναν άνδρα μισοχωμένο στο χιόνι. Ο άνδρας είχε θαφτεί ζωντανός ή ήταν ήδη νεκρός; Το κατακρεουργημένο πτώμα, μερικά σκισμένα ρούχα και σκόρπια υπολείμματα από ταμπάκο είναι τα μόνο στοιχεία που έχει στη διάθεσή του ο υποδιοικητής Ρόκκο Σκιαβόνε, ένας κακότροπος κι ανάποδος αστυνομικός ο οποίος έχει βρεθεί στην περιοχή με δυσμενή μετάθεση. Ή έτσι λένε τα κουτσομπολιά, τουλάχιστον. Διότι σ’ ένα μέρος σαν το θέρετρο Σαμπολύκ, το οποίο μοιάζει με θύλακα άθικτο από την οικονομική κρίση και όπου όλοι είναι συγγενείς κάποιου βαθμού, ο κόσμος κουτσομπολεύει ασταμάτητα.

Ο νεκρός είναι ο Λεόνε Μιτσικέ, ο οποίος διατηρούσε ένα πολυτελές καταφύγιο μαζί με τη σύζυγό του Λουΐζα Πεκ, παρότι ο ίδιος καταγόταν από την Κατάνια. Ο Ρωμαίος υποδιοικητής Σκιαβόνε μισεί τα χιόνια, μισεί το κρύο και τις ερημιές και βιάζεται να εξιχνιάσει το φόνο, για να γυρίσει στη ζεστασιά του σπιτιού του και στην αγκαλιά της ερωμένης του. Αυτό δεν σημαίνει ότι κάνει εκπτώσεις στις έρευνές του. Με τη βοήθεια του νεαρού αστυνομικού Ίταλο και της επιθεωρήτριας Ρίσπολι και με τη συνεργασία του εισαγγελέα Μπάλντι, θα ανακρίνει τους πάντες, θα αναποδογυρίσει τα πάντα και θα χώσει τη μύτη του σε όλα τα μυστικά των κατοίκων του Σαμπολύκ και των γύρω χωριών. Αλλά επειδή η ζωή είναι μικρή, η έρευνα δεν θα τον εμποδίσει να γευτεί νόστιμα φαγητά και ακριβά κρασιά, να απολαύσει αρωματικούς εσπρέσο και τσιγάρα εισαγωγής, ενώ θα κάνει και μία ακραία υποχώρηση: θα θυσιάσει τα κομψά Clarks του για ένα ζευγάρι μπότες αδιάβροχες.

Αγγλική σχολή του αστυνομικού μυθιστορήματος

Ο υποδιοικητής Σκιαβόνε αποκαλύπτει τον δολοφόνο χρησιμοποιώντας τη μεθοδολογία του Ηρακλή Πουαρό: μπροστά σε κόσμο, αποκλείοντας σταδιακά τους ύποπτους, για να καταλήξει στον ένοχο που κανείς δεν φαντάζεται.

Ο Σκιαβόνε καταλήγει σε τρεις πιθανές εκδοχές: ο φόνος οφείλεται σε βεντέτα της Μαφίας, είχε ως κίνητρο οικονομικούς λόγους ή είναι έγκλημα πάθους. Η λύση που δίνει ο συγγραφέας παραπέμπει στην κλασική αγγλική σχολή του αστυνομικού μυθιστορήματος. Παρά τον αμιγώς ιταλικό χαρακτήρα της αφήγησης, η πλοκή και η κατάληξη θυμίζουν τη θεία Άγκαθα: έχουμε ένα περιορισμένο χώρο δράσης, εγκλωβισμένο εντός του αλπικού συμπλέγματος, οι ύποπτοι είναι όλοι συγκεντρωμένοι στο χώρο αυτό, ο υποδιοικητής Σκιαβόνε αποκαλύπτει τον δολοφόνο χρησιμοποιώντας τη μεθοδολογία του Ηρακλή Πουαρό: μπροστά σε κόσμο, αποκλείοντας σταδιακά τους ύποπτους, για να καταλήξει στον ένοχο που κανείς δεν φαντάζεται.

Ξεφεύγοντας εντελώς από τα στερεότυπα της σύγχρονης αστυνομικής μυθοπλασίας, ο Μαντσίνι δημιούργησε έναν έξοχο και πρωτότυπο κεντρικό ήρωα: στριμμένο και γκρινιάρη εκ πρώτης όψεως, καλοπερασάκια και αλαζόνα. Όσο προχωράει η αφήγηση όμως, ο συγγραφέας εισάγει μικρές λεπτομέρειες που αλλάζουν την αρχική μας άποψη για τον βασικό ήρωά του, καθιστώντας τον όλο και πιο συμπαθή. Δίπλα στον Σκιαβόνε εμφανίζεται ένας θίασος ξεκαρδιστικών χαρακτήρων, στην παράδοση της μπουφόνικης ιταλικής κωμωδίας, και φυσικά, πολλές πανέμορφες γυναίκες. Στην Ιταλία είμαστε, άλλωστε – έστω κι αν οι κάτοικοι των απώτατων βορειοδυτικών συνόρων ελάχιστα θυμίζουν τους συμπατριώτες τους κι έχουν το συντηρητισμό και την εσωστρέφεια των όμορων ορεσίβιων Γάλλων και Ελβετών. Μια σημείωση: Η μαεστρία στο χτίσιμο των χαρακτήρων οφείλεται στην εμπειρία του Μαντσίνι ως σεναριογράφου της τηλεόρασης και του κινηματογράφου.

Παράλληλα με τη βασική ιστορία, υπάρχει μια δευτερεύουσα και λίγο ξεκάρφωτη, την οποία ο συγγραφέας εισάγει προφανώς για να εξωραΐσει τον Σκιαβόνε. Η ιστορία μιας νταλίκας γεμάτης μετανάστες από τη Σρι Λάνκα δίνει μια γεύση πολιτικής ορθότητας στο μυθιστόρημα, και αποδεικνύει ότι «και οι μπάτσοι έχουν ψυχή». Μακάρι.

Η Μαύρη Πίστα, πέρα από μερικές δευτερεύουσες αστοχίες, είναι ένα εξαιρετικά απολαυστικό αστυνομικό μυθιστόρημα, απ’ αυτά που τα κλείνεις μ’ ένα χαμόγελο στα χείλη, παρά την απαισιοδοξία του Σκιαβόνε, η οποία διατυπώνεται στο εξής απόσπασμα: «Στη φύση δεν μπορείς να κατηγορήσεις κάποιον για το θάνατο. Ο θάνατος προέρχεται από τα γηρατειά, την αρρώστια ή την ανάγκη για επιβίωση. Οι σκύλοι το ξέρουν. Μπορείς να το διαβάσεις στα μάτια τους. Να πάρεις ένα σκύλο, Ίταλο. Θα μάθεις ένα σωρό πράγματα. Για παράδειγμα, θα μάθεις ότι στη φύση δεν υπάρχει δικαιοσύνη. Η δικαιοσύνη είναι έννοια ανθρώπινη. Είναι όπως όλα τα ανθρώπινα πράγματα, αμφισβητήσιμη και ψεύτικη».

* Η ΧΙΛΝΤΑ ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ είναι μεταφράστρια και συγγραφέας. 

altΜαύρη πίστα
Antonio Manzini
Μτφρ. Φωτεινή Ζερβού
Εκδ. Πατάκη 2014
Σελ. 328, τιμή εκδότη € 14,40

alt


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Το πέρασμα του μακελάρη, του Τζον Γουίλιαμς

Το πέρασμα του μακελάρη, του Τζον Γουίλιαμς

Για το μυθιστόρημα του John Williams «Το πέρασμα του μακελάρη» (μτφρ. Αθηνά Δημητριάδου, εκδ. Gutenberg).

Του Γεωργίου Νικ. Σχορετσανίτη

Το πέρασμα του μακελάρη, ένα μυθιστόρημα-«γουέστερν» από τον συγγραφέα του Στόουνερ, Τζον Γουίλια...

Χιλιανός ποιητής, του Αλεχάντρο Σάμπρα – Άνδρες εραστές, άνδρες ποιητές

Χιλιανός ποιητής, του Αλεχάντρο Σάμπρα – Άνδρες εραστές, άνδρες ποιητές

Για το μυθιστόρημα του Alejandro Zambra «Χιλιανός ποιητής» (μτφρ. Αχιλλέας Κυριακίδης, εκδ. Ίκαρος).

Του Νίκου Ξένιου

«Πρώιμο έργο», «Οικογενειακή επανένωση», «Poetry in motion» και «Πάρκε ντελ Ρεκουέρδο» («Το πάρκο των αναμνήσεων») τιτλ...

Η δίκη, του Φραντς Κάφκα

Η δίκη, του Φραντς Κάφκα

Για το εμβληματικό μυθιστόρημα του Franz Kafka «Η δίκη» (μτφρ. Βασίλης Τομανάς, εκδ. Νησίδες). Στην κεντρική εικόνα, ο Άντονι Πέρκινς με τον Όρσον Γουέλς, από την ομότιτλη ταινία του Όρσον Γουέλς (1962).

Του Φώτη Καραμπεσίνη

Οι βιογράφοι, μετά λόγου γν...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Χένρι Ντέιβιντ Θορώ: «Η ανυπακοή είναι το πραγματικό θεμέλιο της ελευθερίας»

Χένρι Ντέιβιντ Θορώ: «Η ανυπακοή είναι το πραγματικό θεμέλιο της ελευθερίας»

Μια μέρα σαν σήμερα, 6 Μαΐου 1862, πέθανε σε ηλικία 44 ετών από φυματίωση στο Κόνκορντ της Μασαχουσέτης ο Αμερικανός φιλόσοφος, φυσιοδίφης και συγγραφέας Χένρι Ντέιβιντ Θορώ. 

Του Λεωνίδα Καλούση

Είχε γεννηθεί στις 12 Ιουλίου 1817, το τρίτο παιδί ...

Δύο ποιήματα του Γιώργου Κοζία

Δύο ποιήματα του Γιώργου Κοζία

Σε αυτή τη στήλη αναρτώνται αδημοσίευτα ποιήματα σύγχρονων Ελλήνων ποιητών. Σήμερα, ο Γιώργος Κοζίας.

Επιμέλεια στήλης: Γιώργος Αλισάνογλου

HOTEL DE LA GLORIA

Ελάτε… Δεν είναι μακριά!
Ελάτε πιο γυμνοί στο Τίποτε
με την ομορφιά
ελάτε νύμφες...


5 λεπτά με τον Γιώργο Μητά

5 λεπτά με τον Γιώργο Μητά

Πέντε λεπτά με έναν συγγραφέα. Σήμερα, ο Γιώργος Μητάς με αφορμή τη νουβέλα του «Τα δύο δώρα», που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Στερέωμα.

Επιμέλεια: Book Press

Πώς ξεκινήσατε να γράφετε τη νουβέλα σας; Θυμάστε το αρχικό ερέθισμα; ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

Περιπέτειες της μεσαίας τάξης, του Παναγή Παναγιωτόπουλου (προδημοσίευση)

Περιπέτειες της μεσαίας τάξης, του Παναγή Παναγιωτόπουλου (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο του Παναγή Παναγιωτόπουλου «Περιπέτειες της μεσαίας τάξης – Κοινωνιολογικές καταγραφές στην Ελλάδα της ύστερης μεταπολίτευσης», το οποίο κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Επίκεντρο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

...

Άρης, του Μιχάλη Μακρόπουλου & της Ελένης Κοφτερού (προδημοσιεύση)

Άρης, του Μιχάλη Μακρόπουλου & της Ελένης Κοφτερού (προδημοσιεύση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από την επιστολική νουβέλα του Μιχάλη Μακρόπουλου & της Ελένης Κοφτερού «Άρης», η οποία θα κυκλοφορήσει την επόμενη εβδομάδα από τις εκδόσεις Κίχλη.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

[Ένας ερευνητή...

Καλό σημάδι, της Ελευθερίας Κυρίμη (προδημοσίευση)

Καλό σημάδι, της Ελευθερίας Κυρίμη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Ελευθερίας Κυρίμη «Καλό σημάδι», το οποίο κυκλοφορεί στις 22 Απριλίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Σήμερα δεν θα συναντιόταν με τον Πότη. Είχε κανονίσει ο δάσκαλος να βρεθεί μ...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Οκτώ καλά αστυνομικά μυθιστορήματα

Οκτώ καλά αστυνομικά μυθιστορήματα

Επιλογή οκτώ μεταφρασμένων αστυνομικών μυθιστορημάτων από τις πρόσφατες κυκλοφορίες.

Της Χίλντας Παπαδημητρίου

...

Τσερνομπίλ: 35 χρόνια μετά, οκτώ βιβλία

Τσερνομπίλ: 35 χρόνια μετά, οκτώ βιβλία

Ήταν Σάββατο του Λαζάρου 26 Απριλίου 1986 όταν σημειώθηκε το μεγαλύτερο, μέχρι τότε, πυρηνικό δυστύχημα στην ιστορία. Μια σειρά εκρήξεων προκάλεσε την καταστροφή του αντιδραστήρα 4 του Πυρηνικού Σταθμού Παραγωγής Ενέργειας στο Τσερνομπίλ της τότε Σοβιετικής Ένωσης και σημερινής Ουκρανίας. Τριάντε πέντε χρόνια μετά, ...

Κακοποίηση: Βιβλία για παιδιά κι εφήβους που μιλούν ανοιχτά

Κακοποίηση: Βιβλία για παιδιά κι εφήβους που μιλούν ανοιχτά

Πώς μιλάμε στα παιδιά για τη σεξουαλική κακοποίηση; Για τη βία που βιώνουν συνομίλικοί τους, για τα τραύματα, την οδυνηρή και μοναχική πορεία των θυμάτων μέχρι που ορισμένα, λίγα, παιδιά καταφέρνουν να βρουν το κουράγιο και τα λόγια για να μιλήσουν; Πώς αποτυπώνουν οι συγγραφείς βιβλίων για παιδιά και για εφήβους τη...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

22 Απριλίου 2021 ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

Αυτά είναι τα έξι βιβλία που διεκδικούν το International Booker Prize 2021

Ανακοινώθηκαν τα έξι βιβλία μεταφρασμένης πεζογραφίας στα αγγλικά, τα οποία διεκδικούν το International Booker Prize 2021. Δείτε ποια βιβλία έχουν μεταφραστεί στα

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

11 Δεκεμβρίου 2020 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2020

Να επιλέξεις τα «καλύτερα» λογοτεχνικά βιβλία από μια χρονιά τόσο πλούσια σε καλούς τίτλους όπως η χρονιά που κλείνει δεν είναι εύκολη υπόθεση. Το αποτολμήσαμε, όπως άλ

ΦΑΚΕΛΟΙ