alt

Για το αστυνομικό μυθιστόρημα του Antonio Manzini Μαύρη πίστα (μτφρ. Φωτεινή Ζερβού, εκδ. Πατάκη).

Της Χίλντας Παπαδημητρίου

Σ’ ένα χειμερινό θέρετρο των ιταλικών Άλπεων, στη Βαλ ντ’ Αόστα, το ερπυστριοφόρο που στρώνει το χιόνι στις πίστες του σκι, περνάει πάνω από έναν άνδρα μισοχωμένο στο χιόνι. Ο άνδρας είχε θαφτεί ζωντανός ή ήταν ήδη νεκρός; Το κατακρεουργημένο πτώμα, μερικά σκισμένα ρούχα και σκόρπια υπολείμματα από ταμπάκο είναι τα μόνο στοιχεία που έχει στη διάθεσή του ο υποδιοικητής Ρόκκο Σκιαβόνε, ένας κακότροπος κι ανάποδος αστυνομικός ο οποίος έχει βρεθεί στην περιοχή με δυσμενή μετάθεση. Ή έτσι λένε τα κουτσομπολιά, τουλάχιστον. Διότι σ’ ένα μέρος σαν το θέρετρο Σαμπολύκ, το οποίο μοιάζει με θύλακα άθικτο από την οικονομική κρίση και όπου όλοι είναι συγγενείς κάποιου βαθμού, ο κόσμος κουτσομπολεύει ασταμάτητα.

Ο νεκρός είναι ο Λεόνε Μιτσικέ, ο οποίος διατηρούσε ένα πολυτελές καταφύγιο μαζί με τη σύζυγό του Λουΐζα Πεκ, παρότι ο ίδιος καταγόταν από την Κατάνια. Ο Ρωμαίος υποδιοικητής Σκιαβόνε μισεί τα χιόνια, μισεί το κρύο και τις ερημιές και βιάζεται να εξιχνιάσει το φόνο, για να γυρίσει στη ζεστασιά του σπιτιού του και στην αγκαλιά της ερωμένης του. Αυτό δεν σημαίνει ότι κάνει εκπτώσεις στις έρευνές του. Με τη βοήθεια του νεαρού αστυνομικού Ίταλο και της επιθεωρήτριας Ρίσπολι και με τη συνεργασία του εισαγγελέα Μπάλντι, θα ανακρίνει τους πάντες, θα αναποδογυρίσει τα πάντα και θα χώσει τη μύτη του σε όλα τα μυστικά των κατοίκων του Σαμπολύκ και των γύρω χωριών. Αλλά επειδή η ζωή είναι μικρή, η έρευνα δεν θα τον εμποδίσει να γευτεί νόστιμα φαγητά και ακριβά κρασιά, να απολαύσει αρωματικούς εσπρέσο και τσιγάρα εισαγωγής, ενώ θα κάνει και μία ακραία υποχώρηση: θα θυσιάσει τα κομψά Clarks του για ένα ζευγάρι μπότες αδιάβροχες.

Αγγλική σχολή του αστυνομικού μυθιστορήματος

Ο υποδιοικητής Σκιαβόνε αποκαλύπτει τον δολοφόνο χρησιμοποιώντας τη μεθοδολογία του Ηρακλή Πουαρό: μπροστά σε κόσμο, αποκλείοντας σταδιακά τους ύποπτους, για να καταλήξει στον ένοχο που κανείς δεν φαντάζεται.

Ο Σκιαβόνε καταλήγει σε τρεις πιθανές εκδοχές: ο φόνος οφείλεται σε βεντέτα της Μαφίας, είχε ως κίνητρο οικονομικούς λόγους ή είναι έγκλημα πάθους. Η λύση που δίνει ο συγγραφέας παραπέμπει στην κλασική αγγλική σχολή του αστυνομικού μυθιστορήματος. Παρά τον αμιγώς ιταλικό χαρακτήρα της αφήγησης, η πλοκή και η κατάληξη θυμίζουν τη θεία Άγκαθα: έχουμε ένα περιορισμένο χώρο δράσης, εγκλωβισμένο εντός του αλπικού συμπλέγματος, οι ύποπτοι είναι όλοι συγκεντρωμένοι στο χώρο αυτό, ο υποδιοικητής Σκιαβόνε αποκαλύπτει τον δολοφόνο χρησιμοποιώντας τη μεθοδολογία του Ηρακλή Πουαρό: μπροστά σε κόσμο, αποκλείοντας σταδιακά τους ύποπτους, για να καταλήξει στον ένοχο που κανείς δεν φαντάζεται.

Ξεφεύγοντας εντελώς από τα στερεότυπα της σύγχρονης αστυνομικής μυθοπλασίας, ο Μαντσίνι δημιούργησε έναν έξοχο και πρωτότυπο κεντρικό ήρωα: στριμμένο και γκρινιάρη εκ πρώτης όψεως, καλοπερασάκια και αλαζόνα. Όσο προχωράει η αφήγηση όμως, ο συγγραφέας εισάγει μικρές λεπτομέρειες που αλλάζουν την αρχική μας άποψη για τον βασικό ήρωά του, καθιστώντας τον όλο και πιο συμπαθή. Δίπλα στον Σκιαβόνε εμφανίζεται ένας θίασος ξεκαρδιστικών χαρακτήρων, στην παράδοση της μπουφόνικης ιταλικής κωμωδίας, και φυσικά, πολλές πανέμορφες γυναίκες. Στην Ιταλία είμαστε, άλλωστε – έστω κι αν οι κάτοικοι των απώτατων βορειοδυτικών συνόρων ελάχιστα θυμίζουν τους συμπατριώτες τους κι έχουν το συντηρητισμό και την εσωστρέφεια των όμορων ορεσίβιων Γάλλων και Ελβετών. Μια σημείωση: Η μαεστρία στο χτίσιμο των χαρακτήρων οφείλεται στην εμπειρία του Μαντσίνι ως σεναριογράφου της τηλεόρασης και του κινηματογράφου.

Παράλληλα με τη βασική ιστορία, υπάρχει μια δευτερεύουσα και λίγο ξεκάρφωτη, την οποία ο συγγραφέας εισάγει προφανώς για να εξωραΐσει τον Σκιαβόνε. Η ιστορία μιας νταλίκας γεμάτης μετανάστες από τη Σρι Λάνκα δίνει μια γεύση πολιτικής ορθότητας στο μυθιστόρημα, και αποδεικνύει ότι «και οι μπάτσοι έχουν ψυχή». Μακάρι.

Η Μαύρη Πίστα, πέρα από μερικές δευτερεύουσες αστοχίες, είναι ένα εξαιρετικά απολαυστικό αστυνομικό μυθιστόρημα, απ’ αυτά που τα κλείνεις μ’ ένα χαμόγελο στα χείλη, παρά την απαισιοδοξία του Σκιαβόνε, η οποία διατυπώνεται στο εξής απόσπασμα: «Στη φύση δεν μπορείς να κατηγορήσεις κάποιον για το θάνατο. Ο θάνατος προέρχεται από τα γηρατειά, την αρρώστια ή την ανάγκη για επιβίωση. Οι σκύλοι το ξέρουν. Μπορείς να το διαβάσεις στα μάτια τους. Να πάρεις ένα σκύλο, Ίταλο. Θα μάθεις ένα σωρό πράγματα. Για παράδειγμα, θα μάθεις ότι στη φύση δεν υπάρχει δικαιοσύνη. Η δικαιοσύνη είναι έννοια ανθρώπινη. Είναι όπως όλα τα ανθρώπινα πράγματα, αμφισβητήσιμη και ψεύτικη».

* Η ΧΙΛΝΤΑ ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ είναι μεταφράστρια και συγγραφέας. 

altΜαύρη πίστα
Antonio Manzini
Μτφρ. Φωτεινή Ζερβού
Εκδ. Πατάκη 2014
Σελ. 328, τιμή εκδότη € 14,40

alt


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Utopia avenue», του Ντέιβιντ Μίτσελ – μια πολυσέλιδη μπαλάντα για τη νιότη, τις φιλοδοξίες, τη φιλία (κριτική)

«Utopia avenue», του Ντέιβιντ Μίτσελ – μια πολυσέλιδη μπαλάντα για τη νιότη, τις φιλοδοξίες, τη φιλία (κριτική)

Για το μυθιστόρημα του David Mitchell «Utopia avenue» (μτφρ. Μαρία Ξυλούρη, εκδ. Μεταίχμιο). Στην κεντρική εικόνα, ο David Bowie σε ιδιωτικό πάρτι στο Λος Άντζελες το 1971.

Του Διονύση Μαρίνου

Κιθαριστικά ριφ που κυλούν σαν διαμαντόπετρες. Μπασιστικά π...

«Οι κεφαλές του Κέρβερου», της Φράνσις Στίβενς – Παλπ πρωτοπορία και επιστημονική φαντασία

«Οι κεφαλές του Κέρβερου», της Φράνσις Στίβενς – Παλπ πρωτοπορία και επιστημονική φαντασία

Για το μυθιστόρημα «Οι κεφαλές του Κέρβερου» (μτφρ. Μιχάλης Μακρόπουλος) της Φράνσις Στίβενς που κυκλοφορεία από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος. Στην κεντρική φωτογραφία, η συγγραφέας.

Του Κυριάκου Αθανασιάδη

Γεννημένη το 1884, ...

«Νοσταλγία», του Μίρτσεα Καρταρέσκου – Το καλτ αριστούργημα του κορυφαίου της ρουμανικής «γενιάς με τα τζιν»

«Νοσταλγία», του Μίρτσεα Καρταρέσκου – Το καλτ αριστούργημα του κορυφαίου της ρουμανικής «γενιάς με τα τζιν»

Για το μυθιστόρημα του Mircea Cărtărescu «Νοσταλγία» (μτφρ. Βίκτωρ Ιβάνοβιτς, εκδ. Καστανιώτη).

Του Φώτη Καραμπεσίνη

Κατά τα λεγόμενα του Χάρολντ Μπλουμ υπάρχουν δύο καταγωγικές γραμμές στο διήγημα και το μυθιστόρημα: η μία ξεκινά από τον Θερβάντε...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Αριστείδης Χατζής: «Το 1821 υπήρχε μια εξαιρετικά προχωρημένη δυναμική αστική τάξη»

Αριστείδης Χατζής: «Το 1821 υπήρχε μια εξαιρετικά προχωρημένη δυναμική αστική τάξη»

Συνέντευξη με τον ιστορικό Αριστείδη Χατζή, με αφορμή το βιβλίο του «Ο Ενδοξότερος Αγώνας, Η Ελληνική Επανάσταση του 1821» που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Παπαδόπουλος.

Του K.B. Κατσουλάρη

Έχετε εμπνευστεί τον τίτλο του βιβλίου σας από μια επισ...

«Utopia avenue», του Ντέιβιντ Μίτσελ – μια πολυσέλιδη μπαλάντα για τη νιότη, τις φιλοδοξίες, τη φιλία (κριτική)

«Utopia avenue», του Ντέιβιντ Μίτσελ – μια πολυσέλιδη μπαλάντα για τη νιότη, τις φιλοδοξίες, τη φιλία (κριτική)

Για το μυθιστόρημα του David Mitchell «Utopia avenue» (μτφρ. Μαρία Ξυλούρη, εκδ. Μεταίχμιο). Στην κεντρική εικόνα, ο David Bowie σε ιδιωτικό πάρτι στο Λος Άντζελες το 1971.

Του Διονύση Μαρίνου

Κιθαριστικά ριφ που κυλούν σαν διαμαντόπετρες. Μπασιστικά π...

«Μάντρα, Μάντρα, τι μαγειρεύεις;», της Γιώτας Κ. Αλεξάνδρου (κριτική)

«Μάντρα, Μάντρα, τι μαγειρεύεις;», της Γιώτας Κ. Αλεξάνδρου (κριτική)

Για την εικονογραφημένη παραμυθική ιστορία «Μάντρα, Μάντρα τι μαγειρεύεις», της Γιώτας Κ. Αλεξάνδρου, σε εικονογράφηση Αιμιλίας Κονταίου που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Ελληνοεκδοτική.

Του Γιάννη Σ. Παπαδάτου

Ένα μεγάλ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Στο σπίτι: Μια περιδιάβαση στην Ιστορία από δωμάτιο σε δωμάτιο», του Μπιλ Μπράισον (προδημοσίευση)

«Στο σπίτι: Μια περιδιάβαση στην Ιστορία από δωμάτιο σε δωμάτιο», του Μπιλ Μπράισον (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο του Bill Bryson «Στο σπίτι: Μια περιδιάβαση στην Ιστορία από δωμάτιο σε δωμάτιο» (μτφρ. Κωστής Πανσέληνος), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 8 Δεκεμβρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ο ΠΙΝΑΚΑΣ ΤΟΥ ΗΛΕΚΤΡ...

«Ξενοδοχείο Metropol», του Όιγκεν Ρούγκε (προδημοσίευση)

«Ξενοδοχείο Metropol», του Όιγκεν Ρούγκε (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Eugen Ruge «Ξενοδοχείο Metropol» (μτφρ. Γιώτα Λαγουδάκου), το οποίο κυκλοφορεί στις 6 Δεκεμβρίου από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Συζήτηση στον πέμπτο όροφο

...
«Τα πουλιά που ήθελαν να τραγουδήσουν», της Τσάρλι Τζέιν Άντερς (προδημοσίευση)

«Τα πουλιά που ήθελαν να τραγουδήσουν», της Τσάρλι Τζέιν Άντερς (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο της Charlie Jane Anders «Τα πουλιά που ήθελαν να τραγουδήσουν» (μτφρ. Πόλυ Μοσχοπούλου), το οποίο κυκλοφορεί στις 30 Νοεμβρίου από τις εκδόσεις Φουρφούρι.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Το Δέντρο δεν μιλούσε. ...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Παγκόσμια Ημέρα κατά του AIDS: Δυο πολύ χρήσιμα βιβλία

Παγκόσμια Ημέρα κατά του AIDS: Δυο πολύ χρήσιμα βιβλία

Η επιδημία του AIDS επηρεάζει με πολλούς τρόπους τη ζωή χιλιάδων οροθετικών στη χώρα μας ενώ οι νέες μολύνσεις κάθε χρόνο είναι εκατοντάδες. Το 1988 ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας καθιέρωσε την 1η Δεκεμβρίου ως Παγκόσμια Ημέρα κατά του AIDS. Προσεγγίζουμε το θέμα με οδηγούς δύο καλά βιβλία, πολύ διακριτά μεταξύ τους...

Εδώ Πολυτεχνείο: Όλα όσα πρέπει να γνωρίζουν τα παιδιά σε δυο βιβλία

Εδώ Πολυτεχνείο: Όλα όσα πρέπει να γνωρίζουν τα παιδιά σε δυο βιβλία

Καθώς η χρονική απόσταση που μας χωρίζει από την εξέγερση του Πολυτεχνείου πλησιάζει τον μισό αιώνα, τίθεται το ερώτημα πώς να μιλήσουμε στα σημερινά παιδιά για ένα από τα κομβικότερα γεγονότα της σύγχρονης Ιστορίας της Ελλάδας που για τα ίδια δεν είναι παρά μια αργία μεταξύ 28ης Οκτωβρίου και Χριστουγέννων.

...
11η Σεπτεμβρίου, 20 χρόνια μετά: 20 βιβλία που μας βοήθησαν να κατανοήσουμε

11η Σεπτεμβρίου, 20 χρόνια μετά: 20 βιβλία που μας βοήθησαν να κατανοήσουμε

Είκοσι χρόνια συμπληρώνονται σήμερα από τα γεγονότα που μας εισήγαγαν στον 21ο αιώνα. Ήταν η μεγαλύτερη και πιο σοκαριστική αλληλουχία τρομοκρατικών ενεργειών που έγινε ποτέ, με μερικά λεπτά διαφορά: οι επιθέσεις στους Δίδυμους Πύργους στη Νέα Υόρκη, και στο Πεντάγωνο στην Ουάσιγκτον, την 11η Σεπτεμβρίου του 2001. Α...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

11 Δεκεμβρίου 2020 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2020

Να επιλέξεις τα «καλύτερα» λογοτεχνικά βιβλία από μια χρονιά τόσο πλούσια σε καλούς τίτλους όπως η χρονιά που κλείνει δεν είναι εύκολη υπόθεση. Το αποτολμήσαμε, όπως άλ

ΦΑΚΕΛΟΙ

ΞΕΧΩΡΙΣΑΜΕ

ΝΑ ΑΛΛΟ ΕΝΑ