a-most-wanted-man-dafoe-and-hoffman

Για το μυθιστόρημα Ο Νο1 καταζητούμενος του Τζον Λε Καρρέ (εκδ. Bell)

Της Χίλντας Παπαδημητρίου

Ένας ταλαιπωρημένος και βασανισμένος νεαρός Τσετσένος φτάνει παράνομα στο Αμβούργο μέσω Σουηδίας. Τον περιθάλπει μια οικογένεια τούρκων μεταναστών, η οποία ζητάει τη βοήθεια της δικηγόρου Άναμπελ Ρίχτερ. Ο νεαρός παράνομος μετανάστης ισχυρίζεται ότι ένα τεράστιο ποσό τον περιμένει σε μια μικρή ιδιωτική τράπεζα, ένα ποσό που είχε καταθέσει ο πατέρας του εκεί πριν αρκετές δεκαετίες. 

Τίποτα όμως δεν περνάει απαρατήρητο στο Αμβούργο, την πόλη από την οποία οργάνωσαν το χτύπημα στους Δίδυμους Πύργους οι τζιχαντιστές τρομοκράτες. Το ασαφές και περίπλοκο δίκτυο των γερμανικών μυστικών υπηρεσιών εντοπίζει τον Ίσα Καρπόφ, τον νεαρό Τσετσένο, από την πρώτη στιγμή που πατάει το πόδι του στην πόλη. Αργά και προσεκτικά στήνει μια πλεκτάνη που θυμίζει δίχτυ γιγάντιας αράχνης για να παγιδεύσει τον Ίσα, την ιδεαλίστρια δικηγόρο του, τον ηλικιωμένο καλοπροαίρετο άγγλο τραπεζίτη Τόμυ Μπρου που είναι διατεθειμένος να τον βοηθήσει, όπως επίσης έναν εκ πρώτης όψεως μετριοπαθή ισλαμιστή ηγέτη. Το τέλος είναι τραγικό, ρεαλιστικό και απαισιόδοξο. Ο Τζον Λε Καρέ γνωρίζει τα πράγματα από πρώτο χέρι, δυστυχώς.

Το βιβλίο κυκλοφόρησε για πρώτη φορά το φθινόπωρο του 2008, στο εξωτερικό και στην Ελλάδα, και επανεκδόθηκε τον Σεπτέμβριο του 2014, με αφορμή την προβολή της ομώνυμης ταινίας – η οποία είναι η τελευταία ταινία του Φίλιπ Σέιμουρ Χόφμαν.

Η υπόθεση έχει βασιστεί στην αληθινή ιστορία ενός Τούρκου κατοίκου Γερμανίας, ο οποίος συνελήφθη από τους Αμερικανούς και βασανίστηκε στο Γκουαντάναμο, και τελικά αφέθηκε ελεύθερος μετά από μια πενταετία φρίκης.

Όπως συμβαίνει πάντοτε στα βιβλία του Τζον λε Καρέ, ο αναγνώστης καλείται να τα βγάλει πέρα με το μπέρδεμα των αντιμαχόμενων μυστικών υπηρεσιών, οι οποίες τώρα πια δεν ανήκουν σε αντίπαλα στρατόπεδα αλλά παίζουν παιχνίδια εξουσίας στον ίδιο γεωπολιτικό χώρο. Επίσης, πρέπει να απομνημονεύσει τις κωδικές ονομασίες των υπηρεσιών αυτών, όπως: Μονάδα Αποκτημάτων Εξωτερικού του Γραφείου για την Προστασία του Συντάγματος· Ενιαία Διοικούσα Επιτροπή του Βερολίνου· Συντονιστής Πληροφοριών, κ.λπ – κι όλα αυτά μόνο στο εσωτερικό της Γερμανίας. Διότι στο παιχνίδι συμμετέχουν Άγγλοι και Αμερικανοί πράκτορες, Άραβες κατάσκοποι, κάθε καρυδιάς καρύδι κυριολεκτικά. Περαιτέρω δυσκολία, τα ονόματα των δεκάδων πρακτόρων που κινούνται σ' αυτά τα δίκτυα. Η υπόθεση έχει βασιστεί στην αληθινή ιστορία ενός Τούρκου κατοίκου Γερμανίας, ο οποίος συνελήφθη από τους Αμερικανούς και βασανίστηκε στο Γκουαντάναμο, και τελικά αφέθηκε ελεύθερος μετά από μια πενταετία φρίκης.

Παράπλευρες απώλειες

Ανεξαρτήτως της προβολής της ταινίας, το βιβλίο ορθώς επανεκδόθηκε καθώς θίγει μια πλευρά της επικαιρότητας που σχετίζεται με τη τις παράπλευρες απώλειες του πολέμου κατά της τρομοκρατίας και τις μεθόδους των μυστικών υπηρεσιών, οι οποίες στο όνομα της ασφάλειας του απλού πολίτη δεν διστάζουν να θυσιάσουν αθώους σ' ένα παιχνίδι εξουσίας. Η μεθοδολογία τους, η καταπάτηση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, το ξέπλυμα βρόμικου χρήματος, οι θύλακες όπου επωάζονται οι φανατικοί ισλαμιστές – όλα περνούν από την αφήγηση. Αντίθετα από πολλούς ομοτέχνους του, ο βρετανός συγγραφέας δεν χρειάζεται πολλές εκατοντάδες σελίδες για να αναπτύξει την πλοκή του. Σε 395 σελίδες καταφέρνει να αφηγηθεί μια άκρως πολύπλοκη ιστορία, χωρίς να χάσει το ρυθμό του, χωρίς να αφήσει τον αναγνώστη να αφαιρεθεί ούτε για μια στιγμή.

Όπως είναι αναμενόμενο, η ταινία υστερεί του βιβλίου, αφού απλοποιεί τα πράγματα και ήδη στα πρώτα πλάνα της αποκαλύπτει αρκετά μυστικά τα οποία στο βιβλίο μαθαίνουμε σταδιακά. Το γεγονός πάντως ότι είναι η τελευταία του Χόφμαν, την κάνει περισσότερο ενδιαφέρουσα. Ο βετεράνος βιντεοκλιπάς και νυν σκηνοθέτης Άντον Κόρμπιν αποδεικνύεται λίγος – για το θέμα; για τον Χόφμαν;

Ας αφήσουμε όμως τις επί μέρους ενστάσεις. Κάθε βιβλίο του Τζον Λε Καρέ είναι σπουδαίο βιβλίο, και λόγω θέματος αλλά κυρίως λόγω της γραφής του. Αν ο κόσμος του βιβλίου ήταν πιο δίκαιος, θα του άξιζε κάποια πολύ μεγάλη τιμητική διάκριση.

* Η ΧΙΛΝΤΑ ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ είναι μεταφράστρια και συγγραφέας.
Τελευταίο βιβλίο της, το αστυνομικό μυθιστόρημα «Η συχνότητα του θανάτου» (εκδ. Μεταίχμιο).


most-wanted-exofΟ Νο1 καταζητούμενος
John le Carré
Μτφρ. Νάσος Κυριαζόπουλος
Εκδόσεις Bell
Σελ. 404, τιμή € 17,00

politeia-link

 

 

 

ΤΑ ΒΙΒΛΙΑ ΤΟΥ JOHN LE CARRE 


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Ένας ντετέκτιβ στο δάσος του Κατύν

Ένας ντετέκτιβ στο δάσος του Κατύν

Στο μυθιστόρημα Άνθρωπος χωρίς ανάσα ο Philip Kerr στήνει μια ιστορία με φόντο τη σφαγή Πολωνών αξιωματικών το 1940. 

Της...

Όταν η μουσική γίνεται νουάρ

Όταν η μουσική γίνεται νουάρ

Του Παναγιώτη Γούτα

Τα βιβλία αστυνομικής πλοκής, μυστηρίου και περιπέτειας ανέκαθεν αντιμετωπίζονταν με κάποια προκατάληψη αναφορικά με τις λογοτεχνικές αρετές τους. Ιδίως εκείνα στα οποία η γλώσσα δεν ήταν ιδιαίτερα πελεκημέ...

Μυστήριο στην αιθαλομίχλη

Μυστήριο στην αιθαλομίχλη

Μια ιστορία της Μάρτζορι Άλλινγκχαμ, μιας από τις «Βασίλισσες του Εγκλήματος», με πρωταγωνιστή την πόλη του Λονδίνου και τον Άλμπερτ Κάμπιον.

Της Χίλντας Παπαδημητρίου

...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

«Τα λόγια μας τα βρήκαμε μέσα στους άλλους»

«Τα λόγια μας τα βρήκαμε μέσα στους άλλους»

Η Κορίνα Καλούδη με την πρώτη της ποιητική συλλογή «Και βέβαια τους φοβάμαι» (εκδ. Περισπωμένη) ξεχωρίζει για την ισορροπία που κρατάει ανάμεσα στην ενδοσκόπιση και τον κοινωνικό προβληματισμό. Χαμηλόφωνη, ευθύβολη και αληθινή.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Τι απαντάτε σε όσ...

Έξι περίπατοι, του Αλέξανδρου Ίσαρη

Έξι περίπατοι, του Αλέξανδρου Ίσαρη

Για τα αφηγήματα του Αλέξανδρου Ίσαρη «Έξι περίπατοι - Προσκέφαλο με φύλλα λεμονιάς» (εκδ. Κίχλη).

Του Γιώργου Ν. Περαντωνάκη

Πώς παράγεται η συγκίνηση; Πώς γεννιέται η νοσταλγία; Πώς μια βόλτα γίνεται πίνακας ζωγραφικής που ζωντανεύει τόπους και χτίζε...

Η 17η Διεθνής Έκθεση Βιβλίου Θεσσαλονίκης εκπέμπει ψηφιακά

Η 17η Διεθνής Έκθεση Βιβλίου Θεσσαλονίκης εκπέμπει ψηφιακά

Λαμβάνοντας υπόψη τα δεδομένα της πανδημίας του COVID-19, η διοργάνωση επικεντρώνεται σε ένα εξ ολοκλήρου διαδικτυακό πρόγραμμα διάρκειας έντεκα ημερών (19-29 Νοεμβρίου) με αιχμή τη συμμετοχή σημαντικών συγγραφέων και την ψηφιακή διοργάνωση των προγραμματιζόμενων φεστιβάλ, εκδηλώσεων και δράσεων, καθώς και των επαγγ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

Μητέρες, της Σάρα Νοττ (προδημοσίευση)

Μητέρες, της Σάρα Νοττ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο της Sarah Knott «Μητέρες – Μια αντισυμβατική ιστορία» (μτφρ. Στέλλα Κάσδαγλη), που κυκλοφορεί στις 29 Οκτωβρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

ΤΟ ΑΚΟΥΣΜΑ

...
Νο 13, του Βάλτερ Μπένγιαμιν (προδημοσίευση)

Νο 13, του Βάλτερ Μπένγιαμιν (προδημοσίευση)

Απόσπασμα μιας ενότητας και μέρος των επιλεγομένων από την ανθολογία του Walter Benjamin «Νο 13 – Εξήντα πέντε θέσεις για τα βιβλία και τις πόρνες, το γράψιμο, την κριτική, τους σνομπ και την επιτυχία», σε μετάφραση και επιλεγόμενα του Κώστα Κουτσουρέλη. Το βιβλίο θα κυκλοφορήσει στις 27 Οκτωβρίου από τις εκδόσ...

Ανακαινίζω τη ζωή μου με αρχιτέκτονα τον Αριστοτέλη, της Φένιας Τσανάκα (προδημοσίευση)

Ανακαινίζω τη ζωή μου με αρχιτέκτονα τον Αριστοτέλη, της Φένιας Τσανάκα (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο της Φένιας Τσανάκα «Ανακαινίζω τη ζωή μου με αρχιτέκτονα τον Αριστοτέλη» το οποίο κυκλοφορεί στις 23 Οκτωβρίου από τις εκδόσεις Αρμός.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

ΠΕΡΙΠΑΤΟΣ ...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Για τη Χρυσή Αυγή, την άκρα δεξιά, τον ελληνικό εθνικισμό: 20 βιβλία που έπρεπε να διαβάσουν

Για τη Χρυσή Αυγή, την άκρα δεξιά, τον ελληνικό εθνικισμό: 20 βιβλία που έπρεπε να διαβάσουν

Μια σχεδόν εξαντλητική περιήγηση στα βιβλία που αφορούν την ελληνική ακροδεξιά και τη Χρυσή Αυγή και κυκλοφόρησαν την τελευταία 10ετία στη χώρα μας. Ένα αξιανάγνωστο «σώμα» κειμένων που καλύπτει όλες τις όψεις του σύνθετου πολιτικού και κοινωνικού φαινομένου.

Του Κ.Β. Κατσουλάρη

...
Βιβλία του φθινοπώρου ή τι θα διαβάσουμε τις μέρες που έρχονται

Βιβλία του φθινοπώρου ή τι θα διαβάσουμε τις μέρες που έρχονται

Επιλογή από τις προσεχείς εκδόσεις ελληνικής και μεταφρασμένης πεζογραφίας, ποίησης, δοκιμίων και βιογραφιών.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Με σκεπτικισμό αλλα και συγκρατημένη αισιοδοξία κινούνται οι περισσότεροι από τους εκδοτικούς οίκους ενόψει ενός χ...

Εννέα συγγραφείς, εννέα αγαπημένα βιβλία

Εννέα συγγραφείς, εννέα αγαπημένα βιβλία

Ιάκωβος Ανυφαντάκης, Δήμητρα Λουκά, Μάκης Μαλαφέκας, Βαγγέλης Μπέκας, Ιωάννα Ντούμπρου, Κατερίνα Παπαντωνίου, Γιώργος Παυλόπουλος, Γιώργος Πετράκης, Βάσια Τζανακάρη. Εννέα νέοι συγγραφείς μοιράζονται μαζί μας σκέψεις τους για ένα βιβλίο που διάβασαν τον Αύγουστο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός ...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

17 Ιουλίου 2020 ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

50 καλά βιβλία για το καλοκαίρι και για πάντα

Πενήντα καλά βιβλία από την πρόσφατη εκδοτική παραγωγή τα οποία ξεχωρίσαμε ανάμεσα σε πολλά ακόμη καλά βιβλία. Ελληνική και μεταφρασμένη πεζογραφία, ποίηση, δοκίμια ιστ

ΦΑΚΕΛΟΙ

ΞΕΧΩΡΙΣΑΜΕ

ΝΑ ΑΛΛΟ ΕΝΑ