paris390

Για το μυθιστόρημα του Gilles Martin-Chauffier Το Παρίσι εν καιρώ ειρήνης (εκδ. Πόλις).

Του Γιώργου Βέη

«Αν τα φύλλα των ονείρων μας πρέπει να αγγίζουν τον παράδεισο, καλύτερα οι ρίζες των πράξεών μας να φτάνουν ως την κόλαση».
(Μονολογεί ο Ερβέ Κερζενεάν, ως άνω, σελ. 298)

Ο Ζιλ Μαρτέν-Σωφιέ, γεννημένος στο Νεϊγύ το 1954, απόφοιτος οικονομικών σπουδών, είναι αρχισυντάκτης του περιοδικού Paris Match, όπου άρχισε να εργάζεται από το 1980. Διατηρεί την επιστασία των πολιτικών θεμάτων. Γνωρίζει σε βάθος τον ψυχισμό του γαλλικού λαού. Αλλά και τις ιδιοσυγκρασίες αντιπροσωπευτικών ομάδων άλλων λαών και άλλων εθνοτήτων, οι οποίες εκούσες άκουσες έκαναν ή επιδιώκουν να κάνουν πατρίδα τους, hic et nunc, τη δική του. Γράφει στη διασταύρωση κυριολεκτικά πολλαπλών πολιτισμικών ωσμώσεων, αποδομώντας συνειδητά και καυτηριάζοντας συστηματικά. Εξ ου και η γοητεία των κειμένων του, τα οποία, περιττό να το τονίσω, επιχειρούν να στοιχειοθετήσουν μιαν ευπρόσωπη, εξ αντικειμένου ει δυνατόν, τοποθέτηση.

Ο τίτλος του βιβλίου είναι σαφώς παραπλανητικός. Οι σελίδες του εμπύρετες.

Στόχος πικρόχολων σχολίων του εν λόγω συγγραφέα, αποτελεί, μεταξύ άλλων, η διάχυτη υποκρισία μερικών λίαν προβεβλημένων χαρακτήρων του πολιτικού κατεστημένου, με το οποίο έρχεται συχνά, ως εκ των πραγμάτων, σ΄ επαφή. Ο τίτλος του βιβλίου είναι σαφώς παραπλανητικός. Οι σελίδες του είναι εμπύρετες. Η απομυθοποίηση ακυρώνει πλείστα αξιακά δεδομένα. Ό,τι με την πρώτη φορά τεκμαίρεται ασφαλές και έγκυρο, στο επόμενο κεφάλαιο καταρρέει ως σαθρό προϊόν μιας ακόμη επιπόλαιας κρίσης. Το Παρίσι κινδυνεύει να μετατραπεί σε Μπρονξ αντί σε μιαν Αλεξάνδρεια του 21ου αιώνα. Γάλλοι συνάδελφοι, ειρήσθω εν παρόδω, μου λένε συχνά πυκνά σε διάφορες πρωτεύουσες που κατά καιρούς τους συναντώ, δήθεν χαριτολογώντας: «Το Παρίσι, α το Παρίσι... το χαρίζουμε στους μετανάστες, μας αρκεί η επαρχία. Αυτή είναι η Γαλλία μας πλέον!»

Το λάκτισμα της δράσης το δίνει εδώ ένας έφηβος αραβικής καταγωγής. Επιτίθεται σε μιαν εβραιοπούλα. Την παραμόνευε σ' έναν υπόγειο σταθμό στάθμευσης. Προσπαθεί ματαίως να της κλέψει την τσάντα. Η παραβατική του επιχείρηση λήγει μάλλον ήπια: συλλαμβάνεται και στη συνέχεια, λόγω των πανταχού παρόντων περιώνυμων νομικών κενών ή δικονομικών νεφελωμάτων, αφήνεται ελεύθερος. Αργότερα, όμως, ο ίδιος δέχεται επίθεση από αγνώστους. Του παραμορφώνουν το πρόσωπο με βιτριόλι. Η αραβική κοινότητα πιστεύει ότι η εβραϊκή πλευρά αντεκδικείται. Εξέλιξη: άγνωστοι απάγουν τον μικρό αδελφό της προαναφερόμενης άτυχης. Τα λύτρα που ζητούν είναι υπέρογκα. Αμέσως τα βλέμματα των ιθυνόντων στρέφονται αυτή τη φορά –και δικαίως φρονούν– προς την αραβική παράταξη. Το 18ο διαμέρισμα της Πόλης των Φώτων κινδυνεύει ν' αναφλεγεί. Ο χαλκέντερος Ερβέ Κερζενεάν, κεντρικό πρόσωπο του μυθιστορήματος, αναλαμβάνει εκ καθήκοντος να ξεμπλέξει το κουβάρι των αιτίων και των αιτιατών, τα οποία κρύβονται πίσω από αυτά τα αλυσιδωτά εγκλήματα. Ως κύριος υπεύθυνος της ειρηνικής συνύπαρξης πολλών χιλιάδων μελών δέκα τουλάχιστον διαφορετικών εθνοτήτων, που ασπάζονται, μεταξύ άλλων, τους τρεις μονοθεϊσμούς, οφείλει να επιδείξει, συν τοις άλλοις, και ικανότητες του μάντη Τειρεσία.

alt
    Ο Gilles Martin-Chauffier
 

Ως παλαίμαχο στέλεχος της Αστυνομίας και μάλιστα Διοικητής ολόκληρου Τμήματός της, ο Ερβέ Κερζενεάν κρίνεται από υπηρεσιακή άποψη επαρκέστατος, σαφώς ετοιμοπόλεμος, ευφυής και βεβαίως επιχειρησιακά ιδιαιτέρως έμπειρος. Ερωτεύεται μάλλον αστόχαστα, όπως άλλωστε οφείλουν να πράττουν όλοι οι ήρωες των λεγομένων μαύρων μυθιστορημάτων. Η φιλόλογος καθηγήτρια στο Λύκειο Σαιντ-Εξυπερύ, με την οποία συνευρίσκεται τακτικά, η χαρίεσσα Ανν-Μαρί, θα αποδειχθεί μάλιστα ότι συνιστά μιαν εκδοχή της Μάτα Χάρι, σε μαφιόζικο όμως περιβάλλον. Ο Ερβέ Κερζενεάν θα διαπράξει και δη εν ψυχρώ κάτι, το οποίο δεν μπόρεσαν καν να διανοηθούν ποτέ όλοι μαζί οι ιδιωτικοί ανιχνευτές των εγκλημάτων της συναφούς λογοτεχνίας, η οποία γραμματολογικά προηγήθηκε. Εννοώ τους άμεσους και έμμεσους, τρόπον τινά, φιλολογικούς του προγόνους. Κοντολογίς, σε πλήρη αντίθεση με ό,τι θα έκανε φέρ΄ ειπείν ο εμφανώς φλεγματικός Φίλιπ Μαρλόου, δημιούργημα του μεγάλου δασκάλου του είδους, δηλαδή του Ρέιμοντ Τσάντλερ, ο όχι και τόσο ψύχραιμος Ερβέ Κερζενεάν θα συμπράξει με το Κακό, προκειμένου να επωφεληθεί των πλούσιων, αλλά απαγορευμένων καρπών, ήτοι των λύτρων. Αυτή είναι η δεύτερη ανατροπή του εξαιρετικά καλοδουλεμένου μυθιστορήματος, το οποίο συμβάλλει όσο ελάχιστα στην εποχή μας στη ριζική ανανέωση της αστυνομικής φιλολογίας. Η πρώτη ανατροπή δεν πρέπει βεβαίως ν΄ αποκαλυφθεί εδώ.

Ο Ερβέ Κερζενεάν θα διαπράξει και δη εν ψυχρώ κάτι, το οποίο δεν μπόρεσαν καν να διανοηθούν ποτέ όλοι μαζί οι ιδιωτικοί ανιχνευτές των εγκλημάτων της συναφούς λογοτεχνίας.

Αρκεί προσώρας να δώσω το στίγμα των ισορροπιών, τις οποίες πρέπει να διατηρήσει ο πολυπολιτισμικός παριζιάνικος κοινωνικός ιστός στο εσωτερικό του, προκειμένου να επιβιώσει στις δύσκολες από κάθε άποψη συγκυρίες της σήμερον. Παραθέτω τα εξής ενδεικτικά των αναλόγων τριβών, οι οποίες σημειώνονται εν γένει στη γαλλική κοινωνία σε καθημερινή, οίκοθεν νοείται, βάση: «Αν δεν έχουμε αξιόπιστες στατιστικές, φταίει το ότι ενάρετες ψυχές σαν κι εσένα βλέπουν τα αρχεία του Βισί πίσω από κάθε πόρτα και έχουν ανακηρύξει σε ταμπού οποιαδήποτε σοβαρή απογραφή όσων ζουν στη Γαλλία. Ο τρόπος της σκέψης σου είναι πολύ απλός: συνίσταται προπάντων στο να μην κοιτάς την πραγματικότητα κατάματα. Διότι η αλήθεια είναι πως ο αριθμός 20% είναι μια διπλωματική αβρότητα για να μην ανοίξει η όρεξη της Διεθνούς Ομοσπονδίας κατά του Ρατσισμού και του Αντισημιτισμού, του Μετώπου της Δεξιάς και όλων αυτών που έχουν κάνει τους μετανάστες το αγαπημένο τους παιχνίδι [...] Είχα πει ακριβώς τα αντίθετα λίγες μέρες νωρίτερα στην υστερική φαρμακοποιό. Ενώ εκείνη καταριόταν τους Άραβες κακοποιούς που την έκαναν έξαλλη, είχα μιλήσει για τους αναρίθμητους «Αραβοαστούς» που είχαν φτιάξει τη ζωή τους στη χώρα μας [...]». Από μια άποψη, όντας προφανώς ατελής ως υπηρεσιακός φορέας της ηθικής, όντας ανίκανος να είναι το Πρότυπο του στυλοβάτη του Νόμου, ο καθόλα γήινος, ήτοι «ανθρώπινος, πολύ ανθρώπινος», όπως θα συμφωνούσε εδώ ο Φρίντριχ Νίτσε, ο ευρηματικός λύτης των εγκληματολογικών σταυρολέξων Ερβέ Κερζενεάν καλείται να αποδώσει δικαιοσύνη. Κι αυτός αποτελεί την τελευταία ελπίδα για να τελεσφορήσει το Αγαθό. Εξ ου και η κρισιμότητα των αποφασιστικών, ιδιοτελών μεν εν μέρει, λυσιτελών δε, χειρισμών του.

Η μετάφραση, ευέλικτη και συνεπής στις αρχές της, μετέτρεψε το πρωτότυπο σε ό,τι αρχικά της ζητήθηκε.

* Ο ΓΙΩΡΓΟΣ ΒΕΗΣ είναι ποιητής.

altΤο Παρίσι εν καιρώ ειρήνης
Gilles Martin-Chauffier
Μτφρ. Γιάννης Στρίγκος
Πόλις 2014
Σελ. 348, τιμή € 15,00

alt

 

ΤΑ ΒΙΒΛΙΑ ΤΟΥ GILLES MARTIN-CHAUFFIER

Ακολουθήστε την boopress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Η Ολλανδή παρθένος» της Μαρέντε ντε Μόορ (κριτική) – Βραβείο Λογοτεχνίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης 2014

«Η Ολλανδή παρθένος» της Μαρέντε ντε Μόορ (κριτική) – Βραβείο Λογοτεχνίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης 2014

Για το μυθιστόρημα της Μαρέντε ντε Μόορ (Marente de Moor) «Η Ολλανδή παρθένος», που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Βακχικόν σε μετάφραση του Γιάννη Ιωαννίδη. Το μυθιστόρημα έχει βραβευτεί στην Ολλανδία με το Βραβείο Λογοτεχνίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης 2014.

Της Χριστίνας ...

«Το άλλο όνομα» του Γιόν Φόσε (κριτική) – Στα σκοτάδια και στο φως της αγάπης

«Το άλλο όνομα» του Γιόν Φόσε (κριτική) – Στα σκοτάδια και στο φως της αγάπης

Για το μυθιστόρημα του Γιόν Φόσε [Jon Fosse] «Το άλλο όνομα – Επταλογία I-II» (μτφρ. Σωτήρης Σουλιώτης, εκδ. Gutenberg).

Του Διονύση Μαρίνου

Υπήρξα από εκείνους τους τυχερούς που είδαν το έργο του Γιόν Φόσε «Κάποιος θα έρθει» που ανέβηκε τον Σεπτέμβριο...

«Το τούνελ» του Γουίλιαμ Χ. Γκας  – λογοτεχνικό επίτευγμα μακριά από μόδες και ταμπέλες

«Το τούνελ» του Γουίλιαμ Χ. Γκας – λογοτεχνικό επίτευγμα μακριά από μόδες και ταμπέλες

Σκέψεις, ερωτήματα και διαπιστώσεις με αφορμή το μυθιστόρημα «Το τούνελ» του Γουίλιαμ Χ. Γκας (William H. Gass), που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Καστανιώτη, σε μετάφραση Γιώργου Κυριαζή. 

Του Φώτη Καραμπεσίνη

Ο Fredric Jameson στο βιβλίο...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Γιον Φόσε: «Θαυμάζω τον Ίψεν γιατί ήξερε να μισεί»

Γιον Φόσε: «Θαυμάζω τον Ίψεν γιατί ήξερε να μισεί»

Σε συνέντευξή του στο Revistascena, ο Νορβηγός δραματουργός Jon Fosse μίλησε για την πολυετή πορεία του στον χώρο του θεάτρου. Τα πρώτα δύο μέρη της γνωστής επταλογίας του «Το άλλο όνομα» κυκλοφόρησαν πρόσφατα από τις εκδόσεις Gutenberg, σε μετάφραση Σωτήρη Σουλιώτη.

Επιμέλεια: ...

Το μίσος για την ελληνική λογοτεχνία

Το μίσος για την ελληνική λογοτεχνία

Σκέψεις του γνωστού συγγραφέα σχετικά με την ανυποληψία της νεοελληνικής πεζογραφίας στο ελληνικό κοινό. Στην κεντρική εικόνα, τμήμα από το έργο «Portrait of George Dyer in a Mirror» (1968), του Φράνσις Μπέικον.

Του Αλέξη Πανσέληνου

Έγινε πρόσφατα μεγά...

Διαβάζοντας με τον Παναγιώτη Εξαρχέα

Διαβάζοντας με τον Παναγιώτη Εξαρχέα

Πρόσωπα από το χώρο των τεχνών, των ιδεών και του πολιτισμού, αποκαλύπτουν τον δικό τους αναγνωστικό χαρακτήρα, τη μύχια σχέση τους με το βιβλίο και την ανάγνωση. Σήμερα, σκηνοθέτης Παναγιώτης Εξαρχέας απαντά σε 20 κλασικές ή απρόσμενες βιβλιοφιλικές ερωτήσεις.

Επιμέλεια: Λεωνίδας Καλούσης ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Πλατωνικοί διάλογοι» του Χάρη Βλαβιανού (προδημοσίευση)

«Πλατωνικοί διάλογοι» του Χάρη Βλαβιανού (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το πεζογράφημα του Χάρη Βλαβιανού «Πλατωνικοί διάλογοι ή γιατί στο σπήλαιο κάνουν όλοι πάρτι», που θα κυκλοφορήσει μέσα Οκτωβρίου από τις εκδόσεις Πατάκη.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

ΤΕΛΟΣ ΚΑΛΟ ΟΛΑ ΚΑΛΥΤΕΡΑ

...
«Μεταξύ μυθοπλασίας και πραγματικότητας» του Κώστα Καβανόζη (προδημοσίευση)

«Μεταξύ μυθοπλασίας και πραγματικότητας» του Κώστα Καβανόζη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από τη μελέτη του Κώστα Καβανόζη «Μεταξύ μυθοπλασίας και πραγματικότητας – Το μυθιστόρημα τεκμηρίων και η λογοτεχνικότητα του αναφορικού λόγου», που θα κυκλοφορήσει από τις εκδόσεις Πατάκη, τέλη Σεπτεμβρίου.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

...
«Άλμπατρος» της Αν Κλιβς (προδημοσίευση)

«Άλμπατρος» της Αν Κλιβς (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Ann Cleeves «Άλμπατρος» (μτφρ. Παλμύρα Ισμυρίδου), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 4 Ιουλίου από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Κεφάλαιο 3

...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

 Τα βιβλία του φθινοπώρου: Τι θα διαβάσουμε τους μήνες που έρχονται

Τα βιβλία του φθινοπώρου: Τι θα διαβάσουμε τους μήνες που έρχονται

Επιλογές βιβλίων από τις προσεχείς εκδόσεις ελληνικής και μεταφρασμένης πεζογραφίας, ποίησης, βιογραφιών, δοκιμίων και μελετών. 

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Τρεις «γεμάτοι» μήνες μένουν μέχρι και το τέλος αυτής της χρονιάς και οι εκδοτικοί οίκοι β...

100 χρόνια από τη Μικρασιατική Καταστροφή: 15 βιβλία που ξεχωρίζουν

100 χρόνια από τη Μικρασιατική Καταστροφή: 15 βιβλία που ξεχωρίζουν

100 χρόνια συμπληρώνονται αυτές τις μέρες από τη Μικρασιατική Καταστροφή. Πολλές και ενδιαφέρουσες εκδόσεις έχουν εμπλουτίσει φέτος τη σχετική βιβλιογραφία. Επιλέξαμε 15 πρόσφατες ή και παλιότερες, που αφορούν βιβλία μη μυθοπλαστικά. Καλύπτουν, πιστεύουμε, μια σφαιρική θέαση των όσων προηγήθηκαν, των γεγονότων του Σ...

Δέκα κλασικά βιβλία που λογοκρίνονται ξανά και ξανά

Δέκα κλασικά βιβλία που λογοκρίνονται ξανά και ξανά

Πολλοί πιστεύουν πως η εποχή που τα λογοτεχνικά βιβλία απαγορεύονταν και καίγονταν στην πυρά έχει παρέλθει. Στην πραγματικότητα, μέχρι και σήμερα, πολλές συντηρητικές ομάδες σε πολλές χώρες του κόσμου επιχειρούν να λογοκρίνουν και να καταστρέψουν ακόμα και έργα που θεωρούνται πλέον κλασικά, με διάφορες δικαιολογίες....

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

07 Ιανουαρίου 2022 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2021

Φέτος περιμέναμε την εκπνοή της χρονιάς πριν συντάξουμε την καθιερωμένη μας πια λίστα με τα καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία της χρονιάς. Ο λόγος είναι ότι τούτες τις Γιορτέ

ΦΑΚΕΛΟΙ