tokyo kushu 1945

Toυ Δημήτρη Αργασταρά

Το μυθιστόρημα του Peter Yeldham «Γράμμα από το Τόκιο» εξελίσσεται κατά την διάρκεια του Δευτέρου Παγκοσμίου Πολέμου και παρακολουθεί τις ζωές των βασικών πρωταγωνιστών του καθώς αυτές επηρεάζονται από τα γεγονότα της Ιστορίας – όταν, δηλαδή, οι απλές ανάγκες των μεμονωμένων ατόμων υποσκελίζονται από την συλλογική φρενίτιδα των μεγάλων αναταραχών. 

Κεντρικός ήρωας είναι ο Σαμ Ντελόν, ο υιοθετημένος γιός του επιτυχημένου Γάλλου επιχειρηματία Ανρί Ντελόν, ο οποίος ανήκει στην μεγαλοαστική τάξη των ξένων της Ιαπωνίας. Τα ειδυλλιακά παιδικά χρόνια του μικρού Σαμ στα περίχωρα της Οσάκα θα σημαδευτούν από ένα ξαφνικό καλοκαιρινό ταξίδι στην μακρινή Αυστραλία όπου θα γνωρίσει για πρώτη φορά την νονά του, την Φλόρενς Κάρτερ. Ανάμεσά τους θα αναπτυχθεί ένας σπάνιος ψυχικός δεσμός, τον οποίο θα υποσχεθούν να διατηρήσουν μέσα από μια συχνή αλληλογραφία παρά την μεγάλη απόσταση που θα τους χωρίζει. Έτσι, επί σειρά ετών, η ανάγκη να επεξεργάζονται τα γεγονότα της ζωής τους και να εκφράζουν τα συναισθήματά τους θα βρει διέξοδο μέσα από αυτή την αλληλογραφία – οι γονείς του Σαμ, ήδη απομακρυσμένοι από καιρό, θα χωρίσουν, ενώ ο ίδιος σκέφτεται να συνεχίσει τις σπουδές του στο Χάρβαρντ, και η Φλόρενς θα παντρευτεί τον συνάδελφό της στο δικηγορικό γραφείο όπου εργάζεται, τον Καρλ Άισλερ, και θα προσκαλέσει τον Σαμ να την επισκεφτεί ξανά, πριν ξεκινήσει τις σπουδές του.

Με την ταμπέλα του ''εσωτερικού εχθρού''

Δεν έχουμε συνηθίσει να διαβάζουμε για τον Δεύτερο Παγκόσμιο από την πλευρά της Αυστραλίας, ούτε τόσο συχνά από την πλευρά της Ιαπωνίας.

Τα σχέδια τους όμως θα ανατραπούν από τα γεγονότα του πολέμου. Το καινούριο ταξίδι του Σαμ στην Αυστραλία δεν θα ολοκληρωθεί ποτέ καθώς τον προλαβαίνει η επίθεση στο Περλ Χάρμπορ. Η Αυστραλία έχει ήδη ταχθεί με το μέρος των Συμμάχων, «η Αγγλία ευρίσκεται σε πόλεμο και, ως εκ τούτου και η Αυστραλία ευρίσκεται σε πόλεμο» θα αναγγείλει ο πρωθυπουργός Μένζις, ενώ η Ιαπωνία μπαίνει δυναμικά στον πόλεμο μαζί με τις δυνάμεις του Άξονα, θέλοντας να κυριαρχήσει στην Ασία. Έτσι, όλος ο κόσμος χωρίζεται σε δύο αντιμαχόμενα στρατόπεδα, τα εθνικιστικά συναισθήματα γνωρίζουν πρωτοφανή έξαρση και όσοι ξένοι βρίσκονται μακριά από τις χώρες καταγωγής τους αντιμετωπίζονται με καχυποψία και διωγμούς. Αυτό θα συμβεί και στον Καρλ Άισλερ, νομικό σύμβουλο από το Μόναχο, σύζυγο της Φλόρενς, που θα συλληφθεί και θα παραμείνει φυλακισμένος για ένα διάστημα χωρίς προφανή αιτία. Ενώ μπροστά σε ανάλογα προβλήματα θα βρεθεί και ο νεαρός Σαμ καθώς το μυστικό της υιοθεσίας και της πραγματικής του καταγωγής θα έρθει στο φως.

Ενδιαφέρον παρουσιάζει το γεγονός ότι ο Peter Yeldham, Αυστραλός σεναριογράφος και συγγραφέας –στο ενεργητικό του καταγράφει πολυάριθμες βραβευμένες τηλεοπτικές σειρές– αποφασίζει να μας αφηγηθεί τις αλλαγές που επέφερε ο πόλεμος σε δύο χώρες τόσο απομακρυσμένες από το πεδίο των κεντρικών αντιπαραθέσεων. Δεν έχουμε συνηθίσει να διαβάζουμε για τον Δεύτερο Παγκόσμιο από την πλευρά της Αυστραλίας, ούτε τόσο συχνά από την πλευρά της Ιαπωνίας, και αυτό είναι ένα από τα πρωτότυπα στοιχεία του μυθιστορήματος.

Όπως μαθαίνουμε, η στρατιωτική αστυνομία της Κεμπεϊτάι στην Ιαπωνία υπήρξε το αντίστοιχο της γερμανικής Γκεστάπο, μια οργάνωση εξίσου αυταρχική, τυραννική και με απεριόριστες εξουσίες, που εφάρμοζε πολύ σκληρές μεθόδους καταστολής, παρακολουθήσεων και βασανιστηρίων. Στην Ιαπωνία, όσο και στην Αυστραλία, η τέχνη της προπαγάνδας χρησιμοποιήθηκε στον μέγιστο βαθμό με σκοπό την παραγωγή στερεοτύπων, αποδιοπομπαίων τράγων και εσωτερικών εχθρών, ώστε να ελεγχθούν τα συναισθήματα του φόβου και του πολεμικού ενθουσιασμού. Σε μια χώρα που άλλοτε μπορούσε να καμαρώνει για την ευγένεια και την παραδοσιακή της αβρότητα, δεν μπορούσε πλέον κανένας να είναι ασφαλής – οι πάντες ελέγχονταν, παρακολουθούνταν, θεωρούνταν εν δυνάμει ''εθνικός κίνδυνος''.

Όνειρα και κατασκοπεία

Σε μια χώρα που άλλοτε μπορούσε να καμαρώνει για την ευγένεια και την παραδοσιακή της αβρότητα, δεν μπορούσε πλέον κανένας να είναι ασφαλής... 

Ένα άλλο στοιχείο του μυθιστορήματος είναι ένας –κάπως παλαιάς κοπής– συγγραφικός ρομαντισμός που το χαρακτηρίζει. Το εισαγωγικό κεφάλαιο εντείνει την αγωνία, με τον Σαμ να βρίσκεται φυλακισμένος σε ένα φρικτό κελί της Κεμπεϊτάι, ακούγοντας τις κραυγές όσων βασανίζονται σε γειτονικά κελιά και βλέποντας τις καθημερινές εκτελέσεις από το παράθυρό του. Στην συνέχεια, ο Yeldham βρίσκει τον τρόπο να γεμίσει τις σελίδες με δράση και περιπέτειες. Είναι ενδεικτικό ότι στο πρώτο ταξίδι της οικογένειας Ντελόν προς την Αυστραλία το μεγάλο κρουαζιερόπλοιο βυθίζεται, πολλοί πνίγονται, οι βοηθητικές βάρκες πέφτουν στην θάλασσα και τα πτερύγια των καρχαριών τις περιτριγυρίζουν. Το εμβόλιμο κεφάλαιο του ναυαγίου δεν προσφέρει κάτι στην γενικότερη ιστορία και στους χαρακτήρες, αλλά είναι λες και το ταξίδι από την Αυστραλία στην Ιαπωνία δεν θα μπορούσε να γίνει έτσι απλά. Η Φλόρενς είναι η αγνή και ρομαντική κοπέλα, που αγωνιά για τον καλό της και περιβάλει με ευεργετική αγάπη τον νεαρό προστατευόμενό της, ο Σαμ είναι ο εύπιστος και ο ορμητικός νέος που μπλέκεται στα μεγάλα γεγονότα. Και κάπως έτσι μεταφερόμαστε από τον ταραγμένο ινδικό ωκεανό στα ήρεμα ακρογιάλια της Αυστραλίας, και μέσα από τους απανωτούς βομβαρδισμούς στην Ιαπωνία κατά την τελευταία φάση του πολέμου στην ισοπεδωμένη και παραδομένη τελικά Γερμανία.

Συνολικά, το «Γράμμα από το Τόκιο» είναι ένα χορταστικό μυθιστόρημα με πλούσια πλοκή και κινηματογραφική ταχύτητα στην αφήγηση των γεγονότων και στην διαδοχή των σκηνών. Μέσα από τις πολυδαίδαλες διαδρομές που γεννά η καταδίωξη και η αντίσταση, η εξαπάτηση και η αντι-κατασκοπία, η μισαλλοδοξία και η αγάπη, η αφήγηση του Peter Yeldham κυλά γρήγορα, με ευχέρεια και άνεση, τα πρόσωπα διαγράφονται με ζωντάνια και φυσικότητα, ενώ ο αναγνώστης παρακολουθεί παραστατικά την πολυτάραχη ζωή των δύο κεντρικών ηρώων και ταυτόχρονα μεταφέρεται σε μια ολόκληρη εποχή, που μπορεί να μοιάζει μακρινή σε σχέση με την δική μας και όμως με κάποιο τρόπο συγγενική. 

Yeldham-2
Γράμμα από το Τόκιο
Peter Yeldham
Μτφ. Αναστασία Καλλιοντζή
Εκδ. Διόπτρα 2103
Σελ. 607, τιμή € 16,20
 
politeia-link
 
 
 
 
 
 
 
 
 

Ακολουθήστε την bookpress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Το πηγάδι» του Χουάν Κάρλος Ονέτι (κριτική) – Ένας υπαρξιστής από την Ουρουγουάη

«Το πηγάδι» του Χουάν Κάρλος Ονέτι (κριτική) – Ένας υπαρξιστής από την Ουρουγουάη

Για το ευσύνοπτο μυθιστόρημα του ουρουγουανού Χουάν Κάρλος Ονέτι [Juan Carlos Onetti] «Το πηγάδι» (μτφρ. Λευτέρης Μακεδόνας, εκδ. Μάγμα). Στην κεντρική εικόνα, λεπτομέρεια από το εξώφυλλο της πορτογαλικής έκδοσης. 

Γράφει ο Φώτης Καραμπεσίνης

...
«Σαράκι» της Λάιλα Μαρτίνεθ (κριτική) – Μια σύγχρονη ιστορία μαγισσών

«Σαράκι» της Λάιλα Μαρτίνεθ (κριτική) – Μια σύγχρονη ιστορία μαγισσών

Για το βιβλίο της Λάιλα Μαρτίνεθ [Layla Martinez] «Σαράκι» (μτφρ. Ασπασία Καμπύλη, εκδ. Carnivora). Kεντρική εικόνα: από την ταινία «The abandoned». 

Γράφει η Μαριάννα Τσότρα 

Ένα σπίτι που χυμάει στους ενοίκους τ...

«Κορίτσι» της Καμίγ Λοράνς (κριτική) – Σε ποιον ανήκει το γυναικείο σώμα;

«Κορίτσι» της Καμίγ Λοράνς (κριτική) – Σε ποιον ανήκει το γυναικείο σώμα;

Για το μυθιστόρημα της Καμίγ Λοράνς [Camille Laurens] «Κορίτσι» (μτφρ. Στέλα Ζουμπουλάκη, εκδ. Μεταίχμιο). Κεντρική εικόνα: Φωτογραφία της Λοράνς, από το εξώφυλλο της γαλλικής έκδοσης του βιβλίου.

Γράφει η Φανή Χατζή

Το ...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Βραβείο Dylan Thomas 2024: στον Κέιλεμπ Αζουμά Νέλσον το φετινό βραβείο

Βραβείο Dylan Thomas 2024: στον Κέιλεμπ Αζουμά Νέλσον το φετινό βραβείο

O Βρετανο-Γκανέζος συγγραφέας Caleb Azumah Nelson κέρδισε για δεύτερη συνεχόμενη φορά το Dylan Thomas Prize που είναι αφιερωμένο από το Πανεπιοστήμιο του Swansea στον Ντύλαν Τόμας. Credit: Caleb Azumah Nelson/Instagram

Επιμέλεια: Book Press

...
ΔΕΒΘ 2024: Η αυλαία πέφτει, νέα εποχή ξεκινά; – Ένας πρώτος απολογισμός

ΔΕΒΘ 2024: Η αυλαία πέφτει, νέα εποχή ξεκινά; – Ένας πρώτος απολογισμός

Τέσσερις μέρες γεμάτες βιβλία, εκδότες, συγγραφείς και αναγνώστες. Η 20ή Διεθνής Eκθεση Bιβλίου Θεσσαλονίκης ρίχνει σήμερα αυλαία και αυτός είναι ένας πρώτος απολογισμός. Σε κάθε περίπτωση, η φετινή Έκθεση είναι η τελευταία που διοργανώνεται από το Ελληνικό Ίδρυμα Πολιτισμού, εν αναμονή του νέου φορέα για το βι...

ΔΕΒΘ 2024: Μέρα 2η − Συζητήσεις για τη μετάφραση

ΔΕΒΘ 2024: Μέρα 2η − Συζητήσεις για τη μετάφραση

Συζητήσεις για τη μετάφραση και τα μεταφραστικά προγράμματα ως μέσο προώθησης των εθνικών λογοτεχνιών, ταυτότητα και διαπολιτισμική γέφυρα μεταξύ των χωρών, πραγματοποιήθηκαν την Παρασκευή σε διοργάνωση του Ελληνικού Ιδρύματος Πολιτισμού στο πλαίσιο της 20ής ΔΕΒΘ.

Επιμέλεια: Book Press

...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Μελέτη περίπτωσης» του Γκρέαμ Μακρέι Μπερνέτ (προδημοσίευση)

«Μελέτη περίπτωσης» του Γκρέαμ Μακρέι Μπερνέτ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Γκρέαμ Μακρέι Μπερνέτ [Graeme Macrae Burnet] «Μελέτη περίπτωσης» (μτφρ. Χίλντα Παπαδημητρίου), το οποίο κυκλοφορεί στις 28 Μαΐου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Στην αρχή, καθώς ...

«Ο ελληνικός Εμφύλιος πόλεμος 1946-1949 μέσα από τον τουρκικό Τύπο της εποχής» του Μουράτ Εσέρ (προδημοσίευση)

«Ο ελληνικός Εμφύλιος πόλεμος 1946-1949 μέσα από τον τουρκικό Τύπο της εποχής» του Μουράτ Εσέρ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από τη μελέτη του Μουράτ Εσέρ [Murat Eser] «Ο ελληνικός Εμφύλιος πόλεμος 1946-1949 μέσα από τον τουρκικό Τύπο της εποχής», η οποία κυκλοφορεί αυτές τις μέρες από τις εκδόσεις Νίκας.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Εφημερίδα...

«Επικράτειες» του Κωνσταντίνου Βλαχογιάννη (προδημοσίευση)

«Επικράτειες» του Κωνσταντίνου Βλαχογιάννη (προδημοσίευση)

Απόσπασμα από το λογοτεχνικό έργο του Κωνσταντίνου Βλαχογιάννη «Επικράτειες» που κυκλοφορεί στις 23 Μαΐου από τις εκδόσεις Περικείμενο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

[Κάθε μεμονωμένη επικράτεια]

Εγώ σωπ...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τι διαβάζουμε τώρα; 12 βιβλία λογοτεχνίας που βγήκαν πρόσφατα και ξεχωρίζουν

Τι διαβάζουμε τώρα; 12 βιβλία λογοτεχνίας που βγήκαν πρόσφατα και ξεχωρίζουν

Εαρινά αναγνώσματα από όλο τον κόσμο. Νομπελίστες, αναγνωρισμένοι συγγραφείς, αλλά και νέα ταλέντα ξεχωρίζουν και τραβούν την προσοχή. Στην κεντρική εικόνα, οι Αμπντουλραζάκ Γκούρνα, Κάρα Χόφμαν, Ντέιβιντ Μίτσελ.

Γράφει ο Διονύσης Μαρίνος 

Από την...

Από τον κβαντικό υπολογιστή στην παραγωγική Τεχνητή Νοημοσύνη: 3 βιβλία για ένα μέλλον που είναι ήδη εδώ

Από τον κβαντικό υπολογιστή στην παραγωγική Τεχνητή Νοημοσύνη: 3 βιβλία για ένα μέλλον που είναι ήδη εδώ

Η επιστήμη προχωράει με ραγδαίoυς ρυθμούς. Η 4η βιομηχανική επανάσταση θα στηριχθεί στην κβαντική υπεροχή και την Τεχνητή Νοημοσύνη. Για να ξέρουμε πώς θα είναι το μέλλον μας επιλέγουμε τρία βιβλία που εξηγούν λεπτομέρως όλα όσα θα συμβούν. Kεντρική εικόνα: @ Wikipedia.

Γράφει ο Διονύσης Μαρίνος ...

Από το Βυζάντιο έως το Brexit: 12 ιστορικά βιβλία που κυκλοφόρησαν πρόσφατα

Από το Βυζάντιο έως το Brexit: 12 ιστορικά βιβλία που κυκλοφόρησαν πρόσφατα

Από το Βυζάντιο έως τον Βενιζέλο κι από τη μάχη του Στάλιγκραντ έως τη σημερινή μορφή της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Επιλέγουμε δώδεκα ιστορικά βιβλία που ανοίγουν διάλογο ανάμεσα στο χθες και το σήμερα. Στην κεντρική εικόνα, φωτογραφία από το εξώφυλλο του βιβλίου του Μενέλαου Χαραλαμπίδη «Οι δωσίλογοι» (εκδ. Αλεξάνδρεια).&...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

15 Δεκεμβρίου 2023 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2023

Mυθιστορήματα, νουβέλες, διηγήματα, ποιήματα: Επιλογή 100 βιβλίων, ελληνικών και μεταφρασμένων, από τη βιβλιοπαραγωγή του 2023. Επιλογή: Συντακτική ομάδα της Book

ΦΑΚΕΛΟΙ