camel

Του Δημήτρη Αργασταρά

Το καινούριο μυθιστόρημα του Andrew Nicoll μας προσκαλεί σε μια μεγάλη περιπέτεια, σ’ ένα σπινθηροβόλο ταξίδι αναπάντεχων ανατροπών, σ’ έναν αναστοχασμό πάνω στην ανθρώπινη μοίρα, τη στιγμή που η Ευρώπη διανύει την πιο ζοφερή της περίοδο.

Τι θα κάνατε αν απρόσμενα μια μέρα ανακαλύπτατε πως μοιάζετε εκπληκτικά σε κάποιο διάσημο, πλούσιο, περιζήτητο πρόσωπο; Ας πούμε ότι ξαφνικά είχατε την δυνατότητα να βγείτε από την καθημερινότητά σας και να επιχειρήσετε ένα μεγάλο ταξίδι, με την ελπίδα να πραγματοποιήσετε ένα απίστευτο όνειρο. Λοιπόν, το σκέφτεστε ακόμη; Τι θα κάνατε τότε;

Ένα τέτοιο δίλλημα ή μάλλον, πιο σωστά, η ανέμελη υπέρβασή του πυροδοτεί την δράση σε αυτό το μυθιστόρημα. Βρισκόμαστε στην περίοδο του Δευτέρου Παγκοσμίου Πολέμου, λίγο μετά την απόβαση στην Νορμανδία, όταν οι δυνάμεις των Συμμάχων προελαύνουν στην Ευρώπη και η Γερμανία σφυροκοπείται από τους βομβαρδισμούς. Μια τέτοια νύχτα βομβαρδισμών ο ηλικιωμένος Ότο Βίτε είναι μόνος στο τροχόσπιτό του, χωρίς θέρμανση για να ζεσταθεί και με τις λιγοστές του προμήθειες να τελειώνουν. Ο ορυμαγδός των αεροπορικών επιδρομών, οι διάσπαρτες πυρκαγιές στην πόλη και ένα παράξενο χιόνι από στάχτες και καψαλισμένα χαρτιά χαρακτηρίζουν αυτή την νύχτα. Και ο Ότο Βίτε δεν ξέρει αν θα είναι ζωντανός μέχρι το πρωί. Έτσι, το μόνο που θέλει πλέον, το μόνο στο οποίο βρίσκει νόημα και παρηγοριά, είναι να διηγηθεί την ιστορία του, γιατί λαχταρά «άλλο ένα χειροκρότημα πριν πέσει η αυλαία», γιατί θέλει ο κόσμος να μάθει πως ο Ότο Βίτε, ακροβάτης εξ Αμβούργου, στέφθηκε κάποτε Βασιλιάς της Αλβανίας.

Πολλά χρόνια πριν, γύρω στα 1913, ο νεαρός Ότο Βίτε είναι ακροβάτης σε τσίρκο, με μεγάλα μπράτσα, τσιγκελωτό μουστάκι, και ασκώντας ακαταμάχητη γοητεία στο γυναικείο φύλο. Μαζί με τους συνάδελφούς του, την πανέμορφη χορεύτρια Τίφτι, το φιλαράκι του, τον μασίστα Μαξ Σλέπσιγκ, τον τυφλό καθηγητή Αλμπέρτο φον Μέσμερ, που κάνει το νούμερο της ''Ανθρώπινης Εγκυκλοπαίδειας'', απαντώντας σε όλες τις ερωτήσεις επί παντός επιστητού, και την κόρη του καθηγητή Σάρα, συνεργάζονται υπέροχα και τα περνούν φίνα. Ώσπου μια μέρα, βλέπουν στην εφημερίδα την φωτογραφία του Χαλίμ Εντίν, ενός Τούρκου πρίγκιπα που καλείται να γίνει ο νέος Βασιλιάς της Αλβανίας μετά την απελευθέρωση της χώρας. Ο Χαλίμ Εντίν είναι ολόιδιος ο Ότο Βίτε και η παρέα δεν αργεί να καταστρώσει το σχέδιό της. Αποφασίζουν να κλέψουν το χρηματοκιβώτιο του τσίρκου, μαζί και μία καμήλα, στην οποία θα φορτώνουν τα φανταχτερά τους κουστούμια, και να πάνε στην άγνωστη χώρα των Βαλκανίων για να πιάσουν την καλή. Είναι νέοι, ωραίοι και αισιόδοξοι, γιατί λοιπόν να μην τα καταφέρουν ;

Το ταξίδι της αλλόκοτης παρέας, που θα χρειαστεί να διασχίσει την ήπειρο με τρένο και την θάλασσα με πλοίο, η αινιγματική τους συνάντηση με μια πειρατική αδελφότητα, που αυτοαποκαλείται οι ''Σύντροφοι των Ρόδινων Ωρών'', με αρχηγούς μια σαγηνευτική γυναίκα που ακούει στο όνομα ''Μάτι της Αυγής'' και τον Σκοτσέζο κατάσκοπο Αρμπάθνοτ, με τους οποίους θα αναγκαστούν να ενώσουν τις δυνάμεις τους, η άφιξη στο νεοϊδρυθέν κράτος της Αλβανίας με τους αγαθούς πολέμαρχους, τον πρωθυπουργό Ισμαήλ Κεμάλι και τον έμπιστό του συνεργάτη Ζογκόλι, η επίσημη τελετή στέψης και η προσπάθεια να βάλουν χέρι στο θησαυροφυλάκιο της χώρας, όλα αυτά δίνονται με τρόπο απλό και κεφάτο, με πολύ φαντασία και με χιούμορ, που δημιουργεί μια αβίαστη, πρόσχαρη ατμόσφαιρα, κάνοντας τις σελίδες του βιβλίου να γυρνούν ιδιαίτερα ευχάριστα.

Οι τραγελαφικές καταστάσεις και τα ''ταχυδακτυλουργικά κόλπα'' της διήγησης είναι το βασικό χαρακτηριστικό, δημιουργώντας μια αμφιβολία στο κατά πόσο όσα περιγράφονται συνέβησαν στ’ αλήθεια ή αποτελούν το αφηγηματικό παιχνίδι ενός φοβισμένου γέρου που προσπαθεί να ξεχαστεί για να περάσει την νύχτα, αλλά ταυτόχρονα, αντί να πληγώνουν τον ρεαλισμό της ιστορίας, καταφέρνουν να κρατούν ενεργό τον αναγνώστη και τελικά να κερδίσουν την προσοχή και την συμπάθειά του. Άλλωστε, το μεγάλο προσόν του βιβλίου είναι η ίδια η αφηγηματική φωνή του Ότο Βίτε, η πειστικότητα και η αμεσότητά της, η αλήθεια του χαρακτήρα που εκφράζεται μέσα από τα γραφόμενά του, είτε πρόκειται για την τωρινή του κατάσταση, είτε για τις τρελές περιπέτειες της νιότης.

Έτσι, σε ολόκληρο το βιβλίο έχουμε μια αμφίδρομη παλινδρόμηση ανάμεσα στην σκληρή πραγματικότητα του πολέμου και στα ανθρώπινα γηρατειά, με ορισμένους πολύ ωραίους και ενδιαφέροντες στοχασμούς πάνω στην ανθρώπινη φύση, στο πέρασμα του χρόνου, σε όσα γνωρίζουμε και σε όσα αγνοούμε, στην συνήθη τάση μας να μένουμε αδρανείς και παθητικοί, και από την άλλη στην αλλόκοτη αποκοτιά μιας σφριγηλής παρέας να διεκδικήσει το όνειρο και τον θρόνο μιας μακρινής, άγνωστης χώρας.  

Και όπως μαθαίνουμε από ένα μικρό σημείωμα του συγγραφέα στο τέλος, η ιστορία του Ότο Βίτε δεν είναι και τόσο φανταστική. Σχεδόν τα μισά από τα πρόσωπα του βιβλίου είναι αληθινά. Το ''Μάτι της Αυγής'' δεν είναι άλλη από την θρυλική Μάτα Χάρι, ο συνταγματάρχης Αρμάθνοτ υπήρξε επίσης, σταδιοδρομώντας στο διπλωματικό σώμα, ο μεταβατικός πρωθυπουργός Ισμαήλ Κεμάλι διέφυγε από την Αλβανία και πέρασε στο Παρίσι κατά τον Α’ Παγκόσμιο Πόλεμο, ενώ ο έμπιστός του, Ζογκόλι, έγινε αργότερα Πρωθυπουργός και Πρόεδρος της χώρας. Όμως, ίσως το πιο εκπληκτικό που ανακαλύψαμε είναι πως και ο ίδιος ο Ότο Βίτε είναι πρόσωπο υπαρκτό (με την δική του σελίδα στην wikipedia), ένας ακροβάτης τσίρκου που όντως ισχυριζόταν πως είχε στεφθεί Βασιλιάς της Αλβανίας, αλλά η ιστορία του δεν επιβεβαιώθηκε ποτέ, όπως ποτέ δεν υπήρξε και ο Τούρκος πρίγκιπας Χαλίμ Εντίν, στον οποίο υποτίθεται πως έμοιαζε.

Όπως και να ’χει, παρόλο που μπορεί να υπάρχουν κοινά σημεία με την ιστορική πραγματικότητα, ο μυθιστορηματικός Ότο Βίτε διηγείται την δική του εκδοχή αυτής της ιστορίας, με τον Andrew Nicoll να δημιουργεί ένα ευχάριστο, στοχαστικό, χιουμοριστικό, ενδιαφέρον ανάγνωσμα.

argastaras@yahoo.gr

Nicoll-3

Andrew Nicoll
Ένας Τσιρκολάνος, μια Καμήλα και 4.000.000 Ερωτήσεις
Μτφρ. Φωτεινή Πίπη
εκδ. Διόπτρα, 2013

politeia_order

 

 

 

 

 

 

Ακολουθήστε την bookpress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Πέτρινα ημερολόγια» της Κάρολ Σίλντς (κριτική) – Για μια γυναίκα σμιλεμένη στην πέτρα της ζωής

«Πέτρινα ημερολόγια» της Κάρολ Σίλντς (κριτική) – Για μια γυναίκα σμιλεμένη στην πέτρα της ζωής

Για το μυθιστόρημα της Κάρολ Σιλντς [Carol Shields] «Πέτρινα ημερολόγια» (μτφρ. Άγγελος Αγγελίδης, Μαρία Αγγελίδου, εκδ. Gutenberg). Kεντρική εικόνα: © Shelby Miller/Unspalsh. 

Γράφει ο Φώτης Καραμπεσίνης

Υπάρχει ...

«Ανέβα στο βουνό να το φωνάξεις» του Τζέιμς Μπόλντουιν (κριτική) – Η ιστορία της δύσκολης ενηλικίωσης ενός αγοριού στο Χάρλεμ του '30

«Ανέβα στο βουνό να το φωνάξεις» του Τζέιμς Μπόλντουιν (κριτική) – Η ιστορία της δύσκολης ενηλικίωσης ενός αγοριού στο Χάρλεμ του '30

Για το μυθιστόρημα του Τζέιμς Μπόλντουιν [James Baldwin] «Ανέβα στο βουνό να το φωνάξεις» (μτφρ. Χρήστος Οικονόμου, εκδ. Πόλις). Kεντρική εικόνα: © U.S. National Archives and Records Administration.

Γράφει η Αργυρώ Μαντόγλου

Σε όλα τα μυ...

«Αγαπητέ μαλάκα» της Βιρζινί Ντεπάντ (κριτική) – Ασεβές και δυνατό σαν χαστούκι

«Αγαπητέ μαλάκα» της Βιρζινί Ντεπάντ (κριτική) – Ασεβές και δυνατό σαν χαστούκι

Για το μυθιστόρημα της Βιρζινί Ντεπάντ [Virginie Despentes] «Αγαπητέ μαλάκα» (μτφρ. Γιώργος Καράμπελας, εκδ. Στερέωμα). Κεντρική εικόνα: © Mehrnegar Dolatmand/Unsplash.

Γράφει ο Διονύσης Μαρίνος

Έπρεπε να το περιμ...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Τo «100 χρόνια μοναξιά» του Γκαμπριέλ Γκαρσία Μάρκες έγινε σειρά

Τo «100 χρόνια μοναξιά» του Γκαμπριέλ Γκαρσία Μάρκες έγινε σειρά

Η πλατφόρμα έδωσε στη δημοσιότητα το teaser trailer του σίριαλ 16 επεισοδίων που προσπαθεί να οπτικοποιήσει το εμβληματικό μυθιστόρημα «100 χρόνια μοναξιά» του νομπελίστα Κολομβιανού συγγραφέα. Κεντρική εικόνα: © Netflix. 

Επιμέλεια: Book Press

...
Στο Κέντρο Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος: Η Άννα Κοκκίνου διαβάζει τον «Μοσκώβ-Σελήμ» του Γεωργίου Βιζυηνού

Στο Κέντρο Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος: Η Άννα Κοκκίνου διαβάζει τον «Μοσκώβ-Σελήμ» του Γεωργίου Βιζυηνού

Την Κυριακή 28 Απριλίου στις 20:00 στον Φάρο του ΚΠΙΣΝ θα πραγματοποιηθεί η τελευταία ανάγνωση της επιτυχημένης σειράς «Παραβάσεις / Αναγνώσεις», του θεατρικού αναλόγιου που επιμελείται η σκηνοθέτης Σύλβια Λιούλιου. Αυτή τη φορά, η Άννα Κοκκίνου συνεργάζεται με τον Νίκο Βελιώτη και διαβάζει τον «Μοσκώβ-Σελήμ» τ...

Μια βραδιά για τον Νίκο Γκάτσο στην Καλαμάτα

Μια βραδιά για τον Νίκο Γκάτσο στην Καλαμάτα

Καλεσμένοι στη βραδιά μιλούν για το έργο του κορυφαίου στιχουργού, ενώ θα ακουστούν και τραγούδια σε ποίηση Νίκου Γκάτσου με τη Μαρία Κρασοπούλου και τον Νικόλα Παλαιολόγο.

Επιμέλεια: Book Press

Ο Δήμος Καλαμάτας και ο Τομέας Λόγου και Γραμμάτων της Κ.Ε. «ΦΑΡΙΣ», διοργανώνουν...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Μαργαρίτα Ιορδανίδη» του Μιχάλη Μακρόπουλου (προδημοσίευση)

«Μαργαρίτα Ιορδανίδη» του Μιχάλη Μακρόπουλου (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από τη νουβέλα του Μιχάλη Μακρόπουλου «Μαργαρίτα Ιορδανίδη», η οποία θα κυκλοφορήσει στις 19 Απριλίου από τις εκδόσεις Κίχλη.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Εἶχαν πιάσει γιὰ τὰ καλὰ οἱ ζέστες, καὶ τὴν ἑπόμενη Κυριακὴ κανόνισαν ν...

«Ο θάνατος έρχεται στάζοντας βροχή» του Αντρές Μοντέρο (προδημοσίευση)

«Ο θάνατος έρχεται στάζοντας βροχή» του Αντρές Μοντέρο (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Αντρές Μοντέρο [Andrés Montero] «Ο θάνατος έρχεται στάζοντας βροχή» (μτφρ. Μαρία Παλαιολόγου), το οποίο κυκλοφορεί στις 17 Απριλίου από τις εκδόσεις Διόπτρα.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Η μονομαχ...

«Σχολείο για την αγάπη» της Ολίβια Μάνινγκ (προδημοσίευση)

«Σχολείο για την αγάπη» της Ολίβια Μάνινγκ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Ολίβια Μάνινγκ [Olivia Manning] «Σχολείο για την αγάπη» (μτφρ. Φωτεινή Πίπη), το οποίο κυκλοφορεί στις 23 Απριλίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Όταν έφτασαν στην κορυφή του λό...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Δεν είναι «έγκλημα πάθους» είναι γυναικοκτονία: 5 μελέτες για την έμφυλη βία

Δεν είναι «έγκλημα πάθους» είναι γυναικοκτονία: 5 μελέτες για την έμφυλη βία

Πέντε μελέτες αναδεικνύουν τις νομικές και κοινωνικές διαστάσεις των γυναικοκτονιών και συμβάλλουν στην κατανόηση των αιτίων που προκαλούν την πιο ακραία μορφή έμφυλης βίας. Επειδή οι γυναικτοκτονίες δεν είναι «εγκλήματα πάθους» αλλά ανθρωποκτονίες με πολύ συγκεκριμένα χαρακτηριστικά.

Γράφει η Φανή Χ...

Επιστήμη, φιλοσοφία, τέχνες, βιογραφίες, λογοτεχνία: Οι εκδόσεις Ροπή μέσα από 5 βιβλία τους

Επιστήμη, φιλοσοφία, τέχνες, βιογραφίες, λογοτεχνία: Οι εκδόσεις Ροπή μέσα από 5 βιβλία τους

Με έδρα τη Θεσσαλονίκη, οι εκδόσεις Ροπή επιδιώκουν μέσω των βιβλίων τους την αλληλεπίδραση των θετικών επιστημών με άλλα γνωστικά πεδία, δίχως διάθεση να απευθύνονται μόνο σε ειδικούς και «γνώστες». 

Γράφει ο Διονύσης Μαρίνος

...
Aπό τον Γκάμπορ Μάτε έως τον Όσσο: 5 βιβλία για μια πιο υγιή και ισορροπημένη ζωή

Aπό τον Γκάμπορ Μάτε έως τον Όσσο: 5 βιβλία για μια πιο υγιή και ισορροπημένη ζωή

Πέντε βιβλία που κυκλοφόρησαν πρόσφατα μάς δείχνουν τον δρόμο για μια πιο υγιή και ισορροπημένη ζωή, μέσα από δεδομένα που προέκυψαν από σημαντικές επιστημονικές έρευνες των τελευταίων ετών και από πολύτιμα αποστάγματα πνευματικής εμβάθυνσης. 

Γράφει η Ελεάνα Κολοβού 

...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

15 Δεκεμβρίου 2023 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2023

Mυθιστορήματα, νουβέλες, διηγήματα, ποιήματα: Επιλογή 100 βιβλίων, ελληνικών και μεταφρασμένων, από τη βιβλιοπαραγωγή του 2023. Επιλογή: Συντακτική ομάδα της Book

ΦΑΚΕΛΟΙ