synantisi kentriki

Για το μυθιστόρημα της Νατάσα Μπράουν [Natasha Brown] «Συνάντηση» (μτφρ. Βαγγέλης Τσίρμπας, εκδ. Gutenberg). Kεντρική εικόνα: Η Teyonah Parris από τη σειρά «Mad Men». 

Γράφει η Χριστίνα Μουκούλη 

«Δεν υπάρχει επιτυχία, μόνο προσωρινή αποτροπή της αποτυχίας». Η αφηγήτρια/πρωταγωνίστρια του βιβλίου Συνάντηση (μτφρ. Bαγγέλης Τσίρμπας, εκδ. Gutenberg) είναι Βρετανίδα. Είναι νέα και όμορφη. Είναι ανώτερο στέλεχος τραπεζικού οργανισμού. Βγάζει πολλά λεφτά. Αλλά έχει καταγωγή από την Αφρική, και είναι μαύρη.

Προσπαθεί να βρει μια θέση στην κοινωνία των λευκών και να γίνει αποδεκτή. Να αφομοιωθεί. Όμως η καταγωγή και το χρώμα της θα την κατατάσσουν πάντα σε μια κατώτερη βαθμίδα. Θα πρέπει διαρκώς να αποδεικνύει ότι είναι άξια για τη θέση που κατέχει, και να το αποδεικνύει διπλά.

Ανεπιθύμητη 

Ζει σε μια χώρα όπου πάντα ένιωθε ανεπιθύμητη. Κι έπρεπε να επιβιώσει. Μεγάλωσε έχοντας στο μυαλό της στόχους, υπαγορευμένους από προστακτικές: «Σπούδασε. Κάνε καριέρα. Να είσαι ευγενική ακόμα και σε εχθρικό περιβάλλον. Αγόρασε έργα τέχνης. Πες ό,τι σου πουν να πεις ή να μην πεις. Προσπάθησε να επιζήσεις. Κόπιασε διπλά. Γίνε διπλά καλύτερη. Αφομοιώσου. Ξεπέρνα κάθε προσδοκία. Μην ενοχλείς. Πέρνα απαρατήρητη». Συνταγές για επιτυχία.

Εκείνη, το μόνο που έχει να κάνει, είναι να υπακούει. Χωρίς δεύτερη σκέψη και χωρίς να υπολογίζει τις πραγματικές ανάγκες και τα θέλω της. Υπακούει ακόμα και στις εντολές του προϊσταμένου της, από τον οποίο συστηματικά υφίσταται σεξουαλική παρενόχληση.

Η αναρρίχηση της γίνεται δεύτερη φύση. «Δεν μπορεί να απελευθερωθεί από το αδιάκοπο, εξοντωτικό κυνήγι της επιτυχίας». Δεν αφήνει τίποτα στην τύχη. Δεν φέρεται απερίσκεπτα. Δεν κλείνει πόρτες. Αποταμιεύει χρήματα. Αγοράζει ακίνητα. Μαθαίνει πώς πρέπει να ζει. Τι πρέπει να απολαμβάνει. Λειτουργεί σαν μια κουρδισμένη μηχανή. Κανείς δεν καταλαβαίνει πόσο τρομαγμένη είναι. Ανταλλάσσει τη ζωή της για ένα θρύμμα μεσοαστικής άνεσης. Για ένα μέλλον. Το μέλλον αυτό που οι γονείς και οι παππούδες της δεν είχαν την ευκαιρία να απολαύσουν.

natasha brown

Η Νατάσα Μπράουν [Natasha Brown] είναι Βρετανίδα μυθιστοριογράφος. Γεννήθηκε το 1990, και βραβεύτηκε με το London Writers (2019). Το μυθιστόρημά της Συνάντηση (Assembly) «εντυπωσιακό συγγραφικό ντεμπούτο, τολμηρό, σαγηνευτικό» (Μπερναρντίν Εβαρίστο), προκρίθηκε για πολλά βραβεία, όπως το Folio Prize, το Goldsmiths Prize και το Orwell Prize for Fiction. Έχει μεταφραστεί σε 17 γλώσσες. Η Νατάσα ανακηρύχθηκε μία από τις καλύτερες νεαρές Βρετανίδες μυθιστοριογράφους του Granta το 2023 και μία από τις καλύτερες πρωτοεμφανιζόμενες μυθιστοριογράφους του Observer το 2021. Είναι επίσης φιναλίστ στο Γυναικείο Βραβείο Futures.

Όμως δεν μπορεί και να διαγράψει το παρελθόν. Εκείνο το παρελθόν που έχει διαγράψει η επίσημη ιστορία και το οποίο αφορά τους ανθρώπους με τους οποίους έχει κοινή καταγωγή. Ένα παρελθόν που σχετίζεται με την αποικιοκρατία και τις απάνθρωπες πρακτικές που εφαρμόστηκαν.

Υποτίθεται ότι ζει σε μια χώρα φιλελεύθερη και προοδευτική, όμως ο ρατσισμός και η βία, αν και δεν εκφράζονται ανοιχτά, υποβόσκουν σε κάθε συμπεριφορά, αιωρούνται στην ατμόσφαιρα. Ακόμα κι αν οι άλλοι κάνουν ότι δεν το βλέπουν, εκείνη το νιώθει στο βλέμμα τους, το αντιλαμβάνεται στον τρόπο που της μιλούν, στα λόγια που της λένε.

Η διαφορετικότητά της γίνεται αιτία ρατσιστικών συμπεριφορών από αγνώστους. Αυτή η διαφορετικότητα, στην οποία, κατά την άποψη των συναδέλφων της, οφείλει την επαγγελματική της επιτυχία.

Δεν ξέρουμε το όνομα της ηρωίδας. Δεν μας λέει ούτε την ηλικία της. Εκείνο που τονίζει, είναι ότι δεν ανήκει πουθενά.

Δεν είναι ότι δεν έχει συναισθήματα. Κυρίαρχο συναίσθημα που επισκιάζει όλα τα άλλα, ο τρόμος. Κοιμάται και ξυπνάει μαζί του. Δεν θυμάται τον εαυτό της χωρίς τη συνοδεία του τρόμου. Όμως φροντίζει να τον κρύβει καλά. Μαθαίνει να σιωπά. Αποσυνδέεται από το περιβάλλον και παρακολουθεί τον εαυτό της εξ αποστάσεως. Σαν να συμβαίνουν όλα αυτά σε κάποια άλλη. Μόνο έτσι μπορεί να προστατευτεί.

Αφομοίωση, το μεγάλο ζητούμενο

Δεν ξέρουμε το όνομα της ηρωίδας. Δεν μας λέει ούτε την ηλικία της. Εκείνο που τονίζει, είναι ότι δεν ανήκει πουθενά. Είναι ξένη, διαφορετική, αταξινόμητη. Είναι όμως καθώς πρέπει διαφορετική. Τώρα ετοιμάζεται να παντρευτεί έναν γόνο καλής οικογένειας, έναν λευκό, ο οποίος με την πρόταση γάμου που της κάνει, επιβεβαιώνει τον φιλελεύθερο προσανατολισμό του. Κι εκείνη εξασφαλίζει την κοινωνική της άνοδο και την αποδοχή. Την άμβλυνση της ανισότητας.

Όμως, μια κακοήθεια που παρουσιάζεται στο στήθος της, έρχεται να ταράξει την ανοδική της πορεία. Η γιατρός της προσπαθεί να την πείσει να χειρουργηθεί, να κάνει ίσως κάποιες ακτινοβολίες, να λείψει καιρό από τη δουλειά.

Εκείνη σκέφτεται ότι αν ασχοληθεί με επεμβάσεις και θεραπείες, θα πάρουν άλλοι τη θέση για την οποία πάλεψε σκληρά. Τι αξία έχουν όλα αυτά, τώρα που κινδυνεύει η ζωή της; Είναι τόσο εξαντλημένη από την προσπάθεια, που είναι έτοιμη να τα παρατήσει, να δώσει ένα τέλος, ένα τέλος που θα είναι καθαρά δική της επιλογή.

gutenberg brown synantisiΗ συγγραφέας, παρά το νεαρόν της ηλικίας της, έχει κατακτήσει την ωριμότητα της γραφής και το μυθιστόρημά της καθηλώνει. Ο ταχύτατος ρυθμός του, κόβει την ανάσα. Ο λόγος του είναι κοφτός, λιτός, ελλειπτικός, αγχώδης, τρομακτικά ακριβής. Λόγος που ταιριάζει με την ψυχοσύνθεση της αφηγήτριας.

Η συγγραφέας μετράει και το επιπλέον και που θα γράψει. Όσο φειδωλή όμως είναι στην εκφορά λέξεων, τόσο πιο έντονο είναι το αποτύπωμα των λόγων της, τόσο πιο έντονη και η συγκίνηση που προκαλούν.

Ένα κείμενο συναρπαστικό και πρωτότυπο. Ένα κείμενο που διαβάζεις λίγο και το αφήνεις, γιατί δεν θέλεις να τελειώσει. Αλλά και το λίγο που θα διαβάσεις, σου φτάνει, σε γεμίζει, νιώθεις πλήρης. Είναι τόσο συμπυκνωμένο και περιεκτικό, που κάθε μέρος του έχει ιδιαίτερη σημασία και βαρύτητα.

Η Μπράουν διαθέτει ένα πολύ προσωπικό στιλ γραφής. Δεν αφηγείται γραμμικά, αλλά μέσα από λοξοδρομήσεις και άλματα στον χρόνο, καταδύεται στον ψυχισμό της ηρωίδας, δίνοντας στον αναγνώστη ένα μικρό δείγμα των συναισθημάτων της, και αφήνοντας τον να υποθέσει και, κυρίως, να νιώσει τα υπόλοιπα.

Η μετάφραση του Βαγγέλη Τσίρμπα, καλοδουλεμένη και λειτουργική. Αποδίδει τη σαφήνεια, την ακρίβεια και την ένταση του κειμένου, τον τρόμο μέσα στον οποίο ζει η πρωταγωνίστρια του βιβλίου.


Η ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΜΟΥΚΟΥΛΗ είναι εκπαιδευτικός.

Απόσπασμα από το βιβλίο

«Η απάντηση: αφομοίωση. Πάντα εκεί στοχεύει η πίεση. Αφομοιώσου, αφομοιώσου… διαλύσου μέσα στο χωνευτήρι. Κι ύστερα χύσου στο καλούπι. Λύγισε τα κόκαλά σου, μέχρι να σπάσουν και να θρυμματιστούν και να χωρέσεις. Ζορίσου να χωθείς στη φόρμα τους. Αφομοιώσου, λένε ενθαρρυντικά. Ύστερα με αποδοκιμασία. Ύστερα ξανά και ξανά. Και πάντα εκεί, ήσυχα, πίσω από την ενθαρρυντική γλώσσα της ανοχής και της συνοχής – εξαφανίσου! Λειώσε μέσα στη λονδρέζικη πολυπολιτισμική σούπα. (…) Έτσι προετοιμάστηκα. Έτσι προετοιμαζόμαστε, μαθαίνουμε στα παιδιά μας να αντιμετωπίζουν αυτό τον τόπο με τα αλλεπάλληλα εμπόδια. Κόπιασε διπλά. Γίνε διπλά καλύτερη. Και αφομοιώσου, πάντα».

Ακολουθήστε την bookpress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Βιβλίο από αίμα» του Κιμ ντε Λ’Οριζόν (κριτική) – Ένα μυθιστόρημα που μιλάει ανοιχτά για το μη δυαδικό φύλο

«Βιβλίο από αίμα» του Κιμ ντε Λ’Οριζόν (κριτική) – Ένα μυθιστόρημα που μιλάει ανοιχτά για το μη δυαδικό φύλο

Για το μυθιστόρημα του Κιμ ντε Λ’ Οριζόν [Kim De L'Horizon] «Βιβλίο από αίμα» (μτφρ. Μαρία Αγγελίδου, Άγγελος Αγγελίδης, εκδ. Ψυχογιός). Στην κεντρική εικόνα, το Kim De L'Horizon.

Γράφει η Ελεάνα Κολοβού 

Με ...

«Ιδιωτικές άβυσσοι» του Τζανφράνκο Καλίγκαριτς (κριτική) – Aναζήτηση λύτρωσης από τα σκοτάδια της ψυχής

«Ιδιωτικές άβυσσοι» του Τζανφράνκο Καλίγκαριτς (κριτική) – Aναζήτηση λύτρωσης από τα σκοτάδια της ψυχής

Για το μυθιστόρημα του Τζανφράνκο Καλίγκαριτς [Gianfranco Calligarich] «Ιδιωτικές άβυσσοι» (μτφρ. Δήμητρα Δότση, εκδ. Ίκαρος). 

Γράφει η Χριστίνα Μουκούλη

«Στη ζωή, αλλά και σε κάθε παιχνίδι κάθε νίκη καταλήγει να μοιά...

«Το πρόσωπο του άλλου» του Κόμπο Αμπέ (κριτική) – Ένα νοητικό και φιλοσοφικό παιχνίδι

«Το πρόσωπο του άλλου» του Κόμπο Αμπέ (κριτική) – Ένα νοητικό και φιλοσοφικό παιχνίδι

Για το μυθιστόρημα του Κόμπο Αμπέ [Köbö Abe] «Το πρόσωπο του άλλου» (μτφρ. Στέλιος Παπαλεξανδρόπουλος, εκδ. Άγρα). Κεντρική εικόνα από την κινηματογραφική μεταφορά του βιβλίου (1966).

Γράφει ο Φώτης Καραμπεσίνης

Ο τρόπος που συντίθεται η...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Γυναικεία Βραβεία Μυθοπλασίας και non fiction - Women's prize 2024: Νικήτριες οι Γκανεσανάνθαν και Ναόμι Κλάιν

Γυναικεία Βραβεία Μυθοπλασίας και non fiction - Women's prize 2024: Νικήτριες οι Γκανεσανάνθαν και Ναόμι Κλάιν

Και τα δύο βιβλία που βραβεύτηκαν με το Women's prize 2024 εξετάζουν τον τρόπο με τον οποίο οι άνθρωποι παρασύρονται από τον εξτρεμισμό. Κεντρική εικόνα: αριστερά η Naomi Klein και δεξιά η V.V. Ganeshananthan.

Επιμέλεια: Book Press

...
Βραβεία Αναγνώστη 2024: Στη Λίζυ Τσιριμώκου το Μεγάλο βραβείο –  Όλοι οι βραβευθέντες και τα βιβλία τους

Βραβεία Αναγνώστη 2024: Στη Λίζυ Τσιριμώκου το Μεγάλο βραβείο – Όλοι οι βραβευθέντες και τα βιβλία τους

Απονεμήθηκαν τα Βραβεία του Αναγνώστη 2024 για βιβλία που εκδόθηκαν το 2023. Η τελετή απονομής, διοργανώθηκε, όπως κάθε χρόνο, στο Μουσείο Μπενάκη. 

Επιμέλεια: Book Press

Το μεγάλο τιμητικό βραβείο για το σύνολο του έργου της απονεμήθηκε στη ...

10 κλασικά λογοτεχνικά έργα που έφεραν στο φως τη ΛΟΑΤΚΙ+ εμπειρία

10 κλασικά λογοτεχνικά έργα που έφεραν στο φως τη ΛΟΑΤΚΙ+ εμπειρία

Τα τελευταία χρόνια, η κουίρ λογοτεχνία έχει ανανεωθεί με σύγχρονους εκπροσώπους όπως ο Όσεαν Βουόνγκ ή η Κάρμεν Μαρία Ματσάδο. Εάν αναζητούσαμε, όμως, τις βάσεις ενός κουίρ λογοτεχνικού Κανόνα θα έπρεπε να πάμε πιο πίσω, σε κάποια βιβλία καθοριστικά για την ομοερωτική λογοτεχνία αλλά και για τη λογοτεχνία γενικότερ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Μικρές δοκιμές» του Αντώνη Μακρυδημήτρη (προδημοσίευση)

«Μικρές δοκιμές» του Αντώνη Μακρυδημήτρη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο του ομότιμου καθηγητή ΕΚΠΑ Αντώνη Μακρυδημήτρη «Μικρές δοκιμές», το οποίο θα κυκλοφορήσει το επόμενο διάστημα από τις εκδόσεις Νίκας.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Το μείζον πρόβλημα στην εποχή μας έχει ...

«Αποστολή στο Βερολίνο» του Λεν Ντέιτον (προδημοσίευση)

«Αποστολή στο Βερολίνο» του Λεν Ντέιτον (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το κατασκοπικό μυθιστόρημα του Λεν Ντέιτον [Len Deighton] «Αποστολή στο Βερολίνο» (μτφρ. Αντώνης Καλοκύρης), το οποίο κυκλοφορεί αυτές τις μέρες από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

«Μάλλον φέρνουν κ...

«Η Τσέστερφιλντ του πέμπτου ορόφου» της Ναταλί Ρονβό (προδημοσίευση)

«Η Τσέστερφιλντ του πέμπτου ορόφου» της Ναταλί Ρονβό (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από τη νουβέλα της Λουξεμβουργιανής συγγραφέως Ναταλί Ρονβό [Nathalie Ronvaux] «Η Τσέστερφιλντ του πέμπτου ορόφου» (μτφρ. Χάρης Παπαϊωάννου), η οποία κυκλοφορεί αυτές τις μέρες από τις εκδόσεις Βακχικόν.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

10 κλασικά λογοτεχνικά έργα που έφεραν στο φως τη ΛΟΑΤΚΙ+ εμπειρία

10 κλασικά λογοτεχνικά έργα που έφεραν στο φως τη ΛΟΑΤΚΙ+ εμπειρία

Τα τελευταία χρόνια, η κουίρ λογοτεχνία έχει ανανεωθεί με σύγχρονους εκπροσώπους όπως ο Όσεαν Βουόνγκ ή η Κάρμεν Μαρία Ματσάδο. Εάν αναζητούσαμε, όμως, τις βάσεις ενός κουίρ λογοτεχνικού Κανόνα θα έπρεπε να πάμε πιο πίσω, σε κάποια βιβλία καθοριστικά για την ομοερωτική λογοτεχνία αλλά και για τη λογοτεχνία γενικότερ...

Έρχονται ημέρες Euro 2024: Τρία πρόσφατα βιβλία που μας θυμίζουν πως το ποδόσφαιρο είναι μαγεία, συγκινήσεις και σπουδαία κατορθώματα

Έρχονται ημέρες Euro 2024: Τρία πρόσφατα βιβλία που μας θυμίζουν πως το ποδόσφαιρο είναι μαγεία, συγκινήσεις και σπουδαία κατορθώματα

Σε λίγες ημέρες ξεκινάει το Euro 2024 στη Γερμανία κι όλη η ποδοσφαιρική Ευρώπη ετοιμάζεται να ζήσει τη γιορτή. Σας προτείνουμε τρία πρόσφατα βιβλία, αμιγώς ποδοσφαιρικά, που θα σας βάλουν στο κλίμα της διοργάνωσης. Κεντρική εικόνα: Ο Θοδωρής Ζαγοράκης σηκώνει την βαρύτιμη κούπα του Euro μέσα στο Στάδιο Ντα Λουζ της...

Τζον Γκρίσαμ: Ο μετρ του δικαστικού θρίλερ επιστρέφει

Τζον Γκρίσαμ: Ο μετρ του δικαστικού θρίλερ επιστρέφει

Με αφορμή την έκδοση του βιβλίου του «Η λίστα του δικαστή» (μτφρ. Γιώργος Μπαρουξής, εκδ. Ελληνικά Γράμματα) εξετάζουμε την ξεχωριστή περίπτωση του Αμερικανού συγγραφέα που είναι μετρ των δικαστικών θρίλερ (και όχι μόνο), με πωλήσεις που ξεπερνούν τα 300 εκατ. αντίτυπα παγκοσμίως. Κεντρική εικόνα: © achiev...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

15 Δεκεμβρίου 2023 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2023

Mυθιστορήματα, νουβέλες, διηγήματα, ποιήματα: Επιλογή 100 βιβλίων, ελληνικών και μεταφρασμένων, από τη βιβλιοπαραγωγή του 2023. Επιλογή: Συντακτική ομάδα της Book

ΦΑΚΕΛΟΙ