the lost girls of paris pam jenoff

Οι αφανείς ηρωίδες της SOE - Για το μυθιστόρημα της Παμ Τζένοφ «Τα εξαφανισμένα κορίτσια του Παρισιού» (μτφρ. Αναστασία Δεληγιάννη, εκδ. Μίνωας).

Της Χριστίνας Μουκούλη

Βρισκόμαστε στην Αμερική του 1946. Ο Β΄ Παγκόσμιος Πόλεμος έχει τελειώσει και οι δυνάμεις του Άξονα έχουν ηττηθεί. Η Γκρέις Χίλι, έχοντας χάσει τον άντρα της τον καιρό του πολέμου, ζει μόνη της στο Μανχάταν και προσπαθεί να βρει τις ισορροπίες της. Εργάζεται στο νομικό γραφείο του Φράνκι, ο οποίος βοηθά κυρίως Εβραίους, αλλά και άλλους πρόσφυγες από την Ευρώπη, που ψάχνουν τους συγγενείς τους και έναν τρόπο να συνεχίσουν τη ζωή τους.

Ένα πρωί, περνώντας από τον κεντρικό σιδηροδρομικό σταθμό, η Γκρέις σκοντάφτει σε μια παρατημένη βαλίτσα, μέσα στην οποία βρίσκονται οι φωτογραφίες δώδεκα κοριτσιών. Ποια είναι αυτά τα δώδεκα κορίτσια και γιατί βρίσκονται εκεί οι φωτογραφίες τους; Σε ποιον ανήκει η βαλίτσα και γιατί την εγκατέλειψε εκεί; Για κάποιον ανεξήγητο λόγο, η Γκρέις μπαίνει στη διαδικασία να αναζητήσει τον κάτοχο της βαλίτσας και να μάθει την ιστορία των κοριτσιών που εικονίζονται στις φωτογραφίες.

Η Παμ Τζένοφ εμπνεύστηκε το βιβλίο της από την ιστορία της Βέρα Άτκινς και των γυναικών που είχαν υπηρετήσει υπό τις εντολές της ως πράκτορες της SOE, της υπηρεσίας Επιχειρήσεων Ειδικών Αποστολών στη Βρετανία κατά τη διάρκεια του Β΄ Παγκόσμιο Πολέμου.

Η τριτοπρόσωπη αφήγηση που χρησιμοποιεί η συγγραφέας εστιάζει άλλοτε στη Γκρέις, στη ζωή της και στις έρευνες που κάνει, άλλοτε στη Μαρί ή σε κάποια άλλη από τις κοπέλες, οι οποίες μαθαίνουμε ότι ήταν ασυρματίστριες και μέλη της υπηρεσίας Επιχειρήσεων Ειδικών Αποστολών, κι άλλοτε στην Έλανορ Τριγκ, τη γυναίκα που τις στρατολόγησε. Η Παμ Τζένοφ εμπνεύστηκε το βιβλίο της από την ιστορία της Βέρα Άτκινς και των γυναικών που είχαν υπηρετήσει υπό τις εντολές της ως πράκτορες της SOE, της υπηρεσίας Επιχειρήσεων Ειδικών Αποστολών στη Βρετανία κατά τη διάρκεια του Β΄ Παγκόσμιο Πολέμου.

ta eksafanismena koritsia tou parisiou 2
Στη φωτογραφία, η Vera Atkins, στην ιστορία της οποίας, μεταξύ άλλων, βασίστηκε η Παμ Τζένοφ για να γράψει το βιβλίο της.

Η συγγραφέας περιγράφει διεξοδικά τον τρόπο στρατολόγησης των κοριτσιών, την ενδελεχή έρευνα της προηγούμενης ζωής τους από πράκτορες της συγκεκριμένης υπηρεσίας, την εξαντλητική τους εκπαίδευση και τους δεσμούς φιλίας και συντροφικότητας που δημιουργούνταν μεταξύ τους. «Είχαν δημιουργήσει κάτι σαν ξεχωριστό κόσμο εδώ, όπου, παρά την εκπαίδευση, ήταν σχεδόν εφικτό να ξεχνάς τον κίνδυνο και τον πόνο που παραμόνευε απ’ έξω». Κάθε μια βρίσκεται εκεί για τους δικούς της λόγους και έχει τα δικά της κίνητρα. Ο στόχος όμως είναι ένας: να βοηθήσουν με κάθε τρόπο στο να είναι επιτυχής η απόβαση των συμμάχων στη Νορμανδία. Άλλη χειρίζεται τον ασύρματο, άλλη μεταφέρει μηνύματα, άλλη κάνει δολιοφθορές στο πολεμικό υλικό του εχθρού. Όλες όμως παλεύουν να νικήσουν την κούραση, την πείνα, τις κάθε είδους ταλαιπωρίες που συνοδεύουν τον δρόμο που διάλεξαν.

Ανάμεσά τους υπάρχουν γυναίκες που μόλις άφησαν πίσω την εφηβεία τους, είναι όμως συνειδητοποιημένες και προσηλωμένες στον στόχο τους. Άλλες έχουν χάσει δικούς τους στον πόλεμο και θεωρούν χρέος τιμής να βάλουν κι εκείνες το λιθαράκι τους στον αγώνα εναντίον των Γερμανών. Άλλες έχουν αφήσει πίσω αγαπημένα πρόσωπα, με την υπόσχεση να γυρίσουν πίσω νικήτριες και ζωντανές. Υπερβαίνουν εαυτόν για να πετύχουν τον στόχο τους. Οτιδήποτε άλλο μπαίνει σε δεύτερη μοίρα.

Δεν έχουμε μπροστά μας γεννημένες ηρωίδες που είχαν εξαρχής στόχο τους να δώσουν τη ζωή τους στον αγώνα αλλά απλές, καθημερινές γυναίκες, που κατάφεραν να τιθασεύσουν τα εμπόδια που τους έθετε το σώμα τους και να επιδείξουν μια δύναμη ψυχής που δεν γνώριζαν ούτε και οι ίδιες ότι διέθεταν.

Παρατηρούμε όλες τις εναλλαγές στη διάθεσή τους, από τη διστακτικότητα, τη δειλία, την αμφιβολία και τον φόβο, μέχρι την αποφασιστικότητα, το πείσμα, τον δυναμισμό και την αυτοθυσία. Δεν έχουμε μπροστά μας γεννημένες ηρωίδες που είχαν εξαρχής στόχο τους να δώσουν τη ζωή τους στον αγώνα αλλά απλές, καθημερινές γυναίκες, που κατάφεραν να τιθασεύσουν τα εμπόδια που τους έθετε το σώμα τους και να επιδείξουν μια δύναμη ψυχής που δεν γνώριζαν ούτε και οι ίδιες ότι διέθεταν.

pam jenoff
Η Παμ Τζένοφ γεννήθηκε στο Μέριλαντ των Ηνωμένων Πολιτειών. Σπούδασε Ιστορία και εργάστηκε ως ειδική σύμβουλος στο Πεντάγωνο και ως διπλωμάτης στο αρμόδιο υπουργείο για τα θέματα του Ολοκαυτώματος στην Πολωνία. Έχει γράψει έντεκα μυθιστορήματα, που είναι εμπνευσμένα από τα θέματα με τα οποία ασχολήθηκε ως εργαζόμενη στο Πεντάγωνο, και τα οποία γνωρίζουν μεγάλη επιτυχία σε πωλήσεις.

 

Κι ενώ ο ρόλος τους υπήρξε τόσο σημαντικός, έως και κομβικός θα λέγαμε σε κάποιες περιπτώσεις, κινδυνεύουν να μείνουν στην αφάνεια, σαν να μην υπήρξαν ποτέ, κι αυτό λόγω μιας προδοσίας εκ των έσω. Η αφάνεια και η ανυπαρξία των κοριτσιών είναι και ο στόχος των Γερμανών. Νύχτα και ομίχλη είναι το σύνθημά τους. Προσπαθούν να εξαφανίσουν κάθε ίχνος τους, έτσι ώστε κανείς να μη μάθει ποτέ για την προσπάθειά τους και τα αποτελέσματα που αυτή είχε στον εχθρό. Το δύσκολο έργο της ανακάλυψης και αποκατάστασης της αλήθειας αναλαμβάνει η Γκρέις, η οποία καλείται να υπερβεί πολλά εμπόδια για να το φέρει εις πέρας.

Με λιτό και απλό ύφος και με γλώσσα που ρέει αβίαστα χωρίς να κουράζει, η συγγραφέας καταφέρνει να κρατήσει το ενδιαφέρον του αναγνώστη μέχρι το τέλος, παρά τον μεγάλο όγκο του βιβλίου, που αριθμεί πάνω από πεντακόσιες σελίδες. Με ρεαλιστικές περιγραφές, εναλλαγές στον χρόνο, ζωντάνια και ταχύτητα στην εξέλιξη των γεγονότων, το κείμενο συναρπάζει και κάνει τον αναγνώστη να αγωνιά για τον τρόπο που θα λυθεί το μυστήριο της εξαφάνισης των κοριτσιών.

Η πολύ καλή μετάφραση της Αναστασίας Δεληγιάννη συντελεί στο να πετύχει η συγγραφέας τον στόχο της: να συναρπάσει δηλαδή τον αναγνώστη με την αφήγησή της αλλά ταυτόχρονα να τον πληροφορήσει για τη συνεισφορά των αφανών γυναικών στον αγώνα κατά της γερμανικής κατοχής, για το θάρρος και τη γενναιότητα που επέδειξαν, για τη δύναμη της ψυχής τους και για ό,τι κατάφεραν με τη συνεργασία και την αυτοθυσία τους.

* Η ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΜΟΥΚΟΥΛΗ είναι εκπαιδευτικός. 


jenoffΤα εξαφανισμένα κορίτσια του Παρισιού
Παμ Τζένοφ
Μτφρ. Αναστασία Δεληγιάννη
Μίνωας 2020
Σελ. 528, τιμή εκδότη €17,70

 

 

 


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Καιρός, της Τζένυ Όφιλ

Καιρός, της Τζένυ Όφιλ

Για το μυθιστόρημα της Jenny Offill «Καιρός» (μτφρ. Κατερίνα Σχινά, εκδ. Στερέωμα).

Του Διονύση Μαρίνου

Υποσημειώσεις ενός κόσμου που ακόμη δεν έχει αναδυθεί και ουδείς γνωρίζει αν αυτό θα συμβεί κάποτε ή αν πρέπει να συμβεί. Η πρώτη σκέψη που μου ήρθε...

Αβεσσαλώμ, Αβεσσαλώμ!, του Ουίλιαμ Φώκνερ

Αβεσσαλώμ, Αβεσσαλώμ!, του Ουίλιαμ Φώκνερ

Για το μυθιστόρημα του William Faulkner «Αβεσσαλώμ, Αβεσσαλώμ!» (μτφρ. Μαργαρίτα Ζαχαριάδου, εκδ. Gutenberg). 

Του Μιχάλη Μακρόπουλου

Οι αρχαίες τραγωδίες είναι έργα με λιανό κορμί. Βλέπεις τον σκελετό κάτω από τους λεπτούς και σκληρούς μυς να πετ...

Άντα ή Πάθος, του Βλαντιμίρ Ναμπόκοφ

Άντα ή Πάθος, του Βλαντιμίρ Ναμπόκοφ

Για το μυθιστόρημα του Vladimir Nabokov «Άντα ή πάθος – Ένα οικογενειακό χρονικό» (μτφρ. Μυρτώ Αναγνωστοπούλου, εκδ. Πατάκη). Κεντρική εικόνα: Ο πίνακας του Meredith Frampton «Portrait of a Young Woman» (1935).

Του Φώτη Καραμπεσίνη

Παρεξηγημένη έν...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

1ο Βραβείο Λογοτεχνικής Μετάφρασης ΛΕΑ

1ο Βραβείο Λογοτεχνικής Μετάφρασης ΛΕΑ

Ένα νέο βραβείο για τη μεταφρασμένη λογοτεχνία από ισπανικά, πορτογαλικά και καταλανικά στα ελληνικά είναι γεγονός. Διαβάστε τη βραχεία λίστα των υποψηφίων προς βράβευση βιβλίων. Η καλύτερη μετάφραση θα ανακοινωθεί σε εκδήλωση που θα διοργανωθεί από το Φεστιβάλ ΛΕΑ [Λογοτεχνία εν Αθήναις] στο Μουσείο ...

Σασμός, του Σπύρου Πετρουλάκη

Σασμός, του Σπύρου Πετρουλάκη

Για το μυθιστόρημα του Σπύρου Πετρουλάκη «Σασμός», που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Μίνωας.

Του Κυριάκου Αθανασιάδη

Εξαιρετικά παραγωγικός, ο Σπύρος Πετρουλάκης είναι συγγραφέας πολλών μπεστ-σέλερ μυθιστορημάτων, αλλά ο «Σασμός» (Μίνωας 2019), χάρη πλέον και στην εξαιρετικά επιτυχη...

Μεταφραστικές στιχομυθίες

Μεταφραστικές στιχομυθίες

Ερωταποκρίσεις από παλαιότερες συνομιλίες και συνεντεύξεις με ποιητές και μεταφραστές.

Του Κώστα Κουτσουρέλη

Πώς επιλέγουμε τα κείμενα που μεταφράζουμε;

Με ποικίλους τρόπους και για όλους τους δυνατ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

Γιοζεφίνε η αοιδός, του Φραντς Κάφκα (προδημοσίευση)

Γιοζεφίνε η αοιδός, του Φραντς Κάφκα (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση ενός διηγήματος από την ανθολογία του Franz Kafka «Γιοζεφίνε η αοιδός και άλλα διηγήματα» (μτφρ. Μαργαρίτα Ζαχαριάδου, επίμετρο: Κατερίνα Καρακάση) που κυκλοφορεί στις 6 Αυγούστου από τις εκδόσεις Κίχλη.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Στὴ συναγωγή μας... ...

Σάγκι Μπέιν, του Ντάγκλας Στιούαρτ (προδημοσίευση)

Σάγκι Μπέιν, του Ντάγκλας Στιούαρτ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βραβευμένο με Booker 2020 μυθιστόρημα του Douglas Stuart «Σάγκι Μπέιν» (μτφρ. Σταυρούλα Αργυροπούλου), που κυκλοφορεί στις 30 Ιουνίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Η Άγκνες αναδύθηκε έγκαιρα α...

Χίλιοι διάβολοι, του Φρανκ Γκολντάμερ (προδημοσίευση)

Χίλιοι διάβολοι, του Φρανκ Γκολντάμερ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Frank Goldammer «Χίλιοι διάβολοι» (μτφρ. Γιώτα Λαγουδάκου), που κυκλοφορεί την 1 Ιουλίου από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ο Χέλερ μπήκε στο εστιατόριο από την ανοιχτή πόρτα στη...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

11η Σεπτεμβρίου, 20 χρόνια μετά: 20 βιβλία που μας βοήθησαν να κατανοήσουμε

11η Σεπτεμβρίου, 20 χρόνια μετά: 20 βιβλία που μας βοήθησαν να κατανοήσουμε

Είκοσι χρόνια συμπληρώνονται σήμερα από τα γεγονότα που μας εισήγαγαν στον 21ο αιώνα. Ήταν η μεγαλύτερη και πιο σοκαριστική αλληλουχία τρομοκρατικών ενεργειών που έγινε ποτέ, με μερικά λεπτά διαφορά: οι επιθέσεις στους Δίδυμους Πύργους στη Νέα Υόρκη, και στο Πεντάγωνο στην Ουάσιγκτον, την 11η Σεπτεμβρίου του 2001. Α...

Τα ώριμα βιβλία του Αυγούστου: 26 πρόσφατες εκδόσεις

Τα ώριμα βιβλία του Αυγούστου: 26 πρόσφατες εκδόσεις

Οι περισσότεροι από τα τίτλους που παρουσιάζονται εδώ έφτασαν στα χέρια μας πολύ πρόσφατα. Πρόκειται για ενδιαφέροντα βιβλία που στην πλειονότητά τους πέρασαν «κάτω από τα ραντάρ» των βιβλιοπροτάσεων για το καλοκαίρι. Ιδού μερικά από τα καλύτερα. 

Ε...

Έντεκα καλά βιβλία, πρόσκληση για σκέψη

Έντεκα καλά βιβλία, πρόσκληση για σκέψη

Έντεκα βιβλία ιστορίας, εθνολογίας, σύγχρονων οικονομικών και κοινωνικών ζητημάτων για τους εναπομείναντες στην πόλη αλλά και για όσους ακόμη αναζητούν βιβλία για τις διακοπές τους που να αξίζουν το βάρος τους.

Του Γιώργου Σιακαντάρη

...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

14 Σεπτεμβρίου 2021 ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

Τα βιβλία του χειμώνα: Τι θα διαβάσουμε τους μήνες που έρχονται (ανανεωμένο)

Επιλογές βιβλίων από τις προσεχείς εκδόσεις ελληνικής και μεταφρασμένης πεζογραφίας, ποίησης, βιογραφιών και δοκιμίων από 34 εκδοτικούς οίκους. Επιμέλεια: Κώστας Αγορα

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

11 Δεκεμβρίου 2020 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2020

Να επιλέξεις τα «καλύτερα» λογοτεχνικά βιβλία από μια χρονιά τόσο πλούσια σε καλούς τίτλους όπως η χρονιά που κλείνει δεν είναι εύκολη υπόθεση. Το αποτολμήσαμε, όπως άλ

ΦΑΚΕΛΟΙ

ΞΕΧΩΡΙΣΑΜΕ

ΝΑ ΑΛΛΟ ΕΝΑ