alt

Για το βιβλίο του Θάνου Σταθόπουλου La folie (εκδ. Ίκαρος).

Του Ιγνάτη Χουβαρδά
Φωτογραφία Μαρίλη Ζάρκου

Φτιάχνω ένα τετράδιο με αποκόμματα από σελίδες του δικού μου βίου και από ρήσεις, επιστολές και αποσπάσματα άλλων συγγραφέων, με το ψαλίδι να κόβει εγκάρσια και όχι επίπεδα, μεγεθύνοντας τις λεπτομέρειες, κι όσο προχωρώ, μια νέα ζωή δημιουργώ, τη δική μου ζωή, γιατί κάθε λεπτομέρεια μού ανήκει, είναι ρευστή και ιριδίζουσα, είναι επιδεικτικά ανόμοια με την επόμενη σκηνή, κι όμως, σα να δημιουργείται μια υπόγεια φλέβα, ένας ιστός, που βοηθά τα πράγματα να λάμπουν, να είναι υγρά και μεθυστικά, να κατοχυρώνουν έναν λόγο ερωτικό που είναι σώμα που διηγείται τα όνειρα, τις επιθυμίες, τις εμπειρίες, το σκοτάδι, το φως. Δεν υπάρχει άλλος τρόπος για να γίνει πράξη αυτό παρά μόνο από την ποίηση, ως σπουδή μύησης κι εμπειρίας που τελείται την ίδια ώρα που γράφεται.

Αυτό που κάνει ο Θάνος Σταθόπουλος στο καινούριο ποιητικό του βιβλίο με τον τίτλο La folie είναι μια δοκιμή, με αφετηρία τη διάθεση να αφεθεί σε ένα επίμονο παιχνίδι, όπου η συρραφή, το κολλάζ, η ανάδειξη του σημείου, όλα αυτά αναδεικνύονται πρωταγωνιστές σε ένα σκηνικό έργο που προορίζεται όχι για να πεθάνει αλλά για να παραμένει ανοιχτό στην πρόκληση της νέας σελίδας. Η εξομολόγηση, η ραφινάτη σκέψη, τα πρόσωπα στο ημίφως, οι κινήσεις που παρεκκλίνουν από τον κανόνα, το κατακάθι μιας εμπειρίας που ανοίγει νέα μονοπάτια, ένας κόσμος ξετυλίγεται σκοτεινός κι έγχρωμος μαζί, στιβαρός και έτοιμος να κάνει την υπέρβαση.

Ίσως η βαθύτερη αγωνία αυτού του βιβλίου είναι η διάθεση να διεκδικήσεις το δικαίωμα να ανήκεις σε ό,τι σου αναλογεί, ένα αίτημα βαθύτατα ιερό και κρίσιμο για τη νοηματοδότηση της ζωής και της ελευθερίας.

Ίσως η βαθύτερη αγωνία αυτού του βιβλίου είναι η διάθεση να διεκδικήσεις το δικαίωμα να ανήκεις σε ό,τι σου αναλογεί, ένα αίτημα ιερό και κρίσιμο για τη νοηματοδότηση της ζωής και της ελευθερίας, μια απαίτηση να γίνεις ευνοούμενος της ίδιας σου της επιθυμίας. 

Ο ερωτισμός μέσα στο βιβλίο έχει το χαρακτήρα της απόλυτης ελευθερίας, χωρίς συμπλέγματα, χωρίς ενοχές. Διάχυτη η εξομολογητική διάθεση και η αποκρυστάλλωση της εμπειρίας, με στόχο όχι την οποιαδήποτε αποενοχοποίηση (γιατί οι ερωτικές σχέσεις είναι εδώ δοτικές και αβίαστες) αλλά την κατάκτηση ενός τρόπου θέασης του άλλου φύλου, του μυστηρίου της ετερότητας, ενός τρόπου πιο έμπειρου και σοφού, πιο στιβαρού και ώριμου, προκειμένου να απολαύσεις την ομορφιά εξοικειωμένος με τα αγκάθια στα λουλούδια της. Θα έλεγα πως το κείμενο λειτουργεί και σαν οδηγός πλοήγησης στη χώρα της γυναικεία ομορφιάς, όπου το μυστικό και το απρόβλεπτο γίνεται φυσικό και οικείο. 

alt
Ο Θάνος Σταθόπουλος
 

Ο Σταθόπουλος διεκδικεί από όσα τον γοητεύουν το δικαίωμα να τεθεί κάτω από τη θωπευτική τους καθοδήγηση, κι ύστερα, με τη συνθήκη αυτή, αφήνεται σε μια μεθυστική περιήγηση σε ιστορίες, καταστάσεις, ανατροπές – όλα να είναι αποκόμματα ενός παραμυθιού. Αλιεύει το διαμάντι εκεί που δεν υπάρχει υποψία, στην πιο ασήμαντη και επίπεδη επιφάνεια, στα δευτερόλεπτα και στις επαναλήψεις όπου το υψηλό νόημα απουσιάζει.

Διάβασα σε κάποια συνέντευξή του για την τάση του να επιμένει σε ένα είδος αρχειοθέτησης. Σωστά. Σε μια αρχειοθέτηση, θα σχολίαζα, που στοχεύει στην ανα-παρθένευση και αναζωογόννηση της μύχιας ζωής, γιατί εκείνο που με γοητεύει στα βιβλία του Σταθόπουλου είναι αυτή η στοχευμένη και επιτυχημένη τάση ο λόγος να γίνεται την ίδια στιγμή πράξη, η εμπειρία να μη δίνεται σαν αφήγηση (κι επομένως σαν μια κατάσταση τετελεσμένη) αλλά σα διαδικασία πραγμάτωσης που τελείται την ώρα που διαβάζεται. Το κείμενο λοιπόν είναι το ίδιο μια ηδονή και δε διστάζει η ηδονή αυτή να ομολογεί πόσο περίπλοκη και πολυσύνθετη είναι μέσα στην απλότητά της.

Έτσι εξηγείται και η ικανότητα που έχει ο συγκεκριμένος ποιητής να κατονομάζει απλά κάποιες λέξεις κι οι ίδιες από μόνες τους να λάμπουν, χωρίς να συνοδεύονται από επίθετα, από προσδιορισμούς, από τίποτα. Το ίδιο το βίωμα, ακόμα κι εκείνο που θα μπορούσε να είναι στενάχωρο, γίνεται βαθιά γλυκό και νυχτερινό, μια χρήσιμη πινελιά σε μια ευρύτερη σύνθεση ενός κρυμμένου παιδικού ονείρου, όπου κυριαρχεί η μουσική, το στυλ, το σώμα, η διάθεση να δοθείς στην περιπέτεια.

* Ο ΙΓΝΑΤΗΣ ΧΟΥΒΑΡΔΑΣ είναι συγγραφέας.

altLa folie
Θάνος Σταθόπουλος
Ίκαρος 2015
Σελ. 96, τιμή εκδότη €7,90

alt

ΤΑ ΒΙΒΛΙΑ ΤΟΥ ΘΑΝΟΥ ΣΤΑΘΟΠΟΥΛΟΥ


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Τα λόγια του ονείρου», της Δάφνης Μαρίας Γκυ-Βουβάλη

«Τα λόγια του ονείρου», της Δάφνης Μαρίας Γκυ-Βουβάλη

Για την ποιητική συλλογή της Δάφνης Μαρίας Γκυ-Βουβάλη «Τα λόγια του ονείρου» (εκδ. Βακχικόν). 

Του Γιώργου Ρούσκα

«Ένα μεγάλο στόμα
ανοίγει η ψυχή
μες από τα μάτια τα βαθιά του χάους
και κράζει
πεταλούδες το πρωί ...



«Άγρια Ίρις», της Λουίζ Γκλικ – 54 ποιήματα σε καλοκαιρινό κήπο (κριτική)

«Άγρια Ίρις», της Λουίζ Γκλικ – 54 ποιήματα σε καλοκαιρινό κήπο (κριτική)

Για την ποιητική συλλογή «Άγρια Ίρις» (μτφρ. Χάρης Βλαβιανός) της βραβευμένης με Νόμπελ (2020) Λουίζ Γκλικ. Η συλλογή εκδόθηκε το 1992 και το επόμενο έτος βραβεύτηκε με Πούλιτζερ. Κεντρική εικόνα: Η ποιήτρια φωτογραφημένη περίπου το 1977. Η φωτογραφία χρησιμοποιήθηκε σε αφίσα για βραδιά ποίησης στο Μουσείο Σύγχρονης...

«Κυψέλες», του Γιώργου Αλισάνογλου (παρουσίαση)

«Κυψέλες», του Γιώργου Αλισάνογλου (παρουσίαση)

Για την ποιητική συλλογή του Γιώργου Αλισάνογλου «Κυψέλες» (εκδ. Κίχλη). Φωτογραφία © Pierre Bourjo.

Της Ευσταθίας Δήμου

Η νέα, ένατη κατά σειρά, ποιητική συλλογή του Γιώργου Αλισάνογλου φέρει τον μονολεκτικό, πολύσημο τίτλο Κυψέλες,...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

5 λεπτά με τον Λουκά Αναγνωστόπουλο

5 λεπτά με τον Λουκά Αναγνωστόπουλο

Πέντε λεπτά με έναν συγγραφέα. Σήμερα, ο Λουκάς Αναγνωστόπουλος με αφορμή το βιβλίο του «Οι μύθοι του χθες και οι άνθρωποι του σήμερα» που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Γράφημα. 

Επιμέλεια: Book Press

«Οι αρχαίοι μύθοι είναι συναρπαστικοί και διαχρο...

«Άνθρωποι και Ποντίκια» του Τζον Στάινμπεκ, από την Ομάδα Cartel: για λίγες ακόμη μέρες On demand

«Άνθρωποι και Ποντίκια» του Τζον Στάινμπεκ, από την Ομάδα Cartel: για λίγες ακόμη μέρες On demand

Ο Cartel Τεχνοχώρος προτείνει: «Άνθρωποι και Ποντίκια» του Τζον Στάινμπεκ σε σκηνοθεσία Βασίλη Μπισμπίκη ON DEMAND, για λίγες ακόμη ημέρες μέχρι το τέλος Ιανουαρίου, από Σάββατο 22 έως και 30 Ιανουαρίου.

Επιμέλεια: Book Press

...
Αλεξάνδρα Γρηγορίου: «Ένα ταξίδι αυτογνωσίας μιας σύγχρονης γυναίκας»

Αλεξάνδρα Γρηγορίου: «Ένα ταξίδι αυτογνωσίας μιας σύγχρονης γυναίκας»

Μια κουβέντα γνωριμίας με τη συγγραφέα Αλεξάνδρα Γρηγορίου η οποία με το μυθιστόρημά της «Το μυστικό της Μελίνας» (εκδ. Αρμός) έκανε πρόσφατα την εμφάνισή της, «ένα ταξίδι αυτογνωσίας μιας σύγχρονης γυναίκας», όπως το χαρακτηρίζει η ίδια. 

Επιμέλεια: Λεωνίδας Καλούσης

...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Το αντίδωρο», της Μαίρης Σπυριδογιαννάκη (προδημοσίευση)

«Το αντίδωρο», της Μαίρης Σπυριδογιαννάκη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο του Μαίρης Σπυριδογιαννάκη «Το αντίδωρο – Αφού σκέφτομαι θετικά, γιατί μου πάνε όλα στραβά;» το οποίο κυκλοφορεί αυτές τις μέρες από τις εκδόσεις «Η Τέχνη της Ζωής».

Επιμέλεια: Book Press

01 ...

«Η εξαφάνιση του δόκτορος Μίε», του Όλιβερ Χίλµες (προδημοσίευση)

«Η εξαφάνιση του δόκτορος Μίε», του Όλιβερ Χίλµες (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Oliver Hilmes «Η εξαφάνιση του δόκτορος Μίε» (μτφρ. Βασίλης Τσαλής), που κυκλοφορεί στις 19 Ιανουαρίου από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΔΡ ΒΙΚΤΟΡ ΜΙΛΕΡ-ΧΕΣ,
ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ ΤΟΥ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟΥ ...

«Τις Κυριακές που πετούν τα αεροπλάνα», του Γιώργου Πετράκη (προδημοσίευση)

«Τις Κυριακές που πετούν τα αεροπλάνα», του Γιώργου Πετράκη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση ενός αποσπάσματος από τη συλλογή τριών ιστοριών του Γιώργου Πετράκη «Τις Κυριακές που πετούν τα αεροπλάνα», η οποία θα κυκλοφορήσει τις επόμενες μέρες από τις εκδόσεις Πληθώρα.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ο Μάρκου στέκεται πίσω απ’ τ...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2021 σύμφωνα με τον Guardian

Τα καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2021 σύμφωνα με τον Guardian

H λίστα του Guardian με τα καλύτερα βιβλία του 2021 περιλαμβάνει πολλά γνώριμα και αγαπητά ονόματα, όπως η Όλγκα Τοκάρτσουκ, ο Καζούο Ισιγκούρο, ο Τζόναθαν Φράνζεν και η Σάλι Ρούνεϊ, μεταξύ άλλων. Με ικανοποίηση διαπιστώσαμε ότι πολλοί από τους συγγραφείς που ξεχώρισαν έχουν ήδη ένα ή περισσότερα βιβλία τους μεταφρα...

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2021

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2021

Φέτος περιμέναμε την εκπνοή της χρονιάς πριν συντάξουμε την καθιερωμένη μας πια λίστα με τα καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία της χρονιάς. Ο λόγος είναι ότι τούτες τις Γιορτές, εντονότερα από άλλες χρονιές, έφταναν βιβλία στο γραφείο μας ακόμη και παραμονές Πρωτοχρονιάς. Ακόμη και σημαντικά μυθιστορήματα διεθνώς αναγνωρισ...

100 βιβλία ποίησης του 2021 που αξίζει να προσέξετε

100 βιβλία ποίησης του 2021 που αξίζει να προσέξετε

Η εκδοτική κίνηση περί την ποίηση και φέτος στη χώρα μας εντονότατη, και σε ένα μεγάλο της κομμάτι πολύ ενδιαφέρουσα και ποιοτική. Οι μεταφράσεις σπουδαίων ξένων ποιητών και ποιητριών, όπως για παράδειγμα έγινε φέτος με τις νομπελίστριες Λουίζ Γκλικ και Βισουάβα Σιμπόρσκα, είναι σημαντικές εκδοτικές χειρονομίες. Πολ...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

07 Ιανουαρίου 2022 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2021

Φέτος περιμέναμε την εκπνοή της χρονιάς πριν συντάξουμε την καθιερωμένη μας πια λίστα με τα καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία της χρονιάς. Ο λόγος είναι ότι τούτες τις Γιορτέ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

14 Σεπτεμβρίου 2021 ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

Τα βιβλία του χειμώνα: Τι θα διαβάσουμε τους μήνες που έρχονται (ανανεωμένο)

Επιλογές βιβλίων από τις προσεχείς εκδόσεις ελληνικής και μεταφρασμένης πεζογραφίας, ποίησης, βιογραφιών και δοκιμίων από 34 εκδοτικούς οίκους. Επιμέλεια: Κώστας Αγορα

ΦΑΚΕΛΟΙ

ΞΕΧΩΡΙΣΑΜΕ

ΝΑ ΑΛΛΟ ΕΝΑ