spoudes sto kitrino 700

Για τη συλλογή διηγημάτων του Δημήτρη Χριστόπουλου «Σπουδή στο κίτρινο» (εκδ. Το Ροδακιό).

Του Χρήστου Οικονόμου

Παρόλο που ο Δημήτρης Χριστόπουλος έκανε σχετικά πρόσφατα την εμφάνισή του στη λογοτεχνία, η γραφή του έχει αποκτήσει ορισμένα πολύ ιδιαίτερα, ξεχωριστά γνωρίσματα, τα οποία ήταν ήδη ορατά στο πρώτο του βιβλίο, τις Δημόσιες Ιστορίες, και τώρα κάνουν πολύ πιο έντονη την παρουσία τους, εδώ, στη Σπουδή στο Κίτρινο.

Ο Χριστόπουλος είναι ένας μεταιχμιακός συγγραφέας. Το βλέμμα του, το αυτί του, η φωνή του κινούνται διαρκώς σ’ εκείνο το σημείο όπου τελειώνει η ποίηση και αρχίζει η πραγματικότητα.

Ο Χριστόπουλος είναι ένας μεταιχμιακός συγγραφέας. Το βλέμμα του, το αυτί του, η φωνή του κινούνται διαρκώς σ’ εκείνο το σημείο όπου τελειώνει η ποίηση και αρχίζει η πραγματικότητα, ή –για να παραφράσω λίγο περισσότερο τον Χένρι Τζέιμς–, σ’ εκείνο το σημείο όπου τελειώνει η πραγματικότητα και αρχίζει η ποίηση. Και επειδή βρίσκεται ακριβώς σε μια τόσο ιδιαίτερη θέση, στο μεταίχμιο ανάμεσα σε δύο κόσμους, τα διηγήματά του είναι γεμάτα από πολλές επιμέρους αντιθέσεις και αντιφάσεις, που, μαζεμένες όλες μαζί, συγκροτούν μια κορυφαία αντίφαση, για την οποία θα μιλήσω αργότερα.

Παρά το ρεαλιστικό πλαίσιο που τις περιβάλλει, οι ιστορίες του Δημήτρη Χριστόπουλου δημιουργούν ένα παραμυθένιο, σχεδόν μυθικό σύμπαν, στο οποίο συγκατοικούν λέξεις, πρόσωπα, καταστάσεις, τόποι και χρόνοι, αλλόκοτοι, και, σε αρκετές περιπτώσεις, αταίριαστοι ή ακόμα και αντιφατικοί. Στο σύμπαν αυτό, άνθρωποι αναγνωρίσιμοι, όπως, για παράδειγμα, ο Γεράσιμος που «δεν είναι πια αρκετά αρκετός», συμβιώνουν με όντα παράξενα, άτοπα και άχρονα θαρρείς, όπως είναι ο μπαρμπα-Νικήτας του πρώτου βιβλίου, που ξεροσταλιάζει στα σκαλοπάτια της Ευαγγελίστριας, και ο μεταλλαγμένος Αθάνατος σε αυτό το βιβλίο, ή με γυναίκες και άντρες, όπως η «Ίντιγκο», ο «Ροτβάιλερ» και ο «Μαραμπού», που τα παρατσούκλια τους φαίνεται να είναι πιο αληθινά από τα πραγματικά τους ονόματα. Στο σύμπαν αυτό, λέξεις ιδιωματικές, ξεχασμένες ή μισοξεχασμένες, όπως το «αρουλίζω», το «ξεβαβουλιάζω» και η εκ Κρήτης ορμώμενη, υπέροχη «σκλόπα», ανασταίνονται και παρελαύνουν τώρα πλάι-πλάι με τα Greeklish του «Ντοντ γουόρι, καλέ μου» και του «άι κιου ραδικιού», με την πατρική ιδιόλεκτο που, στο όνομα της αγάπης, καταργεί τους γραμματικούς και ορθογραφικούς κανόνες –«Τομπισκοτάκιμου» (μια λέξη)–, αλλά και με την αμείλικτη, νταλικιέρικη προσταγή «Μόνο η αγάπη, ρε». Στο σύμπαν του συγγραφέα, η δεκαετία του ’50 είναι ένα τσιγάρο δρόμος μακριά από τη δεύτερη δεκαετία του 21ου αιώνα, τα ορυχεία του Βελγίου συνορεύουν με το Κιλκίς και τον Προμαχώνα, τα χαλυβουργεία της Γερμανίας είναι στην ίδια γειτονιά με τα Βούρλα και την Κρεμμυδαρού, τα εργοστάσια της Σουηδίας καπνίζουν δίπλα σε εκείνα της Μάντρας και της Μαγούλας. Και στο σύμπαν του, πάλι, ο εθνάρχης Καραμανλής κάθεται στο ίδιο τραπέζι με τον Σάκη Ρουβά και τον Αθανάσιο Διάκο, και όλοι μαζί παρακολουθούν στη σκηνή τους Metallica να παίζουν με τον Βαμβακάρη, τον Νικ Κέιβ να τραγουδάει ντουέτο με τον Μανώλη Αγγελόπουλο, τον Ανέστη Δελιά να ντύνει με νότες τη φωνή του Τζιμ Μόρισον. 

Ο Χριστόπουλος φτιάχνει ένα φανταστικό τόπο γεμάτο υβριδικές μορφές, αναπάντεχες συζεύξεις και μεγάλες αντιφάσεις, επειδή ξέρει ότι μόνο έτσι μπορεί να μιλήσει για έναν πραγματικότόπο γεμάτο υβριδικές μορφές, αναπάντεχες συζεύξεις και όχι απλώς μεγάλες αλλά πελώριες αντιφάσεις. Και αυτός ο πραγματικός τόπος δεν είναι βέβαια άλλος από την Ελλάδα.

Ο Χριστόπουλος φτιάχνει ένα φανταστικό τόπο γεμάτο υβριδικές μορφές, αναπάντεχες συζεύξεις και μεγάλες αντιφάσεις, επειδή ξέρει ότι μόνο έτσι μπορεί να μιλήσει για έναν πραγματικότόπο γεμάτο υβριδικές μορφές, αναπάντεχες συζεύξεις και όχι απλώς μεγάλες αλλά πελώριες αντιφάσεις. Και αυτός ο πραγματικός τόπος δεν είναι βέβαια άλλος από την Ελλάδα. Την Ελλάδα που, όπως ακούμε και βλέπουμε, γυρίζοντας τις σελίδες του βιβλίου, είναι βράχος αλλά και βρόχος, είναι πατρίδα αλλά και τόπος εξορίας, την Ελλάδα που είναι και άδικη αλλά και αδικημένη, την Ελλάδα που είναι άλλοτε πάνοπλη και άλλοτε άοπλη, την Ελλάδα «που μας χρειάζεται και διαρκώς μας διώχνει», την Ελλάδα που μοιάζει σαν να πέρασε λαθραία κάποια νύχτα από τα διόδια, για ένα ταξίδι χωρίς επιστροφή – την Ελλάδα, τέλος, που μοιάζει να είναι φτιαγμένη μια ανάποδη και μια καλή, όπως το πουαντερί που πλέκει η γιαγιά, στο ομότιτλο διήγημα από το πρώτο βιβλίο του.

Αν διαβάσει κανείς προσεκτικά τα διηγήματα του Δημήτρη Χριστόπουλου –και όταν λέω προσεκτικά, εννοώ αν τα διαβάσει όπως πρέπει να διαβάζονται πάντα τα αξιανάγνωστα κείμενα, δηλαδή όχι μόνο με το μάτι αλλά και με το αυτί–, θα ακούσει ανάμεσα από τις λέξεις και πίσω από τις γραμμές έναν λυγμό. Αυτόν τον λυγμό, όμως, δεν τον γεννάνε η θλίψη, η μεμψιμοιρία, ο οίκτος, το παράπονο. Είναι ένας λυγμός βαθύτερος, ένας λυγμός προσωπικός, ένας λυγμός μπολιασμένος αρκετές φορές με ένα υποδόριο χιούμορ, που δεν αναλώνεται βέβαια σε ευφυολογήματα, αλλά απορρέει –όπως συμβαίνει πάντοτε με το γνήσιο χιούμορ– από την πικρή διαπίστωση ότι η ζωή δεν ενδιαφέρεται για το τι πιστεύουν οι άνθρωποι για τη ζωή. Είναι ένας λυγμός που μπορεί να βγει μόνο μέσα από τα χείλη ανθρώπων όπως είναι οι ήρωες και οι ηρωίδες του Χριστόπουλου: ανθρώπων που δεν αισθάνονται απλώς μετέωροι, αλλά είναι μετέωροι. Ή, μάλλον, που είναι καθηλωτικά μετέωροι και μετεωρικά καθηλωμένοι. Και αυτό δεν είναι λογοπαίγνιο, αλλά ακόμα μια αντίφαση, που αναδεικνύεται πολύ έντονα και πειστικά σε ένα από τα πιο εύγλωττα διηγήματα της συλλογής, με τον ελαφρά ειρωνικό τίτλο «Ο Ιππότης της Ασφάλτου», όπου η Άννα, το «σκληρό ελληνοπολωνικό μέταλλο των είκοσι τεσσάρων Μαΐων», καθηλωμένη μέσα στο κουβούκλιο των διοδίων του Προμαχώνα, παρακολουθεί να περνάνε από μπροστά της οι «περαματάρηδες», όπως τους αποκαλεί, που κάνουν «το ίδιο δρομολόγιο, πάνω κάτω την Ευρώπη», εκείνοι που η ζωή τους είναι «ένα εκκρεμές ανάμεσα Ανατολή και Δύση». 

Το συγκεκριμένο διήγημα λειτουργεί σαν μια μεταφορά μέσα στη μεταφορά: Οι ηρωίδες και οι ήρωες του συγγραφέα είναι πρόσωπα τραγικά, επειδή όλες και όλοι τους είναι «περαματάρηδες». Η ζωή τους είναι ένα εκκρεμές, που δεν πηγαινοέρχεται όμως στον χώρο αλλά στον χρόνο. Είναι, όπως είπα, άνθρωποι μετέωροι, όχι επειδή δεν ξέρουν τι σημαίνει το παρόν και το μέλλον, αλλά επειδή παλεύουν να καταλάβουν τι σημαίνει το παρελθόν. Ακριβέστερα: Παλεύουν να καταλάβουν τι σημαίνει το παρελθόν για το παρόν και το μέλλον. Η νοσταλγία που βρίσκει κανείς διάχυτη στο σύνολο σχεδόν των διηγημάτων του Δημήτρη Χριστόπουλου, είναι μια ανισοβαρής – ή, μάλλον, μια ανισόρροπη νοσταλγία: το βάρος πέφτει στο άλγος, στον πόνο, και όχι στον νόστο. Οι άνθρωποι αυτοί δεν πονάνε για το παρελθόν αλλά για το μέλλον. Δεν λαχταρούν να επιστρέψουν στο χθες, αλλά να ταξιδέψουν στο αύριο.

Η «Σπουδή στο Κίτρινο» είναι μια συλλογή διηγημάτων, και, φυσικά, το καθένα από αυτά μπορεί να διαβαστεί ξεχωριστά. Ωστόσο, τα διηγήματα είναι δεμένα μεταξύ τους με ένα ακατάλυτο νήμα, το οποίο ο συγγραφέας δεν χάνει ούτε στιγμή από τα χέρια του.

Στο διήγημα «West Side Story» ο αφηγητής λέει: «Χάνω τον προσανατολισμό μου και ψάχνω σαν τον τυφλό να βρω σημάδια τόπου και χρόνου, ίχνη ανθρώπων που κάποτε ανάσαιναν τον ίδιο θαλασσινό μ’ εμένα αέρα. Πού χάθηκε άραγε εκείνη η γενιά που πίστεψε κάποτε πως θ’ αλλάξει τον κόσμο; Πού σκόρπισε;» Η απορία του είναι κρίσιμη, αλλά είναι μια απορία καθηλωτική και καθηλωμένη, μια απορία που έρχεται από το παρελθόν στο παρόν, για να επιστρέψει ξανά στο παρελθόν. Δεν συμβαίνει όμως το ίδιο με την απάντηση, την οποία, μάλιστα, ο Δημήτρης, παίζοντας με τις προσδοκίες του αναγνώστη, έχει δώσει αρκετές σελίδες νωρίτερα, στο διήγημα με τον (όχι και τόσο ελαφρά ειρωνικό) τίτλο «Όλα καλά».  

Εκεί ακούμε τον αφηγητή να λέει: «Με ρωτάνε: "Πιστεύεις;". Τους λέω: Δεν πιστεύω στην αγάπη∙ αγαπώ. Δεν πιστεύω στο καλό· κάνω για τους άλλους το καλό. Δεν πιστεύω στο επέκεινα· γράφω. Το άγραφο».

Και ποιο είναι αυτό το «άγραφο» που γράφει; Μας το εξηγεί λίγες γραμμές παρακάτω, απαντώντας εκ των προτέρων στην απορία του «ομολόγου» του από το «West Side Story»: «Γράφω μαρτυρολόγια για όσα δεν έγιναν κι εμείς απεγνωσμένα θέλουμε να τα σώσουμε, στον κόρφο μας να τα φυλάξουμε σπόρο πολύτιμο, κρυφό κι αθώρητο, μέχρι να τα γεννήσουμε εκ νέου στο μέλλον, προτού ο κόσμος σβήσει οριστικά». 

Αναφέρθηκα σε αυτόν τον ιδιότυπο διάλογο ανάμεσα στα δύο κείμενα, όχι μόνο για να δείξω ότι ο Χριστόπουλος έχει απόλυτο έλεγχο του υλικού του, αλλά και για έναν επιπλέον, πολύ σημαντικό λόγο: Η Σπουδή στο Κίτρινο είναι μια συλλογή διηγημάτων, και, φυσικά, το καθένα από αυτά μπορεί να διαβαστεί ξεχωριστά. Ωστόσο, τα διηγήματα είναι δεμένα μεταξύ τους με ένα ακατάλυτο νήμα, το οποίο ο συγγραφέας δεν χάνει ούτε στιγμή από τα χέρια του. Και αυτό το γερά πλεγμένο και ακόμα πιο γερά κρατημένο νήμα, είναι που τον οδηγεί με ασφάλεια «μέσα από θάλασσες και ωκεανούς, πάνω από δάση με τα δέντρα μαυρισμένα, κι από κοιλάδες τρόμου» στον τελικό προορισμό του. Εκεί δηλαδή που έχουν συγκεντρωθεί όλοι εκείνοι οι «άνθρωποι που δεν ξόφλησαν, προπολεμικοί, μεταπολεμικοί, τωρινοί. Άνθρωποι που δεν συμμορφώθηκαν. Άνθρωποι που αρνήθηκαν να πεθάνουν. Άνθρωποι που ξέφυγαν κι έμειναν. Όλοι εμείς. Στο κατώφλι μιας καινούργιας μέρας».

Σε αυτές τις λιγοστές γραμμές – οι οποίες είναι στρατηγικά τοποθετημένες στο τέλος του βιβλίου, συνοψίζεται, νομίζω, η ουσία όσων έχει γράψει μέχρι σήμερα ο συγγραφέας, και η ουσία –ελπίζω– όσων θα γράψει στο μέλλον: Ο Δημήτρης Χριστόπουλος δεν γράφει για ανθρώπους που αναστήθηκαν, ενώ ήταν νεκροί. Ο Χριστόπουλος γράφει για ανθρώπους που ανασταίνονται, ενώ είναι ζωντανοί.

Αυτή είναι η κορυφαία –και τόσο συναρπαστική– αντίφαση που διαποτίζει τα κείμενά του, και αυτή είναι η κορυφαία, μέχρι στιγμής, συμβολή του σε εκείνη τη σπουδαία λογοτεχνία που δεν προσφέρει στους αναγνώστες μόνο παρηγοριά για όλα όσα έγιναν χθες και όσα συμβαίνουν σήμερα, αλλά τους δίνει δύναμη, εμψύχωση και ενθάρρυνση γι’ αυτά που θα έρθουν αύριο, γι’ αυτά που τους περιμένουν στο κατώφλι της καινούργιας μέρας.

* Ο ΧΡΗΣΤΟΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ είναι συγγραφέας. Τελευταίο του βιβλίο, η συλλογή διηγημάτων «Οι Κόρες του Ηφαιστείου» (εκδ. Πόλις)


altΣπουδή στο κίτρινο
Δημήτρης Χριστόπουλος
Ροδακιό 2018
Σελ. 240, τιμή εκδότη €15,90 

alt

ΤΑ ΒΙΒΛΙΑ ΤΟΥ ΔΗΜΗΤΡΗ ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΥ

Ακολουθήστε την boopress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Ίνκουμπους» του Βαγγέλη Γιαννίση – Θρίλερ για γερά στομάχια

«Ίνκουμπους» του Βαγγέλη Γιαννίση – Θρίλερ για γερά στομάχια

Για το αστυνομικό μυθιστόρημα «Ίνκουμπους», του Βαγγέλη Γιαννίση (εκδ. Διόπτρα).

Της Κατερίνα Σιδέρη

Το Ίνκουμπους του Βαγγέλη Γιαννίση αποτελεί τη συνέχεια μιας σειράς βιβλίων μυστηρίου και θρίλερ του συγγραφέα, με κεντρικό ήρωά τους τον επιθεωρητή Άντερς. Τούτη τη φορά ...

«Νέα Σελήνη – Ημέρα πρώτη» του Θανάση Βαλτινού (κριτική)

«Νέα Σελήνη – Ημέρα πρώτη» του Θανάση Βαλτινού (κριτική)

Παράλληλη ανάγνωση της νέας νουβέλας του Θανάση Βαλτινού «Νέα Σελήνη – Ημέρα πρώτη» (εκδ. Εστία), με τον τόμο που συγκεντρώνει συνεντεύξεις του των τελευταίων πενήντα χρόνων «Όπως ο έρωτας – Επιλογή συνεντεύξεων 1972-2018» (εκδ. Εστία) σε επιμέλεια του Κωστή Δανόπουλου.

Του Ηλία Κ...

«Το τηλεφώνημα που δεν έγινε» του Απόστολου Δοξιάδη (κριτική)

«Το τηλεφώνημα που δεν έγινε» του Απόστολου Δοξιάδη (κριτική)

Για το αυτοβιογραφικό αφήγημα του Απόστολου Δοξιάδη «Το τηλεφώνημα που δεν έγινε» (εκδ. Ίκαρος). 

Του Θόδωρου Σούμα

Tο τηλεφώνημα που δεν έγινε του Απόστολου Δοξιάδη είναι ένα σύνθετο, περίπλοκο λογοτεχνικό αφήγημα. Μια αυτοαναλυτική...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Τα Χανιά τίμησαν τη Μάρω Δούκα

Τα Χανιά τίμησαν τη Μάρω Δούκα

Σε μια σεμνή μα συγκινησιακά φορτισμένη εκδήλωση, ο Δήμος Χανίων τίμησε τη Χανιώτισσα συγγραφέα, Μάρω Δούκα, για την προσφορά της στις Τέχνες, τα Γράμματα και την ανάδειξη της Ιστορίας του τόπου. Στη φωτογραφία, ο Δήμαρχος Χανίων Παναγιώτης Σημανδηράκης καθώς αποδίδει το μετάλλιο της πόλης στη συγγραφέα.

...
Ο Ιούνιος εντός και εκτός φεστιβάλ: οι 5 παραστάσεις που ξεχώρισαν

Ο Ιούνιος εντός και εκτός φεστιβάλ: οι 5 παραστάσεις που ξεχώρισαν

Ο Ιούνιος χαρακτηρίστηκε από πληθώρα παραστάσεων εντός και εκτός του Φεστιβάλ Αθηνών, με τις περισσότερες να χαρακτηρίζονται ως απογοητευτικές. Παρόλα αυτά, πέντε παραστάσεις ξεχώρισαν.

Του Νίκου Ξένιου

...

Ο Αντρέι Κούρκοφ στο Φεστιβάλ Βιβλίου Χανίων: «Χάρη στη δημοκρατία μπορώ να γράφω τα βιβλία μου στα ρωσικά»

Ο Αντρέι Κούρκοφ στο Φεστιβάλ Βιβλίου Χανίων: «Χάρη στη δημοκρατία μπορώ να γράφω τα βιβλία μου στα ρωσικά»

Μια σπάνια ευκαιρία δόθηκε στο πλαίσιο του 1ου Φεστιβάλ Βιβλίου που διεξάγεται στα Χανιά. Ο Ουκρανός συγγραφέας Αντρέι Κούρκoφ, συνομίλησε με τον συγγραφέα Σταύρο Ζουμπουλάκη. Ο διάλογος που ανέπτυξαν ήταν ουσιαστικός κι αποκαλυπτικός για το τι σημαίνει εθνική ταυτότητα για έναν ρωσόφωνο Ουκρανό και πώς εξηγεί τον δ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Άλμπατρος» της Αν Κλιβς (προδημοσίευση)

«Άλμπατρος» της Αν Κλιβς (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Ann Cleeves «Άλμπατρος» (μτφρ. Παλμύρα Ισμυρίδου), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 4 Ιουλίου από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Κεφάλαιο 3

...
«Το μόνο της ζωής τους ταξίδι» του Ηλία Μαγκλίνη (προδημοσίευση)

«Το μόνο της ζωής τους ταξίδι» του Ηλία Μαγκλίνη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το αυτοβιογραφικό αφήγημα του Ηλία Μαγκλίνη «Το μόνο της ζωής τους ταξίδι – Μικρά Ασία. Οδοιπορικό σε πόλεμο και σε ειρήνη», που θα κυκλοφορήσει στις 23 Ιουνίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Άκουσέ με.

Σε όλη μας τη ...

«Το φυλαχτό» των Στίβεν Κινγκ & Πίτερ Στράουµπ (προδημοσίευση)

«Το φυλαχτό» των Στίβεν Κινγκ & Πίτερ Στράουµπ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα των Stephen King & Peter Straub «Το φυλαχτό» (μτφρ. Μιχάλης Μακρόπουλος), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 8 Ιουνίου από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

2

...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Εννιά αστυνομικά που ξεχωρίζουν αυτό το καλοκαίρι

Εννιά αστυνομικά που ξεχωρίζουν αυτό το καλοκαίρι

Από την πληθώρα των νέων εκδόσεων μεταφρασμένων αστυνομικών βιβλίων ξεχωρίσαμε εννέα. Σας τα παρουσιάζουμε. 

Της Χίλντας Παπαδημητρίου

Μήπως το κατασκοπικό εξελίσσεται στο νέο συναρπαστικό θρίλερ; Εννέα –κλασικά και σύγχρονα– αστυνομικά μυθιστορήμ...

31+1 βιβλία πολιτικής, Ιστορίας & ιδεών: Για το καλοκαίρι και για κάθε εποχή

31+1 βιβλία πολιτικής, Ιστορίας & ιδεών: Για το καλοκαίρι και για κάθε εποχή

Επιλογή 31 βιβλίων non fiction, τα οποία κυκλοφόρησαν τους προηγούμενους μήνες: Ιστορία, φιλοσοφία, πολιτική και διανόηση, έμφυλη βία και δικαιώματα και, βέβαια, Μικρασιατική Καταστροφή. Και στο τέλος, μια ιδιαίτερη πρόταση μεταφρασμένης λογοτεχνίας.

Του Γιώργου Σιακαντάρη

...
Ανακαλύπτοντας τη σπουδαία μαύρη λογοτεχνία: 31 βιβλία που κυκλοφορούν στη χώρα μας

Ανακαλύπτοντας τη σπουδαία μαύρη λογοτεχνία: 31 βιβλία που κυκλοφορούν στη χώρα μας

To 2021 ήταν η χρονιά της μαύρης λογοτεχνίας. Το βραβείο Νόμπελ αλλά και το γαλλικό Γκονκούρ απονεμήθηκαν σε συγγραφείς που γεννήθηκαν στην Αφρική αλλά βρήκαν φωνή στις χώρες που μετανάστευσαν. Τα βραβεία επισφράγισαν μια ευρύτερη αύξηση του ενδιαφέροντος για έργα μαύρων συγγραφέων, κυρίως Αμερικανών, που τους ανακα...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

14 Σεπτεμβρίου 2021 ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

Τα βιβλία του χειμώνα: Τι θα διαβάσουμε τους μήνες που έρχονται (ανανεωμένο)

Επιλογές βιβλίων από τις προσεχείς εκδόσεις ελληνικής και μεταφρασμένης πεζογραφίας, ποίησης, βιογραφιών και δοκιμίων από 34 εκδοτικούς οίκους. Επιμέλεια: Κώστας Αγορα

ΦΑΚΕΛΟΙ