alt

Για την επανέκδοση της συλλογής διηγημάτων του Μένη Κουμανταρέα «Σεραφείμ και Χερουβείμ» (εκδ. Κέδρος).

Της Ελιάνας Χουρμουζιάδου

Υπάρχουν βιβλία που ξαφνιάζουν στο έργο ενός συγγραφέα, επειδή διακόπτουν την αναμενόμενη συνέχειά του. Μια τέτοια θέση διεκδικούν τα Σεραφείμ και Χερουβείμ, έβδομο κατά σειρά βιβλίο του Μένη Κουμανταρέα, γραμμένο ανάμεσα στο Κουρείο και τον Ωραίο Λοχαγό. Πρόκειται για βιβλίο που, από τη σκοπιά της θεματολογίας τουλάχιστον, συνιστά τομή στο έργο του – ένα βιβλίο αυτοβιογραφικό, γραμμένο σε μια εποχή που δεν είχε ακόμη γνωρίσει ούτε την κατάχρηση του όρου αυτού ούτε την κατάργηση των ορίων ανάμεσα στον δημόσιο και τον ιδιωτικό χώρο. Συμπληρώνεται μάλιστα από ορισμένα –πολύ μεταγενέστερα– κείμενα που περιλαμβάνονται στη Γυναίκα που πετάει (Κέδρος 2006).

Χωρίς να συστηθεί, ο αφηγητής γυρίζει τριάντα χρόνια πίσω και μιλά σε πρώτο πρόσωπο για την καθημερινότητά του από το 1945 μέχρι το 1949: στα παλαιότερα επεισόδια που αφηγείται είναι μόλις 14 ετών, στα πιο πρόσφατα 18. Η περίοδος είναι δύσκολη για τη χώρα, λόγω των πρόσφατων πληγών από τον πόλεμο και την Κατοχή, αλλά κυρίως λόγω του Εμφυλίου. Είναι όμως και για τον ίδιο μια δύσκολη εποχή, λόγω του περάσματός του στον προθάλαμο της ενήλικης ζωής. Η απόσταση μεταξύ συγγραφέα και αφηγητή είναι ελάχιστη, όπως αντιλαμβάνεται ήδη από τις πρώτες σελίδες όποιος έχει ασχοληθεί με την εργοβιογραφία του Κουμανταρέα.

Το βιβλίο αποτελείται από 10 κεφάλαια που μπορούν να διαβαστούν (και) αυτοτελώς χωρίς κανένα πρόβλημα κατανόησης. Κάθε κεφάλαιο παίρνει τον τίτλο του από το όνομα ή τον χαρακτηρισμό ενός κεντρικού προσώπου, που ο συγγραφέας το φέρνει για λίγο στο προσκήνιο, ενώ στο φόντο εξακολουθεί να κινείται ο πολυμελής θίασος των άλλων χαρακτήρων. Ορισμένοι επανέρχονται σε επόμενα κεφάλαια, δημιουργώντας έναν αφηγηματικό ιστό που συνδέει οργανικά τα μέρη με το όλον. Πρόσωπα και γεγονότα εντάσσονται σταδιακά σε αυτόν, ως τη στιγμή που αναδύεται μπροστά μας ολοκληρωμένη η εικόνα την οποία έχει διατηρήσει στη μνήμη του ο συγγραφέας. Αλλά τι ακριβώς δείχνει η εικόνα αυτή; 

Εικόνες μιας εφηβείας, μιας κοινωνικής τάξης, μιας συνοικίας και μιας εποχής

Μάλλον δεν είναι μόνο μία. Θα μπορούσαμε να πούμε ότι πρόκειται για τέσσερις εικόνες που προβάλλονται η μία πάνω στην άλλη: εικόνες μιας εφηβείας, μιας κοινωνικής τάξης, μιας συνοικίας και μιας εποχής. Είναι δύσκολο να τις ιεραρχήσει κανείς, καθώς μοιάζουν να αναμειγνύονται μεταξύ τους και να αλληλοδιαχέονται, σαν περιοχές με κοινό κέντρο αλλά δυσδιάκριτα όρια. 

Εφηβεία στην πλατεία Κυριακού

Αρχικά βλέπουμε τον ίδιο τον αφηγητή ως έφηβο. Δύο στοιχεία εντυπώνονται αμέσως στον αναγνώστη. Καταρχάς ο έφηβος αυτός, αν και μεγαλώνει σε μια ταραγμένη εποχή, δεν πλήττεται από τα ιστορικά γεγονότα που θα σημαδέψουν πολλούς συνομηλίκους του. Ζει στους κόλπους μιας ευκατάστατης οικογένειας, σε μια «καλή» συνοικία της Αθήνας, πηγαίνει σε ιδιωτικό σχολείο, έχει ήδη την προσωπική του βιβλιοθήκη, παρακολουθεί συναυλίες κλασικής μουσικής (εδώ εκδηλώνεται για πρώτη φορά η ισόβια αγάπη του Κουμανταρέα) και παραθερίζει στην Κηφισιά. Αυτό όμως που κυρίως τον διακρίνει από τους συμμαθητές και τους φίλους του είναι το δεύτερο στοιχείο: η παρατηρητικότητά του. Ο έφηβος αυτός είναι ευσυνείδητος και ακούραστος παρατηρητής του περιβάλλοντός τους. Δεν του ξεφεύγει τίποτα, αλλά ακόμη κι αν κάτι του ξεφύγει, αν υπάρξει κάποια πληροφορία στην οποία δεν μπορεί να έχει πρόσβαση, η φαντασία του είναι πανέτοιμη να συμπληρώσει το κενό. Με άλλα λόγια φαίνεται φυσικό αυτός ο έφηβος να γίνει μια μέρα συγγραφέας –όπως θα γίνει όντως, τριάντα χρόνια αργότερα, όταν θα καθίσει στη γραφομηχανή του για να ξαναζωντανέψει στο χαρτί τους αλησμόνητους ανθρώπους που πλαισίωσαν την εφηβεία του: τους γονείς του ασφαλώς, τους αστούς γιατρούς και διευθυντές (γενικώς και αορίστως) με τις φρόνιμες ή κάπως ζωηρές θυγατέρες τους, τις συζύγους τους, άλλες στιβαρές νοικοκυρές, άλλες νευρασθενικές και άλλες αφοσιωμένες στη σωτήρια ενασχόλησή τους με τις τέχνες (εξαιρετική η Στρατηγίνα), τους νεαρούς της εργατικής τάξης, το υπηρετικό προσωπικό, τους εργαζομένους με τους οποίους έρχεται σε επαφή λόγω της επαγγελματικής τους ιδιότητας, όπως η ακλόνητη στο καθήκον Ευδοκία, ο καθημαγμένος από το πάθος του για νεαρά αγόρια γυμναστής, το δίπολο του Σεραφείμ και του Χερουβείμ, που είναι ελεγκτές εισιτηρίων στις αντικρινές αποβάθρες του σταθμού της Βικτώριας, και τέλος εκείνη η πολύ ιδιαίτερη μορφή που αποτελεί μια κατηγορία από μόνη της, η Εβραία (υπενθύμιση ότι τότε γίνεται γνωστή στην Ελλάδα η φρίκη του Ολοκαυτώματος).

altΟι αστοί της πλατείας

Ευκρινέστατη, ίσως παρά τη θέληση του συγγραφέα, είναι η εικόνα της τάξης από την οποία προέρχεται και ο ίδιος, δηλαδή οι Αθηναίοι αστοί της Πλατείας Βικτωρίας και των πέριξ, είδος που τείνει να εκλείψει, καλλιεργημένοι, αλλά και συντηρητικοί, δυναμικοί και συγχρόνως φοβισμένοι από τον εχθρό τον οποίο αισθάνονται προ των πυλών, αδύναμοι τελικά μπρος σε οτιδήποτε μπορεί να διασαλεύσει την αρμονία του κόσμου τους, παρά τη φαινομενικά ασφαλή ζωή τους. Είπα ότι εμφανίζονται ευκρινέστατα ίσως χωρίς τη θέληση του Κουμανταρέα, γιατί η συμπάθεια του συγγραφέα μάλλον στρέφεται στους πιο ταπεινούς, φτωχούς και περιθωριακούς ανθρώπους, τους οποίους ωστόσο βλέπει πάντα από την ασφάλεια της δικής του τάξης. Προσπαθεί να τους περιγράψει δίκαια, σφαιρικά, με τρυφερό χιούμορ, ακόμη κι όταν δυσκολεύεται να τους συστήσει ως αξιαγάπητους χαρακτήρες, όπως συμβαίνει με τη «γραία» υπηρέτρια Πηνελόπη ή τον θυρωρό Ανέστη, τον επονομαζόμενο Κουκουβάγια, και τη γυναίκα του. Σε άλλες περιπτώσεις όμως γοητεύεται από τους νεαρούς αυτής της «κατώτερης» (με τα μέτρα της δικής του) τάξης, από την ανήκουστη για τον ίδιο ελευθερία τους να κυκλοφορούν σε κάθε είδους «απαγορευμένα» μέρη, από την πείρα ζωής που έχουν αποκομίσει πάρα πολύ νωρίς, από το θάρρος τους απέναντι σε μια κοινωνία που τους κρατά στις παρυφές της, και από τον αισθησιασμό που εκπέμπουν χωρίς καμία αιδώ. Ο Κουμανταρέας κινείται ανάμεσα σε αυτούς τους δύο κόσμους. Παρατηρεί τα σημεία που συναντιούνται, όπως και τα σημεία άπωσης. «Γιατί, τα κοινωνικά όρια ήταν τότε ακόμα σαφώς προδιαγραμμένα, κι ας συγκινούσε την καλή κοινωνία η φιλία του κατάδικου με τον μικρό Πιπ στις Μεγάλες Προσδοκίες του Ντίκενς», γράφει. Σήμερα βέβαια η σύνθεση του πληθυσμού στην περιοχή έχει αλλάξει, όπως και πάρα πολλά άλλα. Λόγω και αυτής της αλλαγής η περιοχή συχνά αποκαλείται υποβαθμισμένη. Αν όντως είναι, ίσως πρέπει να αναζητήσουμε τις απαρχές της υποβάθμισης στην εποχή για την οποία μας μιλά ο συγγραφέας, όταν η αντιπαροχή είχε μόλις αρχίσει να σαρώνει την παλιά Αθήνα.

Στη δεκαετία του 50, έφηβος ακόμα, δεν μπορεί να φανταστεί πόσο άσχημη θα γίνει μια μέρα η πόλη. Στη δεκαετία του 70, όταν γράφει το βιβλίο η Αθήνα διατηρεί ένα φιλικό πρόσωπο. Υπάρχει ακόμη στην ατμόσφαιρα κάτι από τη νωθρότητα μιας επαρχιακής κωμόπολης

Η πλατεία Κυριακού δεν υπάρχει

Και αυτό μας φέρνει στην τρίτη εικόνα που αναδύεται από το βιβλίο, την εικόνα της συνοικίας, που στην πραγματικότητα διευρύνεται και φτάνει από την Πλ. Βικτωρίας (τότε Κυριακού) και τα πέριξ μέχρι την Ομόνοια και την οδό Ιπποκράτους, εμπλουτισμένη με πολλές αναφορές σε μέσα μαζικής μεταφοράς όπως ο ηλεκτρικός και το τραμ. Από τα Εξάρχεια μέχρι το τέρμα Πατησίων σώζονται ακόμα, όλως περιέργως, αρκετές προπολεμικές και μεταπολεμικές μονοκατοικίες, άλλες ανακαινισμένες, άλλες ετοιμόρροπες, που συχνά προκαλούν μελαγχολικές σκέψεις, ιδίως οι δεύτερες. Αυτές είναι ό,τι έχει απομείνει από την πόλη των Σεραφείμ και Χερουβείμ. Πάντως ο συγγραφέας δεν μελαγχολεί υπερβολικά. Στη δεκαετία του 50, έφηβος ακόμα, δεν μπορεί να φανταστεί πόσο άσχημη θα γίνει μια μέρα η πόλη. Στη δεκαετία του 70, όταν γράφει το βιβλίο έχοντας μετοικήσει πλέον σε άλλη, κοντινή συνοικία, η Αθήνα διατηρεί ένα φιλικό πρόσωπο, οι πολυκατοικίες είναι σχετικά καινούριες, οι άνθρωποι λιγότερο βιαστικοί, λιγότερο βίαιοι και οργισμένοι. Υπάρχει ακόμη στην ατμόσφαιρα κάτι από τη νωθρότητα μιας επαρχιακής κωμόπολης. Η πόλη που γνωρίζουμε σήμερα θα καταγραφεί πολύ αργότερα, στη Γυναίκα που πετάει: «Έβλεπα φάτσες τελείως άγνωστες μαύρους, κίτρινους, άτομα που προχωρούσαν χωρίς να ρίχνουν μια ματιά γύρω. Τον ράθυμο τρόπο που είχαν οι άνθρωποι παλιά είχε αντικαταστήσει η βιασύνη και η αδιαφορία» (σ. 275). Αλλά ακόμη και τότε η ανεπεξέργαστη μελαγχολία δεν ταιριάζει στον Κουμανταρέα. Αυτό που του ταιριάζει είναι αυτό ακριβώς που κάνει: η νηφάλια, χωρίς διδακτισμό, υπογράμμιση της αλλαγής που έλαβε χώρα.

Η Αθήνα στον Εμφύλιο χορεύει

Η τελευταία εικόνα είναι ένα πανόραμα που μπορεί να συμπεριλάβει όλα τα προηγούμενα. Η εποχή, η τετραετία 1945-49, εδώ εμφανίζεται από την ανάποδη. Ενώ ο Εμφύλιος μαίνεται, η ζωή στην Αθήνα δεν μοιάζει να επηρεάζεται. Έχουμε μόνο σύντομες αναφορές στον απόηχο των μαχών πάνω στα χιονισμένα βουνά, στους δηλωσίες και τη Μακρόνησο. Έχουμε πολύ εκτενέστερες περιγραφές συναυλιών κλασικής μουσικής και κινηματογραφικών ταινιών. Το Μέγαρο Μουσικής αποτελεί άπιαστο όνειρο για την εποχή εκείνη, οι ταινίες δεν στέκονται στο ύψος του Ταρκόφκσκι, του Κουροσάβα και του Μπέργκμαν, που αργότερα θα αποτελέσουν προσφιλές αντικείμενο προβληματισμού για τη σπουδάζουσα νεολαία, όμως παρ’ όλα αυτά η Αθήνα έχει να προσφέρει κάποια διέξοδο στον νεαρό εραστή των τεχνών. Κατά τα άλλα τα οικιακά δράματα στον άμεσο περίγυρό του τον αναστατώνουν μάλλον περισσότερο από τα μεγάλα γεγονότα της εποχής, που, εκείνος τουλάχιστον, δεν μπορεί ακόμη να τα πληροφορηθεί λεπτομερώς. Το βιβλίο διασώζει αυτή την ιδιωτικότητα, ως ακόμη μία πτυχή της εποχής. Πρόκειται για μια πτυχή που θα φάνταζε ανοίκεια, αν δεν έφτανε σε εμάς φιλτραρισμένη από την έκθαμβη ματιά ενός εφήβου ο οποίος αποκρυπτογραφεί τον κόσμο γύρω του –και γι’ αυτόν ακριβώς το λόγο το κείμενό του έχει την αξία ιστορικής μαρτυρίας.

Υπόγειο και διαβρωτικό χιούμορ, καταφύγιο απέναντι σε μια πραγματικότητα που απέχει από την ουτοπία

Το βιβλίο γράφεται, όπως ήδη αναφέρθηκε, τριάντα χρόνια μετά τα γεγονότα που ιστορεί. Τι μοιάζει να έχει κερδίσει ο Κουμανταρέας αφηγητής σε σχέση με τον Κουμανταρέα έφηβο; Ένα υπόγειο και διαβρωτικό χιούμορ, καταφύγιο απέναντι σε μια πραγματικότητα που απέχει από την ουτοπία, ικανό να δώσει χαρακτηρισμούς όπως: «έπασχε από κακοήθη υγεία», για την υπηρέτρια Ματίνα, ή για την Ευδοκία: «πάνω απ΄ όλα τη χαρακτήριζε διακριτικότης. Δεν άνοιγε ποτέ μόνη το στόμα, αν προηγουμένως δεν την επίεζαν οι πελάτες της, και ήσαν οι πελάτες αυτοί εξόχως πιεστικοί». Έχει επίσης κατασταλάξει μέσα του η επιθυμία να υπερβεί τους φραγμούς της τάξης του και να προσεγγίσει τους λαϊκούς ανθρώπους, κατά κάποιο τρόπο έχει απελευθερωθεί από τα κοινωνικά δεσμά του. Ασφαλώς έχει μάθει να διαβάζει, να γράφει, να εκτιμά την καλή μουσική, αλλά κυρίως τώρα μπορεί να αντιμετωπίσει τον κόσμο και όσα συμβαίνουν σε αυτόν με ψυχραιμία, σαν να έχει συμφιλιωθεί με τις ανθρώπινες αδυναμίες. Γνωρίζοντας τη μετέπειτα πορεία του, μπορούμε να εκτιμήσουμε την αξία μιας τέτοιας μαθητείας. 

ΕΛΙΑΝΑ ΧΟΥΡΜΟΥΖΙΑΔΟΥ

*Κείμενο που διαβάστηκε στην παρουσίαση του βιβλίου στο Polis Art Cafe στις 10 Ιουνίου 2014

 altΣεραφείμ και Χερουβείμ
Μένης Κουμανταρέας
Κέδρος 2014
Σελ. 312, τιμή € 16,60

alt

ΤΑ ΒΙΒΛΙΑ ΤΟΥ ΜΕΝΗ ΚΟΥΜΑΝΤΑΡΕΑ

 

 

Ακολουθήστε την bookpress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Βαθύ το σκοτάδι πριν την αυγή» της Ελένης Πριοβόλου (κριτική) – Χριστόδουλος Παμπλέκης, ένας γνήσιος εκπρόσωπος του Διαφωτισμού

«Βαθύ το σκοτάδι πριν την αυγή» της Ελένης Πριοβόλου (κριτική) – Χριστόδουλος Παμπλέκης, ένας γνήσιος εκπρόσωπος του Διαφωτισμού

Για το μυθιστόρημα της Ελένης Πριοβόλου «Βαθύ σκοτάδι πριν την αυγή» (εκδ. Καστανιώτη). Kεντρική εικόνα: Ο Γάλλος περιηγητής Σουαζέλ-Γκουφιέ συναντά στην Πάτμο ένα μοναχό που τον ρωτά αν ζουν ακόμα ο Βολταίρος και ο Ρουσσώ © Wikipedia. 

Γράφει η Διώνη Δημητ...

«Απολαύσεις της Καπούης» του Σπύρου Κακατσάκη (κριτική) – Δυνατό μυθιστόρημα ή καλογραμμένο ευπώλητο;

«Απολαύσεις της Καπούης» του Σπύρου Κακατσάκη (κριτική) – Δυνατό μυθιστόρημα ή καλογραμμένο ευπώλητο;

Για το μυθιστόρημα του Σπύρου Κακατσάκη «Απολαύσεις της Καπούης» (εκδ. Καλειδοσκόπιο).

Γράφει ο Γιώργος Ν. Περαντωνάκης

Αν η πλοκή του μυθιστορήματος χαρακτηρίζεται από στιβαρότητα και λελογισμένη πολυπλοκότητα, αν η γλώσσα του ρέει ομαλά και συστήνει ...

«Κλουαζονέ» της Λίνας Βαλετοπούλου (κριτική) – Επιστροφή στα χρόνια της αθωότητας και γυναικεία χειραφέτηση

«Κλουαζονέ» της Λίνας Βαλετοπούλου (κριτική) – Επιστροφή στα χρόνια της αθωότητας και γυναικεία χειραφέτηση

Για το βιβλίο της Λίνα Βαλετοπούλου «Κλουαζονέ» (εκδ.Βακχικόν). Κεντρική εικόνα: από την ταινία του Παντελή Βούλγαρη «Το τελευταίο σημείωμα». 

Γράφει η Κατερίνα Ι. Παπαδημητρίου

Η Λίνα Βαλετοπούλου, μετά την τελευ...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

3ο Φεστιβάλ Βιβλίου Χανίων: Το φετινό πρόγραμμα, οι προοπτικές και τα σχέδια για το μέλλον

3ο Φεστιβάλ Βιβλίου Χανίων: Το φετινό πρόγραμμα, οι προοπτικές και τα σχέδια για το μέλλον

Δόθηκε σήμερα (28/5) η Συνέντευξη Τύπου για το 3ο Φεστιβάλ Βιβλίου Χανίων (26-30 Ιουνίου 2024). Σπουδαίοι Έλληνες και ξένοι συγγραφείς αναμένονται στην Κρήτη, ενώ το πρόγραμμα των εκδηλώσεων είναι πιο φιλόδοξο σε σχέση με τα προηγούμενα δύο χρόνια. Στην κεντρική εικόνα, εκδήλωση από το περσινό φεστιβάλ στα σκαλιά πί...

Έρχεται η 36η έκθεση βιβλίου Πειραιά

Έρχεται η 36η έκθεση βιβλίου Πειραιά

Η 36η έκθεση βιβλίου Πειραιά θα πραγματοποιηθεί από τις 14 μέχρι και τις 30 Ιουνίου στο Πασαλιμάνι.

Επιμέλεια: Book Press

Ακόμη μια χρονιά η έκθεση βιβλίου Πειραιά θα πραγματοποιηθεί σε ένα αγαπημένο σημείο συνάντησης των πειραιωτών, στο Πασαλιμάν...

 «Σ’ εσάς που με ακούτε» της Λούλας Αναγνωστάκη (κριτική) – Το πανηγύρι της εξέγερσης των καταφρονεμένων

«Σ’ εσάς που με ακούτε» της Λούλας Αναγνωστάκη (κριτική) – Το πανηγύρι της εξέγερσης των καταφρονεμένων

Για την παράσταση «Σ' εσάς που με ακούτε» της Λούλας Αναγνωστάκη που ανεβαίνει στο Αμφιθέατρο Σπύρου Ευαγγελάτου σε σκηνοθεσία Χρήστου Θεοδωρίδη. Κεντρική εικόνα: © Mike Rafail.

Γράφει ο Νίκος Ξένιος

...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Γραφή κοφτερή σαν μαχαίρι» της Ανί Ερνό (προδημοσίευση)

«Γραφή κοφτερή σαν μαχαίρι» της Ανί Ερνό (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο της βραβευμένης με Νόμπελ λογοτεχνίας Ανί Ερνό [Annie Ernaux] «Γραφή κοφτερή σαν μαχαίρι (μτφρ. Ρίτα Κολαΐτη), μια συνομιλία, μέσω μέιλ, της Ερνό με τον Φρεντερίκ Ιβ Ζανέ [Frederic-Yves Jeannet]. Το βιβλίο θα κυκλοφορήσει στις 28 Μαΐου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμ...

«Μελέτη περίπτωσης» του Γκρέαμ Μακρέι Μπερνέτ (προδημοσίευση)

«Μελέτη περίπτωσης» του Γκρέαμ Μακρέι Μπερνέτ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Γκρέαμ Μακρέι Μπερνέτ [Graeme Macrae Burnet] «Μελέτη περίπτωσης» (μτφρ. Χίλντα Παπαδημητρίου), το οποίο κυκλοφορεί στις 28 Μαΐου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Στην αρχή, καθώς ...

«Ο ελληνικός Εμφύλιος πόλεμος 1946-1949 μέσα από τον τουρκικό Τύπο της εποχής» του Μουράτ Εσέρ (προδημοσίευση)

«Ο ελληνικός Εμφύλιος πόλεμος 1946-1949 μέσα από τον τουρκικό Τύπο της εποχής» του Μουράτ Εσέρ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από τη μελέτη του Μουράτ Εσέρ [Murat Eser] «Ο ελληνικός Εμφύλιος πόλεμος 1946-1949 μέσα από τον τουρκικό Τύπο της εποχής», η οποία κυκλοφορεί αυτές τις μέρες από τις εκδόσεις Νίκας.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Εφημερίδα...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Πέντε ελληνικά μυθιστορήματα, πέντε εντυπωσιακές ηρωίδες

Πέντε ελληνικά μυθιστορήματα, πέντε εντυπωσιακές ηρωίδες

Γυναίκες άλλων εποχών, αλλά και σύγχρονες. Βασίλισσες, αλλά και γυναίκες της διπλανής πόρτας. Επιλέγουμε πέντε πρόσφατα βιβλία Ελλήνων συγγραφέων που μας προσφέρουν, αντίστοιχα, πέντε εντυπωτικές και καλοσχηματισμένες ηρωίδες. 

Γράφει ο Διονύσης Μαρίνος  ...

Γκόγκολ, Γκόρκι, Τολστόι, Χάμσουν: Τέσσερα κλασικά λογοτεχνικά έργα από τις εκδόσεις Νίκας

Γκόγκολ, Γκόρκι, Τολστόι, Χάμσουν: Τέσσερα κλασικά λογοτεχνικά έργα από τις εκδόσεις Νίκας

Για τα βιβλία των Κνουτ Χάμσουν [Knout Hamsun] «Η πείνα» (μτφρ. Βασίλη Δασκαλάκη), Νικολάι Γκόγκολ [Νikolai Gogol] «Το παλτό» (μτφρ. Κώστας Μιλτιάδης), Μαξίμ Γκόρκι [Maxim Gorky] «Τα ρημάδια της ζωής» (μτφρ. Κοραλία Μακρή) και Λέον Τολστόι [Leon Tolstoy] «Η σονάτα του Κρόιτσερ» (μτφρ. Κοραλία Μακρή). 

...
Τι διαβάζουμε τώρα; 12 βιβλία λογοτεχνίας που βγήκαν πρόσφατα και ξεχωρίζουν

Τι διαβάζουμε τώρα; 12 βιβλία λογοτεχνίας που βγήκαν πρόσφατα και ξεχωρίζουν

Εαρινά αναγνώσματα από όλο τον κόσμο. Νομπελίστες, αναγνωρισμένοι συγγραφείς, αλλά και νέα ταλέντα ξεχωρίζουν και τραβούν την προσοχή. Στην κεντρική εικόνα, οι Αμπντουλραζάκ Γκούρνα, Κάρα Χόφμαν, Ντέιβιντ Μίτσελ.

Γράφει ο Διονύσης Μαρίνος 

Από την...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

15 Δεκεμβρίου 2023 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2023

Mυθιστορήματα, νουβέλες, διηγήματα, ποιήματα: Επιλογή 100 βιβλίων, ελληνικών και μεταφρασμένων, από τη βιβλιοπαραγωγή του 2023. Επιλογή: Συντακτική ομάδα της Book

ΦΑΚΕΛΟΙ