alt

Του Γιώργου Ν. Περαντωνάκη 

Η απόπειρα δολοφονίας ανακοινώνεται -ήδη εξ αρχής- από τις στήλες μιας εφημερίδας, και μετά ξεχνιέται. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα από τη μία η αστυνομική πλοκή να εξαρθρώνεται, καθώς ο αναγνώστης απομακρύνεται συνεχώς από το έγκλημα και στρέφει την προσοχή του στις εξομολογήσεις εννέα προσώπων, τα οποία συνδέονται με συγγενικές ή κοινωνικές σχέσεις μεταξύ τους.

Από την άλλη, η σκέψη μας όλο και γυρνάει στην παρ’ ολίγον δολοφονημένη, στην προσπάθειά μας να εξακριβώσουμε ποια είναι η σχέση όλων αυτών με το θύμα κι έτσι επιχειρούμε, συνάμα με την ανάγνωση, να συνδυάσουμε τις ιστορίες και να ανιχνεύσουμε τι συνδέει τον καθένα με το προαναφερθέν έγκλημα.

Παρ' ολίγον θύμα αναζητά θύτη

Σ’ αυτό το πλαίσιο ο αναγνώστης είναι ο ντετέκτιβ που έχει μπροστά του τις καταθέσεις των εμπλεκομένων και προσπαθεί να σταθμίσει τα στοιχεία, ώστε να οδηγηθεί στη λύση. Το έργο της Κουντούρη επιφανειακά κινείται στη γραμμή φόνος–έρευνα–διαλεύκανση, όμως όλα αυτά μεταστοιχειώνονται σε μια ψυχολογικού και κοινωνικού τύπου διερεύνηση γύρω από τις αντοχές των ανθρωπίνων σχέσεων και την απόσταση μεταξύ των οπτικών γωνιών του καθενός, οι οποίες αλληλοσυμπληρώνονται.

Το έργο της Κουντούρη κινείται στη γραμμή φόνος–έρευνα–διαλεύκανση, αλλά όλα αυτά μεταστοιχειώνονται σε μια ψυχολογικού και κοινωνικού τύπου διερεύνηση γύρω από τις αντοχές των ανθρωπίνων σχέσεων 

Το γαϊτανάκι ξεκινά από τον χρεωμένο σύζυγο της Νίκης Χριστοφή, του θύματος δηλαδή που τελικά γλίτωσε, συνεχίζεται με τον βασικό ύποπτο Τζόνι τον Αίλουρο, που αυτοκτόνησε μετά τον πυροβολισμό, προχωράει στις δύο αδελφές του, την Ελισάβετ και τη Χρυσάνθη, ακολουθεί η εξομολόγηση του άνδρα της Ελισάβετ, του Σταύρου, που δεν φαίνεται άνθρωπος περιωπής, και του νεαρού συζύγου της Χρυσάνθης, του Φιλ κ.λπ. Λίγοι απ’ αυτούς γνώριζαν το θύμα, σχεδόν καθόλου δεν φαίνεται ότι η αφήγηση οδηγεί σ’ αυτό, αλλά σχεδόν όλοι είχαν την άποψή τους για τον θύτη, που είχε μπλέξει από νωρίς και έκανε δουλειές με τον υπόκοσμο. Ο Τζόνι ήταν ο ενδιάμεσος κυκλώματος τοκογλυφίας, το οποίο περιελάμβανε γνωστούς επιχειρηματίες, κι έτσι στη δράση του συνοψίζονται οι μέθοδοι εκβιασμού απέναντι σε όποιους δεν ήταν συνεπείς στις αποπληρωμές των χρεών τους.

Τα συστατικά του εγκλήματος και οι αυτουργοί του

Το σημαντικό όμως δεν είναι, όπως έχω υπαινιχθεί, να μάθουμε την ευθεία γραμμή που συνδέει το αίτιο με την απόπειρα φόνου, αλλά να συνειδητοποιήσουμε τις σχέσεις των προσώπων, να τις εντάξουμε στο κοινωνικό πλαίσιο και έτσι να χαρτογραφήσουμε θύτες και θύματα σε ένα ευρύτερο δίκτυο εκμεταλλευτών και αντικειμένων εκμετάλλευσης, εκβιαστών και εκβιαζομένων, ενόχων και αθώων. Οι διαπροσωπικές επαφές χαρακτηρίζονται από ιδιοτέλεια αλλά και από εξατομικευμένες επιδιώξεις, υστερόβουλα κίνητρα και λοξές βλέψεις, προσωπικές εκτιμήσεις και παρασκηνιακές κατηγορίες.

Η αφήγηση ακολουθώντας τις καταθέσεις/οπτικές γωνίες των «μαρτύρων» κάνει τον κύκλο της, με αποτέλεσμα, αφού ξεκινάει από τον Πέτρο Χριστοφή, να καταλήγει στη γυναίκα του. Στο πέρασμά της παρασέρνει πρόσωπα και στιγμιότυπα, τα οποία σαν ένα σοφά κατασκευασμένο παζλ κουμπώνουν με προσεκτικά ζυγισμένες αποκαλύψεις. Οι αποκαλύψεις αυτές δεν συνταράσσουν –δεν υπήρχε λόγος άλλωστε–, αλλά ξεδιπλώνουν το κουβάρι κατεστραμμένων ζωών, μικρών τραγωδιών και αφανών ευεργεσιών.

Η Ζέτα Κουντούρη δεν αφηγείται ένα έγκλημα, αλλά πολλά· δεν εξιχνιάζει μια απόπειρα φόνου αλλά τις συνθήκες που όπλισαν τον δράστη και κυρίως που δημιούργησαν το πλαίσιο μέσα στο οποίο ο φυσικός αυτουργός συνδέεται με τα θύματα αλλά και τους ηθικούς αυτουργούς. Η συγγραφέας, η οποία και σε άλλα της βιβλία ερωτοτροπεί με το αστυνομικό είδος, επιχειρεί –κι εδώ το καταφέρνει απόλυτα– να εξαρθρώσει τα συστατικά του, ώστε να δείξει πίσω από την εγκληματική πράξη τους κοινωνικούς αυτουργούς που συνετέλεσαν σ’ αυτήν.

ΓΙΩΡΓΟΣ Ν. ΠΕΡΑΝΤΩΝΑΚΗΣ

altΠίστωση χρόνου
Ζέτα Κουντούρη
Κέδρος, 2013
ΣΕΛ. 176, ΤΙΜΗ € 12,00

alt

 

ΤΑ ΒΙΒΛΙΑ ΤΗΣ ΖΕΤΑΣ ΚΟΥΝΤΟΥΡΗ

Ακολουθήστε την boopress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Να θυμηθώ να παραγγείλω» του Στέλιου Μάινα (κριτική)

«Να θυμηθώ να παραγγείλω» του Στέλιου Μάινα (κριτική)

Για το μυθιστόρημα του Στέλιου Μάινα «Να θυμηθώ να παραγγείλω» (εκδ. Μεταίχμιο).

Του Μάνου Κοντολέων

Γνωστός ηθοποιός ο Στέλιος Μάινας, πριν από δώδεκα χρόνια είχε κάνει μια πρώτη εμφάνιση και στο χώρο της πεζογραφίας με μια συλλογή διηγημάτων – ...

«Ο κήπος των ψυχών» του Βασίλη Τσιαμπούση (κριτική)

«Ο κήπος των ψυχών» του Βασίλη Τσιαμπούση (κριτική)

Για τη νουβέλα του Βασίλη Τσιαμπούση «Ο κήπος των ψυχών» (εκδ. Εστία).

Του Ευάγγελου Αυδίκου

Υπάρχουν πολλές επιστημονικές μελέτες για τον εμφύλιο πόλεμο Σ’ αυτή την κατεύθυνση είναι καθοριστική η συνδρομή της Προφορικής Ιστορίας, που γιγαντώθηκε ως πεδίο έρευνας, κινούμενη στη ορ...

«Τα πρωτοβρόχια» του Σπύρου Κιοσσέ (κριτική)

«Τα πρωτοβρόχια» του Σπύρου Κιοσσέ (κριτική)

Για τη νουβέλα του Σπύρου Κιοσσέ «Τα πρωτοβρόχια – Μικρή ιστορία ενηλικίωσης» (εκδ. Μεταίχμιο).

Του Παναγιώτη Χατζημωυσιάδη

Ποια στιγμή σηματοδοτεί την πορεία προς την ενηλικίωση; Μέσα από ποιες διαδικασίες δρομολογείται; Ποιες ενδότερες δυνάμεις ...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

«Μπέρδεμα στο Χάρλεμ» του Κόλσον Γουάιτχεντ (κριτική)

«Μπέρδεμα στο Χάρλεμ» του Κόλσον Γουάιτχεντ (κριτική)

Για το μυθιστόρημα του Colson Whitehead «Μπέρδεμα στο Χάρλεμ» (μτφρ. Μυρσίνη Γκανά, εκδ. Ίκαρος).

Του Νίκου Ξένιου

“You move it to the left,
Yeah, and you go for yourself. ...

«Θέτις και Αηδών» της Φοίβης Γιαννίση (κριτική)

«Θέτις και Αηδών» της Φοίβης Γιαννίση (κριτική)

Για την ποιητική σύνθεση της Φοίβης Γιαννίση «Θέτις και Αηδών – Χιμαιρικό ποίημα» (εκδ. Καστανιώτη).

Του Διογένη Σακκά

Η ποιητική συλλογή ...

Αλεξάνδρα Δεληγιώργη: «Την τύχη των βιβλίων σήμερα την επικαθορίζει η δύναμη των εκδοτών»

Αλεξάνδρα Δεληγιώργη: «Την τύχη των βιβλίων σήμερα την επικαθορίζει η δύναμη των εκδοτών»

Μια συζήτηση με την Αλεξάνδρα Δεληγιώργη με αφορμή την επανακυκλοφορία του βιβλίου της «Το κόκκινο της φωτιάς – Μικρό εγχειρίδιο λογοτεχνίας» (εκδ. Αρμός).

Του Κ.Β. Κατσουλάρη

«Μικρό εγχειρίδιο λογοτεχνίας», είναι ο υπότιτλος του βιβλ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Ο πατέρας δεν μιλούσε γι' αυτά» του Γιάννη Καρκανέβατου (προδημοσίευση)

«Ο πατέρας δεν μιλούσε γι' αυτά» του Γιάννη Καρκανέβατου (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Γιάννη Καρκανέβατου «Ο πατέρας δεν μιλούσε γι' αυτά», που θα κυκλοφορήσει τις επόμενες μέρες από τις εκδόσεις Εστία.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Μέχρι κάποια ηλικία η μνήμη θυμίζει πατάρι· στοιβάζεις ό,...

«Το γεγονός» της Ανί Ερνό (προδημοσίευση)

«Το γεγονός» της Ανί Ερνό (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το αυτοβιογραφικό μυθιστόρημα της Annie Ernaux «Το γεγονός» (μτφρ. Ρίτα Κολαΐτη), στο οποίο βασίστηκε η ομώνυμη –βραβευμένη με τον Χρυσό Λέοντα στο Φεστιβάλ της Βενετίας πέρσι– ταινία. Το βιβλίο θα κυκλοφορήσει στις 26 Μαΐου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας...

«Ονειρεύομαι πίνακες» του Σόλωνα Παπαγεωργίου (προδημοσίευση)

«Ονειρεύομαι πίνακες» του Σόλωνα Παπαγεωργίου (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από τη συλλογή διηγημάτων του Σόλωνα Παπαγεωργίου «Ονειρεύομαι πίνακες», η οποία θα κυκλοφορήσει τις επόμενες μέρες από τις εκδόσεις Στίξις.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ονειρεύομαι πίνακες

...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

«Σταυροδρόμια», «Σάγκι Μπέιν», «Η υπόσχεση»: Τρία σπουδαία σύγχρονα μυθιστορήματα

«Σταυροδρόμια», «Σάγκι Μπέιν», «Η υπόσχεση»: Τρία σπουδαία σύγχρονα μυθιστορήματα

Το μυθιστόρημα, ακόμη και την τρίτη δεκαετία του 21ου αιώνα, παραμένει το μεγάλο χωνευτήρι της πεζογραφικής φόρμας, ένας αφηγηματικός κόσμος ευρύχωρος και δεκτικός, που έχει τη μοναδική δύναμη να κινεί μεγάλους όγκους αφηγηματικού υλικού και να τους κατανέμει ομαλά μέσα στη διάρκεια μίας ή και πολλών δεκαετιών. ...

Έξι αστυνομικά μυθιστορήματα και ένα δοκίμιο του Όργουελ

Έξι αστυνομικά μυθιστορήματα και ένα δοκίμιο του Όργουελ

Έξι προσφατα αστυνομικά μυθιστορήματα και ένα δοκίμιο του George Orwell. Κλασικό και σύγχρονο βρετανικό, σκανδιναβικό αλλά και μια αυτοέκδοση ελληνικού αστυνομικού μυθιστορήματος μεταξύ των προτάσεων. Κεντρική εικόνα: Εικονογράφηση του Λιθουανού © Karolis Strautniekas.

Της Χίλντας Παπαδημητρίου ...

Πόλεμος στην Ουκρανία: Οκτώ βιβλία για το «πώς φτάσαμε ως εδώ»

Πόλεμος στην Ουκρανία: Οκτώ βιβλία για το «πώς φτάσαμε ως εδώ»

Οκτώ βιβλία που μας βοηθούν να καταλάβουμε, ακόμη και σε καταστάσεις κρίσιμες και τραγικές όπως αυτές που ζούμε σήμερα, «Πώς φτάσαμε ως εδώ». Τα έξι είναι βιβλία ιστορίας, έρευνας και γεωπολιτικής και τα δύο είναι λογοτεχνικά έργα Ουκρανών συγγραφέων. Στην κεντρική εικόνα: Από διαδήλωση στο Βερολίνο την περασμένη Κυ...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

14 Σεπτεμβρίου 2021 ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

Τα βιβλία του χειμώνα: Τι θα διαβάσουμε τους μήνες που έρχονται (ανανεωμένο)

Επιλογές βιβλίων από τις προσεχείς εκδόσεις ελληνικής και μεταφρασμένης πεζογραφίας, ποίησης, βιογραφιών και δοκιμίων από 34 εκδοτικούς οίκους. Επιμέλεια: Κώστας Αγορα

ΦΑΚΕΛΟΙ