tsouproy360

Του Γιώργου Βέη 

Πρόκειται για την πρώτη συλλογή διηγημάτων της Σταυρούλας Τσούπρου. Εξόφθαλμα αίτια και αιτιατά των αποδόσεων: μονόλογοι περί ψυχής, διαλογισμοί μονήρους ενενήντα ετών, δυσκολίες επικοινωνίας των μελών της αστικής κυψέλης, καφκικές εμμονές κλειστοφοβικών, αδιέξοδα ερώτων, μελέτες θανάτου, περιηγήσεις στα εσωτερικά τοπία ευαισθητοποιημένων μονάδων της ζωής, πινελιές-περιλήψεις μη δικαιωμένων βίων.

Η εξοικείωση με τους ευτυχέστερους αφηγηματικούς τρόπους, όπως έχουν ευδοκιμήσει τις τελευταίες δεκαετίες εδώ και στην αλλοδαπή, φαίνεται ότι έχει ενισχύσει πολλαπλώς το σχεδιασμό και την εκτέλεση της εξατομικευμένης λεκτικής στρατηγικής. Τόσο η συνεπής θεματική ευελιξία, όσο και η όλη ομολογούμενη υφολογική επάρκεια πιστοποιούν επίσης, αν μη τι άλλο, τη συστηματική άσκηση, η οποία προηγήθηκε από πλευράς της συγγραφέως στο απαιτητικό αυτό είδος της δημιουργικής γραφής. Η αυξημένη παρατηρητικότητα ευδοκιμεί. Δρα δε συνδυαστικά με τη συνειδητή προσήλωση στη σημαίνουσα ειδοποιό διαφορά. Το λογοτεχνικό παιχνίδι κερδίζεται άλλωστε με την κατάλληλη αξιοποίηση του δήθεν αμελητέου. Αυτό είναι ασφαλώς γνωστό. Η εφαρμογή στην πράξη όμως δεν είναι και τόσο απλή. Στο Σε κοιτούν μαρτυρείται εν γένει η πρόσφορη χρήση της εν λόγω τεχνικής. Η αφήγηση περιορίζεται στα άξια μνείας και περαιτέρω εμβάθυνσης, χωρίς να κωλυσιεργεί ή να περισπάται σε ναρκισσισμούς, όπως συνήθως συμβαίνει.

Προς την αισθητική ολοκλήρωση

Επιπροσθέτως, φρονώ ότι έχει φανεί ιδιαίτερα χρήσιμη και η συγκεκριμένη, μακροχρόνια επαγγελματική ενασχόληση της διηγηματογράφου με τα έργα και τους βίους παλαιότερων και σύγχρονων πεζογράφων μας, κυρίως, αλλά και ποιητών, για τους οποίους έχει αναφερθεί λεπτομερώς σε περισσότερα από 20 Διεθνή Συνέδρια και Διεπιστημονικές Ημερίδες στη χώρα μας και στο εξωτερικό. Κοντολογίς, η ιδιάζουσα φιλολογική κατάρτιση της Σταυρούλας Τσούπρου συνεργεί αποτελεσματικά στην αρτιότερη διεξαγωγή του κειμενικού αγωνίσματος. Το τελικό αποτέλεσμα των δοκιμών δικαιώνει τις αρχικές της προθέσεις. Δεν διέκρινα αδολεσχίες, εκούσιες ή ακούσιες παρατυπίες ή άστοχες ρητορικές εκτονώσεις. Η πείρα της ανάγνωσης δεν βαραίνει καθ΄ υπερβολήν τις εκφορές του λόγου, ούτε θέτει τροχοπέδη στην προσδοκώμενη ηδονή της πρόσληψης. Το προσφερόμενο στους δέκτες αφήγημα δεν θέλει επ΄ ουδενί να εκφυλιστεί σε μια κραυγαλέα παρέλαση γνώσεων. Ό, τι σε άλλες περιστάσεις θα μπορούσε να ήταν ένα ψευδοδοκίμιο άχαρων προεκτάσεων, στην παρούσα έκδοση δείχνει αλλού: προς τη μεριά της αισθητικής ολοκλήρωσης.

Διερεύνηση του κόσμου με όραμα

Ο κανόνας του Ουάλλας Στήβενς, ο οποίος ορίζει ότι ο ρεαλισμός συνιστά παραφθορά της πραγματικότητας, γίνεται σεβαστός σε όλη την έκταση των αποτυπώσεων. (Βλ. WallaceStevens, Adagia, Μτφρ: Χάρης Βλαβιανός, Νεφέλη, 1993, σελ.34). Η καθημερινότητα, ανόθευτη από μικρές ή μεγάλες επεμβάσεις, παραμένοντας σταθερά το αδιαφιλονίκητο έδαφος του λόγου, αποτελεί το απαραίτητο πεδίο αναφορών και αυτοαναφορών. Και είναι πεδίο καθόλα προσβάσιμο, οικείο σε ισχυρό βαθμό και ως εκ τούτου αληθοφανές. Εικός, για να χρησιμοποιήσω την πλατωνική ορολογία. Δεν καταδυναστεύει όμως τις επιμέρους αναπτύξεις. Έτσι, η γραφή αισθάνεται ελεύθερη να ονειρευτεί, να κοιταχτεί στον καθρέφτη της μεταφυσικής, να απογειωθεί στραγγισμένη από περιττά σημασιοσυντακτικά λίπη, προκειμένου να δει τον εαυτό της στη σφαίρα γενικότερων ή και αφηρημένων ιδεών. Χωρίς, οίκοθεν νοείται, να μειώνεται η ρηματική ένταση. Πιστεύω ότι το διήγημα μιάμισης σελίδας, το οποίο έδωσε τον τίτλο του στη συλλογή, είναι το πλέον ενδεικτικό των αντίστοιχων χειρισμών. Το ίδιο βέβαια ισχύει και για την πεντασέλιδη «Πόλη του». Κι εκεί ο μικρόκοσμος και ο μεγάκοσμος αλληλοσυμπληρώνονται, συνδιαλέγονται και διερευνώνται κατ΄ οικονομίαν. Είμαι βέβαιος ότι η Σταυρούλα Τσούπρου θα επανέλθει στο χώρο: διαθέτει ήδη πείρα και, το κυριότερο, όραμα σημείων.

tsouprou exofylloΣε κοιτούν
Σταυρούλα Τσούπρου
Εκδόσεις Γρηγόρη, 2013
Τιμή: € 7,00, σελ. 61
 
politeia link more

 

 

 

 

ΒΙΒΛΙΑ ΤΗΣ ΣΤΑΥΡΟΥΛΑΣ ΤΣΟΥΠΡΟΥ  


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Ο νυχτερινός στο βάθος», του Γιώργου Γκόζη (κριτική)

«Ο νυχτερινός στο βάθος», του Γιώργου Γκόζη (κριτική)

Για τη συλλογή διηγημάτων του Γιώργου Γκόζη «Ο νυχτερινός στο βάθος» που κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις Νεφέλη το 2002. Στην κεντρική εικόνα, στιγμιότυπο από τον μεγάλο σεισμό στη Θεσσαλονίκη το 1978. 

Του Παναγιώτη Γούτα

Σε αρκετές περιπτώσεις το π...

«Άρης», του Μιχάλη Μακρόπουλου και της Ελένης Κοφτερού (κριτική)

«Άρης», του Μιχάλη Μακρόπουλου και της Ελένης Κοφτερού (κριτική)

Για τη νουβέλα του Μιχάλη Μακρόπουλου και της Ελένης Κοφτερού «Άρης» (εκδ. Κίχλη).

Της Χρύσας Φάντη

Στην επιστολική νουβέλα του ...

«Οι σκιές της Κλυταιμνήστρας», του Μάνου Κοντολέων (κριτική)

«Οι σκιές της Κλυταιμνήστρας», του Μάνου Κοντολέων (κριτική)

Για το μυθιστόρημα του Μάνου Κοντολέων «Οι σκιές της Κλυταιμνήστρας» (εκδ. Πατάκη). Φωτογραφία: Λεπτομέρεια του πίνακα του John Collier «Κλυταιμνήστρα» (1914) © Worcester City Museums.

Της Λεύκης Σαραντινού

Στο μυαλό δύο διάσημων «φ...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Ελληνική άνοιξη: 21 συγγραφείς παρουσιάζουν τα νέα τους βιβλία

Ελληνική άνοιξη: 21 συγγραφείς παρουσιάζουν τα νέα τους βιβλία

Δόκιμοι και καταξιωμένοι καθώς και νεότεροι συγγραφείς γράφουν για τα νέα τους βιβλία, τα οποία μόλις κυκλοφόρησαν ή αναμένεται να κυκλοφορήσουν προσεχώς.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ζητήσαμε από είκοσι έναν συγγραφείς –καταξιωμένους αλλά και νεότερους...

Τα «Κόκκινα φανάρια» ανάβουν τα queer φώτα τους στον Cartel Τεχνοχώρο

Τα «Κόκκινα φανάρια» ανάβουν τα queer φώτα τους στον Cartel Τεχνοχώρο

Μια παράσταση βασισμένη στα «Κόκκινα Φανάρια» του Αλέκου Γαλανού, στο CARTEL Τεχνοχώρος, στο Παλιό Μηχανουργείο στην περιοχή του Ρέντη (που έχει παραχωρηθεί από τη Στέγη του Ιδρύματος Ωνάση). Κάθε Σάββατο & Κυριακή στις 21.00 και κάθε Δευτέρα στις 20.00 (από τη Δευτέρα 7 Φεβρουαρίου)

Επιμέλεια: B...

Βιβλία που θα διαβάσουμε προσεχώς από τις εκδόσεις Κριτική

Βιβλία που θα διαβάσουμε προσεχώς από τις εκδόσεις Κριτική

Το επόμενο διάστημα θα κυκλοφορήσουν από τις εκδόσεις Κριτική πολλά και ιδιαίτερα ενδιαφέροντα βιβλία, τόσο τίτλοι μεταφρασμένης και ελληνικής λογοτεχνίας, όσο και δοκίμια, μελέτες κ.ά. Δείτε τα αναλυτικά στο άρθρο που ακολουθεί. 

Επιμέλεια: Book Press

...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Το αντίδωρο», της Μαίρης Σπυριδογιαννάκη (προδημοσίευση)

«Το αντίδωρο», της Μαίρης Σπυριδογιαννάκη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο του Μαίρης Σπυριδογιαννάκη «Το αντίδωρο – Αφού σκέφτομαι θετικά, γιατί μου πάνε όλα στραβά;» το οποίο κυκλοφορεί αυτές τις μέρες από τις εκδόσεις «Η Τέχνη της Ζωής».

Επιμέλεια: Book Press

01 ...

«Η εξαφάνιση του δόκτορος Μίε», του Όλιβερ Χίλµες (προδημοσίευση)

«Η εξαφάνιση του δόκτορος Μίε», του Όλιβερ Χίλµες (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Oliver Hilmes «Η εξαφάνιση του δόκτορος Μίε» (μτφρ. Βασίλης Τσαλής), που κυκλοφορεί στις 19 Ιανουαρίου από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΔΡ ΒΙΚΤΟΡ ΜΙΛΕΡ-ΧΕΣ,
ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ ΤΟΥ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟΥ ...

«Τις Κυριακές που πετούν τα αεροπλάνα», του Γιώργου Πετράκη (προδημοσίευση)

«Τις Κυριακές που πετούν τα αεροπλάνα», του Γιώργου Πετράκη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση ενός αποσπάσματος από τη συλλογή τριών ιστοριών του Γιώργου Πετράκη «Τις Κυριακές που πετούν τα αεροπλάνα», η οποία θα κυκλοφορήσει τις επόμενες μέρες από τις εκδόσεις Πληθώρα.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ο Μάρκου στέκεται πίσω απ’ τ...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Ελληνική άνοιξη: 21 συγγραφείς παρουσιάζουν τα νέα τους βιβλία

Ελληνική άνοιξη: 21 συγγραφείς παρουσιάζουν τα νέα τους βιβλία

Δόκιμοι και καταξιωμένοι καθώς και νεότεροι συγγραφείς γράφουν για τα νέα τους βιβλία, τα οποία μόλις κυκλοφόρησαν ή αναμένεται να κυκλοφορήσουν προσεχώς.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ζητήσαμε από είκοσι έναν συγγραφείς –καταξιωμένους αλλά και νεότερους...

Τα πιο feelgood βιβλία με σκηνικό βιβλιοπωλεία και βιβλιοθήκες

Τα πιο feelgood βιβλία με σκηνικό βιβλιοπωλεία και βιβλιοθήκες

Οι βιβλιοθήκες και τα βιβλιοπωλεία, συχνά μάλιστα και τα ίδια τα βιβλία, γίνονται το κεντρικό θέμα σε πολλά μυθιστορήματα, που αποκτούν έτσι αυτόχρημα τον χαρακτηρισμό του «βιβλιοφιλικού» και έχουν ένα δικα...

Μυθιστορήματα για την αμνησία: πώς οι διαταραχές μνήμης δίνουν υπέροχες ιστορίες

Μυθιστορήματα για την αμνησία: πώς οι διαταραχές μνήμης δίνουν υπέροχες ιστορίες

Ο ανθρώπινος νους και τα αχαρτογράφητα μονοπάτια του, η μνήμη και η λειτουργία της, από τα σπουδαιότερα μυστήρια της ανθρώπινης ύπαρξης, διερευνώνται τόσο από την επιστήμη όσο και από τη λογοτεχνία. Μια επιλογή λογοτεχνικών βιβλίων με θέμα την αμνησία ή διάφορες διαταραχές της μνήμης, στην πλειονότητά τους μυθι...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

07 Ιανουαρίου 2022 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2021

Φέτος περιμέναμε την εκπνοή της χρονιάς πριν συντάξουμε την καθιερωμένη μας πια λίστα με τα καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία της χρονιάς. Ο λόγος είναι ότι τούτες τις Γιορτέ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

14 Σεπτεμβρίου 2021 ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

Τα βιβλία του χειμώνα: Τι θα διαβάσουμε τους μήνες που έρχονται (ανανεωμένο)

Επιλογές βιβλίων από τις προσεχείς εκδόσεις ελληνικής και μεταφρασμένης πεζογραφίας, ποίησης, βιογραφιών και δοκιμίων από 34 εκδοτικούς οίκους. Επιμέλεια: Κώστας Αγορα

ΦΑΚΕΛΟΙ