First-horror

Του Δημήτρη Αργασταρά

Η λογοτεχνία τρόμου γεννήθηκε και άκμασε περισσότερο στις αχανείς σκοτεινές εκτάσεις της ηπειρωτικής Ευρώπης και της Αμερικής, αλλά μερικές φορές αξιόλογες προσπάθειες συναντάμε και στην εγχώρια παραγωγή.

Στα νεότερα χρόνια, οι σπουδαίοι συγγραφείς που εξάσκησαν το είδος (Ε. Α. Πόε, Χένρυ Τζέιμς, Χ. Φ. Λάβκραφτ, Στέφεν Κίνγκ) δημιούργησαν ένα πλαίσιο ''οικιακού τρόμου'', που διέπεται βασικά από την ιδέα πως κανείς δεν μπορεί να είναι ασφαλής, οπουδήποτε κι αν βρίσκεται, ακόμη και μέσα στο εξανθρωπισμένο αστικό τοπίο. Σε αυτή την κατηγορία ανήκουν και οι τρεις παρακάτω συλλογές διηγημάτων που αλιεύσαμε από την πρόσφατη ελληνική παραγωγή…

ObscuraΤο Camera Obscura (Momentum, 2012) είναι η πρώτη λογοτεχνική εμφάνιση του Σταμάτη Λαδικού, η οποία περιλαμβάνει 12 ιστορίες, όλες στο είδος του τρόμου, που διατρέχουν όμως διαφορετικές αποχρώσεις του – υπαινικτικός τρόμος, σουρεαλιστικοί εφιάλτες, ψυχολογικός πόνος, κοσμικό δέος. Ο Λαδικός δείχνει όχι μόνο να κινείται με άνεση στα διαφορετικά πλαίσια των ιστοριών του, αλλά και να κατέχει ευρύτερους λογοτεχνικούς ορίζοντες που του επιτρέπουν να γίνεται πολυσυλλεκτικός και να αυξάνει την πολυπλοκότητα των ιστοριών του.

Στις σελίδες του βιβλίου θα διαβάσουμε για έναν νεκρόφιλο φωτογράφο που στοιχειώνεται από τα παράδοξα μοντέλα του, για ένα μυστηριώδες ξέφωτο που αιχμαλωτίζει τις συνειδήσεις των ανθρώπων, για Μάσκες που ζωντανεύουν έργα τέχνης, για τον ίδιο τον Θάνατο που ταξιδεύει σε απομακρυσμένα χωριά, για τον Κώστα (Καρυωτάκη) που δεν ακολούθησε την Μαρία (Πολυδούρη) κι επέλεξε την αυτοκτονία, για την υλοποίηση μιας δαιμονικής στοιχειακής οντότητας στην δική μας διάσταση, κ.α. 

Τα διηγήματα χαρακτηρίζονται από αφηγηματική άνεση, αναπαραστατική δεξιοτεχνία, υποβλητική ατμόσφαιρα και ωραίους διαλόγους. Μερικές ιστορίες – ευτυχώς λίγες – δίνουν την αίσθηση πως θα μπορούσαν να αναπτυχθούν περισσότερο, πως ο συγγραφέας βιάζεται να μας οδηγήσει στην αγωνιώδη συναισθηματική κορύφωση των ηρώων-θυμάτων του. Ωστόσο, ο Λαδικός διαθέτει το χάρισμα των εμπνευσμένων ιδεών και συνδυάζει ωραία την συνομιλία με τους μεγάλους του είδους με την ελευθερία της δικής του, καλλιεργημένης γραφής.

KapandreouΟ Ανδρέας Καπανδρέου είναι ένας συγγραφέας από την Κύπρο, τον οποίο γνώρισα μέσα από την πρώτη του συλλογή διηγημάτων (απ’ όπου η ιστορία ''Θανάσιμο Όνειρο'' συμπεριλήφθηκε πρόσφατα σε τεύχος του ολλανδικού περιοδικού Kluger Hans). Στην νέα, δεύτερη κατά σειρά διηγηματική συλλογή του, Ο γιος της Μάγισσας, αλλόκοτες ιστορίες (Συμπαντικές Διαδρομές, 2012) βελτιώνει αισθητά την γραφή του και μάς εμπεδώνει την αίσθηση της αγαπημένης του ''συνταγής'' όσον αφορά στα πεζά μικρής φόρμας : σύντομες, καθαρές ιστορίες που βασίζονται κυρίως σε μία ιδέα, ένα σεναριακό εύρημα, με καθαρή ωστόσο απόκλιση προς το μυστηριώδες, το αλλόκοτο και το ασυνήθιστο.

Είτε πρόκειται για έναν αιχμάλωτο πολέμου που συνεχίζει αδιάκοπα ως φάντασμα τον εγκλεισμό του στην στενή φυλακή του, για την μοιραία συνάντηση ενός ταξιδιώτη με την φευγαλέα παρουσία μιας λευκοντυμένης νεαρής στην στροφή του δρόμου, για την ιδιαίτερη ικανότητα ενός παιδιού να διαβάζει τις σκέψεις των άλλων, για την παγίδευση μέσα στους ιστούς μιας ονειροπαγίδας ή για τους νεκρούς του πλανήτη Ογκλ, οι ιστορίες του Καπανδρέου χαρακτηρίζονται από την επιμελημένη γραφή και την απλή, ομαλή και ανεπιτήδευτη αφήγηση, που δεν δυσκολεύει τον αναγνώστη αλλά, αντίθετα, δεσμεύει την προσοχή του. Στις πιο αδύναμες στιγμές του, απλώς εκθέτει τα συγκεκριμένα περιστατικά, παρουσιάζει συγκεκριμένες σκηνές αλλά όχι συγκεκριμένους χαρακτήρες, χωρίς ωστόσο να χάνεται το ενδιαφέρον του αναγνώστη. Απ' ότι φαίνεται, ο Καπανδρέου είναι ένας εξελίξιμος, εργατικός συγγραφέας, που τον παρακολουθεί κανείς με ενδιαφέρον. 

LykofosΤο Λυκόφως (Οδός Πανός, 2012) είναι το τέταρτο κατά σειρά βιβλίο του Βαγγέλη Γεωργάκη, αλλά μάλλον το πρώτο που οριοθετείται τόσο αυστηρά στο χώρο του φανταστικού. Παρόλο που ο τίτλος του παραπέμπει σε γνωστό ξενόγλωσσο best seller, το γεγονός αυτό είναι καθαρά συγκυριακό και ο Γεωργάκης κινείται σε ένα τελείως διαφορετικό ποιοτικά επίπεδο. Τα δεκατέσσερα διηγήματα της συλλογής χαρακτηρίζονται από την ιδιαίτερη επιμέλεια στην γραφή, το καλλιεργημένο ύφος, και τον εσωτερικό τόνο της αφήγησης. Το χαρακτηριστικό τους είναι ότι σχεδόν όλες οι ιστορίες ξεκινούν μέσα σε ένα απόλυτα ρεαλιστικό πλαίσιο, αυτό της σύγχρονης καθημερινής ζωής, και οι ήρωές του φαντάζουν κανονικοί, καθημερινοί άνθρωποι, για να εξελιχτούν όμως σε κάτι τελείως διαφορετικό, που πρόκειται να ξαφνιάσει αλλά και να γοητεύσει τον αναγνώστη.

Έτσι, στις ιστορίες της συλλογής θα διαβάσουμε για μια οικογένεια που συγκεντρώνεται για το μεσημεριανό τραπέζι, για τον ιδιοκτήτη ενός μικρού και έρημου επαρχιακού ξενοδοχείου, για μια ομάδα υδατοσφαίρισης, για μια πρώην συγγραφέα-νυν επιμελήτρια βιβλίων, για έναν συγγραφέα που του χαρίζουν μια χρυσή πένα, κτλ. Αυτό που μπορεί να ξενίσει κάπως τους πιο φανατικούς αναγνώστες του είδους είναι ότι οι ιστορίες του Γεωργάκη ξεκινούν και μερικές φορές εξελλίσονται επί μακρόν απόλυτα φυσιολογικά, ενώ εδώ ο συγγραφέας δείχνει ιδιαίτερο ενδιαφέρον για τα πρόσωπά του, για τον ιδιαίτερο ψυχισμό και την βιογραφία τους, αλλά, από την άλλη, αυτό μπορεί να ικανοποιήσει ξεχωριστά τους λάτρεις της ''καθαρής'' λογοτεχνίας.

argastaras@yahoo.gr

 

Ακολουθήστε την boopress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Ίνκουμπους» του Βαγγέλη Γιαννίση – Θρίλερ για γερά στομάχια

«Ίνκουμπους» του Βαγγέλη Γιαννίση – Θρίλερ για γερά στομάχια

Για το αστυνομικό μυθιστόρημα «Ίνκουμπους», του Βαγγέλη Γιαννίση (εκδ. Διόπτρα).

Της Κατερίνα Σιδέρη

Το Ίνκουμπους του Βαγγέλη Γιαννίση αποτελεί τη συνέχεια μιας σειράς βιβλίων μυστηρίου και θρίλερ του συγγραφέα, με κεντρικό ήρωά τους τον επιθεωρητή Άντερς. Τούτη τη φορά ...

«Νέα Σελήνη – Ημέρα πρώτη» του Θανάση Βαλτινού (κριτική)

«Νέα Σελήνη – Ημέρα πρώτη» του Θανάση Βαλτινού (κριτική)

Παράλληλη ανάγνωση της νέας νουβέλας του Θανάση Βαλτινού «Νέα Σελήνη – Ημέρα πρώτη» (εκδ. Εστία), με τον τόμο που συγκεντρώνει συνεντεύξεις του των τελευταίων πενήντα χρόνων «Όπως ο έρωτας – Επιλογή συνεντεύξεων 1972-2018» (εκδ. Εστία) σε επιμέλεια του Κωστή Δανόπουλου.

Του Ηλία Κ...

«Το τηλεφώνημα που δεν έγινε» του Απόστολου Δοξιάδη (κριτική)

«Το τηλεφώνημα που δεν έγινε» του Απόστολου Δοξιάδη (κριτική)

Για το αυτοβιογραφικό αφήγημα του Απόστολου Δοξιάδη «Το τηλεφώνημα που δεν έγινε» (εκδ. Ίκαρος). 

Του Θόδωρου Σούμα

Tο τηλεφώνημα που δεν έγινε του Απόστολου Δοξιάδη είναι ένα σύνθετο, περίπλοκο λογοτεχνικό αφήγημα. Μια αυτοαναλυτική...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Ο Αντρέι Κούρκοφ στο Φεστιβάλ Βιβλίου Χανίων: «Χάρη στη δημοκρατία στην Ουκρανία μπορώ να γράφω τα βιβλία μου στα ρωσικά»

Ο Αντρέι Κούρκοφ στο Φεστιβάλ Βιβλίου Χανίων: «Χάρη στη δημοκρατία στην Ουκρανία μπορώ να γράφω τα βιβλία μου στα ρωσικά»

Μια σπάνια ευκαιρία δόθηκε στο πλαίσιο του 1ου Φεστιβάλ Βιβλίου που διεξάγεται στα Χανιά. Ο Ουκρανός συγγραφέας Αντρέι Κούρκoφ, συνομίλησε με τον συγγραφέα Σταύρο Ζουμπουλάκη. Ο διάλογος που ανέπτυξαν ήταν ουσιαστικός κι αποκαλυπτικός για το τι σημαίνει εθνική ταυτότητα για έναν ρωσόφωνο Ουκρανό και πώς εξηγεί τον δ...

Φεστιβάλ Βιβλίου Χανίων – κάτι αλήθεια συμβαίνει εδώ...

Φεστιβάλ Βιβλίου Χανίων – κάτι αλήθεια συμβαίνει εδώ...

Η τρίτη μέρα του Φεστιβάλ Βιβλίου εδώ στα Χανιά, η χθεσινή βραδιά δηλαδή, αποτέλεσε από μια άποψη και την κορύφωσή του, με τον Σταύρο Ζουμπουλάκη να συζητάει σε βάθος με τον Ουκρανό συγγραφέα Αντρέι Κούρκοφ (βλ. κεντρική φωτογραφία).

Του Κ.Β. Κατσουλάρη

...
Δύο ποιήματα του Γεράσιμου Βουτσινά

Δύο ποιήματα του Γεράσιμου Βουτσινά

Σε αυτή τη στήλη αναρτώνται αδημοσίευτα ποιήματα σύγχρονων Ελλήνων ποιητών. Σήμερα, ο Γεράσιμος Βουτσινάς.

Επιμέλεια στήλης: Γιώργος Αλισάνογλου

Κενό μνήμης
            &n...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Άλμπατρος» της Αν Κλιβς (προδημοσίευση)

«Άλμπατρος» της Αν Κλιβς (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Ann Cleeves «Άλμπατρος» (μτφρ. Παλμύρα Ισμυρίδου), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 4 Ιουλίου από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Κεφάλαιο 3

...
«Το μόνο της ζωής τους ταξίδι» του Ηλία Μαγκλίνη (προδημοσίευση)

«Το μόνο της ζωής τους ταξίδι» του Ηλία Μαγκλίνη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το αυτοβιογραφικό αφήγημα του Ηλία Μαγκλίνη «Το μόνο της ζωής τους ταξίδι – Μικρά Ασία. Οδοιπορικό σε πόλεμο και σε ειρήνη», που θα κυκλοφορήσει στις 23 Ιουνίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Άκουσέ με.

Σε όλη μας τη ...

«Το φυλαχτό» των Στίβεν Κινγκ & Πίτερ Στράουµπ (προδημοσίευση)

«Το φυλαχτό» των Στίβεν Κινγκ & Πίτερ Στράουµπ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα των Stephen King & Peter Straub «Το φυλαχτό» (μτφρ. Μιχάλης Μακρόπουλος), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 8 Ιουνίου από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

2

...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

31+1 βιβλία πολιτικής, Ιστορίας & ιδεών: Για το καλοκαίρι και για κάθε εποχή

31+1 βιβλία πολιτικής, Ιστορίας & ιδεών: Για το καλοκαίρι και για κάθε εποχή

Επιλογή 31 βιβλίων non fiction, τα οποία κυκλοφόρησαν τους προηγούμενους μήνες: Ιστορία, φιλοσοφία, πολιτική και διανόηση, έμφυλη βία και δικαιώματα και, βέβαια, Μικρασιατική Καταστροφή. Και στο τέλος, μια ιδιαίτερη πρόταση μεταφρασμένης λογοτεχνίας.

Του Γιώργου Σιακαντάρη

...
Ανακαλύπτοντας τη σπουδαία μαύρη λογοτεχνία: 31 βιβλία που κυκλοφορούν στη χώρα μας

Ανακαλύπτοντας τη σπουδαία μαύρη λογοτεχνία: 31 βιβλία που κυκλοφορούν στη χώρα μας

To 2021 ήταν η χρονιά της μαύρης λογοτεχνίας. Το βραβείο Νόμπελ αλλά και το γαλλικό Γκονκούρ απονεμήθηκαν σε συγγραφείς που γεννήθηκαν στην Αφρική αλλά βρήκαν φωνή στις χώρες που μετανάστευσαν. Τα βραβεία επισφράγισαν μια ευρύτερη αύξηση του ενδιαφέροντος για έργα μαύρων συγγραφέων, κυρίως Αμερικανών, που τους ανακα...

«Σταυροδρόμια», «Σάγκι Μπέιν», «Η υπόσχεση»: Τρία σπουδαία σύγχρονα μυθιστορήματα

«Σταυροδρόμια», «Σάγκι Μπέιν», «Η υπόσχεση»: Τρία σπουδαία σύγχρονα μυθιστορήματα

Το μυθιστόρημα, ακόμη και την τρίτη δεκαετία του 21ου αιώνα, παραμένει το μεγάλο χωνευτήρι της πεζογραφικής φόρμας, ένας αφηγηματικός κόσμος ευρύχωρος και δεκτικός, που έχει τη μοναδική δύναμη να κινεί μεγάλους όγκους αφηγηματικού υλικού και να τους κατανέμει ομαλά μέσα στη διάρκεια μίας ή και πολλών δεκαετιών. ...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

14 Σεπτεμβρίου 2021 ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

Τα βιβλία του χειμώνα: Τι θα διαβάσουμε τους μήνες που έρχονται (ανανεωμένο)

Επιλογές βιβλίων από τις προσεχείς εκδόσεις ελληνικής και μεταφρασμένης πεζογραφίας, ποίησης, βιογραφιών και δοκιμίων από 34 εκδοτικούς οίκους. Επιμέλεια: Κώστας Αγορα

ΦΑΚΕΛΟΙ