alt

Για το βιβλίο της Κατερίνας Χανδρινού «Κόρκυρα» (εκδ. Κείμενα).

Του Μιχάλη Μακρόπουλου

«Γιατί να μην μπορώ να γράψω κι εγώ σαν ας πούμε τη Νίκη Ρεβέκκα [Παπαγεωργίου], αέρινα, με το λεπτό λεπτό βελονάκι, μυστηριωδώς αραχνοΰφαντα, υποβλητικά, ανεπαίσθητα, ψιθυριστά; αφήνοντας ίχνη σαν ένα πολύ μικρό ζώο που κατευθύνεται νύχτα στο λαγούμι του; αξιοποιώντας το ελάχιστο; το τίποτα; Γιατί τα κείμενα να είναι ηχηρές ομολογίες;» γράφει στην Κόρκυρα η Κατερίνα Χανδρινού. Ωστόσο, αν τα κείμενά της είναι πού και πού «ηχηρές ομολογίες», πατούν μολοντούτο με τρόπο «μυστηριωδώς αραχνοΰφαντο» στο «ελάχιστο».

«Κι η Αθήνα να φαντάζει τόσο μακρινή στον χώρο και στον χρόνο, φασματική», γράφει, «κι οι άνθρωποί της σαν βρεγμένα σπίρτα. Με ένα πόδι και χωρίς καθόλου χέρια είναι τα σπίρτα». Δεν είναι ούτε ένα ούτε δύο τα «πετάγματα» σαν αυτό, που με τη χάρη τους γεννούν στον αναγνώστη αληθινή τέρψη.

Μια ανακαίνιση ή αναστήλωση του πατρικού εξοχικού στην Κέρκυρα, βγάζει ποιητικές ρίζες, ψυχαναλυτικά ριζίδια και λογοτεχνικές παραφυάδες στο βιβλίο της Χανδρινού, που πετιέται εδώ κι εκεί για να μιλήσει πότε για το σπίτι, πότε για τον τωρινό της εαυτό, πότε για τα μικράτα της στο νησί, πότε για τον ίδιο τον τόπο, ή αρκετά συχνά για να παραθέσει, δεμένα οργανικά και με γούστο, ποιήματα, στίχους ή αποσπάσματα από διάφορα βιβλία (των Κωνσταντίνου Θεοτόκη, Ρενέ Σαρ, Γιώργου Σαραντάρη, Μανόλη Ρασούλη, Χειμερινών Κολυμβητών, κ.ά.π.). 

Και μια σκονίτσα από τούτες τις εργασίες αναστήλωσης στο εξοχικό θα μπήκε στο μάτι της Χανδρινού, γιατί το κλείνει συνεχώς στον αναγνώστη με φράσεις άλλοτε ποιητικές, άλλοτε παιχνιδιάρικες, συχνά και τα δύο. «Κι η Αθήνα να φαντάζει τόσο μακρινή στον χώρο και στον χρόνο, φασματική», γράφει, «κι οι άνθρωποί της σαν βρεγμένα σπίρτα. Με ένα πόδι και χωρίς καθόλου χέρια είναι τα σπίρτα». Δεν είναι ούτε ένα ούτε δύο τα «πετάγματα» σαν αυτό, που με τη χάρη τους γεννούν στον αναγνώστη αληθινή τέρψη. 

Στην Κόρκυρα τα πράγματα λένε ιστορίες (ο δίσκος σερβιρίσματος, η ψηστιέρα, οι ρόζοι στο ξύλο – «μικρή και ξαπλωμένη στο ντιβάνι, φτιάχνω ιστορίες με τους ρόζους των ξύλινων ταβανιών. Οι ρόζοι είναι τα κεφάλια των οικογενειών που παίζουν στις ιστορίες»), οι μήνες προσωποποιούνται, αντικείμενα γίνονται ευρήματα μιας προσωπικής αρχαιολογίας (το χτένι του πατέρα), τριγυρνούν νυχτερίδες, ή ποντίκια που έχουν γίνει αρουραίοι και γάτες που ’χουν γίνει τίγρεις από τα αμάζευτα σκουπίδια στην Κέρκυρα, κερκυραϊκές λέξεις αραδιάζονται εν είδει μικρού αναθηματικού γλωσσάριου, κι ο χρόνος

Είναι ένα ποιητικό σχεδίασμα και κολάζ, με αφορμή μια ανακαίνιση σπιτιού που γίνεται αναδίφηση στο χρόνο, όπως αυτός ορίζεται από τον τόπο, και στην ψυχή. Ακατάτακτο κείμενο, μα τόσο όμορφο.

«γίνεται ενδιάμεσος, παρενθετικός. Κάτι σαν χρόνος σήραγγα ή γέφυρα. Βλέπω το σπίτι κατά τόπους να γκρεμίζεται σχεδόν για να ξαναχτιστεί. Οι κρεβατοκάμαρες του ορόφου τέλειωσαν. Το ισόγειο όμως είναι το πρόβλημα. Εκεί η εγκατάλειψη έδειξε για τα καλά τα δόντια της. Βλέπω τεράστια μπαλώματα στους τοίχους. Βλέπω τα γέρικα υλικά στήριξης, τα σκουριασμένα σίδερα, τα οστά του. Τους εργάτες να τα περνάνε με μίνιο. Βλέπω τα υφαντά απ’ τις αράχνες σαν πέπλα νύφης που πιάστηκαν στις γωνίες των επίπλων. Βλέπω τη σκάλα να ψυχομαχάει, το αποθηκάκι να γέρνει στην αυλή. Τα περβάζια έτοιμα να υποχωρήσουν. Δυσοίωνα να έχει ανοίξει στα δύο το ντουβάρι πάνω από την πόρτα της εισόδου. Το διπλό κρεβάτι να έχει χάσει το παραλληλόγραμμο σχήμα, να έχει γίνει οβάλ, σαν πελώριο αβγό. Κίτρινο το νερό να τρέχει από τις βρύσες. Κενή τη μεγάλη τσιμεντένια γλάστρα. Πάλλευκα τα μαλλιά των εργατών, λες και κακογέρασαν σε μία μέρα μέσα. Όσο προχωρούν οι εργασίες, τόσο γίνεται το σπίτι ρημαδιό, τόσο βγαίνουν στη φόρα τα εντόστιά του, όπως στο Χρονικό ενός προαναγγελθέντος θανάτου».

Τι είναι τελικά η Κόρκυρα της Κατερίνας Χανδρινού; Δεν μπορώ να πω ακριβώς, μα θα το προσπαθήσω. Είναι ένα ποιητικό σχεδίασμα και κολάζ, με αφορμή μια ανακαίνιση σπιτιού που γίνεται αναδίφηση στο χρόνο, όπως αυτός ορίζεται από τον τόπο, και στην ψυχή. Ακατάτακτο κείμενο, μα τόσο όμορφο.

* Ο ΜΙΧΑΛΗΣ ΜΑΚΡΟΠΟΥΛΟΣ είναι συγγραφέας και μεταφραστής. 
Τελευταίο του βιβλίο, η νουβέλα «Μαύρο νερό» (εκδ. Κίχλη).

 Στην κεντρική εικόνα: φωτογραφία © Ορέστης Σεφέρογλου.


altΚόρκυρα
Κατερίνα Χανδρινού
Εκδ. Κείμενα 2019
Σελ. 104, τιμή εκδότη €9,55

alt

ΤΑ ΒΙΒΛΙΑ ΤΗΣ ΚΑΤΕΡΙΝΑΣ ΧΑΝΔΡΙΝΟΥ


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Θηριόμορφοι, της Έλενας Μαρούτσου

Θηριόμορφοι, της Έλενας Μαρούτσου

Για το μυθιστόρημα της Έλενας Μαρούτσου «Θηριόμορφοι» (εκδ. Πόλις).

Του Γιώργου Ν. Περαντωνάκη

Όταν πρωτογνώρισα την Έλενα Μαρούτσου, το 2008, είχε δύο βιβλία στο ενεργητικό της, που είχαν περάσει μάλλον απαρατήρητα, κι είχε μόλις εκδώσει το Μεταξύ...

Διηγήματα, της Ρέας Γαλανάκη – μύθοι και πραγματικότητα

Διηγήματα, της Ρέας Γαλανάκη – μύθοι και πραγματικότητα

Για τη συλλογή «Διηγήματα» της Ρέας Γαλανάκη (εκδ. Καστανιώτη).

Της Διώνης Δημητριάδου

«Κάθε μυθοπλασία μπορεί και να μην είναι παρά η αγωνιώδης αναζήτηση μιας άλλης εκδοχής της –ιστορικής ή μη– “πραγματικότητας”, μια απάντηση...

Κλέφτες και αστυνόμοι, της Ευσταθίας Δήμου

Κλέφτες και αστυνόμοι, της Ευσταθίας Δήμου

Για τη συλλογή διηγηματων της Ευσταθίας Δήμου «Κλέφτες και αστυνόμοι» (εκδ. Γκοβόστη).

Του Μάριου Μιχαηλίδη

Η παρουσία της φιλολόγου και συγγραφέα Έφης Δήμου στα λογοτεχνικά πράγματα του τόπου αριθμεί μέχρι σήμερα τρεις ποι...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Βιβλία του φθινοπώρου ή τι θα διαβάσουμε τις μέρες που έρχονται

Βιβλία του φθινοπώρου ή τι θα διαβάσουμε τις μέρες που έρχονται

Επιλογή από τις προσεχείς εκδόσεις ελληνικής και μεταφρασμένης πεζογραφίας, ποίησης, δοκιμίων και βιογραφιών.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Με σκεπτικισμό αλλα και συγκρατημένη αισιοδοξία κινούνται οι περισσότεροι από τους εκδοτικούς οίκους ενόψει ενός χ...

Μαθήματα πιάνου έναντι κηπουρικής εργασίας (διήγημα)

Μαθήματα πιάνου έναντι κηπουρικής εργασίας (διήγημα)

Ήμουν δευτέρα δημοτικού όταν άκουσα την κυρία Μανωλία να παίζει στο πιάνο μια σονάτα του Μπετόβεν. Μαγεύτηκα. Από τότε το όνειρό μου ήταν να γίνω μουσικός, σαν εκείνη. Ήταν πρωτευουσιάνα με πτυχίο από το Εθνικό Ωδείο. Ποιος ξέρει πώς κατέληξε στα χωριά μας.

Του Δημήτρη Βο...

Αν Πεντέρς: «kalá»

Αν Πεντέρς: «kalá»

Προδημοσίευση αποσπάσματος από την ποιητική σύνθεση της Βελγίδας ποιήτριας Αν Πεντέρς «kalá» (μτφρ. Αναστασία Χαβάτζα) που κυκλοφορεί τις επόμενες μέρες από τις εκδόσεις Βακχικόν.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Μια ακροθαλασσιά. Πολύχρωμη. Ορυκτώδης. ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

Marilynne Robinson: «Στο σπίτι»

Marilynne Robinson: «Στο σπίτι»

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Marilynne Robinson «Στο σπίτι» (μτφρ. Κατερίνα Σχινά), που κυκλοφορεί στις 24 Σεπτεμβρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Η Γκλόρι πήρε τον Τζακ επάνω στο δωμάτιο που είχε ετοιμά...

Βάσια Τζανακάρη: «Αδελφικό»

Βάσια Τζανακάρη: «Αδελφικό»

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Βάσιας Τζανακάρη «Αδελφικό», που κυκλοφορεί στις 24 Σεπτεμβρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

ΜΑΡΩ

Το μωρό γκρίνιαζε σε όλη τη διαδρομή. Τόσο που το μι...

Λ. Π. Χάρτλεϊ: «Ο μεσάζων»

Λ. Π. Χάρτλεϊ: «Ο μεσάζων»

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Λ.Π. Χάρτλεϊ «Ο μεσάζων» (μτφρ. Τόνια Κοβαλένκο), που κυκλοφορεί στις 28 Σεπτεμβρίου από τις εκδόσεις Καστανιώτη.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Tο παρελθόν είναι μια ξένη χώρα...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Βιβλία του φθινοπώρου ή τι θα διαβάσουμε τις μέρες που έρχονται

Βιβλία του φθινοπώρου ή τι θα διαβάσουμε τις μέρες που έρχονται

Επιλογή από τις προσεχείς εκδόσεις ελληνικής και μεταφρασμένης πεζογραφίας, ποίησης, δοκιμίων και βιογραφιών.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Με σκεπτικισμό αλλα και συγκρατημένη αισιοδοξία κινούνται οι περισσότεροι από τους εκδοτικούς οίκους ενόψει ενός χ...

Εννέα συγγραφείς, εννέα αγαπημένα βιβλία

Εννέα συγγραφείς, εννέα αγαπημένα βιβλία

Ιάκωβος Ανυφαντάκης, Δήμητρα Λουκά, Μάκης Μαλαφέκας, Βαγγέλης Μπέκας, Ιωάννα Ντούμπρου, Κατερίνα Παπαντωνίου, Γιώργος Παυλόπουλος, Γιώργος Πετράκης, Βάσια Τζανακάρη. Εννέα νέοι συγγραφείς μοιράζονται μαζί μας σκέψεις τους για ένα βιβλίο που διάβασαν τον Αύγουστο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός ...

Τα καλύτερα μυθιστορήματα της δεκαετίας στην αγγλόφωνη πεζογραφία

Τα καλύτερα μυθιστορήματα της δεκαετίας στην αγγλόφωνη πεζογραφία

Αυτά είναι τα είκοσι (20) καλύτερα μυθιστορήματα που γράφτηκαν και εκδόθηκαν στα αγγλικά την τελευταία δεκαετία (2010-2019), σύμφωνα με τη συντακτική ομάδα του έγκριτου αμερικανικού ιστότοπου για τα βιβλία και τον πολιτισμό Literary Hub. 

Επιμέλεια: Book Press

...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

11 Σεπτεμβρίου 2020 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Εννέα συγγραφείς, εννέα αγαπημένα βιβλία

Ιάκωβος Ανυφαντάκης, Δήμητρα Λουκά, Μάκης Μαλαφέκας, Βαγγέλης Μπέκας, Ιωάννα Ντούμπρου, Κατερίνα Παπαντωνίου, Γιώργος Παυλόπουλος, Γιώργος Πετράκης, Βάσια Τζανακάρη. Εν

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

17 Ιουλίου 2020 ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

50 καλά βιβλία για το καλοκαίρι και για πάντα

Πενήντα καλά βιβλία από την πρόσφατη εκδοτική παραγωγή τα οποία ξεχωρίσαμε ανάμεσα σε πολλά ακόμη καλά βιβλία. Ελληνική και μεταφρασμένη πεζογραφία, ποίηση, δοκίμια ιστ

ΦΑΚΕΛΟΙ

ΞΕΧΩΡΙΣΑΜΕ

ΝΑ ΑΛΛΟ ΕΝΑ