pintor 02

Για το δίγλωσσο βιβλίο της Μαρίνας Μιχαηλίδου-Καδή σε εικονογράφηση Ντανιέλας Σταματιάδου «Παιδικά όνειρα / Children's Dreams» (εκδ. Πατάκης).

Της Άντας Κατσίκη-Γκίβαλου

Τα Παιδικά όνειρα ChildrenDreams είναι το δεύτερο δίγλωσσο βιβλίο που εκδίδει η συγγραφέας Μαρίνα Μιχαηλίδου-Καδή. Το προηγούμενο με τίτλο Από τη γη μέχρι τα αστέρια το είχε συγγράψει με την Τουρκάλα συγγραφέα Μεχβές Μπεΐτογλου και έχει εκδοθεί το 2015 στα ελληνικά και στα τουρκικά στην Κύπρο, από τις εκδόσεις a book worm publication, με εικονογράφηση Αγγελικής Πιλάτη.

Το τελευταίο της βιβλίο το έχει γράψει στα ελληνικά και στα αγγλικά με εικονογράφηση της Ντανιέλας Σταματιάδη. Προφανώς, τόσο το σκεπτικό όσο και ο στόχος έκδοσης των δύο βιβλίων είναι διαφορετικός. Νομίζω, όμως, πως και στα δύο εγχειρήματα ενυπάρχει η συγγραφική πρόθεση ότι βασικές αξίες και οράματα που εμπλουτίζουν τον κόσμο των παιδιών και καλλιεργούν την ψυχοσύνθεσή τους καλό είναι να γίνονται κοινό κτήμα ευρύτερου αναγνωστικού παιδικού κοινού. 

Στο βιβλίο αυτό συγκρούονται δύο κόσμοι: ο κόσμος των παιδιών με την αθωότητα, τις επιθυμίες, τα όνειρα και ο κόσμος των μεγάλων με τη σωφροσύνη, τη λογική, την προσγείωση στην πραγματικότητα. 

Όπως σε όλα τα βιβλία της έτσι και σε αυτό, το ενδιαφέρον της Μαρίνας Μιχαηλίδου-Καδή στρέφεται στη σημασία που έχει για ένα παιδί η αυτοπεποίθηση, η εμπιστοσύνη στον εαυτό του, η εμμονή στους στόχους του, παρά τις όποιες δυσκολίες. Στο βιβλίο αυτό συγκρούονται δύο κόσμοι: ο κόσμος των παιδιών με την αθωότητα, τις επιθυμίες, τα όνειρα και ο κόσμος των μεγάλων με τη σωφροσύνη, τη λογική, την προσγείωση στην πραγματικότητα. Μέσα από την αντίθεση: φαντασία-ρεαλισμός, όνειρο και προσπάθεια ματαίωσής του, η συγγραφέας με λόγο λιτό, καθημερινό, προσιτό στο μικρό παιδί, μέσα από θαυμαστή εικονοποιία που υλοποιείται με πρωτότυπο τρόπο και εικονιστικά από την Ντανιέλα Σταματιάδη αναδεικνύει τη δύναμη που έχουν τα όνειρα των παιδιών και το ψυχικό όφελος, όταν αυτά υλοποιούνται στην ενήλικη περίοδο της ζωής τους. Στο εικονοβιβλίο αυτό ρόλο ισάξιο με το λόγο παίζει η εικονογράφηση και είναι αυτή που συμπληρώνει τα κενά της λεκτικής αφήγησης, προεκτείνει τα νοήματα ή συγκεκριμενοποιεί τις ηθελημένες ασάφειες του κειμένου. Από τις ολοσέλιδες εικονογραφήσεις της Ντανιέλας Σταματιάδη, με τα ζεστά γήινα χρώματα, άλλες μέσα από τα εκφραστικότατα πρόσωπα των παιδιών αποδίδουν τη χαρά και τη δημιουργική φαντασία της παιδικής ηλικίας, και άλλες αποτυπώνουν την ενσάρκωση των ονείρων τους στην ενήλικη πια ζωή τους.

Στο εικονοβιβλίο αυτό κορίτσια και αγόρια ονειρεύονται να αγγίξουν τα αστέρια, να πετάξουν σαν πουλιά πάνω από στεριές και θάλασσες, να χτίσουν πύργους στην άμμο, να βρουν θησαυρούς θαμμένους στη γη, να ζήσουν ανάμεσα στα ζώα, να βρουν «το μπλε, σπάνιο σκαθάρι» του παραμυθιού, να γελάσουν «μαζί με τα άλλα παιδιά», ή να μείνουν για πάντα παιδιά. Σε όλα αυτά τα όνειρα αντιτίθεται η σκληρή πραγματικότητα, μέσα από την απροσδιόριστη λεκτικά φωνή: («του/της έλεγαν») των ενηλίκων, βάζοντας φραγμό σε όλα τους τα όνειρα και στις επιθυμίες τους: Οι άνθρωποι δεν μπορούν να φτάσουν τα αστέρια, δεν έχουν φτερά για να πετάξουν, δεν υπάρχει τίποτε πολύτιμο μέσα στη γη, τα έντομα είναι επικίνδυνα, μπορεί να σε τσιμπήσουν, κανείς δεν μένει για πάντα παιδί κ.λπ. Στις απαγορεύσεις, στις κρατούσες παραδοσιακές αντιλήψεις των μεγάλων, που ακρωτηριάζουν τα όνειρα των παιδιών, αυτά απαντούν επιλέγοντας «να ’ναι ρεαλιστές, ζητώντας το αδύνατο», όπως διατράνωναν και οι νέοι το Μάη του ’68, στο Παρίσι. Όλοι οι ανώνυμοι -και γι’ αυτό καθολικοί- ανήλικοι μυθοπλαστικοί ήρωες του βιβλίου γίνονται αυτό που ονειρευόντουσαν ως παιδιά.

Το μικρούλης που δεν ήθελε να χάσει την παιδικότητά του το κατόρθωσε μέσα από το συγγραφικό του έργο και έμεινε «για πάντα στον μαγικό κόσμο των παιδιών».

Τα Παιδικά όνειρα αποκαλύπτουν στο μικρό και όχι μόνον αναγνώστη τη δύναμη που προσδίδουν σε κάθε άνθρωπο η ελπίδα και η πίστη στα οράματά του. Είναι αυτές που τον κινητοποιούν για να ικανοποιήσει τις επιθυμίες του. Έτσι, το κορίτσι που ήθελε να αγγίξει τ’ αστέρια έγινε αστέρι του χορού, το αγόρι που ήθελε να πετάξει έγινε πιλότος, το κορίτσι που έχτιζε πύργους στην άμμο έγινε μηχανικός και έχτισε τον πιο ψηλό και στέρεο πύργο στην πόλη, το κορίτσι που ονειρευόταν να ζει ανάμεσα στα ζώα έζησε για χρόνια στο αφρικανικό δάσος και ασχολήθηκε με την προστασία των ζώων, το αγόρι που παρακολουθούσε τα έντομα «ανακάλυψε πέντε νέα είδη εντόμων», το «διαφορετικό» κορίτσι που ήθελε πολύ να επικοινωνεί με άλλα παιδιά, «μοίραζε χαμόγελα σε παιδιά απ’ όλα τα μέρη της γης». Τέλος ο μικρούλης που δεν ήθελε να χάσει την παιδικότητά του το κατόρθωσε μέσα από το συγγραφικό του έργο και έμεινε «για πάντα στον μαγικό κόσμο των παιδιών».

Το εικονοβιβλίο αυτό δεν έχει τη ροή μιας συνεχούς αφήγησης. Συντίθεται από συντομότατες, αυτόνομες αφηγήσεις που έχουν την ίδια δομή. Η πινακοθήκη αυτή των μικρών ονειροπόλων παιδιών αποκαλύπτει πολλαπλασιαστικά τη δύναμη κάθε ανθρώπου να αγωνίζεται για τα θέλω του κόντρα σε όλες τις αντιξοότητες και να μπορεί σαν τον Ελύτη να ομολογεί: «Λοιπόν, αυτός που γύρευα, ε ί μ α ι». (Ο. Ελύτης, «Λακωνικόν», Έξι και μία τύψεις για τον ουρανό). 

* Η Άντα Κατσίκη-Γκίβαλου είναι Ομότιμη Καθηγήτρια του Πανεπιστημίου Αθηνών.

 
Children DreamsΠαιδικά όνειρα Children's Dreams
Μαρίνα Μιχαηλίδου-Καδή, Ντανιέλα Σταματιάδου
Πατάκης 2016
Σελ. 32, τιμή εκδότη: € 8,70

politeia link

 

 

 

 

 

ΤΑ ΒΙΒΛΙΑ ΤΗΣ ΜΑΡΙΝΑΣ ΜΙΧΑΗΛΙΔΟΥ-ΚΑΔΗ

 


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Η Ιστορία της Μουσικής για παιδιά, των Μέρι Ρίτσαρντς και Ντέιβιντ Σβάιτσερ

Η Ιστορία της Μουσικής για παιδιά, των Μέρι Ρίτσαρντς και Ντέιβιντ Σβάιτσερ

Για το βιβλίο γνώσεων «Η Ιστορία της Μουσικής για παιδιά» (μτφρ. Ηλίας Μαγκλίνης) των Μέρι Ρίτσαρντς και Ντέιβιντ Σβάιτσερ, σε εικονογράφηση Ρόουζ Μπλέικ, που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Καπόν. 

Του Γιάννη Σ. Παπαδάτου

Η μουσική είναι ένα από τα β...

Όθων και Αμαλία, της Αργυρώς Πιπίνη

Όθων και Αμαλία, της Αργυρώς Πιπίνη

Για το βιβλίο για παιδιά της Αργυρώς Πιπίνη, «Όθων και Αμαλία» (σειρά: Μικρά Γατικά, #4, εικονογράφηση Ιφιγένεια Καμπέρη, εκδ. Πατάκη). Ένα σχόλιο και μία συνέντευξη με τη γνωστή συγγραφέα και μεταφράστρια: για την αφήγηση του παρελθόντος, για την παιδική λογοτεχνία – και τις γάτες. 

...
«Ο Φοίβος και η φάλαινα», της Άννας Κουππάνου

«Ο Φοίβος και η φάλαινα», της Άννας Κουππάνου

Για το βιβλίο της Άννας Κουππάνου «Ο Φοίβος και η Φάλαινα» σε εικονογράφηση Κέλλυς Ματαθία-Κόβο που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Πατάκη. 

Της Άντας Κατσίκη-Γκίβαλου

Το βιβλίο της Άννας Κουπάννου ...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Η τελευταία μονομαχία, του Ρίντλεϊ Σκοτ (κριτική)

Η τελευταία μονομαχία, του Ρίντλεϊ Σκοτ (κριτική)

Για την ταινία «Η τελευταία μονομαχία» σε σκηνοθεσία του Ridley Scott, η οποία προβάλλεται στις κινηματογραφικές αίθουσες.

Του Θόδωρου Σούμα

«Η τελευταία μονομαχία» του Ρίντλεϊ Σκοτ είναι μια θεαματική, δραματική και περιπετειώδης...

Πέθανε ο ποιητής και ζωγράφος Γιώργος Κακουλίδης

Πέθανε ο ποιητής και ζωγράφος Γιώργος Κακουλίδης

Ανακοίνωση της Εταιρείας Συγγραφέων για τον θάνατο του Γιώργου Κακουλίδη.

Η Εταιρεία Συγγραφέων εκφράζει τη λύπη της για τον θάνατο του καταξιωμένου ποιητή Γιώργου Κακουλίδη. Συγγραφέας αλλά και ζωγράφος, ο Γιώργος Κακουλίδης υιοθέτησε από νέος, έναν τρόπο ζωή...

Ιστορίες από τη ζωή

Ιστορίες από τη ζωή

Ιστορίες από τη ζωή των αρχαίων ημών – και όχι μόνο.

Του Κώστα Κουτσουρέλη

Συγγενής και σύντροφος του Αλκιβιάδη, ο Αξίοχος (γράφει ο Λυσίας) τον ακολούθησε στην Άβυδο. Εκεί και οι δυο τους νυμφεύθηκαν τη Μεδοντιάδα. Όταν από τον γάμο των τριών γεννήθηκ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

Λενάκι: Δυο φωτιές και δυο κατάρες, του Δημήτρη Ινδαρέ (προδημοσίευση)

Λενάκι: Δυο φωτιές και δυο κατάρες, του Δημήτρη Ινδαρέ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο του Δημήτρη Ινδαρέ «Λενάκι: Δυο φωτιές και δυο κατάρες. Με αφορμή ένα δημοτικό τραγούδι του Μοριά», το οποίο κυκλοφορεί τις επόμενες μέρες από τις εκδόσεις Εστία.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ι. ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΡΙΖΕΣ

...
Πράκτορας Σόνυα, του Μπεν Μακιντάιρ (προδημοσίευση)

Πράκτορας Σόνυα, του Μπεν Μακιντάιρ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Ben Macintyre «Πράκτορας Σόνυα: Η κατάσκοπος που έκλεψε τα σχέδια της ατομικής βόμβας» (μτφρ. Γιώργος-Ίκαρος Μπαμπασάκης), το οποίο κυκλοφορεί στις 13 Οκτωβρίου από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

...
Τα χρόνια, της Ανί Ερνό (προδημοσίευση)

Τα χρόνια, της Ανί Ερνό (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Annie Ernaux «Τα χρόνια» (μτφρ. Ρίτα Κολαΐτη, επίμετρο: Νίκος Μπακουνάκης), το οποίο κυκλοφορεί στις 14 Οκτωβρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Σε τούτη την ασπρόμαυρη φωτογραφ...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

11η Σεπτεμβρίου, 20 χρόνια μετά: 20 βιβλία που μας βοήθησαν να κατανοήσουμε

11η Σεπτεμβρίου, 20 χρόνια μετά: 20 βιβλία που μας βοήθησαν να κατανοήσουμε

Είκοσι χρόνια συμπληρώνονται σήμερα από τα γεγονότα που μας εισήγαγαν στον 21ο αιώνα. Ήταν η μεγαλύτερη και πιο σοκαριστική αλληλουχία τρομοκρατικών ενεργειών που έγινε ποτέ, με μερικά λεπτά διαφορά: οι επιθέσεις στους Δίδυμους Πύργους στη Νέα Υόρκη, και στο Πεντάγωνο στην Ουάσιγκτον, την 11η Σεπτεμβρίου του 2001. Α...

Τα ώριμα βιβλία του Αυγούστου: 26 πρόσφατες εκδόσεις

Τα ώριμα βιβλία του Αυγούστου: 26 πρόσφατες εκδόσεις

Οι περισσότεροι από τα τίτλους που παρουσιάζονται εδώ έφτασαν στα χέρια μας πολύ πρόσφατα. Πρόκειται για ενδιαφέροντα βιβλία που στην πλειονότητά τους πέρασαν «κάτω από τα ραντάρ» των βιβλιοπροτάσεων για το καλοκαίρι. Ιδού μερικά από τα καλύτερα. 

Ε...

Έντεκα καλά βιβλία, πρόσκληση για σκέψη

Έντεκα καλά βιβλία, πρόσκληση για σκέψη

Έντεκα βιβλία ιστορίας, εθνολογίας, σύγχρονων οικονομικών και κοινωνικών ζητημάτων για τους εναπομείναντες στην πόλη αλλά και για όσους ακόμη αναζητούν βιβλία για τις διακοπές τους που να αξίζουν το βάρος τους.

Του Γιώργου Σιακαντάρη

...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

25 Σεπτεμβρίου 2021 ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

1ο Βραβείο Λογοτεχνικής Μετάφρασης ΛΕΑ

Ένα νέο βραβείο για τη μεταφρασμένη λογοτεχνία από ισπανικά, πορτογαλικά και καταλανικά στα ελληνικά είναι γεγονός. Διαβάστε τη βραχεία λίστα των υποψηφίων πρ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

11 Δεκεμβρίου 2020 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2020

Να επιλέξεις τα «καλύτερα» λογοτεχνικά βιβλία από μια χρονιά τόσο πλούσια σε καλούς τίτλους όπως η χρονιά που κλείνει δεν είναι εύκολη υπόθεση. Το αποτολμήσαμε, όπως άλ

ΦΑΚΕΛΟΙ

ΞΕΧΩΡΙΣΑΜΕ

ΝΑ ΑΛΛΟ ΕΝΑ