kremydas_250

Για το βιβλίο του Βασίλη Κρεμμυδά «Ο θείος από την Αμερική» που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Gutenberg-Τυπωθήτω.

Της Μαρίζας Ντεκάστρο

Ο Βασίλης Κρεμμυδάς έχει αποχωρήσει εδώ και χρόνια από τις σχολικές και τις πανεπιστημιακές αίθουσες, δεν παύει όμως να γοητεύει το αναγνωστικό κοινό, όπως γοήτευε τους εκατοντάδες νέους που παρακολούθησαν τα μαθήματά του.

Τα τελευταία χρόνια γράφει βιβλία για παιδιά, και μάλιστα το 2007 πήρε το Κρατικό Βραβείο βιβλίου γνώσεων για το «Καράβια», εκδ. Καλειδοσκόπιο. Στο νέο του βιβλίο, όπως και στο προηγούμενο («Ώρα καλή στην πρύμνη σου κι αέρας στα πανιά σου...» εκδ. Τυπωθήτω, 2010), αφηγείται στον εγγονό του ένα «παραμύθι», κοινωνικό αυτή τη φορά, με θέμα τη μετανάστευση, ζήτημα που βρίσκεται στο κέντρο των ιδεολογικών αντιπαραθέσεων της ελληνικής και της ευρωπαϊκής κοινωνίας και το οποίο εγείρει ή και προκαλεί αντιδράσεις που προβληματίζουν όλους. Εννοείται ότι τα βιβλία δεν δίνουν λύσεις, όμως μπορούν να ευαισθητοποιήσουν τους νέους, μικρούς και μεγαλύτερους, για τους λόγους, οικονομικούς ή άλλους, που οδηγούν ανθρώπους να φύγουν από τη χώρα τους, για τα ζητήματα που αναφύονται στις χώρες υποδοχής, για τις κρατικές παρεμβάσεις ή και τις παρακρατικές δράσεις για τις οποίες διαβάζουμε κάθε μέρα. Επιχειρήσεις σκούπα, τρομοκρατία των αλλοδαπών ή κάποια άλλη προσέγγιση;

Ο συγγραφέας παρεμβαίνει και αποδίδει λογοτεχνικά μια μεγάλη συζήτηση περί μετανάστευσης, μεταξύ ενός παιδιού και του παππού του, μια συζήτηση που γίνεται συχνά στα σπίτια και στα σχολεία εξαιτίας περιστατικών τα οποία αναφέρονται στα ΜΜΕ. Δύο ήρωες λοιπόν σε ένα έργο δωματίου. Ο εγγονός, ο Ηριδανός, Ηρίδος χαϊδευτικά, είναι Έλληνας, πλην όμως μιγάς, μαυρούλης. Η διαφορά του χρώματος τον φέρνει αντιμέτωπο και με τους λευκούς συμμαθητές αλλά και με τα παιδιά των μεταναστών. Βρίσκεται κάπου ανάμεσα και όλα τον μπερδεύουν. Ο παππούς Αχιλλέας προσπαθώντας να εξηγήσει αυτή την ιδιομορφία του εγγονού του μπαίνει με πλάγιο τρόπο στον πυρήνα των σχετικών συζητήσεων: «γεννιέσαι έλληνας ή γίνεσαι», τι σημαίνει γίνομαι έλληνας, πόσο «καθαροί» είναι οι Ελληνες, υπάρχει «εθνική καθαρότητα» στις σημερινές κοινωνίες; Ο αναγνώστης θα καταλάβει όταν διαβάσει το βιβλίο γιατί ο μικρός μιγάς είναι Έλληνας. Υπάρχει μια λογική σειρά που το αποδεικνύει. Αυτή όμως η λογική απόδειξη δεν αναιρεί το πρόβλημα που βιώνει το παιδί και κατ’ επέκταση την κοινωνική απόρριψη του ίδιου και όσων εμπίπτουν σε ανάλογη κατηγορία. Ο Κρεμμυδάς για να εμπλουτίσει τον προβληματισμό του αναγνώστη και να βρει κάποιες αναλογίες, διαβάζει στον εγγονό αποσπάσματα από το βιβλίο του Θανάση Βαλτινού «Το συναξάρι του Ανδρέα Κορδοπάτη». Εισάγει δηλαδή έναν τρίτο ήρωα, τον Κορδοπάτη, ο οποίος δεν λειτουργεί μόνον ως άλλο λογοτεχνικό πρόσωπο, αλλά εικονογραφεί με ρεαλισμό την κατάσταση του μετανάστη του τότε, ενώ ταυτόχρονα θέτει όλα τα ζητήματα που μας απασχολούν σήμερα. Και γίνεται το όχημα για να πραγματοποιηθεί μια συνάντηση, σε παρόντα χρόνο, παππού κι εγγονού με έναν ζώντα μετανάστη που έχει επιστρέψει από την Αμερική. Η συνομιλία μεταξύ των τριών είναι συναρπαστική καθώς με αυτή τη λαμπρή ιδέα –εγκιβωτισμένη αφήγηση- το βιβλίο αποκτά, ακόμα ένα επίπεδο ανάγνωσης. Παράλληλα, τα πρόσωπα, ο πατέρας του Ηριδανού, ο Κορδοπάτης και ο Έλληνας εξ Αμερικής, οδηγούν τον αναγνώστη να σκεφτεί ποιος είναι μετανάστης και ποιος λαθρομετανάστης, ποιος είναι πρόσφυγας, τι δικαιώματα έχει η κάθε κοινωνική κατηγορία, πώς εντάσσεται κάποιος σε μια ξένη κοινωνία και πάρα πολλά άλλα. Η μετανάστευση δεν είναι κάτι ξένο για τους Έλληνες. Η πλειονότητα των συμπολιτών μας έχει βιώματα μετανάστευσης στην οικογένειά της, σήμερα όμως το φαινόμενο έχει πάρει αναμφίβολα εκρηκτικές διαστάσεις.

Το βιβλίο του Βασίλη Κρεμμυδά προσφέρεται για ομαδική ανάγνωση σε σχολικό/οικογενειακό περιβάλλον και φυσικά δεν είναι καθόλου παραμύθι, ούτε «παιδικό», παρόλο που απευθύνεται σε νεαρές ηλικίες και εκδόθηκε ως τέτοιο. Απόδειξη τα επιθετικά σχόλια που δημοσιεύτηκαν σε μπλογκς όταν η κριτική ασχολήθηκε με το βιβλίο. Φαίνεται λοιπόν ότι κάποιοι εξακολουθούν να φοβούνται τη δύναμη των βιβλίων, ακόμα και των παιδικών!


 Ο θείος από την Αμερικήkremydas

Παραμύθι για τον μετανάστη
Βασίλης Κρεμμυδάς
Εκδόσεις Τυπωθήτω, Αθήνα 2012
Τιμή: € 12,78, σελ. 131

politeia link more

 

 

 

 

 

 

 


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Δε μ’ αρέσει η βροχή, της Τασούλας Τσιλιμένη

Δε μ’ αρέσει η βροχή, της Τασούλας Τσιλιμένη

Για το εικονογραφημένο βιβλίο της Τασούλας Τσιλιμένη «Δε μ’ αρέσει η βροχή!» (εικονογράφηση Βασίλης Παπατσαρούχας, εκδ. Διάπλους).

Του Ανδρέα Καρακίτσιου

Η Τασούλα Τσιλιμένη είναι καθηγήτρια στο Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας, όπου διδάσκει τις κλασικές θεματι...

Η Ιστορία της Μουσικής για παιδιά, των Μέρι Ρίτσαρντς και Ντέιβιντ Σβάιτσερ

Η Ιστορία της Μουσικής για παιδιά, των Μέρι Ρίτσαρντς και Ντέιβιντ Σβάιτσερ

Για το βιβλίο γνώσεων «Η Ιστορία της Μουσικής για παιδιά» (μτφρ. Ηλίας Μαγκλίνης) των Μέρι Ρίτσαρντς και Ντέιβιντ Σβάιτσερ, σε εικονογράφηση Ρόουζ Μπλέικ, που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Καπόν. 

Του Γιάννη Σ. Παπαδάτου

Η μουσική είναι ένα από τα β...

Όθων και Αμαλία, της Αργυρώς Πιπίνη

Όθων και Αμαλία, της Αργυρώς Πιπίνη

Για το βιβλίο για παιδιά της Αργυρώς Πιπίνη, «Όθων και Αμαλία» (σειρά: Μικρά Γατικά, #4, εικονογράφηση Ιφιγένεια Καμπέρη, εκδ. Πατάκη). Ένα σχόλιο και μία συνέντευξη με τη γνωστή συγγραφέα και μεταφράστρια: για την αφήγηση του παρελθόντος, για την παιδική λογοτεχνία – και τις γάτες. 

...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Βραβεία της Εταιρείας Συγγραφέων 2020: Οι βραχείες λίστες

Βραβεία της Εταιρείας Συγγραφέων 2020: Οι βραχείες λίστες

Ανακοινώθηκαν οι βραχείες λίστες για τα βραβεία της Εταιρείας Συγγραφέων. Η τελετή απονομής θα γίνει την Τετάρτη 1 Δεκεμβρίου. 

Επιμέλεια: Book Press

Η Εταιρεία Συγγραφέων έχει θεσπίσει τα Βραβεία «Γιάννης Βαρβέρης» και «Μένης Κουμανταρέας...

Το μαύρο βιβλίο, το αριστούργημα του Ορχάν Παμούκ

Το μαύρο βιβλίο, το αριστούργημα του Ορχάν Παμούκ

Για το μυθιστόρημα του Orhan Pamuk «Το μαύρο βιβλίο» (μτφρ. Στέλλα Βρετού, εκδ. Πατάκη).

Της Νίκης Κώτσιου

Ένα από τα πιο συζητημένα και πολυδιαβασμένα βιβλία της σύγχρονης τουρκικής λογοτεχνίας, το Μαύρο βιβλίο (1990) του νομπελίστα Ορχάν Παμ...

Οι επόμενοι εμείς, του Αλέκου Λούντζη (κριτική)

Οι επόμενοι εμείς, του Αλέκου Λούντζη (κριτική)

Για την ποιητική συλλογή του Αλέκου Λούντζη «Οι επόμενοι εμείς» (εκδ. Στιγμός).

Του Βασίλη Λαμπρόπουλου

Συζητώντας την ελληνική ποίηση του 21ου αιώνα προσπαθώ πάντα να μην την προσεγγίσω καθ’ εαυτή αλλά να την τοποθετήσω σε ένα διεθνές πλαίσιο κι ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

Πώς η Σιμόν έγινε η Μποβουάρ: Μια ολόκληρη ζωή, της Κέιτ Κερκπάτρικ (προδημοσίευση)

Πώς η Σιμόν έγινε η Μποβουάρ: Μια ολόκληρη ζωή, της Κέιτ Κερκπάτρικ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από τη βιογραφία της Simone de Beauvoir «Πώς η Σιμόν έγινε η Μποβουάρ: Μια ολόκληρη ζωή» (μτφρ. Στέλλα Κάσδαγλη), της Kate Kirkpatrick που θα κυκλοφορήσει στις 27 Οκτωβρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο. 

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Για τη...

Χωρίς πυξίδα, της Χριστίνας Πουλίδου (προδημοσίευση)

Χωρίς πυξίδα, της Χριστίνας Πουλίδου (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Χριστίνας Πουλίδου «Χωρίς πυξίδα», που θα κυκλοφορήσει στις 27 Οκτωβρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2025

«Βρομοκατάσταση» συνόψισε ο Μορ...

Λενάκι: Δυο φωτιές και δυο κατάρες, του Δημήτρη Ινδαρέ (προδημοσίευση)

Λενάκι: Δυο φωτιές και δυο κατάρες, του Δημήτρη Ινδαρέ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο του Δημήτρη Ινδαρέ «Λενάκι: Δυο φωτιές και δυο κατάρες. Με αφορμή ένα δημοτικό τραγούδι του Μοριά», το οποίο κυκλοφορεί τις επόμενες μέρες από τις εκδόσεις Εστία.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ι. ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΡΙΖΕΣ

...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

11η Σεπτεμβρίου, 20 χρόνια μετά: 20 βιβλία που μας βοήθησαν να κατανοήσουμε

11η Σεπτεμβρίου, 20 χρόνια μετά: 20 βιβλία που μας βοήθησαν να κατανοήσουμε

Είκοσι χρόνια συμπληρώνονται σήμερα από τα γεγονότα που μας εισήγαγαν στον 21ο αιώνα. Ήταν η μεγαλύτερη και πιο σοκαριστική αλληλουχία τρομοκρατικών ενεργειών που έγινε ποτέ, με μερικά λεπτά διαφορά: οι επιθέσεις στους Δίδυμους Πύργους στη Νέα Υόρκη, και στο Πεντάγωνο στην Ουάσιγκτον, την 11η Σεπτεμβρίου του 2001. Α...

Τα ώριμα βιβλία του Αυγούστου: 26 πρόσφατες εκδόσεις

Τα ώριμα βιβλία του Αυγούστου: 26 πρόσφατες εκδόσεις

Οι περισσότεροι από τα τίτλους που παρουσιάζονται εδώ έφτασαν στα χέρια μας πολύ πρόσφατα. Πρόκειται για ενδιαφέροντα βιβλία που στην πλειονότητά τους πέρασαν «κάτω από τα ραντάρ» των βιβλιοπροτάσεων για το καλοκαίρι. Ιδού μερικά από τα καλύτερα. 

Ε...

Έντεκα καλά βιβλία, πρόσκληση για σκέψη

Έντεκα καλά βιβλία, πρόσκληση για σκέψη

Έντεκα βιβλία ιστορίας, εθνολογίας, σύγχρονων οικονομικών και κοινωνικών ζητημάτων για τους εναπομείναντες στην πόλη αλλά και για όσους ακόμη αναζητούν βιβλία για τις διακοπές τους που να αξίζουν το βάρος τους.

Του Γιώργου Σιακαντάρη

...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

20 Οκτωβρίου 2021 ΕΛΛΗΝΕΣ

Το Φανταστικό στην Ελλάδα: Ο λόγος στους εκδότες του

«Η Άγνωστη Καντάθ», «Αίολος», «Οξύ», «Φανταστικός Κόσμος», «Anubis», «Sελίνι»: Έξι εκδοτικοί οίκοι που αγαπούν την Επιστημονική Φαντασία, το Fantasy και τον Τρόμο τοποθ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

11 Δεκεμβρίου 2020 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2020

Να επιλέξεις τα «καλύτερα» λογοτεχνικά βιβλία από μια χρονιά τόσο πλούσια σε καλούς τίτλους όπως η χρονιά που κλείνει δεν είναι εύκολη υπόθεση. Το αποτολμήσαμε, όπως άλ

ΦΑΚΕΛΟΙ