Του Ευθύμιου Σακκά
Μια μέρα σαν σήμερα το 1976 έφυγε από τη ζωή ο Γάλλος συγγραφέας Αντρέ Μαλρώ. Γεννήθηκε στο Παρίσι όπου και μεγάλωσε, ενώ οι γονείς του χωρίσανε όταν ήταν τεσσάρων ετών και ανατράφηκε από την μητέρα του. Τα παιδικά του χρόνια δύσκολα καθώς έπασχε από διάφορες νευρώσεις και λεκτικά τικ και πολύ πιθανό να έπασχε από το σύνδρομο tourette. Από νωρίς πάντως εξέφρασε ιδιαίτερο ενδιαφέρον για τις τέχνες και εκμεταλλεύτηκε στο έπακρο τις προοπτικές που πρόσφερε η γαλλική πρωτεύουσα επισκεπτόμενος συχνά τα μουσεία της και δανειζόμενος βιβλία από τις διάφορες βιβλιοθήκες της.
Θα σπουδάσει στη Σχολή Ανατολικών Γλωσσών, θα αρχίσει να αρθρογραφεί σε εφημερίδες και να εργάζεται για έναν εκδοτικό οίκο, στην απαρχή μια ενήλικης ζωής που είναι αδύνατον να απαριθμηθούν έστω και περιγραφικά τα αναρίθμητα βιογραφικά στοιχεία της. Στα 21 θα πραγματοποιήσει το πρώτο του ταξίδι στην Ασία, το πρώτο από τα πολυάριθμα που θα ακολουθήσουν ανά την υφήλιο ως το τέλος της ζωής του και κάθε φορά για έναν ξεχωριστό σκοπό. Στο λογοτεχνικό χώρο θα παρουσιαστεί επίσημα στα μέσα της δεκαετίας του 1920 με κείμενα όπως «Ο πειρασμός της Δύσης» και οι «Κατακτητές», ενώ το αποκορύφωμα θα έρθει με την «Ανθρώπινη κατάσταση» το 1933, που του χαρίζει και το λογοτεχνικό βραβείο Goncourt. Μέσα από τα γραπτά του αναφαίνονται οι πολιτικές θέσεις του, η ουμανιστική οπτική του και μια ιδιάζουσα φιλοσοφική σκέψη.
Ο Μαλρώ δεν ήταν απλώς ένας ακόμη εξέχων θεωρητικός της γαλλικής σκέψης. Έψαχνε την εφαρμογή στην πράξη. Την δεκαετία του ’30 λοιπόν όταν ξεσπά ο ισπανικός εμφύλιος δεν χάνει χρόνο και βρίσκεται στο μέτωπο ενάντια στις δυνάμεις του Φράνκο, ενώ αργότερα έλαβε ενεργά μέρος και στο Β’ παγκόσμιο πόλεμο, παρασημοφορήθηκε και κατόπιν ενεπλάκη στα πολιτικά δρώμενα της πατρίδας του.
Συγκεκριμένα θα υπηρετήσει την γαλλική κοινωνία και την κυβέρνηση του Charles De Gaulle καθόλη τη διάρκεια της θητείας του τελευταίου ως το 1959. Παράλληλα η συγγραφική του δραστηριότητα θα συνεχιστεί μόνο που στο εξής θα στραφεί περισσότερο προς την δοκιμιακή και ιστορική προσέγγιση της τέχνης καθαυτής. Γενικώς ο Μαλρώ απέφυγε επιμελώς να κατηγοριοποιηθεί η γραφή του γι’ αυτό και σ’ όλα σχεδόν τα κείμενά του παρουσιάζει ένα ιδιαίτερο συνονθύλευμα που συγχρωτίζει πολιτικό λόγο, ποιητικότητα, μοντερνισμό, φιλοσοφική αναλυτικότητα, σ’ ένα ιδιόμορφο συχνά αλλά και μοναδικό σε ύφος λεκτικό παιχνίδι.
