Tasos Livaditis 728

Μια μέρα σαν σήμερα, 20 Απριλίου 1922, γεννήθηκε στην Αθήνα ο ποιητής Τάσος Λειβαδίτης. Τον έχουν αποκαλέσει ποιητή του έρωτα και της επανάστασης, έναν μοντέρνο κομμουνιστή. 

Του Λεωνίδα Καλούση

Ήταν Μεγάλο Σάββατο όταν γεννήθηκε το πέμπτο παιδί της οικογένειας του Λύσανδρου και της Βασιλικής Λειβαδίτη. Σπούδασε στη Νομική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών αλλά τον κέρδισε η ποίηση. Το 1943, μέσα στην Κατοχή, συμμετείχε στην ίδρυση της Ένωσης Νέων Ελλήνων Λογοτεχνών. Στα Δεκεμβριανά ανήκε σε ομάδα της ΕΠΟΝ που διοργάνωνε εράνους και διάφορες πολιτιστικές εκδηλώσεις, χωρίς να πάρει μέρος ως μάχιμος. Η δράση του αυτή είχε ως συνέπεια να συλληφθεί και να εξοριστεί. Αφέθηκε ελεύθερος μετά τη Συμφωνία της Βάρκιζας. Tο 1946 παντρεύεται τη Mαρία Στούπα και απέκτησε μαζί της μία κόρη. Θα γράψει για αυτήν το «Ερωτικό» το οποίο είναι από τα λίγα ποιήματα που υπάρχουν ηχογραφημένα σε απαγγελία του ίδιου του ποιητή. 

Στα γράμματα εμφανίστηκε το 1946, μέσα από τις στήλες του περιοδικού Ελεύθερα Γράμματα (τεύχ. 55,15-11-46) με το ποίημα «Το τραγούδι του Χατζηδημήτρη». Το 1947 συνεργάστηκε στην έκδοση του περιοδικού «Θεμέλιο». Το 1952 εξέδωσε την πρώτη του ποιητική σύνθεση με τίτλο «Μάχη στην άκρη της νύχτας» και εργάστηκε επίσης σαν κριτικός ποίησης στην εφημερίδα Αυγή, από το 1954 - 1980 (με εξαίρεση τα έτη 1967-74 που η εφημερίδα είχε κλείσει λόγω δικτατορίας) και το περιοδικό «Επιθεώρηση Τέχνης» (1962-1966), όπου δημοσίευσε πολιτικά και κριτικά δοκίμια. Στο διάστημα της Χούντας για βιοποριστικούς λόγους μεταφράζει ή διασκευάζει λογοτεχνικά έργα για λαϊκά περιοδικά ποικίλης ύλης με το ψευδώνυμο Pόκκος.

ΤΑ ΒΙΒΛΙΑ ΤΟΥ ΤΑΣΟΥ ΛΕΙΒΑΔΙΤΗ

politeia link more

Το 1948 συλλαμβάνεται και εξορίζεται στο Μούδρο. Μεταφέρθηκε μετά από ένα χρόνο στη Μακρόνησο όπου ξεκίνησε τη συγγραφή του «Φυσάει στα σταυροδρόμια του κόσμου». Μεταφέρθηκε στον Αϊ Στράτη κι από κει στις φυλακές Χατζηκώστα στην Αθήνα, απ' όπου αφέθηκε ελεύθερος το 1951. Τελικά το δικαστήριο (Πενταμελές Εφετείο Αθηνών, 10 Φεβρουαρίου 1955) τον απάλλαξε λόγω αμφιβολιών.

Στις 24 Απριλίου 1961 κυκλοφόρησε ο δίσκος «Πολιτεία Α'» του Μίκη Θεοδωράκη. Ο Γρηγόρης Μπιθικώτσης και ο Στέλιος Καζαντζίδης τραγουδούν μελοποιημένους στίχους του Λειβαδίτη. Μεταξύ άλλων στον δίσκο περιλαμβάνονται τα τραγούδια «Μάνα μου και Παναγιά», «Δραπετσώνα», «Βρέχει στη φτωχογειτονιά» και «Σαββατόβραδο». 

Synoikia to oneiroΣτίχοι του μελοποιήθηκαν από τον Μίκη Θεοδωράκη και στους δίσκους «Της εξορίας» (1976), «Πολιτεία Γ' - Οκτώβρης '78» (1976), «Τα Λυρικά» (1977), «Λειτουργία Νο2: Για τα παιδιά που σκοτώνονται στον πόλεμο» (1987), τον Μάνο Λοΐζο στο δίσκο «Για μια μέρα ζωής» (1980), τον Γιώργο Τσαγκάρη στο δίσκο «Φυσάει» (1993) με ερμηνευτή το Βασίλη Παπακωνσταντίνου και τη συμμετοχή του ηθοποιού Γιώργου Μιχαλακόπουλου, τον Μιχάλη Γρηγορίου στο δίσκο «Σκοτεινή πράξη, ένα Ορατόριο σε ποίηση Τάσου Λειβαδίτη» (1997) και από το συγκρότημα Όναρ στο δίσκο «Αλαντίν, τελειώσαν οι ευχές σου» (2003).

Συνυπέγραψε ακόμη με τον Κώστα Κοτζιά τα σενάρια των ελληνικών ταινιών «Ο θρίαμβος» και «Συνοικία το όνειρο» σε σκηνοθεσία του Αλέκου Αλεξανδράκη.

Τα ποιήματά του μεταφράστηκαν στα Ρωσικά, Σερβικά, Ουγγρικά, Σουηδικά, Ιταλικά, Γαλλικά, Αλβανικά, Βουλγαρικά, Κινεζικά και Αγγλικά.

Ο Τάσος Λειβαδίτης πέθανε στην Αθήνα στις 30 Οκτωβρίου 1988. Μετά το θάνατό του εκδόθηκαν χειρόγραφα ανέκδοτα ποιήματά του με τον τίτλο «Χειρόγραφα του Φθινοπώρου».

Ο στίχος του τίτλου είναι από το ποίημα Ἐκμυστήρευση ἀπὸ τὴ συλλογὴ Τὰ χειρόγραφά του φθινοπώρου (1990)

Κι μιὰ μέρα θέλω νὰ γράψουν στὸν τάφο μου: ἔζησε στὰ σύνορα
μιᾶς ἀκαθόριστης ἡλικίας καὶ πέθανε γιὰ πράγματα μακρινὰ ποὺ
…εἶδε κάποτε σ᾿ ἕνα ἀβέβαιο ὄνειρο.

Ένα από τα πιο αγαπημένα ποιήματά του: 

Σὲ περιμένω παντοῦ

Κι ἂν ἔρθει κάποτε ἡ στιγμὴ νὰ χωριστοῦμε, ἀγάπη μου,
μὴ χάσεις τὸ θάρρος σου.
Ἡ πιὸ μεγάλη ἀρετὴ τοῦ ἀνθρώπου, εἶναι νὰ ᾿χει καρδιά.
Μὰ ἡ πιὸ μεγάλη ἀκόμα, εἶναι ὅταν χρειάζεται
νὰ παραμερίσει τὴν καρδιά του.

Τὴν ἀγάπη μας αὔριο, θὰ τὴ διαβάζουν τὰ παιδιὰ στὰ σχολικὰ βιβλία, πλάι στὰ ὀνόματα τῶν ἄστρων καὶ τὰ καθήκοντα τῶν συντρόφων.
Ἂν μοῦ χάριζαν ὅλη τὴν αἰωνιότητα χωρὶς ἐσένα,
θὰ προτιμοῦσα μιὰ μικρὴ στιγμὴ πλάι σου.

Θὰ θυμᾶμαι πάντα τὰ μάτια σου, φλογερὰ καὶ μεγάλα,
σὰ δύο νύχτες ἔρωτα, μὲς στὸν ἐμφύλιο πόλεμο.

Ἄ! ναί, ξέχασα νὰ σοῦ πῶ, πὼς τὰ στάχυα εἶναι χρυσὰ κι ἀπέραντα, γιατὶ σ᾿ ἀγαπῶ.

Κλεῖσε τὸ σπίτι. Δῶσε σὲ μιὰ γειτόνισσα τὸ κλειδὶ καὶ προχώρα. Ἐκεῖ ποὺ οἱ φαμίλιες μοιράζονται ἕνα ψωμὶ στὰ ὀκτώ, ἐκεῖ ποὺ κατρακυλάει ὁ μεγάλος ἴσκιος τῶν ντουφεκισμένων. Σ᾿ ὅποιο μέρος τῆς γῆς, σ᾿ ὅποια ὥρα,
ἐκεῖ ποὺ πολεμᾶνε καὶ πεθαίνουν οἱ ἄνθρωποι γιὰ ἕνα καινούργιο κόσμο... ἐκεῖ θὰ σὲ περιμένω, ἀγάπη μου!

 

 


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Ίμρε Κέρτες: «Στο μυθιστόρημα δεν έχουν σημασία τα γεγονότα αλλά τι τους προσθέτεις»

Ίμρε Κέρτες: «Στο μυθιστόρημα δεν έχουν σημασία τα γεγονότα αλλά τι τους προσθέτεις»

Μια μέρα σαν σήμερα, 9 Νοεμβρίου 1929, γεννήθηκε στη Βουδαπέστη ο Ίμρε Κέρτες. Το 1944 στάλθηκε στο Άουσβιτς και στη συνέχεια στο Μπούχενβαλντ. Επέζησε, έζησε πολλά χρόνια στη Γερμανία, εργάστηκε ως δημοσιογράφος και μεταφραστής. Έγραψε λογοτεχνία και το 2002 τιμήθηκε με το Νόμπελ Λογοτεχνίας.

Του Λε...

Τζον Φόουλς: «Ενάντια σε κάθε επιταγή λογικής, διάλεξα την Ελλάδα»

Τζον Φόουλς: «Ενάντια σε κάθε επιταγή λογικής, διάλεξα την Ελλάδα»

Μια μέρα σαν σήμερα, 5 Νοεμβρίου 2005, πέθανε σε ηλικία 79 ετών ο Άγγλος Τζον Φόουλς, συγγραφέας, μεταξύ άλλων, του θρυλικού «Μάγου» που διαδραματίζεται στις Σπέτσες. 

Του Λεωνίδα Καλούση

Ο Τζον Ρόμπερτ Φόουλς (John Robert Fowles) είχε γεννηθεί στ...

Ναπολέων Λαπαθιώτης: «Μόνος ήρθα κάποιο βράδυ, μόνος πόνεσα για λίγο»

Ναπολέων Λαπαθιώτης: «Μόνος ήρθα κάποιο βράδυ, μόνος πόνεσα για λίγο»

Μια μέρα σαν σήμερα, 31 Οκτωβρίου 1888, γεννήθηκε στο κέντρο της Αθήνας ο Ναπολέων Λαπαθιώτης. «Καταραμένος» ποιητής, αντισυμβατικός για τα ήθη της εποχής του και τελικά αυτόχειρας, έγραψε με τόλμη και μελαγχολία για τα χαμένα ιδανικά και τις ματαιώσεις της ζωής. 

Του Λεωνίδα Καλούση ...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

ΙΝSEQS: Μάθημα μπαλέτου με noise-punk συνθέσεις στην καλύτερη παράσταση χορού φέτος

ΙΝSEQS: Μάθημα μπαλέτου με noise-punk συνθέσεις στην καλύτερη παράσταση χορού φέτος

Για την παράσταση «ΙΝSEQS» σε χορογραφία του Δημήτρη Μυτιληναίου, η οποία παρουσιάστηκε στον πρώην εκθεσιακό χώρο αυτοκινήτων της Φίατ, στο Κουκάκι.

Του Νίκου Ξένιου

Οι σωματικές αναπαραστάσεις που επιδιώκει το μπαλέτο είναι πολύ συγκεκριμένες. Η ...

«Έλγκαρ», του Αχιλλέα Κυριακίδη (κριτική)

«Έλγκαρ», του Αχιλλέα Κυριακίδη (κριτική)

Για το βιβλίο του Αχιλλέα Κυριακίδη «Έλγκαρ» (εκδ. Πατάκη).

Της Τιτίκας Δημητρούλια

Πιστός όπως πάντα στη μικρή φόρμα σε κάθε έκφανση της δημιουργίας του, ο Αχιλλέας Κυριακίδης προσδιορίζει, στη νέα του συλλογή, ειδολογικά τα κείμενά του με όρους μουσι...

«Οι κεφαλές του Κέρβερου», της Φράνσις Στίβενς – Παλπ πρωτοπορία και επιστημονική φαντασία

«Οι κεφαλές του Κέρβερου», της Φράνσις Στίβενς – Παλπ πρωτοπορία και επιστημονική φαντασία

Για το μυθιστόρημα «Οι κεφαλές του Κέρβερου» (μτφρ. Μιχάλης Μακρόπουλος) της Φράνσις Στίβενς που κυκλοφορεία από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος. Στην κεντρική φωτογραφία, η συγγραφέας.

Του Κυριάκου Αθανασιάδη

Γεννημένη το 1884, ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Στο σπίτι: Μια περιδιάβαση στην Ιστορία από δωμάτιο σε δωμάτιο», του Μπιλ Μπράισον (προδημοσίευση)

«Στο σπίτι: Μια περιδιάβαση στην Ιστορία από δωμάτιο σε δωμάτιο», του Μπιλ Μπράισον (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο του Bill Bryson «Στο σπίτι: Μια περιδιάβαση στην Ιστορία από δωμάτιο σε δωμάτιο» (μτφρ. Κωστής Πανσέληνος), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 8 Δεκεμβρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ο ΠΙΝΑΚΑΣ ΤΟΥ ΗΛΕΚΤΡ...

«Ξενοδοχείο Metropol», του Όιγκεν Ρούγκε (προδημοσίευση)

«Ξενοδοχείο Metropol», του Όιγκεν Ρούγκε (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Eugen Ruge «Ξενοδοχείο Metropol» (μτφρ. Γιώτα Λαγουδάκου), το οποίο κυκλοφορεί στις 6 Δεκεμβρίου από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Συζήτηση στον πέμπτο όροφο

...
«Τα πουλιά που ήθελαν να τραγουδήσουν», της Τσάρλι Τζέιν Άντερς (προδημοσίευση)

«Τα πουλιά που ήθελαν να τραγουδήσουν», της Τσάρλι Τζέιν Άντερς (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο της Charlie Jane Anders «Τα πουλιά που ήθελαν να τραγουδήσουν» (μτφρ. Πόλυ Μοσχοπούλου), το οποίο κυκλοφορεί στις 30 Νοεμβρίου από τις εκδόσεις Φουρφούρι.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Το Δέντρο δεν μιλούσε. ...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Παγκόσμια Ημέρα κατά του AIDS: Δυο πολύ χρήσιμα βιβλία

Παγκόσμια Ημέρα κατά του AIDS: Δυο πολύ χρήσιμα βιβλία

Η επιδημία του AIDS επηρεάζει με πολλούς τρόπους τη ζωή χιλιάδων οροθετικών στη χώρα μας ενώ οι νέες μολύνσεις κάθε χρόνο είναι εκατοντάδες. Το 1988 ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας καθιέρωσε την 1η Δεκεμβρίου ως Παγκόσμια Ημέρα κατά του AIDS. Προσεγγίζουμε το θέμα με οδηγούς δύο καλά βιβλία, πολύ διακριτά μεταξύ τους...

Εδώ Πολυτεχνείο: Όλα όσα πρέπει να γνωρίζουν τα παιδιά σε δυο βιβλία

Εδώ Πολυτεχνείο: Όλα όσα πρέπει να γνωρίζουν τα παιδιά σε δυο βιβλία

Καθώς η χρονική απόσταση που μας χωρίζει από την εξέγερση του Πολυτεχνείου πλησιάζει τον μισό αιώνα, τίθεται το ερώτημα πώς να μιλήσουμε στα σημερινά παιδιά για ένα από τα κομβικότερα γεγονότα της σύγχρονης Ιστορίας της Ελλάδας που για τα ίδια δεν είναι παρά μια αργία μεταξύ 28ης Οκτωβρίου και Χριστουγέννων.

...
11η Σεπτεμβρίου, 20 χρόνια μετά: 20 βιβλία που μας βοήθησαν να κατανοήσουμε

11η Σεπτεμβρίου, 20 χρόνια μετά: 20 βιβλία που μας βοήθησαν να κατανοήσουμε

Είκοσι χρόνια συμπληρώνονται σήμερα από τα γεγονότα που μας εισήγαγαν στον 21ο αιώνα. Ήταν η μεγαλύτερη και πιο σοκαριστική αλληλουχία τρομοκρατικών ενεργειών που έγινε ποτέ, με μερικά λεπτά διαφορά: οι επιθέσεις στους Δίδυμους Πύργους στη Νέα Υόρκη, και στο Πεντάγωνο στην Ουάσιγκτον, την 11η Σεπτεμβρίου του 2001. Α...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

11 Δεκεμβρίου 2020 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2020

Να επιλέξεις τα «καλύτερα» λογοτεχνικά βιβλία από μια χρονιά τόσο πλούσια σε καλούς τίτλους όπως η χρονιά που κλείνει δεν είναι εύκολη υπόθεση. Το αποτολμήσαμε, όπως άλ

ΦΑΚΕΛΟΙ

ΞΕΧΩΡΙΣΑΜΕ

ΝΑ ΑΛΛΟ ΕΝΑ