anatole france

Μια μέρα σαν σήμερα, 16 Απριλίου 1844, γεννήθηκε στο Παρίσι ο Γάλλος συγγραφέας και κριτικός, βραβευμένος με Νόμπελ το 1921, Ανατόλ Φρανς. 

Του Λεωνίδα Καλούση 

Ο Ζακ Φρανσουά Ανατόλ-Τιμπώ γεννήθηκε σε μια οικογένεια από γονείς μέτριας μόρφωσης και περιορισμένων οικονομικών δυνατοτήτων. Ο πατέρας του ωστόσο, Φρανουά Τιμπώ, πίστευει πολύ στη μόρφωση και στην κοινωνική ανέλιξη μέσω της μόρφωσης και έτσι φροντίζει ο γιος του να μορφωθεί στα σχολεία της γαλλικής αριστοκρατίας και μπουρζουαζίας της εποχής όπως το Κολλέγιο Στανισλάς.

Ο Φρανσουά Τιμπώ βιβλιοπώλης που, από ένα σημείο και μετά, εργάζεται σε εκδοτικό οίκο και βιβλιοπωλείο με αντικείμενο βιβλία, γκραβούρες, φυλλάδια, διάφορα ντοκουμέντα και άλλα ιστορικά έγγραφα σχετικά με την Γαλλική Επανάσταση, θα γίνει αργότερα ο ιδιοκτήτης. Καθώς ο Ανατόλ Φρανς μεγαλώνει, η οικογενειακή επιχείρηση είναι η Librairie politique ancienne et moderne de France-Thibault (Παλιό και σύγχρονο πολιτικό βιβλιοπωλείο Φρανς-Τιμπώ). Η εμπειρία του σχολείου της γαλλικής ελίτ θα είναι τραυματική και θα αποτυπωθεί αργότερα στο έργο του ενώ θα αποτελέσει το έδαφος για την σφοδρή κριτική του στη θρησκεία.

ΤΑ ΒΙΒΛΙΑ ΤΟΥ ΑΝΑΤΟΛ ΦΡΑΝΣ

politeia link more

Ο Ανατόλ Φρανς αποκόπηκε νωρίς από το περιβάλλον του πατέρα του, παρότι εκεί ήταν που αγάπησε το διάβασμα και την μελέτη για την περίοδο της Επανάστασης. Άρχισε να γράφει ποίηση, εργαζόταν σε βιβλιοπωλεία ενώ εργάστηκε και ως βιβλιοθηκονόμος στη γαλλική Γερουσία.

Το 1867, έχοντας συνδεθεί με το συμβολιστή ποιητή Λεκόντ ντε Λιλ, γίνεται κι ο ίδιος μέλος του κινήματος των Παρνασσιστών που αντιδρά στον ρομαντισμό και επιδιώκοντας την επαναφορά στοιχείων του κλασικισμού στην τέχνη.

Μεταξύ των έργων του, μεγάλη επιτυχία είχαν τα μυθιστορήματα «Το έγκλημα του Σιλβέστρ Μπονάρ» (1881) που γράφτηκε σε μια εποχή που το ενδιαφέρον για το μυθιστόρημα μεγαλώνει, το «Τo οινομαγειρείο της βασίλισσας Πεντώκ», «Η εξέγερση των αγγέλων», «Θαΐς», «Οι θεοί διψούν», «Το νησί των πιγκουίνων», «Οι επτά γυναίκες του κυανωπώγωνα». Από το 1900 και μετά εκφράζει κοινωνικούς προβληματισμούς, ασπάζεται σοσιαλιστικές ιδέες και μετέχει σε κύκλους της γαλλικής αριστεράς. Αποκτά επιδραστικό ρόλο όταν αναλαμβάνει θέση κριτικού στην εφημερίδα «Ο Χρόνος» (Le Temps, 1861 - 1942). Από το 1887 έως το 1896, οπότε γίνεται μέλος της Γαλλικής Ακαδημίας Επιστημών, γράφει εβδομαδιαίες βιβλιοκρισίες και χρονογραφήματα. 

Με τη δημοσίευση του περίφημου «Κατηγορώ» είναι από τους πρώτους λογοτέχνες και ο μοναδικός ακαδημαϊκός που βάζει την υπογραφή του για την αναθεώρηση της δίκης.

Η υπόθεση Ντρεϊφούς τον κινητοποιεί και τον συμφιλιώνει με τον Εμίλ Ζολά με τον οποίο είχαν λίγα χρόνια νωρίτερα λογοτεχνική κόντρα. Με τη δημοσίευση του περίφημου «Κατηγορώ» είναι από τους πρώτους λογοτέχνες και ο μοναδικός ακαδημαϊκός που βάζει την υπογραφή του για την αναθεώρηση της δίκης. Από το 1899 γράφει στην συντηρητική εφημερίδα Le Figaro που ωστόσο έχει πάρει θέση υπέρ του Ντρεϊφούς. Συνομιλητής και φίλος του Ζαν Ζωρές, το 1904 τάσσεται υπέρ του διαχωρισμού Κράτους - Εκκλησίας και υπέρ της κατοχύρωσης δικαιωμάτων των εργατών, ενώ μετά τον Α' Παγκόσμιο Πόλεμο αρθρογραφεί κατά της Συνθήκης των Βερσαλλιών ως μιας «άδικης συνθήκης ειρήνης». Το 1922 τα βιβλία του περιλαμβάνονται στο παπικό Index Librorum Prohibitorum ως απαγορευμένα βιβλία που είναι ανήθικα και διαφθείρουν τους πιστούς.

Ο Αντρέ Μπρετόν ζήτησε την άδεια να ανοίξουν το φέρετρο για να χαστουκίσει τον νεκρό (...)

Πέθανε σε ηλίκία 80 ετών στις 12 Οκτωβρίου 1924 στο Σεν Συρ συρ Λουάρ. Ο μαθηματικός και πολιτικός Πολ Πενλεβέ θα πει: «Το επίπεδο της ανθρώπινης ευφυΐας μειώθηκε αυτό το βράδυ». Για τους υπερρεαλιστές όμως ήταν μια ευκαιρία να προκαλέσουν σκάνδαλο. Την κηδεία του Ανατόλ Φρανς στο Παρίσι παρακολούθησαν χιλιάδες άνρωποι. Ο Αντρέ Μπρετόν ζήτησε την άδεια να ανοίξουν το φέρετρο για να χαστουκίσει τον νεκρό και μαζί με άλλους της ομάδας των υπερρεαλιστών, όπως ο Λουί Αραγκόν, ο Φιλίπ Σουπό και ο Ντριέ Λα Ροσέλ, μοίρασαν κείμενο με τίτλο «Ένα πτώμα». Το τελειωτικό χτύπημε το έδωσε ο Πολ Βαλερί που τον διαδέχθηκε στη Γαλλική Ακαδημία: στην καθιερωμένη τιμητική ομιλία για τον προκάτοχό του δεν είπε ούτε μια φορά το όνομά του αναφερόμενος σε αυτόν ως ο liseur infini. Τα χτυπήματα ήταν αρκετά. Αργότερα, ο  Αντρέ Ζιντ τον αποκάλεσε «έναν συγγραφέα χωρίς ενδιαφέρον» που το έργο του «εξαντλείται με την πρώτη ανάγνωση».

Ο Ανατόλ Φρανς που γνώρισε δόξα και τιμές, που διαβάστηκε πολύ και είχε μεγάλη επιτυχία στην εποχή του, θεωρήθηκε επιρροή για συγγραφείς όπως ο Μαρσέλ Προυστ ή ο Ζορζ Μπερνανός, παραγκωνίστηκε, «στραβοδιαβάστηκε» ενδεχομένως, η γλώσσα του θεωρήθηκε ξεπερασμένη, ο σαρκασμός του δεν αναδείχθηκε και το έργο του μελετήθηκε λίγο. 

Ακολουθήστε την bookpress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Φραντς Κάφκα: «Όσα αφήνω πίσω μου, να καούν χωρίς να διαβαστούν»

Φραντς Κάφκα: «Όσα αφήνω πίσω μου, να καούν χωρίς να διαβαστούν»

Μια ημέρα σαν σήμερα, στις 3 Ιουλίου 1883, γεννήθηκε στην Πράγα ο Φραντς Κάφκα, ένας από τους σημαντικότερους λογοτέχνες του 20ου αιώνα.

Επιμέλεια: Book Press

Ο ...

Μιγκέλ Άνχελ Αστούριας, ο συγγραφέας από «τη γενναιόδωρη χώρα των ανθρώπων του καλαμποκιού»

Μιγκέλ Άνχελ Αστούριας, ο συγγραφέας από «τη γενναιόδωρη χώρα των ανθρώπων του καλαμποκιού»

Μια μέρα σαν σήμερα, 9 Ιουνίου 1974, πέθανε στη Μαδρίτη ο βραβευμένος με Νόμπελ συγγραφέας και διπλωμάτης Μιγκέλ Άνχελ Αστούριας. 

Του Ευθύμιου Σακκά

Είχε γεννηθεί το 1899 στη Γουατεμάλα και σπούδασε νομική στο...

Φραντς Γιόζεφ Χάιντν: «Προτιμώ να είμαι κοντά σε ανθρώπους της σειράς μου…»

Φραντς Γιόζεφ Χάιντν: «Προτιμώ να είμαι κοντά σε ανθρώπους της σειράς μου…»

Μια μέρα σαν σήμερα το 1809 πέθανε στην Βιέννη ο συνθέτης Φραντς Γιόζεφ Χάιντν (Franz Joseph Haydn). Eίχε γεννηθεί σ’ ένα χωριό της Αυστρίας και ο πατέρας του έπαιζε ερασιτεχνικά άρπα. Ο Haydn έλαβε τα πρώτα μαθήματα μουσικής από έναν συγγενή του και συγκεκριμένα διδάχτηκε βιολί και κλειδοκύμβαλο. 

...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Γιάννης Ξανθόπουλος: «Οι ιστορίες μου γεννιούνται από σπόρους που σπάρθηκαν σε ανύποπτο χρόνο μέσα μου»

Γιάννης Ξανθόπουλος: «Οι ιστορίες μου γεννιούνται από σπόρους που σπάρθηκαν σε ανύποπτο χρόνο μέσα μου»

Ο σκηνοθέτης Γιάννης Ξανθόπουλος μας συστήθηκε με το αστυνομικό μυθιστόρημα «Το τελευταίο κορίτσι», που κυκλοφόρησε πρόσφατα από τις εκδόσεις Τόπος. «Οι ιστορίες μου γεννιούνται από σπόρους που σπάρθηκαν σε ανύποπτο χρόνο μέσα μου και κάποια στιγμή ξεπηδάει ένα βλαστάρι που χρειάζεται πότισμα για να αναπτυχθεί», σημ...

Παρουσίαση του βιβλίου «Πολεμικό Ναυτικό – Ιστορία & Τέχνη» του Ιδρύματος Αικατερίνης Λασκαρίδη

Παρουσίαση του βιβλίου «Πολεμικό Ναυτικό – Ιστορία & Τέχνη» του Ιδρύματος Αικατερίνης Λασκαρίδη

Το Ίδρυμα Αικατερίνης Λασκαρίδη, παρουσιάζει την Πέμπτη 15 Δεκεμβρίου 2022 και ώρα 19.00, την τελευταία του έκδοση «Πολεμικό Ναυτικό – Ιστορία & Τέχνη». Η εκδήλωση θα πραγματοποιηθεί στο Εθνικό Ιστορικό Μουσείο στον χώρο του Μεγάρου της Παλιάς Βουλής, Σταδίου 13. Στην κεντρική εικόνα, το Θωρηκτό Αβέρωφ, ζωγ...

Ψηφίστηκε από τη Βουλή ο νέος νόμος για τα πνευματικά δικαιώματα

Ψηφίστηκε από τη Βουλή ο νέος νόμος για τα πνευματικά δικαιώματα

Θετική εξέλιξη για τον κλάδο του βιβλίου και για τα πνευματικά δικαιώματα στη χώρα μας. 

Επιμέλεια: Book Press

Στις 22 Νοεμβρίου ψηφίσθηκε από τη Βουλή ο νόμος 4996/2022 για τα πνευματικά δικαιώματα, ο οποίος ενσωματώνει τις Οδηγίες (ΕΕ) 789/...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Ελίζαμπεθ Φιντς» του Τζούλιαν Μπαρνς (προδημοσίευση)

«Ελίζαμπεθ Φιντς» του Τζούλιαν Μπαρνς (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Τζούλιαν Μπαρνς [Julian Barnes] «Ελίζαμπεθ Φιντς» (μτφρ. Κατερίνα Σχινά), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 8 Δεκεμβρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Στεκόταν μπροστά μας χωρίς ση...

«Η πλάνη του Γκαίτε» του Κώστα Κουτσουρέλη (προδημοσίευση)

«Η πλάνη του Γκαίτε» του Κώστα Κουτσουρέλη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από την ανθολογία κειμένων του Κώστα Κουτσουρέλη «Η Πλάνη του Γκαίτε – Για μια κριτική του μεταφραστικού λόγου», που θα κυκλοφορήσει τις επόμενες μέρες από τις εκδόσεις Μικρή Άρκτος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Δεν αληθε...

«Ο πραγματικός Χόκινγκ» του Τσαρλς Σέιφ (προδημοσίευση)

«Ο πραγματικός Χόκινγκ» του Τσαρλς Σέιφ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο του Τσαρλς Σέιφ [Charles Seife] «Ο πραγματικός Χόκινγκ – Κατασκευάζοντας έναν διάσημο επιστήμονα» (μτφρ. Ανδρέας Μιχαηλίδης), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 28 Νοεμβρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

«Ποιο ήταν το αρχικό ερέθισμα για το νέο σας βιβλίο;» – 16 Έλληνες συγγραφείς απαντούν

«Ποιο ήταν το αρχικό ερέθισμα για το νέο σας βιβλίο;» – 16 Έλληνες συγγραφείς απαντούν

Δεκαέξι συγγραφείς γράφουν για την πρώτη ιδέα, το θεμελιακό αίτημα, το αρχικό ερέθισμα του νέου τους βιβλίου.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Κώστας Ακρίβος: «Ανδρωμάχη» (Μεταίχμιο)

...

 Τα βιβλία του φθινοπώρου: Τι θα διαβάσουμε τους μήνες που έρχονται

Τα βιβλία του φθινοπώρου: Τι θα διαβάσουμε τους μήνες που έρχονται

Επιλογές βιβλίων από τις προσεχείς εκδόσεις ελληνικής και μεταφρασμένης πεζογραφίας, ποίησης, βιογραφιών, δοκιμίων και μελετών. 

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Τρεις «γεμάτοι» μήνες μένουν μέχρι και το τέλος αυτής της χρονιάς και οι εκδοτικοί οίκοι β...

100 χρόνια από τη Μικρασιατική Καταστροφή: 15 βιβλία που ξεχωρίζουν

100 χρόνια από τη Μικρασιατική Καταστροφή: 15 βιβλία που ξεχωρίζουν

100 χρόνια συμπληρώνονται αυτές τις μέρες από τη Μικρασιατική Καταστροφή. Πολλές και ενδιαφέρουσες εκδόσεις έχουν εμπλουτίσει φέτος τη σχετική βιβλιογραφία. Επιλέξαμε 15 πρόσφατες ή και παλιότερες, που αφορούν βιβλία μη μυθοπλαστικά. Καλύπτουν, πιστεύουμε, μια σφαιρική θέαση των όσων προηγήθηκαν, των γεγονότων του Σ...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

10 Νοεμβρίου 2022 ΕΠΩΝΥΜΩΣ

«Γράφε για όσα ξέρεις»: Δεκατέσσερις Έλληνες λογοτέχνες αποτιμούν την πιο διάσημη συγγραφική συμβουλή

Δεκατέσσερις Έλληνες λογοτέχνες μιλούν για τη χιλιοειπωμένη συμβουλή που παροτρύνει τους άπειρους δημιουργούς να βασιστούν στα βιώματα και στις εμπειρίες τους, στην καθ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

07 Ιανουαρίου 2022 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2021

Φέτος περιμέναμε την εκπνοή της χρονιάς πριν συντάξουμε την καθιερωμένη μας πια λίστα με τα καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία της χρονιάς. Ο λόγος είναι ότι τούτες τις Γιορτέ

ΦΑΚΕΛΟΙ