drive

Της Σώτης Τριανταφύλλου

Ξεφυλλίζω ηλεκτρονικά το τελευταίο φωτογραφικό άλμπουμ του Horst Friedrichs, ενός Γερμανού καλλιτέχνη, που έχει φωτογραφήσει, μεταξύ άλλων, τη σκηνή των Μοds και των Rockers – αυτή τη φορά, το βιβλίο (που κυκλοφορεί σε λίγες ημέρες στην Ευρώπη) έχει τίτλο "Drive Style". Σκηνές στο τιμόνι. Σκηνές στο καπό. Σκηνές στα γκαράζ και στα πιτς. Οι άνθρωποι-μοντέλα μοιάζουν με τα αυτοκίνητα-μοντέλα: Welcome to the machine. 

Αν και η τηλεοπτική απεικόνιση των αγώνων αυτοκινήτων είναι συνήθως βαρετή, η Φόρμουλα Ένα παραμένει φωτογενές θέαμα: μια ταινία δράσης με ισχυρισμό coolness. Έχω έναν παγκόσμιο χάρτη και πάνω του σημειώνω με χρωματιστές πινέζες τα γκραν πρι: να μην ξεχάσω να δω τις καλύτερες φάσεις σε streaming ή, λίγο αργότερα, σε βίντεο, όταν όλα θα έχουν τελειώσει. Όσο μεγαλώνω, ο χρόνος λιγοστεύει – χάνω πολλούς αγώνες κι αργώ να αναγνωρίσω τους καινούργιους πρωταθλητές. Συχνά κάνω λόγο για νεκρούς πιλότους, για ξεχασμένα ινδάλματα του μηχανοκίνητου αθλητισμού: για τον Στέρλινγκ Μος, στον Τζάκι Στούαρτ, τον Φιτιπάλντι. Εξάλλου, έχουν περάσει κιόλας εννιά χρόνια από τότε που πήγα για τελευταία φορά στην Ιντιανάπολη, δεκαπέντε από τότε που ήμουν στο Μόντε Κάρλο – ο Μίκα Χάκινεν σημείωνε τότε την τέταρτη νίκη της σεζόν. Ήμουν εκνευρισμένη εκείνη τη μέρα: δεν έβρισκα να παρκάρω, το πυκνοκατοικημένο πριγκιπάτο ασφυκτιούσε· νοσταλγούσα τους αμερικανικούς δρόμους και τα αμερικανικά πάρκινγκ.

Φέτος, είδα, με συγκίνηση, τον Κίμι Ράικονεν να τερματίζει πρώτος στο γκραν πρι της Αυστραλίας οδηγώντας Lotus: μ' αρέσει το φιλανδικό στιλ οδήγησης αν και, καθώς περνάει ο καιρός, οι Φιλανδοί αρχίζουν να μοιάζουν όλο και περισσότερο με τους επιθετικούς Γερμανούς. Η οδήγηση, ιδιαίτερα εκείνη της Φόρμουλα Ένα, είναι μια μεταφορά· μαρτυρεί μια φιλοσοφία του ζην, μια φιλοσοφία του driving. Drive (ως ρήμα) σημαίνει οδηγώ αλλά, ως ουσιαστικό σημαίνει ορμή, κίνητρο, επιθυμία.

Ακόμα και οι πίστες διαφέρουν μεταξύ τους: λόγου χάρη, οι σουηδικές και οι φιλανδικές είναι πιο γρήγορες από άλλες, πιο ολισθηρές, πιο απαλές. Υπάρχει μακρά παράδοση "φιλανδικού στιλ" τόσο στη Φόρμουλα, όσο και στα ράλλυ: ψυχραιμία μαζί μ' ένα είδος μαξιμαλισμού – ή όλα ή τίποτα. Smoothness.

Η Φόρμουλα Ένα συμπυκνώνει τις ιδέες της γέννησης, της διαδρομής, του θανάτου και του απείρου.

Πάντα θαύμαζα τη Ferrari: η Ferrari δεν απογοητεύει ποτέ. Φέτος ο Φερνάντο Αλόνσο οδήγησε Ferrari για τέταρτη χρονιά –μετά από πολύ καιρό με τη Renault– και ήρθε πρώτος τόσο στο γκραν πρι της Κίνας όσο και σ' εκείνο της Ισπανίας. Όμως, δεν είμαι θαυμάστρια του Αλόνσο: πιστεύω ότι αλλάζει μάρκα υπερβολικά συχνά κι ότι είναι αδίστακτος όπως ήταν ο Σουμάχερ. Αντιθέτως, ο Νίκο Ρόσμπεργκ, νικητής του φετινού γκραν πρι του Μονακό –με Mercedes– μου φαίνεται εξαιρετικά ανθεκτικός, με γερά νεύρα: η κούρσα ήταν επεισοδιακή και, στον τριακοστό γύρο, ο Φελίπε Μάσα τράκαρε στο ίδιο σημείο όπου είχε χάσει τον έλεγχο στις δοκιμές. Το μονοθέσιο καταστράφηκε και αντικαταστάθηκε από το safety car που έμεινε στον αγώνα για έξι γύρους. Και σαν να μην έφτανε αυτό, ο Μαξ Τσίλτον έπεσε πάνω στον Παστόρ Μαλδονάδο, ο οποίος, με τη σειρά του, στούκαρε στις μπαριέρες. Όταν δεν υπάρχουν θύματα, εμείς το φιλοθεάμον κοινό απολαμβάνουμε τα επεισόδια – έτσι κι αλλιώς, ακολουθούμε μια ταχύτητα που δεν είναι δική μας. Όπως στις φωτογραφίες του Horst Friedrichs, ακολουθούμε θρυλικά μοντέλα της βρετανικής αυτοκινητοβιομηχανίας, όπως το E-type της Jaguar, που δεν θα οδηγήσουμε ποτέ.

Στο γκραν πρι του Καναδά πρώτος τερμάτισε ο Σεμπάστιαν Φέτελ και στις 25 Αυγούστου θριάμβευσε στην πίστα του Σπα στο Βέλγιο. Νομίζω πάντως ότι ο Μαρκ Γουέμπερ, παρά τις πρόσφατες αποτυχίες του, είναι πιο σώφρων οδηγός – πιο σώφρων από τον Φέτελ κι από τους τρελούς «φονιάδες» σαν τον Λιούις Χάμιλτον, μολονότι ο Χάμιλτον θεωρείται, από πολλούς, καθαρολόγος, οπαδός της φιλοσοφίας του Άυρτον Σέννα.

drive-style2Παρακολουθώντας τους αγώνες της Φόρμουλα Ένα, διακρίνω τρόπους για να ορμάει κανείς στη ζωή, να προχωρεί ολοταχώς προς το σημείο φυγής, να υπερβαίνει τα εμπόδια, να επιζεί, να βγαίνει νικητής: μερικοί πιλότοι βασίζονται στην τύχη, άλλοι είναι control freaks· όλοι επιδιώκουν να καλύψουν το κενό – η τέχνη της Φόρμουλα Ένα συνοψίζεται στην κάλυψη του κενού που αφήνουν οι άλλοι στο οδόστρωμα. Μερικοί πιλότοι είναι άφοβοι, ασυμβίβαστοι· άλλοι φαίνονται πειθήνια όργανα των βιομηχανιών. Τα πιτς είναι μια μικρογραφία της ύπαρξης όπου όλα έχουν επιταχυνθεί κι όπου η παραμικρή λεπτομέρεια αποβαίνει αποφασιστική, ακόμα και μοιραία. To 1994, στην Ίμολα, στο 7ο lap, σκοτώθηκε ο Σέννα*: έφταιξαν τα χαλάσματα ενός ατυχήματος στην αρχή της κούρσας, κυρίως όμως έφταιξε το ότι ο Σέννα δεν πρόλαβε να επιβραδύνει περισσότερο – η Williams που οδηγούσε ξέφυγε στη στροφή και προσέκρουσε στον τοίχο με 218 χιλιόμετρα την ώρα. Η κολόνα του τιμονιού χτύπησε τον Βραζιλιάνο πιλότο στο κεφάλι, αλλά κανείς δεν ξέρει αν έσπασε πριν ή μετά τη σύγκρουση στον τοίχο. Το πιθανότερο: το πίσω λάστιχο κλάταρε λόγω των θραυσμάτων που βρίσκονταν στην πίστα. Πρωτομαγιά 1994: η μέρα που πέθανε ο Σέννα.

Ταχύτητα: η επιθυμία (drive) να πετάξει κανείς παραμένοντας πάνω στη γη. Καθώς κυλάει ο χρόνος, πέφτω, πέφτω, στο βάθος του σύμπαντος: η επιτάχυνση της βαρύτητας – με κάνει γρήγορη παρότι υπολείπομαι σε βάρος, σε μάζα. Η Φόρμουλα Ένα συμπυκνώνει τις ιδέες της γέννησης, της διαδρομής, του θανάτου και του απείρου – το γεγονός ότι τα ελαττώματά μας είναι προέκταση των προτερημάτων μας. Κυρίως, εκφράζει το άσκοπο, το παράλογο της ύπαρξης και το ένστικτο της επιβίωσης: οδηγώ άρα υπάρχω.

ΣΩΤΗ ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΟΥ

* Για περισσότερα και πιο αξιόπιστα στοιχεία σχετικά με τη ζωή και τον θάνατο του Σέννα, βλ. Βασίλης Τσακίρογλου, Ayrton Senna: Adeus. Το φαινόμενο πίσω από τον μύθο.

 

 

 


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Η καταγωγή της οικογένειας

Η καταγωγή της οικογένειας

Για την πραγματεία του Φρίντριχ 'Ενγκελς «Η καταγωγή της οικογένειας, της ατομικής ιδιοκτησίας και του κράτους» (Στο φως των ερευνών του Λ. Χ. Μόργκαν) (εκδ.  Σύγχρονη Εποχή)

Της Σώτης Τρια...

Με τον Σπινόζα, σε αναζήτηση της ευτυχίας

Με τον Σπινόζα, σε αναζήτηση της ευτυχίας

Της Σώτης Τριανταφύλλου

Σ' αυτό το βιβλίο, ο Βalthasar Thomass αναλύει τη σκέψη του Σπινόζα γύρω από τα ζητήματα της καλής ζωής, τους όρους της γνώσης, τον προσδιορισμό της αλήθειας, της ηθικής, καθώς και της πολιτικής και αισ...

Η συνωμοσιολογία ως τρόπος σκέψης

Η συνωμοσιολογία ως τρόπος σκέψης

Σκέψεις με αφορμή το βιβλίο του Pierre-André Taguieff Θεωρίες συνωμοσίας (μτφρ. Αναστασία Καραστάθη, εκδ. Πόλις).

Της Σώτης Τριανταφύλλου

Ο Pie...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Σύμπνοια κοινού κι επιτροπής για το βραβείο Not the Booker prize για το 2020

Σύμπνοια κοινού κι επιτροπής για το βραβείο Not the Booker prize για το 2020

Το βραβείο Not the Booker prize, βραβείο των αναγνωστών της εφημερίδας The Guardian, κερδίζει για το 2020 ο Richard Owain Roberts με το βιβλίο Hello friend we missed you. Το μυθιστόρημα υποστηρίχτηκε εξίσου θερμά από την τριμελή επιτροπή της εφημερίδας.

Της Σοφίας Μεσσήνη

...
5 λεπτά με τον Γιώργο Ν. Περαντωνάκη

5 λεπτά με τον Γιώργο Ν. Περαντωνάκη

Πέντε λεπτά με έναν συγγραφέα. Σήμερα, ο Γιώργος Ν. Περαντωνάκης, με αφορμή το μυθιστόρημά του «Πυθαγόρας» που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Καστανιώτη.

Επιμέλεια: Book Press

Πώς ξεκινήσατε να γράφετε το μυθιστόρημά σας; Θυμάστε το αρχικό ερ...

Η Δημόσια Βιβλιοθήκη της Βέροιας ανοίγεται στο μέλλον

Η Δημόσια Βιβλιοθήκη της Βέροιας ανοίγεται στο μέλλον

Η Δημόσια Κεντρική Βιβλιοθήκη της Βέροιας, που βραβεύτηκε πριν από 10 χρόνια από το ίδρυμα Bill & Melinda Gates για τις καινοτόμες υπηρεσίες της προς τους πολίτες της περιοχής, ξεκινά μια σειρά δράσεων και εκδηλώσεων με έμφαση στην ενδυνάμωση της τοπικής ταυτότητας και της συνεχιζόμενης επιτυχημένης πορείας...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

Από την αρχή, του Θοδωρή Παπαϊωάννου (προδημοσίευση)

Από την αρχή, του Θοδωρή Παπαϊωάννου (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το πρώτο μυθιστόρημα για ενήλικες του Θοδωρή Παπαϊωάννου «Από την αρχή», που κυκλοφορεί στις 2 Νοεμβρίου από τις εκδόσεις Ίκαρος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

«Οι αταξίες συνοδεύονται από τιμωρίες». Έτσι μας έλεγαν πάντα ο...

Μητέρες, της Σάρα Νοττ (προδημοσίευση)

Μητέρες, της Σάρα Νοττ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο της Sarah Knott «Μητέρες – Μια αντισυμβατική ιστορία» (μτφρ. Στέλλα Κάσδαγλη), που κυκλοφορεί στις 29 Οκτωβρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

ΤΟ ΑΚΟΥΣΜΑ

...
Νο 13, του Βάλτερ Μπένγιαμιν (προδημοσίευση)

Νο 13, του Βάλτερ Μπένγιαμιν (προδημοσίευση)

Απόσπασμα μιας ενότητας και μέρος των επιλεγομένων από την ανθολογία του Walter Benjamin «Νο 13 – Εξήντα πέντε θέσεις για τα βιβλία και τις πόρνες, το γράψιμο, την κριτική, τους σνομπ και την επιτυχία», σε μετάφραση και επιλεγόμενα του Κώστα Κουτσουρέλη. Το βιβλίο θα κυκλοφορήσει στις 27 Οκτωβρίου από τις εκδόσ...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Έντγκαρ Άλαν Πόε σε 4+1 βιβλία

Έντγκαρ Άλαν Πόε σε 4+1 βιβλία

Περιήγηση στο επιδραστικό έργο του Edgar Allan Poe μέσα από πέντε σχετικά πρόσφατα βιβλία, τέσσερα με δικά του έργα και ένα με κείμενα εμπνευσμένα από την τόσο ιδιαίτερη λογοτεχνία του. 

Του Δημήτρη Αργασταρά

Κοιν...

Πέντε αστυνομικά μυθιστορήματα με ελληνική σφραγίδα

Πέντε αστυνομικά μυθιστορήματα με ελληνική σφραγίδα

Πέντε ελληνικά αστυνομικά μυθιστορήματα από την πρόσφατη εκδοτική παραγωγή που ξεχωρίζουν.

Της Χίλντας Παπαδημητρίου

 

...
Για τη Χρυσή Αυγή, την άκρα δεξιά, τον ελληνικό εθνικισμό: 20 βιβλία που έπρεπε να διαβάσουν

Για τη Χρυσή Αυγή, την άκρα δεξιά, τον ελληνικό εθνικισμό: 20 βιβλία που έπρεπε να διαβάσουν

Μια σχεδόν εξαντλητική περιήγηση στα βιβλία που αφορούν την ελληνική ακροδεξιά και τη Χρυσή Αυγή και κυκλοφόρησαν την τελευταία 10ετία στη χώρα μας. Ένα αξιανάγνωστο «σώμα» κειμένων που καλύπτει όλες τις όψεις του σύνθετου πολιτικού και κοινωνικού φαινομένου.

Του Κ.Β. Κατσουλάρη

...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

05 Οκτωβρίου 2020 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Για τη Χρυσή Αυγή, την άκρα δεξιά, τον ελληνικό εθνικισμό: 20 βιβλία που έπρεπε να διαβάσουν

Μια σχεδόν εξαντλητική περιήγηση στα βιβλία που αφορούν την ελληνική ακροδεξιά και τη Χρυσή Αυγή και κυκλοφόρησαν την τελευταία 10ετία στη χώρα μας. Ένα αξιανάγνωστο «σ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

17 Ιουλίου 2020 ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

50 καλά βιβλία για το καλοκαίρι και για πάντα

Πενήντα καλά βιβλία από την πρόσφατη εκδοτική παραγωγή τα οποία ξεχωρίσαμε ανάμεσα σε πολλά ακόμη καλά βιβλία. Ελληνική και μεταφρασμένη πεζογραφία, ποίηση, δοκίμια ιστ

ΦΑΚΕΛΟΙ

ΞΕΧΩΡΙΣΑΜΕ

ΝΑ ΑΛΛΟ ΕΝΑ