5 λεπτά με την Άννα Λυμπεροπούλου

Πώς ξεκινήσατε να γράφετε το δεύτερο αυτό μυθιστόρημά σας; Θυμάστε το αρχικό ερέθισμα;

Ήταν η Νίνα, το δεκάχρονο κορίτσι μου που, με μοναδικό εφόδιο την ανήσυχη φύση της, στηλώνει τα πόδια απέναντι στο καθεστώς της θρησκοληψίας και της άκριτης υποταγής. Ένα κορίτσι που στ' αλήθεια υπήρξε, η γιαγιά μου, και μου έδωσε το έναυσμα να διηγηθώ, αν και με όχι απόλυτα ρεαλιστικό τρόπο, ένα κομμάτι από την ιστορία της.

Το μυθιστόρημα διαδραματίζεσαι στα χρόνια της Μπελ Επόκ. Πώς η εποχή καθορίζει τα τεκταινόμενα στο βιβλίο;

Πρόκειται για μια εποχή ευμάρειας και απόλαυσης, μα και μεγάλων αντιθέσεων. Η Ελλάδα προσπαθεί -αγκομαχώντας- να ακολουθήσει τα χνάρια της Ευρώπης βιώνοντας τη δική της εκδοχή του αστικού μεγαλείου σε μια Αθήνα που -πράγματι- περνάει την καλύτερη εποχή της. Ταυτόχρονα, η φτώχεια και η ανέχεια θεριεύουν. Στη Θεσσαλία όπου διαδραματίζεται και το μεγαλύτερο μέρος της ιστορίας, το καθεστώς των τσιφλικάδων απομυζεί τη δυστυχή τάξη των κολίγων. Αυτός είναι ο καμβάς μου, πάνω σε αυτόν δρουν οι ήρωές μου και από αυτόν ξεπηδούν οι ιστορίες τους.

Πού βρίσκεστε εσείς, με την προσωπική σας ιστορία, τα δικά σας πάθη, μέσα σε αυτό το βιβλίο; Ταυτίζεστε με κάποιον ήρωα ή κάποια ηρωίδα;

Νομίζω πως είμαι παντού. Καθένας από τους ήρωες φέρει κάτι από τις ανησυχίες μου, τις εμμονές μου, τις επιθυμίες μου. Αν και διαφορετικοί μεταξύ τους, γενναίοι ή φοβισμένοι, αδαείς ή υποψιασμένοι, έτοιμοι για τη μεγάλη επανάσταση ή καλά κρυμμένοι στη βολή τους, όλοι τους μου είναι πολύ γνώριμοι.

Οι ήρωες γενικότερα καθορίζονται από τρεις δυνάμεις: Τις κοινωνικές επιταγές, τις προσωπικές επιλογές τους και την τύχη (ή το πεπρωμένο). Ποια δύναμη είναι πιο ισχυρή στο βιβλίο σας;

Δεν τα έχω πολύ καλά με την ιδέα του πεπρωμένου. Πιστεύω πως όλοι μας γεννιόμαστε και πεθαίνουμε εντός κάποιου προκαθορισμένου πλαισίου, μέσα στο οποίο όμως έχουμε μεγάλα περιθώρια δράσης, ακόμα και ανατροπής του, για τους πιο σπουδαίους από εμάς. Αυτό διδάσκω και στους ήρωές μου, έτσι κινούνται κι αυτοί στη ζωή, παρατηρώντας τις κοινωνικές επιταγές και προσπαθώντας να τους αντισταθούν.

Πόσες διαφορές υπάρχουν ανάμεσα σε αυτό που είχατε φανταστεί και αυτό που τελικά προέκυψε ως έργο;

Το μυθιστόρημα είναι ένα μακρινό και μακροχρόνιο ταξίδι. Ξεκινάς με μια μεγάλη επιθυμία και μια θολή εικόνα του προορισμού. Στην πορεία, καλείσαι να κρατήσεις το τιμόνι σταθερά, μα να μην αγνοήσεις τα όσα θαυμαστά -και αναπάντεχα- εμφανίζονται γύρω σου. Να έχεις την ευελιξία να διαλέξεις κάποια από όσα αναδύονται, μα να μη χαθείς στο πέλαγος. Αυτό προσπάθησα να κάνω, οπότε ναι, υπάρχουν πολλές και σημαντικές διαφορές, μα η ουσία του μυθιστορήματος είναι πιστή στην αρχική ιδέα.

Ένα ερώτημα που συχνά θέτουν κάποιοι για τα ιστορικά μυθιστορήματα, είναι το εξής: Γιατί να μην διαβάσω το έργο ενός ιστορικού για εκείνη την εποχή; Τι παραπάνω θα μου δώσει ένα μυθιστόρημα;

Η ιστορία μπορεί να περιγράψει με ακρίβεια τα γεγονότα. Η μυθοπλασία, όμως, μπορεί να περιγράψει το αποτύπωμα των γεγονότων αυτών στην ανθρώπινη ψυχή.