charitini xydi

Πέντε λεπτά με έναν συγγραφέα. Σήμερα, η ποιήτρια Χαριτίνη Ξύδη με αφορμή την ποιητική της συλλογή «Πορνογραφία» (εκδ. Μετρονόμος).

Επιμέλεια: Book Press

Πώς ξεκινήσατε να γράφετε την ιστορία της Πορνογραφίας; Θυμάστε το αρχικό ερέθισμα;

Δεν υπήρξε ερέθισμα, υπό την έννοια του συνειδητοποιημένου. Αυτό που λειτούργησε, κυρίαρχα, ώστε να ξεκινήσω να γράφω την Πορνογραφία ήταν η μοίρα να καταγραφεί και να απογράψει τα άσημα και τα σημαίνοντα πάθη του έρωτα.

Πώς μας βοηθάει ο τίτλος να πλησιάσουμε το συγκεκριμένο κείμενό σας;

Εξαρτάται από τους τρόπους των αναγνωστών. Περισσότερο θα έλεγα πως βοηθάει το σχέδιο του εξωφύλλου, «Η αγκαλιά» του Ογκίστ Ροντέν.

Μια φλογερή αγκαλιά. Άλλοτε από βαμβάκι, άλλοτε από μετάξι, βελουδένια, ίσως απεγνωσμένη, αλλά ποτέ εγκαυματική, ποτέ σπαρακτική, μπορεί σφοδρή, όμως πάντοτε εκεί, για όποιον την έχει ανάγκη. Δυο κορμιά, δυο πρόσωπα, δυο ανάσες, δυο δέρματα, δυο ψυχές σε ένα αγκάλιασμα. Γιατί αυτό είναι το μείζον πάντοτε θέμα. Να χωρέσουμε ο ένας τον άλλον. Να δώσουμε μάχες γι’ αυτό. Να μοχθήσουμε, να παλέψουμε για τον άλλον. Να διεκδικήσουμε πολύ, να διεκδικήσουμε βαθιά, δυνατά, χωρίς φόβο. Με ίσως την υποδόρια, εκείνη, τρυφερή αγωνία, αν θα τα καταφέρουμε, τελικά.

Η αγκαλιά είναι ακλόνητη. Περιμένει τους αναξιοπαθούντες του έρωτα, για να τους ζεστάνει, να τους περιθάλψει, να τους εξαγνίσει, να τους θεραπεύσει. Βγαίνεις πιο καθαρός, πιο ερανισμένος (sic), πιο δυνατός. Πιο ανθισμένος. Ναι, βγαίνεις πιο ανθισμένος.

Ανάμεσα στην πραγματικότητα και την επινόηση, πού γέρνει η πλάστιγγα;

Στην Πορνογραφία, ο κόσμος της πραγματικής ζωής με τον κόσμο του ονείρου και της φαντασίας, δεν συγχέονται, συνδέονται. Και συνδέονται άρρηκτα. Ο κόσμος αυτός –αποκλειστικά δικός της, γιατί τον δημιούργησε– είναι εξομολογητικός, συγχωρητικός, ομολογητικός, παραδοχών, ονείρων και άφεσης. Τελεί ανόθευτος, λικνιστικός, σαν ένα απαλό κύμα, μπορεί να χορεύει στους δρόμους της πόλης, αμέριμνος ή με τρυφερές έγνοιες, νωχελικός, σε ένταση ή υπερένταση, σε ερωτική έξαψη, σε έκσταση, αλλά ποτέ πληκτικός, ποτέ αδιάφορος, ποτέ ανιαρός.

Η Πορνογραφία είναι ένα πραγματικό και συγχρόνως ονειρικό βιβλίο, που τολμά και μαχαιρώνει τα σκοτάδια της ύπαρξης. Αρκεί να της αφήσουμε μια χαραμάδα ανοιχτή. Έτσι ώστε να ρεύσει μέσα στην αβάσταχτη, πολλές φορές, πεζότητά μας, η ποίησή της.

Η αγκαλιά είναι ακλόνητη. Περιμένει τους αναξιοπαθούντες του έρωτα, για να τους ζεστάνει, να τους περιθάλψει, να τους εξαγνίσει, να τους θεραπεύσει.

Η πλοκή ή οι χαρακτήρες θεωρείτε ότι είναι ο οδηγός σας όταν γράφετε; Πού ρίχνετε μεγαλύτερο βάρος;

Σε κάθε βιβλίο μου, αυτό διαφοροποιείται. Στην Πορνογραφία με οδήγησαν, σταθερά και στέρεα, οι χαρακτήρες των ηρώων. Γιατί αγαπούν δυνατά, δεν φοβούνται να δείξουν τις αδυναμίες, τις ευαισθησίες τους, να αναλάβουν τις ευθύνες τους, να μιλήσουν για τα λάθη, για τα μικρά τους εγκλήματα, να πάρουν το ρίσκο, να διεκδικήσουν, να πολεμήσουν, να επιδιώξουν, να γεμίσουν τραύματα και πληγές.

Υπάρχει ένα κοινό θέμα στα γραπτά σας, ένα βαθύτερο μοτίβο που μπορείτε να το ανιχνεύσετε;

Ναι. Είναι η ύπαρξη και τα αισθήματα. Ο τρόπος, η καταγωγή τους, η δυσκολία και η οδύνη τους.

metronomos xydi pornographiaΗ ύπαρξη που ζει την απόλυτη χαρά, μοιρασμένη, συχνά και τον πυρετό ενός δράματος. Όχι μόνο προσωπικού, αλλά ίσως και οικουμενικότερου, όπως συμβαίνει στους πολύ μεγάλους έρωτες, που ο αποχωρισμός τους προκαλεί τον, εξίσου πολύ μεγάλο, οξύ, τραγικό, πόνο. Σαν να σε έχουν ακρωτηριάσει.

Στη σκιά αυτής της οδύνης, τα πρόσωπα του έρωτα κλαίνε, καταριούνται, εκδικούνται. Ατόφια πράγματα, όμως, με συντριπτικές αλήθειες.

Με ποιον τρόπο είναι παρών ο αναγνώστης τη στιγμή που γράφετε;

Ο αναγνώστης, στο συγκεκριμένο βιβλίο, βρίσκει τον εαυτό του, αισθάνεται μαζί με τους ήρωες, ταυτίζεται με ό,τι ζουν και νιώθουν, με ό,τι αφηγούνται και περιγράφουν. Επομένως, είναι απολύτως παρών και συμμέτοχος. Λέω, λοιπόν, πως ο αναγνώστης είναι ο ψυχοσυναισθηματικός αυτουργός, με την εξήγηση ωστόσο που έδωσα πιο πάνω. Και όχι πως εκκίνησε η συγγραφή από την υποβολιμαία επιθυμία να τον καταστήσω σώνει και καλά συνεργό μου ή να προκαταβάλω την αρέσκειά του προς το σώμα του κειμένου μου.

Αν σας ζητούσαν να επιλέξετε ένα από τα δύο, με τι θα λέγατε ότι προσομοιάζει περισσότερο η Πορνογραφία: Με μουσικό κομμάτι ή με εικαστικό έργο;

Με μουσικό κομμάτι. Για την ακρίβεια, με λαϊκό τραγούδι. Επειδή ο έρωτας στην Πορνογραφία, όπως και στο λαϊκό τραγούδι, έχει την όψη της φαρμακείας, από τη μια, αλλά και του δηλητηρίου, από την άλλη. «Επειδή ο έρωτας είναι σαν το νερό που σε πλένει και σε δροσίζει και σε ξεδιψά και σε καθαρίζει και σε καθαγιάζει και σε βυθίζει και σε πνίγει και σε καταντά ναυάγιο». Έτσι λειτουργούν, ιερουργούν μάλλον, και τα λαϊκά.


Ακολουθήστε την boopress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Αλεξάνδρα Δεληγιώργη: «Την τύχη των βιβλίων σήμερα την επικαθορίζει η δύναμη των εκδοτών»

Αλεξάνδρα Δεληγιώργη: «Την τύχη των βιβλίων σήμερα την επικαθορίζει η δύναμη των εκδοτών»

Μια συζήτηση με την Αλεξάνδρα Δεληγιώργη με αφορμή την επανακυκλοφορία του βιβλίου της «Το κόκκινο της φωτιάς – Μικρό εγχειρίδιο λογοτεχνίας» (εκδ. Αρμός).

Του Κ.Β. Κατσουλάρη

«Μικρό εγχειρίδιο λογοτεχνίας», είναι ο υπότιτλος του βιβλ...

5 λεπτά με τη Λία Νικολάου

5 λεπτά με τη Λία Νικολάου

Πέντε λεπτά με έναν συγγραφέα. Σήμερα η Λία Νικολάου, με αφορμή το δεύτερο μυθιστόρημά της «Θύματα», που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Βακχικόν.

Επιμέλεια: Book Press

Το δεύτερο βήμα, στη λογοτεχνία, λέγεται ότι είναι το δυσκολότερο. Η δική ...

Ανδρέας Στάικος: «Ο καθένας να μείνει δέσμιος του εαυτού του, μόνο έτσι θα απελευθερωθεί»

Ανδρέας Στάικος: «Ο καθένας να μείνει δέσμιος του εαυτού του, μόνο έτσι θα απελευθερωθεί»

Μια συζήτηση εφ’ όλης της ύλης με τον Ανδρέα Στάικο. Η πορεία του στα ελληνικά γράμματα, τα θεατρικά του έργα, τα πεζογραφήματα και οι μεταφράσεις του, τα χρόνια στο Παρίσι και ο Μάης του ’68 και η σχέση της μαγειρικής με μια θεατρική παράσταση. 

Του Σόλωνα Παπαγεωργίου

...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

«Πάντα βρέχει στο κεφάλι του σκύλου» του Δημήτρη Αγγελή (κριτική)

«Πάντα βρέχει στο κεφάλι του σκύλου» του Δημήτρη Αγγελή (κριτική)

Για την ποιητική συλλογή του Δημήτρη Αγγελή «Πάντα βρέχει στο κεφάλι του σκύλου» (εκδ. Πόλις). Κεντρική φωτογραφία © Karsten Winegeart / Unsplash.

Του Γιώργου Βέη

«Η αλήθεια είναι απεχθής: έχουμε την τέχνη ...

Σε κάθε περίπτωση η ορθοδοξία θα νικήσει (διήγημα)

Σε κάθε περίπτωση η ορθοδοξία θα νικήσει (διήγημα)

Λάλησε ο κόκορας στο κινητό. Σηκώθηκα με ταραχή να κλείσω το ξυπνητήρι. Δεν ξέρω γιατί αλλά στο τρίτο χτύπημα νομίζω πως κυνηγάω το πετεινάρι και όλο μου ξεφεύγει. Θέλω να το πιάσω από το λαιμό και να το ταρακουνώ μέχρι να γίνει κόκκινο, όπως το λειρί του.

Του Δημήτρη Μαγριπλή

...
«Μπέρδεμα στο Χάρλεμ» του Κόλσον Γουάιτχεντ (κριτική)

«Μπέρδεμα στο Χάρλεμ» του Κόλσον Γουάιτχεντ (κριτική)

Για το μυθιστόρημα του Colson Whitehead «Μπέρδεμα στο Χάρλεμ» (μτφρ. Μυρσίνη Γκανά, εκδ. Ίκαρος).

Του Νίκου Ξένιου

“You move it to the left,
Yeah, and you go for yourself. ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Ο πατέρας δεν μιλούσε γι' αυτά» του Γιάννη Καρκανέβατου (προδημοσίευση)

«Ο πατέρας δεν μιλούσε γι' αυτά» του Γιάννη Καρκανέβατου (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Γιάννη Καρκανέβατου «Ο πατέρας δεν μιλούσε γι' αυτά», που θα κυκλοφορήσει τις επόμενες μέρες από τις εκδόσεις Εστία.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Μέχρι κάποια ηλικία η μνήμη θυμίζει πατάρι· στοιβάζεις ό,...

«Το γεγονός» της Ανί Ερνό (προδημοσίευση)

«Το γεγονός» της Ανί Ερνό (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το αυτοβιογραφικό μυθιστόρημα της Annie Ernaux «Το γεγονός» (μτφρ. Ρίτα Κολαΐτη), στο οποίο βασίστηκε η ομώνυμη –βραβευμένη με τον Χρυσό Λέοντα στο Φεστιβάλ της Βενετίας πέρσι– ταινία. Το βιβλίο θα κυκλοφορήσει στις 26 Μαΐου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας...

«Ονειρεύομαι πίνακες» του Σόλωνα Παπαγεωργίου (προδημοσίευση)

«Ονειρεύομαι πίνακες» του Σόλωνα Παπαγεωργίου (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από τη συλλογή διηγημάτων του Σόλωνα Παπαγεωργίου «Ονειρεύομαι πίνακες», η οποία θα κυκλοφορήσει τις επόμενες μέρες από τις εκδόσεις Στίξις.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ονειρεύομαι πίνακες

...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

«Σταυροδρόμια», «Σάγκι Μπέιν», «Η υπόσχεση»: Τρία σπουδαία σύγχρονα μυθιστορήματα

«Σταυροδρόμια», «Σάγκι Μπέιν», «Η υπόσχεση»: Τρία σπουδαία σύγχρονα μυθιστορήματα

Το μυθιστόρημα, ακόμη και την τρίτη δεκαετία του 21ου αιώνα, παραμένει το μεγάλο χωνευτήρι της πεζογραφικής φόρμας, ένας αφηγηματικός κόσμος ευρύχωρος και δεκτικός, που έχει τη μοναδική δύναμη να κινεί μεγάλους όγκους αφηγηματικού υλικού και να τους κατανέμει ομαλά μέσα στη διάρκεια μίας ή και πολλών δεκαετιών. ...

Έξι αστυνομικά μυθιστορήματα και ένα δοκίμιο του Όργουελ

Έξι αστυνομικά μυθιστορήματα και ένα δοκίμιο του Όργουελ

Έξι προσφατα αστυνομικά μυθιστορήματα και ένα δοκίμιο του George Orwell. Κλασικό και σύγχρονο βρετανικό, σκανδιναβικό αλλά και μια αυτοέκδοση ελληνικού αστυνομικού μυθιστορήματος μεταξύ των προτάσεων. Κεντρική εικόνα: Εικονογράφηση του Λιθουανού © Karolis Strautniekas.

Της Χίλντας Παπαδημητρίου ...

Πόλεμος στην Ουκρανία: Οκτώ βιβλία για το «πώς φτάσαμε ως εδώ»

Πόλεμος στην Ουκρανία: Οκτώ βιβλία για το «πώς φτάσαμε ως εδώ»

Οκτώ βιβλία που μας βοηθούν να καταλάβουμε, ακόμη και σε καταστάσεις κρίσιμες και τραγικές όπως αυτές που ζούμε σήμερα, «Πώς φτάσαμε ως εδώ». Τα έξι είναι βιβλία ιστορίας, έρευνας και γεωπολιτικής και τα δύο είναι λογοτεχνικά έργα Ουκρανών συγγραφέων. Στην κεντρική εικόνα: Από διαδήλωση στο Βερολίνο την περασμένη Κυ...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

14 Σεπτεμβρίου 2021 ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

Τα βιβλία του χειμώνα: Τι θα διαβάσουμε τους μήνες που έρχονται (ανανεωμένο)

Επιλογές βιβλίων από τις προσεχείς εκδόσεις ελληνικής και μεταφρασμένης πεζογραφίας, ποίησης, βιογραφιών και δοκιμίων από 34 εκδοτικούς οίκους. Επιμέλεια: Κώστας Αγορα

ΦΑΚΕΛΟΙ