alt

"Η ιστορία προηγείται της σκέψης. Τη βλέπω πριν τη σκεφτώ."

Του Κώστα Αγοραστού

Το νέο βιβλίο της Λένας Κιτσοπούλου «Μεγάλοι Δρόμοι» (εκδ. Μεταίχμιο) κυκλοφόρησε πριν από λίγες μέρες. Λιγότερο φαντεζί στη γραφή του, σε σχέση με το προηγούμενο, και με διάθεση να αποκρυπτογραφίσει καλύτερα την ανθρώπινη ψυχολογία, η Κιτσοπούλου συγκέντρωσε δέκα διηγήματα με άτυπο θεματικό άξονα τη φυγή.

Κάνατε εντυπωσιακή εμφάνιση με το πρώτο σας βιβλίο (Νυχτερίδες, εκδ. Κέδρος). Πολλοί όμως πιστεύουν ότι στο δεύτερο βιβλίο κρίνεται ο συγγραφέας. Συμμερίζεστε αυτή την άποψη;

Ναι. Σίγουρα όμως κάποιος και με την πρώτη φορά δείχνει αν έχει κάτι ενδιαφέρον να πει ή όχι, δεν είναι για πέταμα η πρώτη φορά. Ούτε ακυρώνεται η αξία ενός πράγματος επειδή δεν μπόρεσε να ξαναγίνει. Νόμίζω ότι κάθε φορά που εκτίθεσαι κρίνεσαι και σίγουρα έχει αξία η συνέχεια και η διάρκεια. Ο συγγραφέας και γενικά ο καλλιτέχνης κρίνεται νομίζω κάθε μέρα, κρίνεται από τον τρόπο που επιλέγει να ζήσει. Κρίνεται περισσότερο από τον τρόπο που περπατάει παρά από τον τρόπο που γράφει. Το γράψιμο είναι το τελευταίο. Είναι το γλέντι. Το υπόλοιπο είναι το ζόρι. Πως αντιλαμβάνεσαι τον κόσμο, την ζωή. Πόσο αντέχεις να είσαι δέκτης ακόμα και της ασχήμιας και του πόνου. Και φυσικά πόσο ικανά είναι τα μέσα που διαθέτεις, ώστε να κατασκευάσεις από όλα αυτά κάτι. Είναι σαν μηχανή του κιμά ο συγγραφέας. Κρέας, αίμα, τεμαχισμός κ.λ.π. Αν τώρα η μηχανή είναι από τους Κινέζους, θα χαλάσει. Αν είναι ακριβή και καλή θα σου μείνει.

Τι είναι αυτό που σας γοητεύει στα διηγήματα;

Η δύναμη του διηγήματος βρίσκεται στην συμπύκνωση, στο ότι η ζωή μπορεί να κάνει έναν κύκλο ολόκληρο ακόμα και μέσα σε λίγα λεπτά. Είναι κάτι που δεν έχει απαραίτητα αρχή και τέλος. Αν περπατήσεις μία μέρα στην Αθήνα θα ζήσεις καμιά δεκαριά διηγήματα. Ο ήρωας του διηγήματος έχει μία σκηνή να παίξει κι όμως αυτή η μία σκηνή είναι ικανή να μας αποκαλύψει το παρελθόν του και το μέλλον του. Είναι συγκινητικό. Όπως ένας δυνατός στίχος: ‘’ Αργά αργά, βαριά βαριά, σ’ ακούω στο σκοτάδι. Το κουρασμένο βήμα σου να σέρνεται. Κάθε βράδυ. Κάθε βράδυ’’. Δεν θέλεις κάτι παραπάνω από αυτό.

Στο σύντομο βιογραφικό σας, στο εσώφυλλο του βιβλίου, διαβάζω ότι γεννηθήκατε στην Αθήνα. Τα περισσότερα όμως διηγήματά σας διαδραματίζονται στην επαρχία με ήρωες χωριάτες. Πώς συνδέονται τα βιώματά σας με τους ήρωες των διηγημάτων σας;

Έχω καταγωγή από χωριό. Έχω περάσει σε χωριό τα παιδικά και εφηβικά μου καλοκαίρια. Οι συγγενείς μου είναι από επαρχία, οι μυρωδιές που με κατακλίζουν μέχρι σήμερα, είναι η πίτα που ψήνεται στον φούρνο, είναι η ταβέρνα και το κοψίδι, οι πρώτοι μου έρωτες ήτανε πάνω σε ράτζο με χαλασμένες σούστες. Πράσινο λάστιχο, πλαστικό τραπεζομάντηλο, κάψιμο από εξάτμιση στη γάμπα και νυφοπάζαρο στην παραλία με καλαμπόκι στο χέρι.

Στα διηγήματά σας, ψήγματα των ηρώων σας είναι και στοιχεία της δική σας ψυχοσύνθεσης;

Φυσικά. Για να γράψεις κάτι πρέπει να το έχεις δει. Για να το έχεις δει πραγματικά πρέπει και να το περιέχεις.

altΠώς ξεκινάτε τη συγγραφή ενός διηγήματος; Σας επισκέπτεται ως έμπνευση η ιστορία, το αρχικό σενάριο ή ένα πρόσωπο με, δραματικό ενδιαφέρον το οποίο σας συναρπάζει και η ιστορία πλέκεται γύρω από αυτό;

Ξεκινάω χωρίς να ξέρω τίποτα. Μόλις βάλω την πρώτη φράση αρχίζει σιγά σιγά η ιστορία και με επισκέπτεται. Κάποια στιγμή η ιστορία προηγείται της σκέψης μου. Έχει κάτι το μαγικό αυτό. Την βλέπω πριν την σκεφτώ.

Στα διηγήματά σας η ιδέα, η σεναριακή δομή είναι πολύ ισχυρή. Σας απασχολεί περισσότερο το θέμα ή η γλώσσα;

Και τα δύο το ίδιο. Ξεκινάω όμως από την γλώσσα. Άμα βάλεις στο στόμα ενός ήρωα μία φράση, η γλώσσα του θα σε οδηγήσει και στην ζωή του, από την γλώσσα του θα δεις το σπίτι του.

Αγαπάτε τους ήρωές σας; Τους σκέφτεστε ξανά μόλις τυπωθούν στο χαρτί;

Αυτοί όλοι από την ώρα που έχουν τυπωθεί, έχουν υπάρξει κι όλας . Τους ξέρω. Οι ιστορίες τους είναι για μένα το ίδιο αληθινές όσο και οι αληθινές που έχω ζήσει.

Θα ήθελα να μείνουμε στο διήγημα “Ο Κατάθλας”, το ωραιότερο κατά τη γνώμη μου, της συλλογής. Πώς προέκυψε αυτός ο ήρωας;

Αυτός ξεκίνησε από μένα, από μια ανάγκη μου να στραφώ προς τα μέσα μου και όχι να γράψω μία ιστορία με δράση, ήθελα μια καθιστή ιστορία που να σκάβει μέσα και όχι να έχει απαράιτητα εικόνες ή ανατρεπτικά γεγονότα. Να είναι πιο εμμονική. Σιγά σιγά, άρχισαν να βγαίνουν όλοι αυτοί οι ψυχαναγκασμοί του ήρωα, τους οποίους ‘’ έκλεψα’’ από ιστορίες φίλων, που κατά καιρούς μου έχουν διηγηθεί. Συμπτώματα της κατάθλιψης κ.λ.π.

Η γραφή σας εκεί, σε στιγμές παραληρηματική και σε άλλες νωχελική, βαριεστημένη, ακολουθεί την ψυχολογία και τη σκέψη του ήρωά σας πολύ επιτυχημένα. Τι είναι αυτό που σας έλκει κάθε φορά στους οριακούς ανθρώπους, τους οποιους περιγράφετε;

Δυστυχώς δεν είναι οριακοί οι ήρωές μου. Είμαστε όλοι οριακοί, απλώς παίζουμε τους φυσιολογικούς. Στη ζωή, ο πιο φυσιολογικός τύπος είναι ίσως κάποιος ο οποίος δουλεύει σε ένα μαγαζί, έχει γυναίκα και παιδιά, είναι εργατικός, το Σάββατο βγαίνει έξω με τους φίλους του, αγαπάει την γυναίκα του και τα παιδιά του, τους φροντίζει, μετά βγαίνει στη σύνταξη, έχει κι ένα ωραίο εξοχικό, του αρέσει και το ψάρεμα. Αυτόν τον τύπο μπορεί μια μέρα να τον δεις κρεμασμένο από το ταβάνι του σπιτιού του.

Έχετε εμμονές; Το γράψιμο σας τις καλύπτει ή τις πολλαπλασιάζει;

Φυσικά και έχω εμμονές. Από μικρή ήθελα να συμβεί το αδύνατο. Ήθελα να σταματήσει ο χρόνος εκεί που εγώ ήθελα. Δεν νομίζω ότι χωρίς εμμονές μπορεί κάποιος να ασχολείται με τέτοια επαγγέλματα.Το γράψιμο μου δίνει την δυνατότητα να τις εκτονώνω εκεί και ευτυχώς όχι στη ζωή μου. Μου δίνει τον χώρο να φτάνω στα άκρα, να βουτάω χωρίς φόβο στα χειρότερα, να επιμένω και να σκαλίζω με τρέλλα χωρίς να φοβάμαι. Στη ζωή είμαι πιο ευγενική και πιο φοβισμένη.

Στους Μεγάλους Δρόμους θεωρώ ότι τα διηγήματα με μεγαλύτερη έκταση είναι πιο επιτυχημένα από τα υπόλοιπα. Σκέφτεστε το επόμενο βιβλίο σας να είναι μυθιστόρημα;

Ευχαριστώ που μου το λέτε, για κάποιον λόγο χαίρομαι, ίσως κι εγώ το πιστεύω. Δεν σκέφτομαι τίποτα. Ειλικρινά.  Δεν σκέφτομαι αποτέλεσμα. Σκέφτομαι μόνο τη στιγμή που θα καθήσω να γράψω. Οτιδήποτε.

Ποιοι είναι οι συγγραφείς που αγαπάτε;

Είναι πολλοί. Ντοστογιέφσκι, Τσέχωφ, Γκαίτε, Καμύ. Κλασικά πράγματα, αθάνατα. Παπαδιαμάντης. Και ένα διηγήμά του να έχεις διαβάσει, έχεις κερδίσει μία επιπλέον ζωή.

 


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Άρτεμις Σκουμπουρδή: «Στην Αθήνα δοξάζεται η διαχρονία»

Άρτεμις Σκουμπουρδή: «Στην Αθήνα δοξάζεται η διαχρονία»

Συνέντευξη με την αθηναιογράφο Άρτεμη Σκουμπουρδή με αφορμή τα βιβλία της «Μοναστηράκι - Πλάκα: Οι γειτονιές των θεών» και «Ψυρρή: η γειτονιά των ηρώων – Οι Αθηναίοι στην εξέγερση του ΄21» (εκδ. Πατάκη).

Της Μαρίας Καλιόρη

Μια συνομιλία με την –ιστορικ...

5 λεπτά με τον Ντίνο Οικονόμου

5 λεπτά με τον Ντίνο Οικονόμου

Πέντε λεπτά με έναν συγγραφέα. Σήμερα, ο Ντίνος Οικονόμου, με αφορμή το μυθιστόρημα «Τα στειρωμένα νερά», που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Αρμός.

Επιμέλεια: Book Press

Πώς ξεκινήσατε να γράφετε το βιβλίο σας;

...
5 λεπτά με την Τασούλα Τσιλιμένη

5 λεπτά με την Τασούλα Τσιλιμένη

Πέντε λεπτά με έναν συγγραφέα. Σήμερα, η Τασούλα Τσιλιμένη, με αφορμή τον τόμο «Παραβατικότητα στο παιδικό λογοτεχνικό βιβλίο – Στερεότυπα, ανατροπές και προτάσεις για την ανάπτυξη της κριτικής σκέψης των αναγνωστών», που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Ροπή.

Επιμέλεια: Book Press

...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Η χρονιά θανάτου του Ρικάρντο Ρέις, του Ζοζέ Σαραμάγκου – Στη Λισαβόνα των ονείρων και των ποιητών

Η χρονιά θανάτου του Ρικάρντο Ρέις, του Ζοζέ Σαραμάγκου – Στη Λισαβόνα των ονείρων και των ποιητών

Για το μυθιστόρημα του José Saramago «Η χρονιά θανάτου του Ρικάρντο Ρέις» (μτφρ. Αθηνά Ψυλλιά, εκδ. Καστανιώτη). Στην κεντρική εικόνα, ο Chico Díaz από την κινηματογραφική μεταφορά του βιβλίου, σε σκηνοθεσία του João Botelho, η οποία παρουσιάστηκε στο 43ο φεστιβάλ ταινιών του Σαν Πάολο, τον Οκτώβριο του 2020.

...
Τζορτζ Όργουελ: επτά δεκαετίες από τον θάνατό του – πιο επίκαιρος από ποτέ

Τζορτζ Όργουελ: επτά δεκαετίες από τον θάνατό του – πιο επίκαιρος από ποτέ

Πέθανε, σαν σήμερα, στις 21 Ιανουαρίου 1950 ο Τζορτζ Όργουελ. Ο Βρετανός συγγραφέας, κριτικός και δημοσιογράφος Έρικ Άρθουρ Μπλερ γεννήθηκε το 1903. Έμεινε στην ιστορία για την αιχμηρή κριτική που άσκησε σε κάθε είδους ολοκληρωτισμό με τα έργα του «Η φάρμα των ζώων» και «1984».

Επιμέλεια: Book P...

Συζητώντας με τον Στρατή Μπουρνάζο, του Σταύρου Ζουμπουλάκη

Συζητώντας με τον Στρατή Μπουρνάζο, του Σταύρου Ζουμπουλάκη

Για το βιβλίο του Σταύρου Ζουμπουλάκη «Έντεκα συναντήσεις – Συζητώντας με τον Στρατή Μπουρνάζο» (εκδ. Πόλις).

Του Γιώργου Ν. Περαντωνάκη

Ένα υβριδικό βιβλίο, που δεν είναι δοκίμιο, δεν είναι αυτοβιογραφία, δεν είναι συλλογή συνεντεύξεων, δεν ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

Όψεις τουρισμού, του Αλέξη Χατζηδάκη (προδημοσίευση)

Όψεις τουρισμού, του Αλέξη Χατζηδάκη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο του Αλέξη Χατζηδάκη «Όψεις τουρισμού – Δεκαοχτώ δοκίμια για την τουριστική ανάπτυξη, τον σχεδιασμό του χώρου και την αρχιτεκτονική», που κυκλοφορεί από τις Cube Art Editions.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

...

Τα φώτα του νότου, της Νίνα Γκεόργκε (προδημοσίευση)

Τα φώτα του νότου, της Νίνα Γκεόργκε (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Nina George «Τα φώτα του νότου» (μτφρ. Όλγα Γκαρτζονίκα), που κυκλοφορεί στις 7 Δεκεμβρίου από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

...

Ανήσυχα άκρα, του Νίκου Παναγιωτόπουλου (προδημοσίευση)

Ανήσυχα άκρα, του Νίκου Παναγιωτόπουλου (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος ενός διηγήματος, από τη συλλογή διηγημάτων του Νίκου Παναγιωτόπουλου «Ανήσυχα άκρα», που κυκλοφορεί στις 26 Νοεμβρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΝΗΣΥΧΩΝ ΑΚΡΩΝ

Έν...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Βιβλίο, το καλύτερο δώρο κι αυτές τις Γιορτές

Βιβλίο, το καλύτερο δώρο κι αυτές τις Γιορτές

Η πιο απροσδόκητη χρονιά φτάνει στο τέλος της. Για τους περισσότερους από εμάς δύσκολα φαντάζεται κανείς άλλη χρονιά που να έκρυβε μια τόσο μεγάλη έκπληξη για όλη την ανθρωπότητα. Δοκιμαστήκαμε και δοκιμαζόμαστε ψυχολογικά, συναισθηματικά, ηθικά, μετράμε απώλειες ανθρώπων δικών μας και αγνώστων που τους νιώθουμε όμω...

10+1 βιβλία για μαγικά Χριστούγεννα

10+1 βιβλία για μαγικά Χριστούγεννα

Μια επιλογή δέκα χριστουγεννιάτικων βιβλίων για πολύ μικρά και λίγο μεγαλύτερα παιδιά από τη βιβλιοπαραγωγή του 2020. Πρόκειται για όμορφα βιβλία που μεταφέρουν το πνεύμα των Γιορτών στους μικρούς αναγνώστες με τρυφερές καλογραμμένες ιστορίες. Στις παρακάτω επιλογές, η εικονογράφηση παρουσιάζει ποικιλία και μεγάλο ε...

Τα καλύτερα αστυνομικά του 2020

Τα καλύτερα αστυνομικά του 2020

Επιλογή 21 τίτλων από τα καλύτερα ελληνικά και μεταφρασμένα αστυνομικά μυθιστορήματα που κυκλοφόρησαν μέσα στο 2020.

Της Χίλντας Παπαδημητρίου

ΕΛΛΗΝΙΚΑ

...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

11 Ιανουαρίου 2021 ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

Πέθανε ο αγαπητός σε Ελλάδα και Γαλλία συγγραφέας Βασίλης Αλεξάκης

Σε ηλικία 77 ετών και έπειτα από μακροχρόνια ασθένεια, πέθανε ο συγγραφέας Βασίλης Αλεξάκης, όπως έγινε γνωστό από τον εκδοτικό του οίκο, τις εκδόσεις Μεταίχμιο. 

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

11 Δεκεμβρίου 2020 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2020

Να επιλέξεις τα «καλύτερα» λογοτεχνικά βιβλία από μια χρονιά τόσο πλούσια σε καλούς τίτλους όπως η χρονιά που κλείνει δεν είναι εύκολη υπόθεση. Το αποτολμήσαμε, όπως άλ

ΦΑΚΕΛΟΙ

ΞΕΧΩΡΙΣΑΜΕ

ΝΑ ΑΛΛΟ ΕΝΑ