alt

Για την παράσταση Ματωμένος Γάμος του Φ. Γκ. Λόρκα, σε σκηνοθεσία Γιάννη Κακλέα, που ανεβαίνει στο θέατρο Αποθήκη.

Του Πέτρου Πολυμένη

Η σκηνοθεσία ενός θεατρικού έργου είναι και μία ερμηνεία του. Ο σκηνοθέτης επιλέγει σε ποιες όψεις του κειμένου θα δώσει έμφαση και πώς θα τις τοποθετήσει στο χρόνο, πώς θα αναδείξει ή θα ιεραρχήσει τα διλήμματα, αλλά και τις συνθήκες –τις ανθρώπινες καταστάσεις– που τα προκαλούν. Το θεατρικό έργο ως κείμενο (νεκρό, κατά Μπλανσό) ξαναζωντανεύει από τον εκάστοτε αναγνώστη. Παρόλα αυτά μέσα στις λέξεις δεν παύει να υπάρχει μια εγκατεστημένη βούληση (παρά το «θάνατο» του συγγραφέα) που το σμιλεύει και το διαφοροποιεί. Σε ένα κλασικό δε θεατρικό έργο αυτή η εγκατεστημένη βούληση είναι ακόμα πιο αισθητή. Τι περιθώρια μπορεί να αφήσει σε ένα σκηνοθετικό όραμα, σε μια ιδιαίτερη ματιά, όταν οι λέξεις είναι ήδη εκεί, με βαρύτητα μεγάλη; Σίγουρα περιθώρια υπάρχουν. Σχετικό παράδειγμα στα καθ’ ημάς, πριν από χρόνια, η σκηνοθεσία του Λευτέρη Βογιατζή στον «Μισάνθρωπο» του Μολιέρου, στην οποία ένα προσωπικό σκηνοθετικό όραμα, μια ερμηνεία, βρήκε χώρο μέσα από τις λέξεις μιας έμμετρης μετάφρασης, κατά τρόπο που συχνά ο θεατής είχε την εντύπωση ότι ψάχτηκε κάθε λέξη των επί σκηνής προσώπων∙ γιατί οι λέξεις είναι στη θέση που είναι, και τι σημαίνουν.

Ο Κακλέας ξαναδιάβασε το κείμενο του Λόρκα, το ξεψάχνισε, έφερε τα μέσα έξω, και έφτιαξε μία συνεπή και δεμένη παράσταση.

Στον Ματωμένο Γάμο του Κακλέα έχουμε μια άλλη κατεύθυνση. Και μάλιστα σε ένα κλασικό έργο, χιλιοπαιγμένο, υπό μια έννοια με κάποια κομμάτια του «σφραγισμένα» από τη μελοποίηση του Χατζιδάκι. Εδώ δεν πρόκειται για μια απλή δραματουργική επεξεργασία της μετάφρασης του Γκάτσου (όπως καταλαβαίνει κανείς από το πρόγραμμα της παράστασης), κάποιες διορθώσεις σε λέξεις για ν’ ακούγονται ίσως πιο εύηχα στο σήμερα, αλλά για «κλάδεμα» ολόκληρων διαλόγων, ακόμα και προσώπων (όπως η Πεθερά). Και εκεί που αρχίζεις να συνειδητοποιείς τι συμβαίνει, έχεις ήδη μεταβεί, ευτυχώς, στο εκστατικό σύμπαν της σκηνοθεσίας.

alt

Ο Κακλέας ξαναδιάβασε το κείμενο του Λόρκα, το ξεψάχνισε, έφερε τα μέσα έξω, και έφτιαξε μια συνεπή και δεμένη παράσταση, προσπαθώντας τρόπον τινά να το «ξεφλουδίσει» και να μας παρουσιάσει ό,τι εκείνος είδε από το σκληρό του πυρήνα. Κάπου εκεί, μέσα και γύρω από το τρίγωνο Νύφης, Γαμπρού και Λεονάρντο, αρχίζει να συμβολοποιεί το μαχαίρι, το γυμνό σώμα, το κόκκινο τριαντάφυλλο, το μαύρο του φονικού. Η παράσταση έχει ρυθμό, ηλεκτρισμένη ατμόσφαιρα, όπως τη διαπερνά από τη μια η έξαψη και από την άλλη το πένθος. Τα σκηνικά, εναρμονισμένα με τη μουσική, έχουν κάτι το μεταλλικό, κάτι από βιομηχανικό τοπίο (στο γνώριμο ύφος του Μανόλη Παντελιδάκη), διαμορφώνοντας διαφορετικά επίπεδα και ένθετους χώρους, προσφέροντας ενδιαφέρουσες λύσεις στη σκηνοθετική ερμηνεία.

Η Εβελίνα Παπούλια τραβά την προσοχή ως τραγική Μάνα, με ένταση εσωτερικευμένη. Η Λένα Παπαληγούρα απέδωσε το ρόλο της Νύφης. Η Νύφη είναι σύνθετος χαρακτήρας, αφού ξεδιπλώνεται πάνω σ’ ένα ρήγμα. Πότε μεταβαίνει στο Γαμπρό πότε στον Λεονάρντο, ωθούμενη από διαφορετικές κάθε φορά δυνάμεις. Και εντέλει, πηγαίνοντας στον Λεονάρντο, πηγαίνει προς τον θάνατό του και μένει με τη μνήμη. Επιστρέφει στο ρήγμα, που πλέον έχει γίνει μνήμα. Αν και με υποκριτικές εξάρσεις, η Λένα Παπαληγούρα είχε κάτι το αμήχανο σε ορισμένες μεταβάσεις πάνω από το ρήγμα ετούτο. Ο Δημήτρης Μοθωναίος ως Λεονάρντο και ο Λάμπρος Κτεναβός ως Γαμπρός υπηρέτησαν με συνέπεια το ρόλο τους. Ευχάριστη έκπληξη η Ειρήνη Μπούνταλη, έδωσε ξεχωριστή υπόσταση σε ένα δεύτερο ρόλο, τη γυναίκα του Λεονάρντο. Ομοίως ο Δημήτρης Γεωργαλάς, ως πατέρας της Νύφης, ηλέκτρισε περαιτέρω την ατμόσφαιρα στο διάλογό του με τη Μάνα. Με αρετές η Ιφιγένεια Αστεριάδη (είτε ως Φεγγάρι είτε ως Δούλα), και η Αριάδνη Καβαλιέρου (είτε ως Θάνατος είτε ως Παιδί). 

*Ο ΠΕΤΡΟΣ ΠΟΛΥΜΕΝΗΣ είναι ποιητής και διδάκτορας Φιλοσοφίας. 

Info
ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ: Νίκος Γκάτσος
ΣΚΗΝΟΘΕΣΙΑ – ΔΡΑΜΑΤΟΥΡΓΙΚΗ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ: Γιάννης Κακλέας
ΣΚΗΝΙΚΑ: Μανόλης Παντελιδάκης
ΚΟΣΤΟΥΜΙΑ: Εύα Νάθενα
ΜΟΥΣΙΚΗ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Γιώργος Μιχαλόπουλος
ΚΙΝΗΣΙΟΛΟΓΙΑ: Αγγελική Τρομπούκη
ΒΟΗΘΟΣ ΣΚΗΝΟΘΕΤΗ: Νουρμάλα Ήστυ
 
ΔΙΑΝΟΜΗ:
ΜΑΝΑ - Εβελίνα Παπούλια
ΝΥΦΗ - Λέλα Παπαληγούρα
ΛΕΟΝΑΡΝΤΟ - Δημήτρης Μοθωναίος
ΓΑΜΠΡΟΣ - Λάμπρος Κτεναβός
ΓΥΝΑΙΚΑ - Ειρήνη Μπούνταλη
ΠΑΤΕΡΑΣ - Δημήτρης Γεωργαλάς
ΦΕΓΓΑΡΙ/ΔΟΥΛΑ - Ιφιγένεια Αστεριάδη
ΠΑΙΔΙ/ΘΑΝΑΤΟΣ - Αριάδνη Καβαλλιέρου
Θέατρο Αποθήκη, Σαρρή 40, Ψυρρή
Τετάρτη και Κυριακή στις 20.00, Πέμπτη και Παρασκευή στις 21.00, Σάββατο στις 18.15 και στις 21.00 

Ακολουθήστε την bookpress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Μήδεια» του Νικίτα Μιλιβόγιεβιτς (κριτική) – Η παράσταση για τη βάρβαρη καταγωγή του έρωτα, που ξεπέρασε κάθε προσδοκία

«Μήδεια» του Νικίτα Μιλιβόγιεβιτς (κριτική) – Η παράσταση για τη βάρβαρη καταγωγή του έρωτα, που ξεπέρασε κάθε προσδοκία

Για την τραγωδία του Ευριπίδη «Μήδεια», σε σκηνοθεσία Νικίτα Μιλιβόγιεβιτς. 

Γράφει ο Νίκος Ξένιος

Είδα την καλύτερη παράσταση αρχαίας τραγωδίας της χρονιάς, τη «Μήδεια» του Νικίτα Μιλιβόγιεβιτς. Η «Μήδεια» διδ...

«MyCenae» της Βαλεντίνης Γιαννοπούλου (κριτική) – Η κατάρα των Ατρειδών μέσα από τον χορό

«MyCenae» της Βαλεντίνης Γιαννοπούλου (κριτική) – Η κατάρα των Ατρειδών μέσα από τον χορό

Για την παράσταση της Βαλεντίνης Γιαννοπούλου «MyCenae», στο Δημοτικό Θέατρο Πειραιά. © Δημήτρης Παπαδόπουλος

Γράφει ο Νίκος Ξένιος

«Ονειρεύομαι ένα θέατρο όπου ο χορός γίνεται γλώσσ...

«Τρωάδες» του Ευριπίδη, σε σκηνοθεσία Ελένης Ευθυμίου (κριτική) – Τρωτές, εύθραυστες, ανίκητες

«Τρωάδες» του Ευριπίδη, σε σκηνοθεσία Ελένης Ευθυμίου (κριτική) – Τρωτές, εύθραυστες, ανίκητες

Για την παράσταση «Tρωάδες» του Ευριπίδη, σε διασκευή-σκηνοθεσία Ελένης Ευθυμίου, στο Σχολείον της Αθήνας – Ειρήνη Παπά. ©Karol Jarek

Γράφει ο Νίκος Ξένιος

Στο Σχολείον Ειρήνης Παππά είδα τις «Τρωάδες» της Ελένης Ευθυμίου. ...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Βιβλιοπαρουσιάσεις, απαγγελίες και λογοτεχνικές συναντήσεις στο Queer Con 3

Βιβλιοπαρουσιάσεις, απαγγελίες και λογοτεχνικές συναντήσεις στο Queer Con 3

Το μεγαλύτερο φεστιβάλ για την queer τέχνη επιστρέφει από τις 18 έως τις 20 Σεπτεμβρίου στην Ελληνοαμερικανική Ένωση (Είσοδος Ελεύθερη) και φέρνει το βιβλίο και την έρευνα στο επίκεντρο. Όλες οι βιβλιοπαρουσιάσεις και οι λογοτεχνικές συναντήσεις θα πραγματοποιηθούν στα Seminar Rooms (4ος και 6ος όροφος) με ελεύθερη ...

«Η ζωή µε την Εντίθ Πιάφ» του Ρομπέρτο Γκόρο (προδημοσίευση)

«Η ζωή µε την Εντίθ Πιάφ» του Ρομπέρτο Γκόρο (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Ρομπέρτο Γκόρο «Η ζωή µε την Εντίθ Πιάφ», το οποίο θα κυκλοφορήσει τις επόμενες μέρες από τις εκδόσεις Νίκας.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Η πόρτα του ψυχιατρείου έτριξε καθώς έκλεινε πίσω του, λες και τ...

«Συγγραφείς, βιβλία, ιδέες» του ΕΛΙΒΙΠ: Ο Ίαν ΜακΓιούαν στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών

«Συγγραφείς, βιβλία, ιδέες» του ΕΛΙΒΙΠ: Ο Ίαν ΜακΓιούαν στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών

Την Τρίτη 29 Σεπτεμβρίου 2026, σε εκδήλωση της σειράς «Συγγραφείς, βιβλία, ιδέες» του ΕΛΙΒΙΠ στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών, ο Ίαν ΜακΓιούαν (Ιan McEwan) συζητά για το μυθιστόρημά του «Τι μπορούμε να γνωρίζουμε» (μτφρ. Κατερίνα Σχινά, εκδ. Πατάκη) με τον Ηλία Μαγκλίνη. © Wikimedia 

Ε...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Η ζωή µε την Εντίθ Πιάφ» του Ρομπέρτο Γκόρο (προδημοσίευση)

«Η ζωή µε την Εντίθ Πιάφ» του Ρομπέρτο Γκόρο (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Ρομπέρτο Γκόρο «Η ζωή µε την Εντίθ Πιάφ», το οποίο θα κυκλοφορήσει τις επόμενες μέρες από τις εκδόσεις Νίκας.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Η πόρτα του ψυχιατρείου έτριξε καθώς έκλεινε πίσω του, λες και τ...

«Το τείχος του ονείδους» του Κλέαρχου Λιάτη (προδημοσίευση)

«Το τείχος του ονείδους» του Κλέαρχου Λιάτη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Κλέαρχου Λιάτη «Το τείχος του ονείδους», το οποίο θα κυκλοφορήσει τις επόμενες μέρες από τις εκδόσεις Νίκας.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ο Κυβερνήτης έριξε μια ψυχρή ματιά στο πρωινό που του είχε ετοιμά...

«Το πέμπτο παιδί» της Ντόρις Λέσινγκ (προδημοσίευση)

«Το πέμπτο παιδί» της Ντόρις Λέσινγκ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο της Ντόρις Λέσινγκ [Doris Lessing] «Το πέμπτο παιδί» σε νέα μετάφραση της Έφης Τσιρώνη, το οποίο κυκλοφορεί στις 23 Σεπτεμβρίου, από τις εκδόσεις Διόπτρα.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Εκείνο το πρωί, ξαπλωμένη στ...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τι διαβάζουμε τώρα; Τρία καλά αστυνομικά, πρώτα φθινοπωρινά

Τι διαβάζουμε τώρα; Τρία καλά αστυνομικά, πρώτα φθινοπωρινά

Τρία καλά πρόσφατα αστυνομικά μυθιστορήματα: Χόρχε Ροντρίγκες Γκόμες, Κάιλ Ντέκερ, Γιώργος Κ. Θεοχάρης. Πολιτικό θρίλερ στην ταραγμένη Βενεζουέλα, hardboiled αστυνομικό με έναν νέο, αναπάντεχο ήρωα και μία νέα φωνή στο ελληνικό αστυνομικό που «τα λέει όλα σε 200 σελίδες». Εικόνα: Vonderauvisuals, CC BY-NC-ND 2.0

...
Τι διαβάζουμε τώρα; 10 βιβλία ελληνικής πεζογραφίας περιμένοντας το φθινόπωρο

Τι διαβάζουμε τώρα; 10 βιβλία ελληνικής πεζογραφίας περιμένοντας το φθινόπωρο

Αστυνομικές υποθέσεις με έντονο κοινωνικό προβληματισμό, δυστοπικές πραγματικότητες που όμως περιγράφουν την εποχή μας, σκοτεινές οντότητες που ξεπηδούν από τις λαϊκές αφηγήσεις: δέκα βιβλία ελληνικής πεζογραφίας που διαβάζουμε μετά το καλοκαίρι.

Επιλογή-παρουσίαση: Σόλων...

Τι διαβάζουμε τώρα: Ποίηση καθώς τελειώνει το καλοκαίρι

Τι διαβάζουμε τώρα: Ποίηση καθώς τελειώνει το καλοκαίρι

Ποιήματα που συνομιλούν με αναμνήσεις, βιώματα, μύθους, κινηματογραφικά πλάνα. Τέσσερις προτάσεις λίγο πριν από το τέλος του καλοκαιριού. Εικόνα: «Οι Λουόμενοι της Ανιέρ» (1884) του Ζορζ Σερά.

Επιλογή-παρο...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

ΦΑΚΕΛΟΙ