Φεμινιστική και απελευθερωτική στη σύλληψή της η παράσταση της Ιζαμπέλα Ροσελίνι Green Porno.
Του Νίκου Ξένιου
Ίσως οι οικολόγοι και οι φετιχιστές του σεξ να απογοητευθούν, αλλά το Green Porno που είδαμε στο Φεστιβάλ Αθηνών δεν είναι ούτε αρκούντως green ούτε αρκούντως porno. Επίσης, δεν είναι αρκούντως θέατρο, παρά μάλλον μια τολμηρή διάλεξη της Ιζαμπέλα Ροσελίνι περί σεξουαλικότητας και σεξουαλικής ανοχής των ανθρώπων, με πρώτο θεματικό επίπεδο το ζευγάρωμα, την εναλλαγή φύλων, τον ερμαφροδιτισμό και τη βιοποικιλότητα των ζώων που δεν είναι θηλαστικά.
Τολμηρή διάλεξη περί σεξουαλικότητας και σεξουαλικής ανοχής των ανθρώπων, με πρώτο θεματικό επίπεδο το ζευγάρωμα
Η ιταλοαμερικανίδα ηθοποιός παρουσίασε αρχικά το Green Porno της στο Luminato Festival του Τορόντο. Πρόκειται για μια περφόρμανς-διάλεξη, την καλλιτεχνική εποπτεία της οποίας έχει η Μυριέλ Μαγιέτ, διευθύντρια της Comédie Francaise, η οποία διακόπτεται από έξι δίλεπτα βίντεο που το ευρύ κοινό ήδη γνωρίζει από την τηλεόραση και η οποία δεν παραλείπει κάποια αναφορά στους γονείς της. Οι παραστάσεις τού Green Porno στην Ευρώπη, την Αυστραλία και τις Η.Π.Α. είναι ήδη sold out.
Από τα διαδικτυακά φιλμάκια στο θέατρο
Την ιδέα να προσεγγίσει καλλιτεχνικά τη σεξουαλικότητα των ζώων η Ιζαμπέλα Ροσελίνι της την ενέπνευσε, όπως λέει σε συνέντευξή της, το βιβλίο του Κόνραντ Λόρεντζ Το δαχτυλίδι του Σολομώντα, που της είχε δωρίσει ο πατέρας της Ρομπέρτο Ροσελίνι όταν ήταν κοριτσάκι, καθώς και ο θαυμασμός της για την ποικιλία των ειδών στη φύση. «Έφερνα στο σπίτι όλων των ειδών τις αδέσποτες γάτες και σκύλους, αλλά και σκουλήκια, βατράχια, έντομα, διάβαζα ένα σωρό βιβλία για τα ζώα και έπαιρνα πολλά μαθήματα Βιολογίας στο πανεπιστήμιο. Κάποτε, είχα πει στον πατέρα μου ότι θα ήθελα να πάω να δουλέψω για το National Geographic, αλλά δεν με πήραν».
Αφού πρώτα κάθισε στα έδρανα του Hunter College της Νέας Υόρκης για να μελετήσει το ζωικό βασίλειο, η Ροσελίνι δημιούργησε, το 2008, με την ενθάρρυνση του φίλου της Ρόμπερτ Ρέντφορντ και του καναλιού Sundance τη σειρά ταινιών μικρού μήκους Green Porno, στην οποία παρουσίαζε με θεατρικό και κωμικό τρόπο τις αναπαραγωγικές συνήθειες των ζώων. Είχε τόσο μεγάλη επιτυχία, που ακολούθησαν ακόμη δύο σειρές, το Seduce me και το Mammas, ενώ με τη συνεργασία του αμερικανικού δορυφορικού και καλωδιακού τηλεοπτικού καναλιού Discovery Channel δημιούργησε το 2011 την ταινία Animals Distract Me. Ο Γάλλος σεναριογράφος και ηθοποιός Ζαν Κλοντ Καριέρ, συνεργάτης του Ζακ Τατί, του Λουί Μπουνιουέλ και του Πίτερ Μπρουκ, τη βοήθησε να μεταφέρει τη δουλειά αυτήν στο σανίδι, προκειμένου να αποκαλυφθεί στους θεατές το θαύμα της φύσης και να περάσει με ευχάριστο τρόπο το «πράσινο» μήνυμα του όλου εγχειρήματος. «Έκανα μαθήματα Ηθολογίας και πάντα με πάθιαζε ο τρόπος με τον οποίο τα ζώα σχετίζονται μεταξύ τους. Κυρίως με ενδιέφερε να το δω κωμικά, επειδή πάντα γελούσα. Τα ζώα πάντα με έκαναν να γελάω. Οπότε έκανα αυτή την προσέγγιση, αλλά τήρησα κάποιαν επιστημονική βάση (…) Αν ήμουν μύγα θα έκανα έρωτα με αυτόν τον τρόπο, αν ήμουν γαιοσκώληκας θα έκανα έρωτα μ' εκείνον τον τρόπο...», αφηγείται με χιούμορ η γλυκύτατη Ιζαμπέλα, χρησιμοποιώντας τα ερωτικά κόλπα των σαλιγκαριών και των αστακών για να σαρκάσει τον συντηρητισμό των ανθρώπων.
Η ποικιλία σεξουαλικών ηθών και ιδιαιτεροτήτων του ζωϊκού βασιλείου τής δίνει τη δυνατότητα να πλήξει τα στερεότυπα των ανθρώπων περί των σεξουαλικών ρόλων αρσενικού και θηλυκού
Η νέα σύνθεση της Κιβωτού του Νώε
«Όσο πιο γελοία γίνεται επί σκηνής η κατάστασή μου, τόσο πρέπει να διατηρώ την αξιοπρέπειά μου». Αυτή ήταν η συμβουλή της συνεργάτιδάς της Μυριέλ Μαγιέτ, και η Ροσελίνι πασχίζει να κρατήσει σε χιουμοριστικό επίπεδο την πραγματική φύση της σεξουαλικότητας, τα γνήσια κίνητρα της έμφυλης αναπαραγωγής, την γνωριμία με ζωϊκά είδη των οποίων το κοινό αγνοεί τις ιδιαιτερότητες και για τα οποία το σεξ δεν συνιστά απόλαυση, αλλά μέσο επιβίωσης, και ως εκ τούτου δεν επιφορτίζεται με taboo. Η αναπαραγωγή δείχνει να είναι ο μόνος προς επίτευξιν στόχος των περισσοτέρων ειδών, με την απόλαυση ως δέλεαρ. Μοναδική εξαίρεση σε αυτόν τον γενικευμένο κανόνα δείχνει να είναι ο άνθρωπος: η ποικιλία σεξουαλικών ηθών και ιδιαιτεροτήτων του ζωϊκού και φυτικού βασιλείου τής δίνει τη δυνατότητα να πλήξει τα στερεότυπα των ανθρώπων περί των σεξουαλικών ρόλων αρσενικού και θηλυκού, περί του μεγέθους του πέους, περί του γάμου και της τεκνοποιΐας, περί της θρυλούμενης «μονογαμικότητας» των γυναικών, περί της ομοφυλοφιλίας και της πολυπλοκότητας του ενστίκτου.
Ο νόμος της φυσικής επιλογής, σύμφωνα με τον Δαρβίνο, δεν ακολουθεί μόνο τον αδήριτο κανόνα της επιλογής του φυσικά ισχυρότερου, αλλά κι εκείνον του σεξουαλικά επικρατέστερου, με κλασικό παράδειγμα το αρσενικό, που επιστρατεύει ένα σωρό ασύλληπτες μεθόδους για να ελκύσει το ταίρι του και να υπερισχύσει των άλλων γαμετών: το αρσενικό παγώνι αναπτύσσει μια τεράστια, πολύχρωμη, πολυποίκιλτη και δυσκίνητη ουρά προκειμένου να αποσπάσει την προσοχή του θηλυκού, εκτιθέμενο, έτσι, στα δολοφονικά ένστικτα των γερακιών. Το σαλιγκάρι επιστρατεύει μια σειρά προκαταρκτικών ερωτικών παιχνιδιών και το ίδιο κάνει το χταπόδι. Το «sleaky male», ο αρσενικός θαλάσσιος λέων μεταμφιέζεται σε θηλυκό για να «τρυπώσει» με μπαγαπόντικο τρόπο στο «χαρέμι» των θηλυκών και να βρει σύντροφο (ένας άλλος Πενθέας;) και το δελφίνι -ως ευφυέστερο κι επινοητικότερο όλων των ζώων- κάνει σεξ σε όλες τις πιθανές στάσεις. Υπάρχει είδος όπου, τη απουσία θηλυκών του ιδίου είδους, το αρσενικό αλλάζει φύλο και διαδραματίζει τον ρόλο του θηλυκού. Το κωμικό είναι πως κάθε αρσενικό ανησυχεί για την πατρότητά του, σε μιαν αναπαραγωγική δομή που την καθιστά ιδιαίτερα επισφαλή, εφόσον το θηλυκό επιλέγει και εξαπατά.
Φεμινιστική στη σύλληψή της, η ιδέα της Ροσελίνι είναι να διανοίξει ορίζοντες σε μιαν άκρως ρεαλιστική, προσγειωμένη και ανεκτική αντίληψης για το σεξ και την πολυγαμικότητα των ζώων
Φεμινιστική στη σύλληψή της, η ιδέα της Ροσελίνι είναι να διανοίξει ορίζοντες σε μιαν άκρως ρεαλιστική, προσγειωμένη και ανεκτική αντίληψη για το σεξ και την πολυγαμικότητα των ζώων: με χιούμορ λέει πως αν η ίδια ήταν μια πάπια, θα μπορούσε να οδηγεί το σπέρμα του συντρόφου που θα επέλεγε μέσα από τα δαιδαλώδη διαμερίσματα του κόλπου της απευθείας στα ωάριά της, ενώ θα ήταν σε θέση να παραπλανά το σπέρμα των βιαστών της. Και αν ήταν μια καναδική χήνα, μια branta canadensis, θα έβρισκε ένα σύντροφο και θα παρέμενε δια βίου μονογαμική, ενώ καθώς θα ενηλικιωνόταν θα έχανε τα φτερά με τα οποία μπορούσε να πετάει. Θα φύλαγε τα αυγά στη φωλιά της για ένα μήνα απειλώντας με κραυγές όλους τους κλοπείς αυγών του ζωϊκού βασιλείου. Και στο τέλος, με το που τα νεογνά της θα αυτονομούνταν, θα ένιωθε και πάλι στη ράχη της τα φτερά της πτήσης να φυτρώνουν και θα αναζητούσε πολλαπλούς συντρόφους: θα σόκαρε, ίσως, είκοσι χρόνια πριν, αλλά μάλλον σοκάρει και σήμερα, με τη συντηρητική στροφή που έχουν πάρει τα σεξουαλικά μας ήθη και με την αναδίπλωση του δυτικού ανθρώπου στη μονογαμικότητα.
«Και ο βιβλικός Νώε;» ρωτά η Ιζαμπέλα Ροσελίνι, «Τι θα έκανε ο Νώε στον έλεγχο εισιτηρίων επιβίβασης, αν στην Κιβωτό του περεισέφρεαν, μαζί με τα παραδοσιακά ζευγάρια του κάθε species, ένα σωρό αμφοτεροφυλόφιλα, ομοφυλόφιλα, μονογονεϊκά, διαφυλικά, παρενδυσιακά, ερμαφρόδιτα και πολυγαμετικά σχήματα ζωϊκών ειδών;» Πώς θα ξεκινούσε το μακρύ της ηθικολογικό ταξίδι αυτή η Κιβωτός μεγαλοψυχίας του Δημιουργού με μια τέτοια σύνθεση επιβατών, εφόσον ο συντηρητικός Νώε μάλλον πρέπει να έκανε σεξ στην «ιεραποστολική» στάση;
