Ο Ιούνιος εντός και εκτός φεστιβάλ: οι 5 παραστάσεις που ξεχώρισαν

 ΕΝΤΟΣ  / Ιωάννα Πορτόλου και Ομάδα Χορού Griffón «Amazing»
Πειραιώς 260
Φεστιβάλ Αθηνών & Επιδαύρου

Έπειτα από πολυετή συνεργασία με μεγάλους θεατρικούς οργανισμούς της Ελλάδας και του εξωτερικού, και πάλι η Ιωάννα Πορτόλου φέρνει στο προσκήνιο τον εικαστικό χώρο ως φυσικό τοπίο όπου ο άνθρωπος μπορεί να αποκαλύψει απρόσμενες, διαφορετικές από τις αναμενόμενες αντιδράσεις. Με απότομες, βίαιες μεταπτώσεις στον ειθισμένο ρυθμό των κινήσεων στη νέα της παράσταση «Amazing», μια από τις καλύτερες παραστάσεις χορού των τελευταίων χρόνων. Η ομάδα Griffόn μελετά εδώ και χρόνια και κατόπιν μετατρέπει σε κίνηση τις εκφάνσεις της ανθρώπινης αντίληψης που μπορούν να οδηγήσουν σε ακρότατες διαφοροποιήσεις του σώματος. Στη διάρκεια της περφόρμανς της Ιωάννας Πορτόλου, αυτές οι μεταπτώσεις επιφέρουν κάθετη ρήξη προς τις συμβατικές σύστοιχές τους: οι νόρμες μεταπίπτουν στις αντίθετές τους, φωτίζεται και αναδεικνύεται το άσημο, ενώ περνά στην αφάνεια το προφανές.

Χορογράφος Ιωάννα Πορτόλου
Πρωτότυπη μουσική Αντώνης Παλάσκας
Κοστούμια – Σκηνικός χώρος Ιωάννα Τσάμη
Φωτισμοί Τάσος Παλαιορούτας
Δραματουργική επιμέλεια - Boηθός χορογράφου Δήμητρα Μητροπούλου
Φωτογραφίες Εβίτα Σκουρλέτη
Χορευτές Ιωάννα Αποστόλου, Αλέξανδρος Λασκαράτος, Γιάννης Νικολαΐδης, Θεανώ Ξυδιά, Σταυρούλα Σιάμου

 ΕΝΤΟΣ  / Martin Zimmermann «Danse macabre»
Πειραιώς 260
Φεστιβάλ Αθηνών & Επιδαύρου

Ο γερμανοελβετός δημιουργός Μάρτιν Τσίμερμαν εμφανίζει τρεις κλόουν δικής του κατασκευής επί σκηνής στη νέα του παράσταση «Danse macabre»: τον Λευκό Κλόουν, τον τύπο πανκ της παλιάς κωμωδίας του δρόμου (χαρακτήρα αντλημένο από παλιές ανθρωπολογικές καταβολές του θεάτρου) και τον εκθηλυσμένο κομπέρ. Με τη μουσική υπόκρουση (επί σκηνής) του Κολέν Βαλόν ανοίγονται επάλληλα επίπεδα φρίκης και αποσύνθεσης της σκηνικής ισορροπίας, όπου το θέμα είναι διάχυτο και οι ερμηνείες πολλαπλές. Ένα «μουσείο παραδοξοτήτων» που κορυφώνει τον ρυθμό διάλυσής του σε διονυσιακή έκσταση και επιτηρείται από τον ίδιο τον Τσίμερμαν στον ρόλο του Χάρου. Εκπληκτική παράσταση.

Σύλληψη - Σκηνοθεσία - Χορογραφία Martin Zimmermann
Συνδημιουργοί - Ερμηνευτές Tarek Halaby, Dimitri Jourde, Methinee Wongtrakoon, Martin Zimmermann
Μουσική σύνθεση Colin Vallon
Δραματουργία Sabine Geistlich
Σκηνικά Simeon Meier Martin Zimmermann
Καλλιτεχνική συνεργασία Romain Guion
Σκηνικός και τεχνικός συντονισμός Ingo Groher
Κοστούμια Susanne Boner, Martin Zimmermann

 ΕΚΤΟΣ  / Μαρκέλλα Μανωλιάδη «Countless»
Χώρος ΦΙΑΤ

Με δεκαπέντε κορίτσια, αποφοίτους της Κρατικής Σχολής Ορχηστικής Τέχνης, τις οποίες μετέτρεψε σε άρτιες ερμηνεύτριες, δούλεψε αυτή τη φορά η Μαρκέλα Μανωλιάδη στη δημιουργία της «Countless», που παρουσιάστηκε στον παλιό χώρο της FIAT στην οδό Φαλήρου 97. Νέες, πρωτοειδωμένες φόρμες, εκπληκτική σύλληψη, τουλάχιστον σε επίπεδο χορογραφικής σύνθεσης, με τη δυναμική της ομάδας να υπογραμμίζει εμφαντικά και να αναδεικνύει τα soli των κοριτσιών. Η μουσική του κύριου Ρεγκλή υποβλητικότατη και οι φωτισμοί στον συγκεκριμένο χώρο απόλυτα ουσιαστικοί. Ένα άρτιο καλλιτεχνικό αποτέλεσμα, έτοιμο να περιοδεύσει σε οποιοδήποτε φεστιβάλ χορού στο εξωτερικό, που προδίδει τη σκληρή δουλειά και την υψηλή αισθητική των δημιουργών του.

Σύλληψη-Ιδέα: Μαρκέλλα Μανωλιάδη, Αναστάσιος Κουκουτάς
Κινησιολογική έρευνα & καθοδήγηση: Μαρκέλλα Μανωλιάδη
Συνεργάτης-Βοηθός: Δημήτρης Μυτιληναίος
Μουσική: Θοδωρής Ρέγκλης
Φωτισμοί: Χριστίνα Θανάσουλα
Κοστούμια: Ευδοκία Βεροπούλου
Χορεύουν (με αλφαβητική σειρά): Κωνσταντίνα Βέρρου, Αλεξάνδρα Γεωργοβασίλη, Ελίνα Δεμιρτζιόγλου, Σεβαστή Ζαφείρα, Βεατρίκη Καπνίση, Γλυκερία-Δανάη Κουτέλα, Μαριέττα Μαναρώλη, Ζωή Μαστροθεοδώρου, Φωτεινή Ξυστρή, Ράνια Τάτση, Φαίη Τζούμα, Μαργαρίτα Τοντισάκη, Μαρία Φιλίππου, Άννα-Μαρία Φωτιάδου, Έλενα Ψημμένου

 ΕΝΤΟΣ  / Εθνική Λυρική Σκηνή – Λουκάς Καρυτινός – Κατερίνα Ευαγγελάτου «Ριγολέττος» του Τζουζέππε Βέρντι
Ωδείο Ηρώδου Αττικού
Φεστιβάλ Αθηνών & Επιδαύρου

Η Κατερίνα Ευαγγελάτου, τρίτη γενιά η ίδια μιας οικογενειακής παράδοσης, επαναφέρει τον «Ριγολέττο» του Βέρντι στο Ηρώδειο. Με την παλιά αστική τάξη σε παρακμή και το παλάτι του δούκα ανοίγει η Πρώτη Πράξη της όπερας, με τον Δούκα της Μάντοβα να υμνεί τις ερωτικές απολαύσεις («Questa o quella per me pari sono») και την κατάρα να επικρέμαται. Η ομοιότητά του με τον δολοφόνο Σπαραφουτσίλε τον σοκάρει («Pari siamo» – «Είμαστε ίδιοι!»). Ο δούκας εξαπατά την όμορφη Τζίλντα με τον επίπλαστο έρωτά του («È il sol dell'anima»- «Ο έρωτας είναι η λιακάδα της ψυχής»), ενώ μόνος του τραγουδά την άστατη φύση των γυναικών («La donna è mobile»), δίνοντας την αφορμή στην Κατερίνα Ευαγγελάτου να ανακαλέσει παλαιότερες παραστάσεις και να επικαιροποιήσει έναν προβληματισμό σχετικά με τη θέση της γυναίκας, τη βία και τον θάνατο.

Για λόγους πρωτοτυπίας και με σαφή υπαινιγμό για τη σύγχρονη εκδοχή μαφίας και διαφθοράς, η δράση έχει μεταφερθεί στη νότια Ιταλία της δεκαετίας του ’80, όπου το κλίμα αποδίδεται με μέτριο τρόπο από το σκηνικό της Εύας Μανιδάκη. Μέτριες και οι χορογραφίες και συμπαθή τα κοστούμια του Άλαν Χράνιτελ, ενώ η αναπαραγόμενη κεφαλή του «Νονού» Μάρλον Μπράντο δημιουργεί μια σχετικά υποβλητική σκηνή.

Μουσική διεύθυνση Λουκάς Καρυτινός
Σκηνοθεσία Κατερίνα Ευαγγελάτου
Σκηνικά Εύα Μανιδάκη
Κοστούμια Alan Hranitelj
Xoρογραφία - Κινησιολογία Πατρίσια Απέργη
Φωτισμοί Ελευθερία Ντεκώ
Διεύθυνση χορωδίας Αγαθάγγελος Γεωργακάτος
Ερμηνεύουν Φραντσέσκο Ντεμούρο (Δούκας της Μάντοβας 2,5 & 8/6), Θ.Α. (Δούκας της Μάντοβας 11/6), Δημήτρης Τηλιακός (Ριγολέττος), Χριστίνα Πουλίτση (Τζίλντα), Πέτρος Μαγουλάς (Σπαραφουτσίλε), Μαίρη-Έλεν Νέζη (Μανταλένα) κ.ά.
Με την Ορχήστρα, τη Χορωδία και μονωδούς της ΕΛΣ

 ΕΝΤΟΣ  / Γιάννης Χουβαρδάς «Η άλλη πλευρά της καταιγίδας»
Πειραιώς 260
Φεστιβάλ Αθηνών & Επιδαύρου

Μια ημιτελής ταινία του Γουέλς («Η άλλη πλευρά του ανέμου») δίνει την αφορμή στον Γιάννη Χουβαρδά και στην Εύα Μανιδάκη να στήσουν ένα πολυδιάστατο, πανάκριβο σκηνικό στο πλαίσιο του Φεστιβάλ Αθηνών. «Η άλλη πλευρά της Καταιγίδας»: ο Πρόσπερο ως δημιουργός με διευρυμμένη έννοια, ταυτισμένος με την περσόνα του Όρσον Γουέλς, μέσα σ’ ένα έρημο στούντιο, αλληγορία του έρημου νησιού της σαιξπηρικής «Καταιγίδας», συναντά σταρ του Χόλιγουντ όπως ο Χάμφρεϊ Μπόγκαρντ, η Ρίτα Χέιγουορθ, ο Φρεντ Αστέρ, ο Χοντρός και ο Λιγνός.

Έντονα στοιχεία μιούζικαλ, με μιαν Άλκηστη Πουλοπούλου σε μια αισθησιακή της στιγμή και έναν Δημήτρη Πιατά σε ρεσιτάλ ερμηνείας του Κάλιμπαν, ο κύριος Χουβαρδάς επικουρείται ουσιαστικά από την ερμηνευτική παρουσία και την κινηματογραφική συμβολή του Έκτορα Λυγίζου. Τα κοστούμια της Ιωάννας Τσάμη συμβατικά, η συμβολή της μουσικής του Θοδωρή Οικονόμου ουσιαστική, η παρουσία του Παντελή Μάκκα και του Σίμου Σαρκετζή επίσης πολύ ουσιαστική, οι χορογραφίες του Φωκά Ευαγγελινού και η κινησιολογία της Μαρκέλλας Μανωλιάδη απολύτως ταιριαχτές με το ύφος της παράστασης. Ο Αλέξανδρος Μυλωνάς αξιοπρεπής, ο Πυγμαλίων Δαδακαρίδης με τον Άρη Μπαλή ενδιαφέροντες, ο Δημήτρης Πασσάς, η Ελένη Μπούκλη, ο Αντώνης Μυριαγκός, ο Λευτέρης Παπανικολάου, ο Δημήτρης Πασσάς και ο Χάρης Φραγκούλης εξαιρετικοί. Η όλη παράσταση μάλλον αδιάφορη.

Σύλληψη - Κείμενο - Σκηνοθεσία Γιάννης Χουβαρδάς
Συνεργασία στο κείμενο Έρι Κύργια
Σκηνικά Εύα Μανιδάκη
Κοστούμια Ιωάννα Τσάμη
Μουσική σύνθεση και εκτέλεση Θοδωρής Οικονόμου
Σχεδιασμός βίντεο - Μοντάζ βιντεοσκοπημένων σκηνών Παντελής Μάκκας
Σχεδιασμός φωτισμών - Κινηματογράφηση βιντεοσκοπημένων σκηνών Σίμος Σαρκετζής
Σχεδιασμός ζωντανών πλάνων Έκτορας Λυγίζος, Παντελής Μάκκας
Χορογραφίες Φωκάς Ευαγγελινός
Κίνηση Μαρκέλλα Μανωλιάδη
Παίζουν Γιάννης Βογιατζής, Πυγμαλίων Δαδακαρίδης, Έκτορας Λυγίζος, Άρης Μπαλής, Ελένη Μπούκλη, Αλέξανδρος Μυλωνάς, Αντώνης Μυριαγκός, Δημήτρης Παπανικολάου, Δημήτρης Πασσάς, Δημήτρης Πιατάς, Άλκηστις Πουλοπούλου, Χάρης Φραγκούλης, Αχιλλέας Χαρίτος

* Ο ΝΙΚΟΣ ΞΕΝΙΟΣ είναι εκπαιδευτικός και συγγραφέας. Τελευταίο βιβλίο του, το μυθιστόρημα «Τα σπλάχνα» (εκδ. Κριτική).