ENFANT PRODIGUE stratis pashalis700

Του Θοδωρή Παπαϊωάννου

Στη μικρή παραθαλάσσια πόλη Sète της Νότιας Γαλλίας, κοντά στο Montpellier, το Μουσείο Paul Valéry, χτισμένο πλάι στο περίφημο «Θαλασσινό Κοιμητήρι»,  γιορτάζει τη σχέση ζωγραφικής και ποίησης.

Εκατό ποιητές απ' όλη τη Μεσόγειο και γενικότερα τις χώρες του ήλιου, έγραψαν ένα ποίημα ο καθένας για έναν πίνακα της επιλογής τους από αυτούς που περιέχονται στον ογκώδη, πολυτελή κατάλογο του Μουσείου Paul Valéry.

Εκατό ποιητές απ' όλη τη Μεσόγειο και γενικότερα τις χώρες του ήλιου, έγραψαν ένα ποίημα ο καθένας για έναν πίνακα της επιλογής τους από αυτούς που περιέχονται στον ογκώδη, πολυτελή κατάλογο του Μουσείου Paul Valéry. Τα ποιήματά τους εκτίθενται πλάι στα ζωγραφικά έργα στο χώρο του Μουσείου, αλλά και δημοσιεύονται σε αντίστοιχη θέση στις σελίδες του καταλόγου. Πολλοί από τους ποιητές επισκέπτονται τη Sète, μετά από πρόσκληση του Μουσείου και της δραστήριας διευθύντριάς του Maïthé Vallès-Bled, και μιλούν για το έργο που επέλεξαν καθώς και για το σχετικό ποίημά τους. Ταυτόχρονα, μία τεχνοκριτικός, συζητώντας με τον ποιητή, αναλύει τον συγκεκριμένο πίνακα. Από τον Ιούλιο μέχρι τον Νοέμβριο σχεδόν κάθε μέρα. Οι επισκέπτες παρακολουθούν τον ζωντανό διάλογο της ποίησης με τη ζωγραφική, δύο τεχνών που συνομιλούν και συνεργάζονται για να γράψουν το ζων, και, είτε μέσω της γλώσσας των χρωμάτων στον καμβά, απεικονίζουν τα πολλά πρόσωπα του Κόσμου, είτε μέσω της παλέτας των λέξεων στο λευκό χαρτί, αρθρώνουντον λόγο του είναι εν τω γίγνεσθαι της ολότητας, για να θυμηθούμε τον σπινθηροβόλο στοχασμό του Κώστα Αξελού πάνω στην ελληνική τέχνη.

Ανάμεσα στους ποιητές μερικοί από τους πιο σπουδαίους σύγχρονους εκπροσώπους της γαλλικής και γαλλόφωνης ποίησης, όπως ο Salah Stétié, o Adonis, ο Jean-Pierre Lemaire, o Issa Makhlouf, o Gérard Noiret κ.α. Από την Ελλάδα, ο Ιωσήφ Βεντούρας, ο Τάσος Γαλάτης, η Ελένη Κεφάλα, ο Δημήτρης Κοσμόπουλος, η Λιάνα Σακελλίου, η Αγγελική Σιδηρά.

Πρόσφατα, στις 17 Σεπτεμβρίου, επισκέφθηκε τη Sète, και ο Στρατής Πασχάλης, για να παρουσιάσει το ποίημα που έγραψε με θέμα τον πίνακα της επιλογής του: τον «Άσωτο Υιό» του Pierre Cabanel. Ήμασταν εκεί και τον παρακολουθήσαμε. Παραθέτουμε το ποίημά του γραμμένο κατευθείαν στα γαλλικά και μεταφρασμένο από τον ίδιο τον ποιητή.

L’ENFANT PRODIGUE

Tu es le gardien de la tristesse
si beau parmi les bêtes sales
avec ce voile de fumée transparente
et le regard perdu d’un sans abri de toujours
Mais ce que moi je voudrais savoir
spectateur curieux de ta parabole
les deux figures derrière toi
que se disent-elles
que regardent-elles 
indifférents à ton Image
les éternels soucieux du quotidien.
 

O ΑΣΩΤΟΣ ΥΙΟΣ

Είσαι ο φύλακας της θλίψης
τόσο ωραίος ανάμεσα στα βρώμικα κτήνη
μ’ αυτό το πέπλο διάφανου καπνού
και το χαμένο βλέμμα παντοτινού άστεγου.
Όμως εκείνο που θα ‘θελα εγώ να ξέρω
της παραβολής σου περίεργος θεατής
οι δυο φιγούρες πίσω σου
τι να λένε άραγε μεταξύ τους
τι να κοιτάζουν;
-αδιάφοροι για την Εικόνα σου-
με την αιώνια μέριμνα του καθημερινού.

Οι δράσεις Peinture et Poésie (Les peintres vus par les poètes) γίνονται τόσο με αφορμή την έκδοση του σχετικού καταλόγου, αλλά και ως προέκταση του φεστιβάλ ποίησης Voix Vives που οργανώνεται εκεί κάθε καλοκαίρι, και που φιλοδοξεί να τονίσει τη σημασία του μεσογειακού πνεύματος στην τέχνη μα και στη γραφή. Ενός πνεύματος που εκφράζει η εμβληματική μορφή του Paul Valéry, αλλά και του George Brassens, δύο σπουδαίων ανθρώπων που γεννήθηκαν στη Sète.

* O ΘΟΔΩΡΗΣ ΠΑΠΑΪΩΑΝΝΟΥ είναι διδάκτωρ του Τμήματος Νεοελληνικών Σπουδών του Πανεπιστημίου Paul Valéry - Montpellier 3.

Ακολουθήστε την bookpress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Ξεγέλασε η Τεχνητή Νοημοσύνη τους κριτές του Βραβείου Γκονκούρ; Υποψήφιος που αφαιρέθηκε από τη μακρά λίστα καταγγέλλει ρατσισμό

Ξεγέλασε η Τεχνητή Νοημοσύνη τους κριτές του Βραβείου Γκονκούρ; Υποψήφιος που αφαιρέθηκε από τη μακρά λίστα καταγγέλλει ρατσισμό

Ο 38χρονος Τέλισον Ορελιέν, υποψήφιος για το Βραβείο Γκονκούρ φέτος για το πρώτο μυθιστόρημά του, κατηγορήθηκε πως αυτό ήταν προϊόν Τεχνητής Νοημοσύνης. Η Ακαδημία του πιο έγκριτου γαλλικού βραβείου αντέδρασε. ©Grande Librairie

Επιμέλεια: Ελένη Κορόβηλα

...
Η Ελλάδα στη Διεθνή Έκθεση Βιβλίου της Φρανκφούρτης 2026: Όλες οι εκδηλώσεις του ΕΛΙΒΙΠ

Η Ελλάδα στη Διεθνή Έκθεση Βιβλίου της Φρανκφούρτης 2026: Όλες οι εκδηλώσεις του ΕΛΙΒΙΠ

Η Διεθνής Έκθεση Βιβλίου της Φρανκφούρτης θα πραγματοποιηθεί φέτος στις 7-11 Οκτωβρίου με Τιμώμενη Χώρα την Τσεχία. Η ελληνική συμμετοχή θα γίνει με φορέα διοργάνωσης το ΕΛΙΒΙΠ. Οι εκδηλώσεις της ελληνικής συμμετοχής. Εικόνα: Από παλαιότερη διοργάνωση.

Επιμέλεια: Book Pre...

«Γυναικείες ιστορίες περασμάτων»: Ημέρες Ιστοριών Τήνου – Κεντρική προσκεκλημένη η Αμάντα Μιχαλοπούλου

«Γυναικείες ιστορίες περασμάτων»: Ημέρες Ιστοριών Τήνου – Κεντρική προσκεκλημένη η Αμάντα Μιχαλοπούλου

Οι 1ες Ημέρες Ιστοριών Τήνου θα πραγματοποιηθούν στο νησί από τις 2 έως τις 4 Οκτωβρίου 2026, με θέμα «Γυναικείες ιστορίες περασμάτων» και κεντρική προσκεκλημένη την Αμάντα Μιχαλοπούλου. 

Επιμέλεια: Book Press

...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

«Ο Κωνσταντίνος Χρηστομάνος ως σκηνοθέτης αρχαίου δράματος» του Μανώλη Σειραγάκη (κριτική) – Η μεγάλη προσφορά ενός αμφιλεγόμενου δημιουργού

«Ο Κωνσταντίνος Χρηστομάνος ως σκηνοθέτης αρχαίου δράματος» του Μανώλη Σειραγάκη (κριτική) – Η μεγάλη προσφορά ενός αμφιλεγόμενου δημιουργού

Για τη μελέτη του Μανώλη Σειραγάκη «Ο Κωνσταντίνος Χρηστομάνος ως σκηνοθέτης αρχαίου δράματος» (εκδ. Παπαζήση). Εικόνα: Από την παράσταση «Κερένια κούκλα» του Σίμου Κακάλα.

Γράφει ο Νίκος Ξένιος

...

Ξεγέλασε η Τεχνητή Νοημοσύνη τους κριτές του Βραβείου Γκονκούρ; Υποψήφιος που αφαιρέθηκε από τη μακρά λίστα καταγγέλλει ρατσισμό

Ξεγέλασε η Τεχνητή Νοημοσύνη τους κριτές του Βραβείου Γκονκούρ; Υποψήφιος που αφαιρέθηκε από τη μακρά λίστα καταγγέλλει ρατσισμό

Ο 38χρονος Τέλισον Ορελιέν, υποψήφιος για το Βραβείο Γκονκούρ φέτος για το πρώτο μυθιστόρημά του, κατηγορήθηκε πως αυτό ήταν προϊόν Τεχνητής Νοημοσύνης. Η Ακαδημία του πιο έγκριτου γαλλικού βραβείου αντέδρασε. ©Grande Librairie

Επιμέλεια: Ελένη Κορόβηλα

...
Πάνος Δημάκης: «Από όλα τα μυθιστορήματα του Καζαντζάκη, ο Χριστός ξανασταυρώνεται με επηρέασε περισσότερο»

Πάνος Δημάκης: «Από όλα τα μυθιστορήματα του Καζαντζάκη, ο Χριστός ξανασταυρώνεται με επηρέασε περισσότερο»

Από τις ιστορίες του Βερν στον «Κάιν» του Σαραμάγκου και από τα μυθιστορήματα του Καζαντζάκη στη «Μεταμόρφωση» του Κάφκα, αυτά είναι κάποια από τα βιβλία της ζωής του Πάνου Δημάκη.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Το σύμπαν που έγερνε λίγο» του Δημήτρη Τζιβελέκη (προδημοσίευση)

«Το σύμπαν που έγερνε λίγο» του Δημήτρη Τζιβελέκη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση ενός διηγήματος από τη συλλογή διηγημάτων του Δημήτρη Τζιβελέκη «Το σύμπαν που έγερνε λίγο – Ένα βήμα από τον Παράδεισο», η οποία θα κυκλοφορήσει την επόμενη εβδομάδα από τις εκδόσεις Νίκας.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Αγαπητό μου τσιγάρο...

«Μια φορά κι έναν καιρό η Αλεξάνδρα, η Ευανθία και η Αλίκη» της Αλίκης Καγιαλόγλου (προδημοσίευση)

«Μια φορά κι έναν καιρό η Αλεξάνδρα, η Ευανθία και η Αλίκη» της Αλίκης Καγιαλόγλου (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο της Αλίκης Καγιαλόγλου «Μια φορά κι έναν καιρό η Αλεξάνδρα, η Ευανθία και η Αλίκη», το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 22 Σεπτεμβρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

ΛΟΥΤΣΙΑ ΝΤΙ ΛΑΜΕΡΜΟΥΡ

...
«Αθλητικά παπούτσια No 7» του Βασίλη Τσαλή (προδημοσίευση)

«Αθλητικά παπούτσια No 7» του Βασίλη Τσαλή (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος ενός διηγήματος, από τη συλλογή διηγημάτων του Βασίλη Τσαλή «Αθλητικά παπούτσια No 7», η οποία θα κυκλοφορήσει στις 22 Σεπτεμβρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Με τη Λουίζα, τη μικρότερη από τις δύο...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τι διαβάζουμε τώρα; 5 μεγάλα μυθιστορήματα που παρατείνουν την αναγνωστική απόλαυση

Τι διαβάζουμε τώρα; 5 μεγάλα μυθιστορήματα που παρατείνουν την αναγνωστική απόλαυση

Από το αχανές διάστημα έως την Εγγύς Ανατολή, και από την Ισπανία του Εμφυλίου Πολέμου έως τη Δανία των σίριαλ κίλερ: Πέντε πολυσέλιδα βιβλία που ακούστηκαν πολύ, διαβάστηκαν πολύ και που συνεχίζουμε να απολαμβάνουμε. 

Επιλογή-παρουσίαση: Σόλωνας Παπαγεωργίου

...
Τα βιβλία του φθινοπώρου 2026: Τι θα διαβάσουμε τις μέρες και τις εβδομάδες που έρχονται

Τα βιβλία του φθινοπώρου 2026: Τι θα διαβάσουμε τις μέρες και τις εβδομάδες που έρχονται

Επιλογή από βιβλία ελληνικής και μεταφρασμένης πεζογραφίας και ποίησης, καθώς και non fiction βιβλία ιστορίας, επιστημών, graphic novels και βιογραφίες, ό,τι αναμένουμε να εκδοθεί μέχρι και το τέλος της χρονιάς. 

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

...

Νομπελίστες ποιητές, πολιτικοί ηγέτες, αντάρτες ιερείς: 10 βιβλία για αυτούς που σημάδεψαν την εποχή τους

Νομπελίστες ποιητές, πολιτικοί ηγέτες, αντάρτες ιερείς: 10 βιβλία για αυτούς που σημάδεψαν την εποχή τους

Δέκα πρόσφατα βιογραφικά και αυτοβιογραφικά βιβλία, για καλλιτέχνες, συγγραφείς, πολιτικούς και θρησκευτικούς ηγέτες που άφησαν το στίγμα τους. Εικόνα: Ο Γιώργος Σεφέρης. 

Επιμέλεια: Book Press

Πώς έζησαν και πορεύτηκαν οι ...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

ΦΑΚΕΛΟΙ