john le carre

Πέθανε σε ηλικία 89 ετών ο Άγγλος συγγραφέας Τζον Λε Καρέ, ένας από τους τελευταίους αληθινά μεγάλους Άγγλους συγγραφείς, μετρ των κατασκοπευτικών μυθιστορημάτων και σπουδαίος τεχνίτης της γλώσσας.

Της Ελένης Κορόβηλα

Ο Ντέιβιντ Τζον Μουρ Κόρνγουελ, γνωστός με το ψευδώνυμο Τζον Λε Καρέ, στρατολογήθηκε ως πράκτορας των βρετανικών μυστικών υπηρεσιών το 1949. Εντάχθηκε σε βρετανική μονάδα ασφαλείας και πληροφοριών στη Βιέννη και ανέλαβε τις ανακρίσεις φυγάδων από χώρες του ανατολικού μπλοκ. Με την επιστροφή του στην Αγγλία, εντάχθηκε στην περίφημη υπηρεσία MI-5 όπου ήταν υπεύθυνος για την παρακολούθηση αριστερών φοιτητικών οργανώσεων. Έλαβε πτυχίο φιλολογίας από το Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης το 1956 και άρχισε να εργάζεται ως καθηγητής γαλλικών και γερμανικών. Τα πρώτα μυθιστορήματά του κυκλοφόρησαν το 1961. Το διάσημο έργο του «Ο Κατάσκοπος που γύρισε από το κρύο» γράφτηκε και κυκλοφόρησε το 1963, έγινε διεθνές μπεστ-σέλερ και ασπρόμαυρη ταινία με τον Ρίτσαρντ Μπάρντον.

Γράφει η Χίλντα Παπαδημητρίου: «Ο Ντέιβιντ Κόρνγουελ, γνωστός με το ψευδώνυμο Τζον Λε Καρέ, [...] άρχισε να γράφει το 1961. Τα δύο πρώτα βιβλία του ήταν αστυνομικά, και σ’ αυτά κάναμε τη γνωριμία του Τζορτζ Σμάιλι, του πράκτορα ο οποίος όπως πολλοί Βρετανοί «μοιάζει να είναι μονίμως 60 ετών». Ο Κατάσκοπος που γύρισε από το κρύο γράφτηκε και κυκλοφόρησε το 1963, έγινε διεθνές μπεστ-σέλερ και ασπρόμαυρη ταινία με τον Ρίτσαρντ Μπάρντον στον ρόλο του Λίμας. Το βιβλίο περιέγραφε με τα πιο μελανά χρώματα τις ίντριγκες των κατασκόπων της Δύσης και η αξία του φαίνεται ακόμα πιο έντονα αν θυμηθούμε ότι την ίδια περίοδο περίπου ο κόσμος έκανε τη γνωριμία ενός άλλου Βρετανού μυθιστορηματικού πράκτορα, του Τζέιμς Μποντ. Όσο ο Μποντ, το δημιούργημα της φαντασίας του Ίαν Φλέμινγκ, ήταν γοητευτικός, λαμπερός και σέξι (ή έτσι έχει περάσει στο συλλογικό ασυνείδητο εξαιτίας του Σον Κόνερι), τόσο οι πράκτορες του Λε Καρέ ήταν άχρωμοι και άοσμοι, αδιάφοροι γραφειοκράτες με ασήμαντες ζωές.

Όσο ο Μποντ ήταν γοητευτικός, λαμπερός και σέξι, τόσο οι πράκτορες του Λε Καρέ ήταν άχρωμοι και άοσμοι, αδιάφοροι γραφειοκράτες με ασήμαντες ζωές.

[...] Ο Λε Καρέ έγραψε συνολικά 24 μυθιστορήματα, στα εννέα των οποίων πρωταγωνιστεί ή κάνει ένα απλό πέρασμα ο Τζορτζ Σμάιλι. Μετά το τέλος του Ψυχρού Πολέμου, πολλοί νόμισαν ότι ο Βρετανός συγγραφέας θα ξέμενε από θέματα, εκείνος όμως με τη διεισδυτική ματιά του ξεσκέπασε τον κόσμο των φαρμακευτικών εταιρειών, των λαθρεμπόρων όπλων, της διεθνούς τρομοκρατίας και των εγκλημάτων που τελούνται δήθεν για την καταπολέμησή της. Δέκα από τα βιβλία του μεταφέρθηκαν στον κινηματογράφο, αλλά για τους φανατικούς αναγνώστες του ο πιο πειστικός Σμάιλι ήταν ο Άλεκ Γκίνες των δύο μίνι σειρών του BBC.

Διάβασα […] τη Σήραγγα των περιστεριών, μια συλλογή αυτοβιογραφικών ιστοριών τις οποίες συγκέντρωσε κι εξέδωσε ο Λε Καρέ απογοητευμένος από τη βιογραφία του που έγραψε ο Adam Sisman. Βρήκα συναρπαστικές τις επαφές του με διάφορους σκηνοθέτες του Χόλιγουντ, όσο και τη γνωριμία του με τον Ρίτσαρντ Μπάρντον και τον Άλεκ Γκίνες. Ο ίδιος γράφει στην αρχή της Σήραγγας: «Αυτές είναι αληθινές ιστορίες που μπορώ να διηγηθώ από μνήμης – και στο σημείο αυτό έχετε κάθε δικαίωμα να αναρωτηθείτε τι είναι αλήθεια και τι είναι ανάμνηση για έναν δημιουργικό συγγραφέα που βρίσκεται, για να το θέσουμε κομψά, στη δύση της ζωής του. Για το δικηγόρο, αλήθεια είναι τα γεγονότα, σκέτα και χωρίς σάλτσες. Άλλο αν μπορεί κανείς να βρει τέτοια γεγονότα. Για τον δημιουργικό συγγραφέα, τα γεγονότα αποτελούν πρώτη ύλη, όχι τον δυνάστη του, μα το εργαλείο του, και το καθήκον του είναι να τα κάνει να “τραγουδήσουν”. Η πραγματική αλήθεια, αν υπάρχει, βρίσκεται στις λεπτές αποχρώσεις και όχι στα πεζά γεγονότα».

Ο Τζον Λε Καρέ είναι από τους τελευταίους αληθινά μεγάλους Άγγλους συγγραφείς, που τελειοποίησαν την αγγλική γλώσσα χωρίς καμία διάθεση λεξιλαγνίας ή εντυπωσιασμού.

Ο Τζον Λε Καρέ είναι από τους τελευταίους αληθινά μεγάλους Άγγλους συγγραφείς (μαζί με τον Γκράχαμ Γκριν, τον Κίνγκσλεϊ Έιμις, την Άρις Μέρντοχ, τον Τζούλιαν Μπαρνς), που τελειοποίησαν την αγγλική γλώσσα χωρίς καμία διάθεση λεξιλαγνίας ή εντυπωσιασμού. Και όπως είχε πει ο πρόσφατα χαμένος Σκοτσέζος συγγραφέας αστυνομικής λογοτεχνίας Φίλιπ Κερρ στον Δημήτρη Καραθάνο, σε μια συνέντευξή του στην Athens Voice: "Το καλύτερο έργο του Λε Καρέ είναι το Ο κατάσκοπος που γύρισε από το κρύο, ένα βιβλίο που συνοψίζει μισό αιώνα ιστορίας με τρόπο που κανένα άλλο μυθιστόρημα δεν έχει κατορθώσει. Μόνο ο Ντίκενς έχει περιγράψει εξίσου πειστικά την εποχή του. Ξεχάστε όλους τους νικητές του Booker μαγικούς ρεαλιστές σας –χωρίς να θέλω να κατονομάσω κάποιον συγκεκριμένα– ο συγγραφέας μέσω του οποίου θα κρίνεται το δεύτερο μισό του 20ού αιώνα και θα δίνεται ως διδακτική ύλη στα σχολεία θα είναι ο Τζον Λε Καρέ".»

Στο κοινωνικό επίπεδο, άσκησε κριτική στον Σάλμαν Ρούσντι για τους Σατανικούς στίχους λέγοντας πως «κανείς δεν έχει θεόσταλτο δικαίωμα να προσβάλει μια σπουδάια θρησκεία και να εκδίδει τις απόψεις τους χωρίς τιμωρία». Το 2003 πριν από την εισβολή στο Ιράκ δημοσιεύθηκε στους Times άρθρο του με τίτλο «Οι Ηνωμένες Πολιτίες τρελάθηκαν» χαρακτηρίζοντας την πολιτική Μπους «χειρότερη κι από τον μακαρθισμό, χειρότερη κι από τον Κόλπο των Χοίρων και μακροπρόθεσμα πιο καταστροφική κι από τον πόλεμο του Βιετνάμ». 

Φιλοευρωπαϊστής, πήρε ανοιχτά θέση κατά του Μπρέξιτ, ενώ έχει μιλήσει για την αρνητική επιρροή των προέδρων των Ηνωμένων Πολιτειών και της Ρωσίας Τραμπ και Πούτιν λέγοντας ότι ενίσχυσαν το αίσθημα περιφρόνησης της αλήθειας και της δημοκρατίας.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Τζορτζ Όργουελ: επτά δεκαετίες από τον θάνατό του – πιο επίκαιρος από ποτέ

Τζορτζ Όργουελ: επτά δεκαετίες από τον θάνατό του – πιο επίκαιρος από ποτέ

Πέθανε, σαν σήμερα, στις 21 Ιανουαρίου 1950 ο Τζορτζ Όργουελ. Ο Βρετανός συγγραφέας, κριτικός και δημοσιογράφος Έρικ Άρθουρ Μπλερ γεννήθηκε το 1903. Έμεινε στην ιστορία για την αιχμηρή κριτική που άσκησε σε κάθε είδους ολοκληρωτισμό με τα έργα του «Η φάρμα των ζώων» και «1984».

Επιμέλεια: Book P...

Εκθαμβωτικός Δημήτρης Παπαϊωάννου προσεχώς στη Στέγη

Εκθαμβωτικός Δημήτρης Παπαϊωάννου προσεχώς στη Στέγη

Το νέο έργο του Δημήτρη Παπαϊωάννου Εγκάρσιος Προσανατολισμός είναι έτοιμο και περιμένει το κοινό, μόλις ανοίξουν ξανά οι κλειστοί χώροι θεαμάτων. Φωτογραφίες © Julian Mommert.

Επιμέλεια: Book Press

Ο Εγκάρσιος Προσανατολισμ...

Πέθανε η συγγραφέας Κατερίνα Ζαρόκωστα

Πέθανε η συγγραφέας Κατερίνα Ζαρόκωστα

Έφυγε από τη ζωή η συγγραφέας Κατερίνα Ζαρόκωστα στα εβδομήντα της χρόνια. Τελευταίο της βιβλίο, που εκδόθηκε λίγο καιρό πριν, ήταν η συλλογή με αυτοβιογραφικά διηγήματα «Ιστορίες οικογενειακής τρέλας» (εκδ. Σοκόλη)

Σπούδασε Γαλλική Φιλολογία στο Πανεπιστήμιο Αθηνών και Κοινων...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Τζορτζ Όργουελ: επτά δεκαετίες από τον θάνατό του – πιο επίκαιρος από ποτέ

Τζορτζ Όργουελ: επτά δεκαετίες από τον θάνατό του – πιο επίκαιρος από ποτέ

Πέθανε, σαν σήμερα, στις 21 Ιανουαρίου 1950 ο Τζορτζ Όργουελ. Ο Βρετανός συγγραφέας, κριτικός και δημοσιογράφος Έρικ Άρθουρ Μπλερ γεννήθηκε το 1903. Έμεινε στην ιστορία για την αιχμηρή κριτική που άσκησε σε κάθε είδους ολοκληρωτισμό με τα έργα του «Η φάρμα των ζώων» και «1984».

Επιμέλεια: Book P...

Συζητώντας με τον Στρατή Μπουρνάζο, του Σταύρου Ζουμπουλάκη

Συζητώντας με τον Στρατή Μπουρνάζο, του Σταύρου Ζουμπουλάκη

Για το βιβλίο του Σταύρου Ζουμπουλάκη «Έντεκα συναντήσεις – Συζητώντας με τον Στρατή Μπουρνάζο» (εκδ. Πόλις).

Του Γιώργου Ν. Περαντωνάκη

Ένα υβριδικό βιβλίο, που δεν είναι δοκίμιο, δεν είναι αυτοβιογραφία, δεν είναι συλλογή συνεντεύξεων, δεν ...

Ο εξαίσιος ίλιγγος (διήγημα)

Ο εξαίσιος ίλιγγος (διήγημα)

Έφτασε στο Παρίσι στις δώδεκα το μεσημέρι. Ο καιρός ήταν καλός, ο ήλιος έλαμπε αλλά το κρύο ήταν τσουχτερό. Με το που κατέβηκε στην αποβάθρα του σταθμού έβγαλε τον χάρτη από τον σάκο της για να προσανατολιστεί.

Της Νατάσας Χολιβάτου

...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

Όψεις τουρισμού, του Αλέξη Χατζηδάκη (προδημοσίευση)

Όψεις τουρισμού, του Αλέξη Χατζηδάκη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο του Αλέξη Χατζηδάκη «Όψεις τουρισμού – Δεκαοχτώ δοκίμια για την τουριστική ανάπτυξη, τον σχεδιασμό του χώρου και την αρχιτεκτονική», που κυκλοφορεί από τις Cube Art Editions.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

...

Τα φώτα του νότου, της Νίνα Γκεόργκε (προδημοσίευση)

Τα φώτα του νότου, της Νίνα Γκεόργκε (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Nina George «Τα φώτα του νότου» (μτφρ. Όλγα Γκαρτζονίκα), που κυκλοφορεί στις 7 Δεκεμβρίου από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

...

Ανήσυχα άκρα, του Νίκου Παναγιωτόπουλου (προδημοσίευση)

Ανήσυχα άκρα, του Νίκου Παναγιωτόπουλου (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος ενός διηγήματος, από τη συλλογή διηγημάτων του Νίκου Παναγιωτόπουλου «Ανήσυχα άκρα», που κυκλοφορεί στις 26 Νοεμβρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΝΗΣΥΧΩΝ ΑΚΡΩΝ

Έν...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Βιβλίο, το καλύτερο δώρο κι αυτές τις Γιορτές

Βιβλίο, το καλύτερο δώρο κι αυτές τις Γιορτές

Η πιο απροσδόκητη χρονιά φτάνει στο τέλος της. Για τους περισσότερους από εμάς δύσκολα φαντάζεται κανείς άλλη χρονιά που να έκρυβε μια τόσο μεγάλη έκπληξη για όλη την ανθρωπότητα. Δοκιμαστήκαμε και δοκιμαζόμαστε ψυχολογικά, συναισθηματικά, ηθικά, μετράμε απώλειες ανθρώπων δικών μας και αγνώστων που τους νιώθουμε όμω...

10+1 βιβλία για μαγικά Χριστούγεννα

10+1 βιβλία για μαγικά Χριστούγεννα

Μια επιλογή δέκα χριστουγεννιάτικων βιβλίων για πολύ μικρά και λίγο μεγαλύτερα παιδιά από τη βιβλιοπαραγωγή του 2020. Πρόκειται για όμορφα βιβλία που μεταφέρουν το πνεύμα των Γιορτών στους μικρούς αναγνώστες με τρυφερές καλογραμμένες ιστορίες. Στις παρακάτω επιλογές, η εικονογράφηση παρουσιάζει ποικιλία και μεγάλο ε...

Τα καλύτερα αστυνομικά του 2020

Τα καλύτερα αστυνομικά του 2020

Επιλογή 21 τίτλων από τα καλύτερα ελληνικά και μεταφρασμένα αστυνομικά μυθιστορήματα που κυκλοφόρησαν μέσα στο 2020.

Της Χίλντας Παπαδημητρίου

ΕΛΛΗΝΙΚΑ

...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

11 Ιανουαρίου 2021 ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

Πέθανε ο αγαπητός σε Ελλάδα και Γαλλία συγγραφέας Βασίλης Αλεξάκης

Σε ηλικία 77 ετών και έπειτα από μακροχρόνια ασθένεια, πέθανε ο συγγραφέας Βασίλης Αλεξάκης, όπως έγινε γνωστό από τον εκδοτικό του οίκο, τις εκδόσεις Μεταίχμιο. 

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

11 Δεκεμβρίου 2020 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2020

Να επιλέξεις τα «καλύτερα» λογοτεχνικά βιβλία από μια χρονιά τόσο πλούσια σε καλούς τίτλους όπως η χρονιά που κλείνει δεν είναι εύκολη υπόθεση. Το αποτολμήσαμε, όπως άλ

ΦΑΚΕΛΟΙ

ΞΕΧΩΡΙΣΑΜΕ

ΝΑ ΑΛΛΟ ΕΝΑ