spourgitis_book

Άγουρος, απαγορευμένος, παράλογος, ευκαιριακός, ομοφυλοφιλικός, κατατρεγμένος, πλατωνικός: παραλλαγές του έρωτα σε μια εμπνευσμένη συλλογή.  

Της Ελπίδας Πασαμιχάλη

Της αγάπης μου ο σπουργίτης πέταξε
Διαδρομές αγάπης από τον Τσέχοφ στη Άλις Μάνρο

ΣΥΛΛΟΓΙΚΟ
ΑΝΘΟΛΟΓΗΣΗ - ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΤΖΕΦΡΙ ΕΥΓΕΝΙΔΗΣ
ΜΤΦΡ. ΑΝΝΑ ΠΑΠΑΣΤΑΥΡΟΥ
LIBRO 2009
ΣΕΛ. 672, ΤΙΜΗ €28,00

«Ας θυμηθούμε ξανά τον έρωτα και ας μιλήσουμε γι’  αυτόν!» Αυτή την πρόσκληση απευθύνει στους αναγνώστες του ο ελληνικής καταγωγής συγγραφέας Τζέφρι Ευγενίδης με το νέο του βιβλίο, στο οποίο επιλέγει και παρουσιάζει είκοσι πέντε ερωτικές ιστορίες, που υπογράφουν διαπρεπείς ομότεχνοί του. Σε μια εποχή που χαρακτηρίζεται, ίσως όχι άδικα, αντιερωτική, σε μια εποχή που ο έρωτας πνίγεται στα ερωτικά στερεότυπα, στις οδηγίες χρήσης και στο «ζήσανε αυτοί καλά κι εμείς καλύτερα» της ροζ λογοτεχνίας, ο συγγραφέας του βραβευμένου με το Πούλιτζερ 2003 «Middlesex, Ανάμεσα στα δύο φύλα» καταφέρνει να βρεθεί στον αντίποδα και να μιλήσει για τις μικρές και μεγάλες τραγωδίες του έρωτα, από τις οποίες αντλεί όλο του το μεγαλείο.

Ο ίδιος κάνει τις προθέσεις του σαφείς στο πυκνό και διεισδυτικό εισαγωγικό δοκίμιο, όπου επισημαίνει: «Ο ευτυχισμένος γάμος, ο έρωτας που βρίσκει ανταπόκριση, ο πόθος που δεν λιγοστεύει ποτέ – αυτά είναι ευτυχή ενδεχόμενα, όμως δεν είναι ερωτικές ιστορίες. Οι ερωτικές ιστορίες βασίζονται στην απογοήτευση, σε λάθος γέννες και σε οικογένειες που αλληλοσπαράσσονται, στην πλήξη του γάμου και σε τουλάχιστον μία καρδιά από πέτρα. Οι ερωτικές ιστορίες, σχεδόν χωρίς εξαίρεση, δυσφημίζουν τον έρωτα».

Με τίτλο εμπνευσμένο από ποίημα του Λατίνου ποιητή Κάτουλλου, που θρηνούσε για το «σπουργίτι» της αγαπημένης του Λεσβίας, το βιβλίο παρουσιάζει κείμενα μεγάλων συγγραφέων που έζησαν σε διαφορετικές εποχές, είχαν διαφορετικό ύφος γραφής και διαφορετική φιλοσοφία, αλλά κοινό θέμα: τον έρωτα. Όχι τους «έρωτες», όπως διευκρινίζει ο ίδιος ο Ευγενίδης, διαχωρίζοντας τη θέση του από τις ανάλαφρες ιστορίες, ούτε την «αγάπη»· αλλά εκείνο το συναίσθημα που γίνεται οδηγός για το ανέφικτο και στις περισσότερες περιπτώσεις μάς οδηγεί σε αδιέξοδο ή σε συντριβή.

Από τον Άντον Τσέχοφ στην Άλις Μάνρο, όπως σημειώνεται στον υπότιτλο του βιβλίου, από τον Μίλαν Κούντερα και τον Γουίλιαμ Φόκνερ στον Βλαντιμίρ Ναμπόκοφ, από τον Τζορτζ Σόντερς στον Χάρολντ Μπρόνσκι, που συμμετέχει με δύο αφηγήματα, από τον Γκι ντε Μοπασάν στην Ντέμπορα Άιζενμπεργκ, ο Ευγενίδης ξεδιπλώνει για τον αναγνώστη μια συναρπαστική συλλογή ερωτικών ιστοριών για… προχωρημένους! Υπάρχει ο άγουρος έρωτας, ο απαγορευμένος, ο παράλογος, ο ευκαιριακός, ο ομοφυλοφιλικός, ο κατατρεγμένος, ακόμη και ο πλατωνικός.

Αδιέξοδες συναντήσεις

Πρόσωπα ιδιαίτερα και μοναχικά, οι ήρωες των αφηγημάτων. Οι αναγνώστες θα συναντηθούν με ένα νεαρό ζευγάρι που κάνει ταξίδι με οτοστόπ στην κομμουνιστική Τσεχοσλοβακία στο διήγημα του Μίλαν Κούντερα, θα μάθουν για τον έρωτα ενός μικρού Εβραίου για μια χριστιανή γειτόνισσά του στο διήγημα του Ισαάκ Μπάμπελ, θα προβληματιστούν με τις αδιέξοδες συναντήσεις δύο παράνομων εραστών σε διαφορετικές πόλεις και εποχές στο αφήγημα του Ναμπόκοφ και θα γοητευτούν από τη λογοτεχνική λεπτότητα του Τσέχοφ, του οποίου το διήγημα, για μια επίσης απαγορευμένη σχέση, κλείνει με την εξής εκπληκτική φράση: «Και του φάνηκε πως λίγο έλειπε ακόμα… και θα βρισκόταν η λύση και τότε θ’ άρχιζε μια καινούργια, μια όμορφη ζωή· κι ήταν ξεκάθαρο και στους δύο πως το τέλος ήταν μακριά ακόμα και πως το πιο περίπλοκο και δύσκολο κομμάτι μόλις άρχιζε». Από τα πιο αιρετικά αλλά και επαναστατικά διηγήματα της συλλογής είναι εκείνο της Ντέμπορα Άιζενμπεργκ, στο οποίο περιγράφεται η ισόβια σχέση, η οικειότητα αλλά και η συνήθεια δύο ομοφυλοφίλων. Το βιβλίο κλείνει με την Άλις Μάνρο, με ένα από τα πιο παράδοξα και μελαγχολικά διηγήματά της, στο οποίο τον ισόβιο έρωτα και τη γεροντική τρυφερότητα προδίδει η νόσος του Αλτσχάιμερ…

Ο Ευγενίδης δηλώνει ότι η επιλογή των ιστοριών έγινε με βάση τα δικά του, προσωπικά κριτήρια και την τύχη. Υπήρξαν έργα που τον σημάδεψαν, όπως το ποίημα του Κάτουλλου και τα διηγήματα του Τσέχοφ και του Ναμπόκοφ, καθώς και άλλα που του υπέδειξαν συγγραφείς καθώς και «φοιτητές και καλεσμένοι σε δείπνα, βιβλιοφάγοι μπάρμαν, λαλίστατοι ταξιτζήδες». Σε κάθε περίπτωση, η τύχη έχει τους δικούς της νόμους και είναι απαραίτητη προϋπόθεση για τον έρωτα… Αν αναζητήσουμε ένα κοινό σημείο σε όλα τα αφηγήματα, αυτό το στοιχείο είναι ο ίδιος ο άνθρωπος με τα πάθη και τις αδυναμίες του, στα οποία εστιάζει η καλή λογοτεχνία.

Τα έσοδα από την έκδοση θα διατεθούν στο πρόγραμμα 826Chicago, κατά του αναλφαβητισμού, για μη προνομιούχα παιδιά 6 έως 18 ετών, στα οποία παρέχονται μαθήματα δημιουργικής γραφής.

Ελπίδα Πασαμιχάλη


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Το μαύρο βιβλίο, το αριστούργημα του Ορχάν Παμούκ

Το μαύρο βιβλίο, το αριστούργημα του Ορχάν Παμούκ

Για το μυθιστόρημα του Orhan Pamuk «Το μαύρο βιβλίο» (μτφρ. Στέλλα Βρετού, εκδ. Πατάκη).

Της Νίκης Κώτσιου

Ένα από τα πιο συζητημένα και πολυδιαβασμένα βιβλία της σύγχρονης τουρκικής λογοτεχνίας, το Μαύρο βιβλίο (1990) του νομπελίστα Ορχάν Παμ...

Neverhome, του Λερντ Χαντ - Μια ιστορία του Αμερικανικού Εμφυλίου

Neverhome, του Λερντ Χαντ - Μια ιστορία του Αμερικανικού Εμφυλίου

Για το μυθιστόρημα του Laird Hunt «Neverhome» (μτφρ. Χρήστος Οικονόμου, εκδ. Πόλις). Φωτογραφία: Η Φράνσις Κλέιτον κατά τη διάρκεια του Αμερικανικού Εμφυλίου Πολέμου. © Library of Congress.

Της Χριστίνας Μουκούλη

Ποιος είπε...

Κοκορομαχία, της Μαρία Φερνάντα Αμπουέρο

Κοκορομαχία, της Μαρία Φερνάντα Αμπουέρο

Για τη συλλογή διηγημάτων της María Fernanda Ampuero «Κοκορομαχία» (μτφρ. Ιφιγένεια Ντούμη, εκδ. Σκαρίφημα). Φωτογραφία: Rinaldo Wurglitsch, σε ανάρτηση του Borgen Project για το Human Trafficking στο Εκουαδόρ.

Του Διονύση Μαρίνου

Σ...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Βραβεία της Εταιρείας Συγγραφέων 2020: Οι βραχείες λίστες

Βραβεία της Εταιρείας Συγγραφέων 2020: Οι βραχείες λίστες

Ανακοινώθηκαν οι βραχείες λίστες για τα βραβεία της Εταιρείας Συγγραφέων. Η τελετή απονομής θα γίνει την Τετάρτη 1 Δεκεμβρίου. 

Επιμέλεια: Book Press

Η Εταιρεία Συγγραφέων έχει θεσπίσει τα Βραβεία «Γιάννης Βαρβέρης» και «Μένης Κουμανταρέας...

Το μαύρο βιβλίο, το αριστούργημα του Ορχάν Παμούκ

Το μαύρο βιβλίο, το αριστούργημα του Ορχάν Παμούκ

Για το μυθιστόρημα του Orhan Pamuk «Το μαύρο βιβλίο» (μτφρ. Στέλλα Βρετού, εκδ. Πατάκη).

Της Νίκης Κώτσιου

Ένα από τα πιο συζητημένα και πολυδιαβασμένα βιβλία της σύγχρονης τουρκικής λογοτεχνίας, το Μαύρο βιβλίο (1990) του νομπελίστα Ορχάν Παμ...

Οι επόμενοι εμείς, του Αλέκου Λούντζη (κριτική)

Οι επόμενοι εμείς, του Αλέκου Λούντζη (κριτική)

Για την ποιητική συλλογή του Αλέκου Λούντζη «Οι επόμενοι εμείς» (εκδ. Στιγμός).

Του Βασίλη Λαμπρόπουλου

Συζητώντας την ελληνική ποίηση του 21ου αιώνα προσπαθώ πάντα να μην την προσεγγίσω καθ’ εαυτή αλλά να την τοποθετήσω σε ένα διεθνές πλαίσιο κι ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

Πώς η Σιμόν έγινε η Μποβουάρ: Μια ολόκληρη ζωή, της Κέιτ Κερκπάτρικ (προδημοσίευση)

Πώς η Σιμόν έγινε η Μποβουάρ: Μια ολόκληρη ζωή, της Κέιτ Κερκπάτρικ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από τη βιογραφία της Simone de Beauvoir «Πώς η Σιμόν έγινε η Μποβουάρ: Μια ολόκληρη ζωή» (μτφρ. Στέλλα Κάσδαγλη), της Kate Kirkpatrick που θα κυκλοφορήσει στις 27 Οκτωβρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο. 

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Για τη...

Χωρίς πυξίδα, της Χριστίνας Πουλίδου (προδημοσίευση)

Χωρίς πυξίδα, της Χριστίνας Πουλίδου (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Χριστίνας Πουλίδου «Χωρίς πυξίδα», που θα κυκλοφορήσει στις 27 Οκτωβρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2025

«Βρομοκατάσταση» συνόψισε ο Μορ...

Λενάκι: Δυο φωτιές και δυο κατάρες, του Δημήτρη Ινδαρέ (προδημοσίευση)

Λενάκι: Δυο φωτιές και δυο κατάρες, του Δημήτρη Ινδαρέ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο του Δημήτρη Ινδαρέ «Λενάκι: Δυο φωτιές και δυο κατάρες. Με αφορμή ένα δημοτικό τραγούδι του Μοριά», το οποίο κυκλοφορεί τις επόμενες μέρες από τις εκδόσεις Εστία.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ι. ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΡΙΖΕΣ

...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

11η Σεπτεμβρίου, 20 χρόνια μετά: 20 βιβλία που μας βοήθησαν να κατανοήσουμε

11η Σεπτεμβρίου, 20 χρόνια μετά: 20 βιβλία που μας βοήθησαν να κατανοήσουμε

Είκοσι χρόνια συμπληρώνονται σήμερα από τα γεγονότα που μας εισήγαγαν στον 21ο αιώνα. Ήταν η μεγαλύτερη και πιο σοκαριστική αλληλουχία τρομοκρατικών ενεργειών που έγινε ποτέ, με μερικά λεπτά διαφορά: οι επιθέσεις στους Δίδυμους Πύργους στη Νέα Υόρκη, και στο Πεντάγωνο στην Ουάσιγκτον, την 11η Σεπτεμβρίου του 2001. Α...

Τα ώριμα βιβλία του Αυγούστου: 26 πρόσφατες εκδόσεις

Τα ώριμα βιβλία του Αυγούστου: 26 πρόσφατες εκδόσεις

Οι περισσότεροι από τα τίτλους που παρουσιάζονται εδώ έφτασαν στα χέρια μας πολύ πρόσφατα. Πρόκειται για ενδιαφέροντα βιβλία που στην πλειονότητά τους πέρασαν «κάτω από τα ραντάρ» των βιβλιοπροτάσεων για το καλοκαίρι. Ιδού μερικά από τα καλύτερα. 

Ε...

Έντεκα καλά βιβλία, πρόσκληση για σκέψη

Έντεκα καλά βιβλία, πρόσκληση για σκέψη

Έντεκα βιβλία ιστορίας, εθνολογίας, σύγχρονων οικονομικών και κοινωνικών ζητημάτων για τους εναπομείναντες στην πόλη αλλά και για όσους ακόμη αναζητούν βιβλία για τις διακοπές τους που να αξίζουν το βάρος τους.

Του Γιώργου Σιακαντάρη

...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

20 Οκτωβρίου 2021 ΕΛΛΗΝΕΣ

Το Φανταστικό στην Ελλάδα: Ο λόγος στους εκδότες του

«Η Άγνωστη Καντάθ», «Αίολος», «Οξύ», «Φανταστικός Κόσμος», «Anubis», «Sελίνι»: Έξι εκδοτικοί οίκοι που αγαπούν την Επιστημονική Φαντασία, το Fantasy και τον Τρόμο τοποθ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

11 Δεκεμβρίου 2020 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2020

Να επιλέξεις τα «καλύτερα» λογοτεχνικά βιβλία από μια χρονιά τόσο πλούσια σε καλούς τίτλους όπως η χρονιά που κλείνει δεν είναι εύκολη υπόθεση. Το αποτολμήσαμε, όπως άλ

ΦΑΚΕΛΟΙ

ΞΕΧΩΡΙΣΑΜΕ

ΝΑ ΑΛΛΟ ΕΝΑ