alt

Για το μυθιστόρημα του André Gide Οι κιβδηλοποιοί (μτφρ. Ανδρεάς Παππάς, εκδ. Πόλις).

Του Νίκου Ξένιου

«Ο ρόλος μου είναι να ανησυχώ» André Gide

Το σύμπαν των Κιβδηλοποιών του Αντρέ Ζιντ φάνταζε αλλόκοτο για τα δεδομένα της γαλλικής κοινωνίας που είχε βγει λαβωμένη από τον Πρώτο Παγκόσμιο Πόλεμο και της οποίας η απειλούμενη νεολαία αναζητούσε καταφύγιο στη σκέψη. Οι κοινωνικές ανακατατάξεις του Μεσοπολέμου δεν είχαν ακόμη ενσπείρει την αμφισβήτηση στη γενεά των νεαρών Γάλλων απόφοιτων του κλασικού Λυκείου, οι γονείς των οποίων εξακολουθούσαν ν’ αναζητούν τη σωτηρία στην ηθική συγκρότηση του ατόμου. Στους Faux-monnayeurs (1925), από αποστροφή προς τον νατουραλισμό, ο Ζιντ υποσκάπτει την πειστικότητα της αφήγησης επινοώντας τον αφηγητή-συγγραφέα που γράφει σημειώσεις για ένα βιβλίο που θα μιλά για το ίδιο το βιβλίο. Η συγγραφή διήρκεσε έξι χρόνια, συγκεκριμένα από τις 17 Ιουνίου του 1919 ως τις 8 Ιουνίου του 1925.

Το μυθιστόρημα εμπλέκει διάφορα αφηγηματικά είδη, όπως το ημερολόγιο, την επιστολογραφία και την άμεση απεύθυνση στον αναγνώστη, εξασφαλίζοντας διαρκή αμφισημία και καταδεικνύοντας περίτρανα την ανεπάρκεια του κλασικού μυθιστορήματος στο να αποδίδει τον πολυσύνθετο χαρακτήρα του κόσμου.

Το μυθιστόρημα εμπλέκει διάφορα αφηγηματικά είδη, όπως το ημερολόγιο, την επιστολογραφία και την άμεση απεύθυνση στον αναγνώστη, εξασφαλίζοντας διαρκή αμφισημία και καταδεικνύοντας περίτρανα την ανεπάρκεια του κλασικού μυθιστορήματος στο να αποδίδει τον πολυσύνθετο χαρακτήρα του κόσμου. Θραυσματική αφήγηση, παράλληλη πλοκή, συμμετρία προσώπων και πολλαπλασιασμό τους στο διηνεκές μέσα από αντικριστούς καθρέφτες (mise en abyme): είναι φυσικό να θεωρούμε, σήμερα, το πρώιμο αυτό κείμενο αποδόμησης πρόδρομο του γαλλικού «νέου μυθιστορήματος», ή ως ένα είδος μανιφέστου των ντεκονστρουκτιβιστών, πριν ακόμη αυτοί εμφανιστούν στο στερέωμα της λογοτεχνικής αφήγησης[1]. Το κίνημα του Ντανταϊσμού –για το οποίο κάποια στιγμή αρθρογράφησε ο Ζιντ– και, αμέσως μετά, το κίνημα του Υπερρεαλισμού έρχονται να βάλουν οριστικά τον Ρεαλισμό «στο σκαμνί»: ο ρεαλισμός δεν ανταποκρίνεται, πλέον, στην έωλη πραγματικότητα του κόσμου.[2]

Στο Ημερολόγιο των Κιβδηλοποιών, το οποίο εκδίδεται ένα χρόνο μετά το μυθιστόρημα, ο συγγραφέας μιλά ειλικρινά και απροκάλυπτα για τα ζητήματα αφήγησης που αντιμετώπισε και γι’ αυτά που δημιούργησε στην προσπάθειά του να «ακινητοποιήσει» την πραγματικότητα. Στην πρόσφατη έκδοση από τις εκδόσεις Πόλις η πλούσια μετάφραση του Ανδρέα Παππά, η κατατοπιστική εισαγωγή της Αλεξάνδρας Σαμουήλ και το εξαιρετικό επίμετρο συνθέτουν άρτιο αποτέλεσμα.

Η εγκατάλειψη της πατρικής στέγης: ένα μυθιστόρημα μύησης

Στο πρώτο από τα τρία μέρη του βιβλίου, που τιτλοφορείται: «Παρίσι», ο νεαρός Μπερνάρ ανακαλύπτει τυχαία πως είναι νόθος και φεύγει από το σπίτι του αφήνοντας ένα αποχαιρετιστήριο και άκρως εξευτελιστικό γράμμα στους γονείς του. Πρόκειται για κλασική περίπτωση μυητικής περιπέτειας ενός εφήβου στην κατεύθυνση της ανακάλυψης του «γνήσιου» εαυτού του. Απένταρος όπως είναι μετά την εγκατάλειψη της πατρικής στέγης, ο Μπερνάρ κλέβει τη βαλίτσα του θείου του Εντουάρ και ανακαλύπτει το ερμητικό ημερολόγιό του: ο θείος βρίσκει χαριτωμένο το ενδιαφέρον του Μπερνάρ και του αναθέτει τον ρόλο του γραμματέα, φέρνοντάς τον σε επαφή με τη Λωρά. Ο Μπερνάρ παίρνει με επιτυχία το μπακαλορεά του και επιδίδεται στις υπαρξιακές του αναζητήσεις, για να επιστρέψει, τελικά, στο πατρικό σπίτι. Ο Εντουάρ, συγγραφέας ο ίδιος μέσα στο μυθιστόρημα, έχει την τάση της απεύθυνσης στον αναγνώστη, καθώς και μιαν ευμετάβολη και τρωτή αντίληψη σχετικά με τον στόχο της συγγραφής που επιχειρεί. Ο δε αντίποδάς του, ο Πασαβάν, ενσαρκώνει το –απεχθές για τον Ζιντ– είδος του επιτυχημένου συγγραφέα.

Θραυσματική αφήγηση, παράλληλη πλοκή, συμμετρία προσώπων και πολλαπλασιασμό τους στο διηνεκές μέσα από αντικριστούς καθρέφτες: είναι φυσικό να θεωρούμε, σήμερα, το πρώιμο αυτό κείμενο αποδόμησης πρόδρομο του γαλλικού «νέου μυθιστορήματος».

Ο Bernard Profitendieu (όπως δηλώνει, κατά τους αρχαίους τραγικούς, η ετυμολογία του ονόματός του) δεν είναι παρά η αντιφατική προσωπικότητα που προσπαθεί να εκμεταλλευθεί (en profiter) τα δεδομένα της αντικειμενικής πραγματικότητας, ενώ αντιπαλαίει την παρουσία του Θεού και του απόλυτου προορισμού στη ζωή του (d’un Dieu quelconque). Όπως επισημαίνει ο Ζιντ στο Ημερολόγιο, ο νόθος και απάτωρ υιός Προφιταντιέ ακολουθεί, τη απουσία ακριβώς ηθικής δόμησης, αμιγώς προσωπικές ηθικές αρχές, ακτιβιστικές στη βασική τους δομή και προάγγελους του σαρτρικού άθεου Υπαρξισμού: «Αν δεν το κάνεις εσύ αυτό, ποιος θα το κάνει; Αν δεν το κάνεις αμέσως, πότε θα το κάνεις;» Αντίθετα, ο πατήρ-Προφιταντιέ είναι κυνικός, συμβιβασμένος και ανίκανος να εκφράσει τα πραγματικά του συναισθήματα.

Υπάρχει πολλαπλή ανάκλαση των προθέσεων του Ζιντ στις προθέσεις των χαρακτήρων του. Έτσι, το σημείο όπου ο Μπερνάρ αμφιβάλλει για μισό λεπτό εάν ο φίλος του κοιμάται πραγματικά (Bernard doute un instant si son ami dort vraiment) μπορεί να αναγνωσθεί και ως δίλημμα του συγγραφέα κατά πόσον ο αναγνώστης του κοιμάται ή όχι διαβάζοντας το μυθιστόρημά του. Άλλωστε συχνά ζητά την επιείκεια του αναγνώστη, προσφέροντάς του την εναλλακτική της «δραπέτευσης» από την περιπέτεια της ανάγνωσης καθεαυτήν. Πρόκειται για τακτική του συγγραφέα ώστε να επιτύχει τη βαθμιαία οικείωση του αναγνώστη του με τα θέματα που πραγματεύεται, και κυρίως με το αιχμηρό ζήτημα της ομοφυλοφιλίας, λαμβάνοντας υπ’ όψιν εκ προοιμίου πιθανή πρόσκρουση στην ηθική του αναγνώστη. Αλλά και ο χαρακτήρας του Μπορίς και ο χαρακτήρας του Ζωρζ κινούνται στο ίδιο δίπολο ηθικής-ανηθικότητας, αγνότητας-μεφιστοφελικής δολιότητας.

alt
    Ο André Gide
 

Το αξιακό σύστημα του βιβλίου και η οχληρή πραγματικότητα

Ενώ θέμα του μυθιστορήματος δείχνει να είναι η δυσκολία και το αδιέξοδο της συγγραφής μιας «αληθινής» ιστορίας, ο αφηγητής παράλληλα τελειώνει ένα άλλο βιβλίο, στο οποίο διαδραματίζεται η ιστορία εκείνου που παραμένει ημιτελές, ένα είδος πειραματικής συγγραφής όπου κυοφορείται το «εκτός κάδρου» ιστορικό της συγγραφής του «περικλείοντος» βιβλίου[3]. Οι χαρακτήρες υπακούουν σε ένα είδος εσωτερικής αναγκαιότητας που θα τους οδηγήσει στο πεπρωμένο τους διατηρώντας αμφιφυλόφιλα ή αμιγώς ομοφυλόφιλα γνωρίσματα: όπως οι έφηβοι Ολιβιέ, Γκοντράν και Φιλίπ, καθώς και οι ενήλικοι Κόμης Πασαβάν και Εντουάρ, που αντίστοιχα εκπροσωπούν το Κακό και το Καλό. Ο ζωτικός χώρος επιρροής ανάμεσα στα δύο αυτά πρόσωπα ορίζεται ως μια επική μινιατούρα του βιώματος «καταδίκης» και αντίστοιχα «σωτηρίας» της γαλλικής νεολαίας της εποχής του συγγραφέα. Ο Πασαβάν και ο κύκλος του είναι η σκιά ενάντια στην οποία παλεύει ο Εντουάρ, θριαμβεύοντας με την καλωσύνη του. Στον αντίποδα των ηθικών αναζητήσεων του βιβλίου, ο αδελφός του Ολιβιέ, ο Ζωρζ, διοχετεύει στην αγορά κίβδηλα νομίσματα. Στην απέναντι της αστικής ηθικής όχθη, ο Ολιβιέ και ο Εντουάρ συνδέονται ερωτικά. Παρά την προσδοκία για προσγείωση στην πραγματικότητα, ο Μπερνάρ επιστρέφει στην οικογενειακή εστία και η σχέση του με τον έρωτα παραμένει εμμονικά ιδεαλιστική.

Στους Κιβδηλοποιούς υπάρχουν καλοί και κακοί χαρακτήρες, η δε επεξεργασία της προσωπικότητας των οποίων είναι μια μορφή αυτοαναφορικής διερεύνησης της αξίας της ανθρώπινης ζωής. Αναπτύσσουν μια ρητορική υποστήριξης του ομοφυλόφιλου ερωτικού συναισθήματος, αφενός παγιδευμένοι στη διελκυστίνδα της καθολικής ηθικής του αστού κι έχοντας έντονη ανάγκη αποδοχής της ιδιαιτερότητάς τους κι αφετέρου απευθυνόμενοι σε ένα δυνητικό αναγνώστη δυσεύρετο κατά την εποχή της συγγραφής του βιβλίου. Ο ανηθικολόγος Ζιντ δεν μπορεί παρά ν’ αναγνωρίζει κάποια «διαβολική» συνεργία στην ανακάλυψη της ομορφιάς ενός άνδρα από έναν άλλον άνδρα. Με τους τέσσερις διάλογους του στο Κορυντόν είχε επιχειρήσει να αναλύσει το αμφιλεγόμενο ζήτημα της παιδεραστίας. Στηριζόμενος στις απόψεις του Μονταίν, του Πασκάλ, του Σπινόζα και άλλων παιδαγωγών φιλόσοφων, είχε υπογραμμίσει τον παιδευτικό χαρακτήρα της παιδεραστίας, χωρίς ποτέ να γίνει απολογητής της.

Η Βίβλος του απόλυτου προορισμού και τα ανευλαβή πιστόλια της αυτοκτονίας

Κεντρικό θέμα των Κιβδηλοποιών είναι η νόθευση της τέχνης, της γραφής, της θρησκείας και της κοινωνικής συμπεριφοράς: ένα περιβάλλον στα πλαίσια του οποίου οι αιφνίδιες αλλαγές συμπεριφοράς και οι ολισθήσεις από το σύστημα αξιών φαντάζουν φυσικές.

Σε ρήσεις του Λα Ροσφουκώ («Οι αρετές συχνά είναι μεταμφιεσμένα αμαρτήματα») και μισογυνικές παρατηρήσεις του Σαμφόρ («Πρέπει κανείς να διαλέξει: είτε θα αγαπήσει τις γυναίκες είτε θα τις γνωρίσει. Ενδιάμεσο δεν υπάρχει»), καθώς και στα λόγια που εκστομίζονται από τους ήρωες, και που του κόστισαν δριμείες επιθέσεις από την τότε λογοτεχνική κριτική,  υποκρύπτεται η αθεΐα ως επιλογή: «Ο Θεός έκανε το φρικτότερο από όλα τα πράγματα: θυσίασε τον ίδιο του τον γιο για να μας σώσει: τον ίδιο του τον γιο! Η σκληρότητα, να το πρώτο γνώρισμα του Θεού!». Το κεντρικό ζήτημα της παραχάραξης θα οδηγήσει τη ρωμαιοκαθολική εκκλησία στον αφορισμό του συγγραφέα, δεν θα τον εμποδίσει όμως να πάρει το βραβείο Νόμπελ λογοτεχνίας το 1945.

Κεντρικό θέμα των Κιβδηλοποιών είναι η νόθευση της τέχνης, της γραφής, της θρησκείας και της κοινωνικής συμπεριφοράς: ένα περιβάλλον στο πλαίσιο του οποίου οι αιφνίδιες αλλαγές συμπεριφοράς και οι ολισθήσεις από το σύστημα αξιών φαντάζουν φυσικές. Η εναλλαγή κίβδηλου και αυθεντικού είναι επίσης, πέραν της υπαρξιακής της διάστασης, δηλωτική των ορίων της «κιβδηλοποίησης» της αλήθειας που αφορά την καθημερινότητα των ανθρώπων, το σύστημα των κυρίαρχων αξιών, την τέχνη και τη λογοτεχνία, τη θεατρικότητα και τον εκφωνούμενο θεατρικό λόγο, ακόμη και τα όρια διαχωρισμού ανάμεσα στον Προτεσταντισμό και τον Καθολικισμό. Ο ανώνυμος ετεροδιηγητικός αφηγητής περιγράφει, ενώ ο ομοδιηγητικός Εντουάρ εξηγεί, εμβαθύνει και, πιθανόν, «παραχαράσσει» την πραγματικότητα του βιβλίου. Η αντικειμενική πραγματικότητα και η imago της πραγματικότητας αντιπαρατίθενται με τρόπο πειραματικό, επιβεβαιώνοντας το λατινικό ρητό: «Omnis figura tanto evidentius veritatem demonstrat quanto apertius figuram se esse et non veritatem probat». Που πάει να πει, σε ελεύθερη απόδοση: «Κάθε εξεικόνιση της πραγματικότητας τόσο πιο εμφανώς αποδίδει αυτήν την πραγματικότητα όσο πιο απροκάλυπτα αποδεικνύει πως είναι μια εξεικόνιση, και όχι η ίδια η πραγματικότητα».

* Ο ΝΙΚΟΣ ΞΕΝΙΟΣ είναι εκπαιδευτικός και συγγραφέας.
Τελευταίο βιβλίο του, το μυθιστόρημα «Τα σπλάχνα» (εκδ. Κριτική).


[1] Ο Ζιντ, όπως τονίζει στον πρόλογό της η Αλεξάνδρα Σαμουήλ, λειτούργησε ως πρότυπο για αρκετούς πεζογράφους μας. Ιδιαίτερα όμως για τον Βασίλη Βασιλικό στο ξεκίνημά του, τη Διήγηση του Ιάσονα (1953), που έκανε αίσθηση.
[2] «Ποιος ο λόγος να έχεις πολεμήσει για πέντε ολόκληρα χρόνια, να έχεις τόσες φορές αντικρίσει τον θάνατο των συνανθρώπων σου και να έχεις αμφισβητήσει κάθε βεβαιότητά σου, και μετά να ξανακαθήσεις στο γραφείο για να ξαναπιάσεις το νήμα των παλιών σου αναζητήσεων, αυτών που είχες αφήσει στη μέση», γράφει χαρακτηριστικά. (Αντρέ Ζιντ, Dada, σελ. 19)
[3] Οι χαρακτήρες των Κιβδηλοποιών έχουν, κατά καιρούς, ταυτισθεί με υπαρκτά πρόσωπα: για παράδειγμα, ο κόμης ντε Πασαβάν υποτίθεται ότι παραπέμπει στον Ζαν Κοκτώ, ο Ολιβιέ στον Μαρκ Αλεγκρέ, η Λωρά στην εξαδέλφη του Ζιντ Μαντλέν, που παραλίγο να την παντρευτεί, η Σωφρονίσκα στην Ευγενία Σοκολνίτσκα, την ψυχαναλύτρια του συγγραφέα. Τέλος, ο Αλφρέντ Ζαρύ αναφέρεται με το κανονικό του όνομα στο σημείο όπου γίνεται νύξη για τον Ubu Roi, πράγμα που σημαίνει ότι η δράση του βιβλίου κινείται μεταξύ του 1896 (χρονολογία της πρεμιέρας, στο θέατρο, του Ubu Roi) και του 1907 (χρονολογία του θανάτου του Ζαρύ). Στην εισαγωγή του δωδέκατου κεφαλαίου του τρίτου μέρους των Κιβδηλοποιών αναφέρεται ένα είδος παλιού κρασιού του 1904 που διευρύνει τα χρονικά όρια δράσης του μυθιστορήματος.
altΟι κιβδηλοποιοί
& Ημερολόγιο των κιβδηλοποιών
André Gide
Μτφρ. Ανδρέας Παππάς
Πόλις 2014
Σελ. 528, τιμή €21,90

alt

 

 ΤΑ ΒΙΒΛΙΑ ΤΟΥ ANDRE GIDE

Ακολουθήστε την bookpress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Ιούδας» του Άμος Οζ (κριτική) – Η Ιστορία, η προδοσία και οι αποδιοπομπαίοι τράγοι

«Ιούδας» του Άμος Οζ (κριτική) – Η Ιστορία, η προδοσία και οι αποδιοπομπαίοι τράγοι

Για το βιβλίο του Άμος Οζ «Ιούδας» (μτφρ. Μάγκι Κοέν, εκδ. Καστανιώτη). Κεντρική εικόνα: o Μπεν Γκουριόν, ιδρυτής και πρώτος πρωθυπουργός του Ισραήλ, επιθεωρεί στρατεύματα το 1957. 

Γράφει ο Μιχάλης Μοδινός 

Η παρ...

«Μια ιστορία με κοκαΐνη» του Μ. Αγκέεφ (κριτική) – Μυθιστόρημα των αισθήσεων και των παραισθήσεων

«Μια ιστορία με κοκαΐνη» του Μ. Αγκέεφ (κριτική) – Μυθιστόρημα των αισθήσεων και των παραισθήσεων

Για το μυθιστόρημα του Μ. Αγκέεφ [Μ. Αgueev] «Μια ιστορία με κοκαΐνη» (μτφρ. Σοφία Κορνάρου, εκδ. Ροές). Kεντρική εικόνα: πίνακας του Ηans Βaluschek (1870-1935).

Γράφει ο Διονύσης Μαρίνος

Κάποιους συγγραφείς τους καλύπτει ο...

«Η λευκή καλύβα» του Τούρβαλντ Στεν (κριτική) – Η συγκάλυψη του παρελθόντος και το ένστικτο της επιβίωσης

«Η λευκή καλύβα» του Τούρβαλντ Στεν (κριτική) – Η συγκάλυψη του παρελθόντος και το ένστικτο της επιβίωσης

Για το μυθιστόρημα του Τούρβαλντ Στεν [Thorvald Steen] «Η λευκή καλύβα» (μτφρ. Βίκυ Πορφυρίδου, εκδ. Βακχικόν). Kεντρική εικόνα: από την ταινία «Tusk». 

Γράφει η Χριστίνα Μουκούλη

«Ζούμε μονάχα λίγο. Ξέρουμε μόνο κάτ...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Λογοτεχνικό Βραβείο Δουβλίνου 2024: Νικητής ο Μίρτσεα Καρταρέσκου

Λογοτεχνικό Βραβείο Δουβλίνου 2024: Νικητής ο Μίρτσεα Καρταρέσκου

Ο Ρουμάνος συγγραφέας Μίρτσεα Καρταρέσκου [Μircea Cartarescu] έλαβε το βραβείο για το μυθιστόρημά του «Solenoid» που είναι εν μέρει αυτοβιογραφικό και μάς μεταφέρει στην κομμουνιστική Ρουμανία των τελών του ‘70. Στα ελληνικά τον έχουμε γνωρίσει με το μυθιστόρημα «Νοσταλγία» (μτφρ. Βίκτορ Ιβάνοβιτς, εκδ. Καστανιώτη)....

ΔΕΒΘ 2024: Γυναίκες, φύλο και φεμινισμοί – Τι είδαμε, τι καταλάβαμε

ΔΕΒΘ 2024: Γυναίκες, φύλο και φεμινισμοί – Τι είδαμε, τι καταλάβαμε

Ένα από τα αφιερώματα της φετινής ΔΕΒΘ ήταν αυτό στις «Γυναίκες», μια ευρεία θεματική που ξεδιπλώθηκε μέσα από συζητήσεις για συγγραφείς, εκδότριες και μεταφράστριες, για τη γυναίκα σαν λογοτεχνικό ήρωα, αλλά και τη γυναικεία γραφή. Οι εκδηλώσεις ήταν διάχυτες στο πρόγραμμα, αρκετές συνέπιπταν η μία με την άλλη, αλλ...

Μιχάλης Αλμπάτης: «Δεν θα έγραφα ποτέ ένα δεύτερο ‘’Και οι νεκροί ας θάψουν τους νεκρούς τους’’»

Μιχάλης Αλμπάτης: «Δεν θα έγραφα ποτέ ένα δεύτερο ‘’Και οι νεκροί ας θάψουν τους νεκρούς τους’’»

Από την απόλυτη επιτυχία στη συνειδητοποίηση. Ο Μιχάλης Αλμπάτης μάς μίλησε για το νέο του βιβλίο «Η κατάλυση του χρόνου» (εκδ. Νήσος), αλλά και πώς βίωσε το απίστευτο «γκελ» που έκανε το προηγούμενο μυθιστόρημά του.

Συνέντευξη στον Διονύση Μαρίνο

...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Γραφή κοφτερή σαν μαχαίρι» της Ανί Ερνό (προδημοσίευση)

«Γραφή κοφτερή σαν μαχαίρι» της Ανί Ερνό (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο της βραβευμένης με Νόμπελ λογοτεχνίας Ανί Ερνό [Annie Ernaux] «Γραφή κοφτερή σαν μαχαίρι (μτφρ. Ρίτα Κολαΐτη), μια συνομιλία, μέσω μέιλ, της Ερνό με τον Φρεντερίκ Ιβ Ζανέ [Frederic-Yves Jeannet]. Το βιβλίο θα κυκλοφορήσει στις 28 Μαΐου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμ...

«Μελέτη περίπτωσης» του Γκρέαμ Μακρέι Μπερνέτ (προδημοσίευση)

«Μελέτη περίπτωσης» του Γκρέαμ Μακρέι Μπερνέτ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Γκρέαμ Μακρέι Μπερνέτ [Graeme Macrae Burnet] «Μελέτη περίπτωσης» (μτφρ. Χίλντα Παπαδημητρίου), το οποίο κυκλοφορεί στις 28 Μαΐου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Στην αρχή, καθώς ...

«Ο ελληνικός Εμφύλιος πόλεμος 1946-1949 μέσα από τον τουρκικό Τύπο της εποχής» του Μουράτ Εσέρ (προδημοσίευση)

«Ο ελληνικός Εμφύλιος πόλεμος 1946-1949 μέσα από τον τουρκικό Τύπο της εποχής» του Μουράτ Εσέρ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από τη μελέτη του Μουράτ Εσέρ [Murat Eser] «Ο ελληνικός Εμφύλιος πόλεμος 1946-1949 μέσα από τον τουρκικό Τύπο της εποχής», η οποία κυκλοφορεί αυτές τις μέρες από τις εκδόσεις Νίκας.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Εφημερίδα...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Γκόγκολ, Γκόρκι, Τολστόι, Χάμσουν: Τέσσερα κλασικά λογοτεχνικά έργα από τις εκδόσεις Νίκας

Γκόγκολ, Γκόρκι, Τολστόι, Χάμσουν: Τέσσερα κλασικά λογοτεχνικά έργα από τις εκδόσεις Νίκας

Για τα βιβλία των Κνουτ Χάμσουν [Knout Hamsun] «Η πείνα» (μτφρ. Βασίλη Δασκαλάκη), Νικολάι Γκόγκολ [Νikolai Gogol] «Το παλτό» (μτφρ. Κώστας Μιλτιάδης), Μαξίμ Γκόρκι [Maxim Gorky] «Τα ρημάδια της ζωής» (μτφρ. Κοραλία Μακρή) και Λέον Τολστόι [Leon Tolstoy] «Η σονάτα του Κρόιτσερ» (μτφρ. Κοραλία Μακρή). 

...
Τι διαβάζουμε τώρα; 12 βιβλία λογοτεχνίας που βγήκαν πρόσφατα και ξεχωρίζουν

Τι διαβάζουμε τώρα; 12 βιβλία λογοτεχνίας που βγήκαν πρόσφατα και ξεχωρίζουν

Εαρινά αναγνώσματα από όλο τον κόσμο. Νομπελίστες, αναγνωρισμένοι συγγραφείς, αλλά και νέα ταλέντα ξεχωρίζουν και τραβούν την προσοχή. Στην κεντρική εικόνα, οι Αμπντουλραζάκ Γκούρνα, Κάρα Χόφμαν, Ντέιβιντ Μίτσελ.

Γράφει ο Διονύσης Μαρίνος 

Από την...

Από τον κβαντικό υπολογιστή στην παραγωγική Τεχνητή Νοημοσύνη: 3 βιβλία για ένα μέλλον που είναι ήδη εδώ

Από τον κβαντικό υπολογιστή στην παραγωγική Τεχνητή Νοημοσύνη: 3 βιβλία για ένα μέλλον που είναι ήδη εδώ

Η επιστήμη προχωράει με ραγδαίoυς ρυθμούς. Η 4η βιομηχανική επανάσταση θα στηριχθεί στην κβαντική υπεροχή και την Τεχνητή Νοημοσύνη. Για να ξέρουμε πώς θα είναι το μέλλον μας επιλέγουμε τρία βιβλία που εξηγούν λεπτομέρως όλα όσα θα συμβούν. Kεντρική εικόνα: @ Wikipedia.

Γράφει ο Διονύσης Μαρίνος ...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

15 Δεκεμβρίου 2023 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2023

Mυθιστορήματα, νουβέλες, διηγήματα, ποιήματα: Επιλογή 100 βιβλίων, ελληνικών και μεταφρασμένων, από τη βιβλιοπαραγωγή του 2023. Επιλογή: Συντακτική ομάδα της Book

ΦΑΚΕΛΟΙ