andrewmillerpure390

Του Κώστα Δρουγαλά

«Ποιος είσαι; Είμαι ο Ζαν-Μπατίστ Μπαράτ. Από πού κατάγεσαι; Από την Μπελέμ της Νορμανδίας. Τι είσαι; Είμαι μηχανικός, εκπαιδευμένος στη Σχολή Γεφυρών. Σε τι πιστεύεις; Πιστεύω στη δύναμη της λογικής...»

Το μυθιστόρημα Οι αγνοί είναι το έκτο κατά σειρά του συγγραφέα από το Μπρίστολ Άντριου Μίλερ, το δεύτερο που τιμάται με κάποιο λογοτεχνικό βραβείο (βραβείο Costa 2011) μετά το Ο λυτρωτής πόνος. Το βιβλίο ξεκινά στα 1785, όταν ο μηχανικός Ζαν-Μπατίστ Μπαράτ έρχεται από τη Νορμανδία στο Παρίσι, προκειμένου να μεταφέρει το εγκαταλελειμμένο νεκροταφείο των Αγίων Αθώων Νηπίων σε κάποιο άλλο σημείο της πόλης. Οι εντολές που παίρνει είναι ξεκάθαρες: άμεση απομάκρυνση όλων των οστών από τον χώρο του νεκροταφείου εξαιτίας του κινδύνου δηλητηρίασης του Βασιλιά και του υπουργικού συμβουλίου από τις αναθυμιάσεις των νεκρών σωμάτων. 

Από νεκροταφείο λαχαναγορά

Οι χλαλοές των μικρεμπόρων θα νικούσαν το φτυάρι του νεωκόρου...

Το ιστορικό υπόβαθρο του Μίλερ ενώνεται με το μυθιστορηματικό: το 1780, ύστερα από εντολή του Βασιλιά, η Ακαδημία των Επιστημών προσπαθούσε να βρει ένα ρεαλιστικό πλάνο για τη μεταφορά των κοκάλων από το κοιμητήριο των Αθώων Νηπίων σε άλλον προορισμό. Στις 9 Νοεμβρίου 1785 η αναζήτηση νέας τοποθεσίας έλαβε τέλος: τα παλιά παρισινά λατομεία θα φιλοξενούσαν τα νεκρά σώματα. Ο Λουδοβίκος ΙΣΤ΄ ανακοίνωσε πως το νεκροταφείο των Αθώων Νηπίων, το μέρος όπου διαδραματίζεται το μυθιστόρημα και όπου βρίσκονταν θαμμένοι έξι εκατομμύρια νεκροί, θα μετατρεπόταν σε λαχαναγορά: οι χλαλοές των μικρεμπόρων θα νικούσαν το φτυάρι του νεωκόρου.

Ο πρωταγωνιστής του μυθιστορήματος Ζαν-Μπατίστ Μπαράτ δεν είναι ένας απλός εργολάβος, ένας μισθοφόρος του κράτους: είναι ορθολογιστής· οπαδός του Διαφωτισμού· λάτρης της Εγκυκλοπαίδειας. Οι θρύλοι που κάνουν λόγο για ένα ζώο, που μοιάζει μισός λύκος μισός σκύλος, και περιφέρεται στα οστεοφυλάκια, τον αφήνουν με ένα παγερό μειδίαμα στα χείλη.

miller costaΔιαμένει στο σπίτι των Μονάρ, μιας οικογένειας μεσηλίκων, απέναντι στους οποίους ο Ζαν-Μπατίστ επιδεικνύει τον ελάχιστο απαιτούμενο σεβασμό κρατώντας πάντα τα κοινωνικά προσχήματα. Γνωρίζεται με τον νεαρό Αρμάν, τον κοκκινοτρίχη μουσικό του εκκλησιαστικού οργάνου στην Εκκλησία του Αγίου Ευσταθίου, που βρίσκεται δίπλα στο νεκροταφείο· ο Αρμάν κινείται μεταξύ παραβατικότητας και καθωσπρεπισμού: παρά τον κίνδυνο να βρεθεί με άλλους αντιφρονούντες στη Βαστίλλη, γεμίζει τους τοίχους του Παρισιού με αντιμοναρχικά συνθήματα, που στόχο έχουν να πλήξουν το κύρος του Βασιλιά, της βασίλισσας και του υπουργικού συμβουλίου. «Τσάπας» είναι το κωδικοποιημένο όνομα του συλητή των τοίχων· όλοι αναρωτιούνται –και κάποιοι φοβούνται– για το θράσος του τρομοκράτη, που τολμά να αποτυπώσει την ακόλουθη φράση: «Ο Τσάπας σκάβει λάκκο μεγάλο να χωρέσουν όλες οι Βερσαλλίες».

Οτεοφυλάκια, πέτρινα φαναράκια και τοίχοι με στοιβαγμένα οστά αποτελούν το γοτθικό σκηνικό του μυθιστορήματος

Ο Ζαν-Μπατίστ ζητάει τη βοήθεια τριάντα ανθρακωρύχων που έρχονται από τη Βαλανσιέν: αντίσκηνα, οστεοφυλάκια, πέτρινα φαναράκια και τοίχοι με στοιβαγμένα οστά αποτελούν το γοτθικό σκηνικό του μυθιστορήματος. Το έργο της εκταφής, αν και αργά, προχωράει, μέχρι που ένα βράδυ συμβαίνει ένα μοιραίο γεγονός: η Τιγκέτ, η όμορφη κόρη των Μονάρ, επιτίθεται με έναν μπρούντζινο χάρακα εναντίον του πρωταγωνιστή· τον σώζει η Μαρί, η υπηρέτρια του σπιτιού. Από εκεί και μετά ο νεαρός μηχανικός έχει προβλήματα όρασης και έντονης κεφαλαλγίας· όλα μέσα του αλλάζουν, ξεχνά σε τι πιστεύει, μέχρι να βρει τελικά τον έρωτα.

Και στο τέλος έρχεται ο έρωτας...

Στο μυθιστόρημα κάνουν την εμφάνισή τους πολλοί χαρακτήρες, αρκετά διαφορετικοί ο ένας από τον άλλον: ο γιατρός Γκιγιοτέν, που θα δώσει το όνομά του στην γκιλοτίνα· ο νεωκόρος Μανετί με την εγγονή του, την ονειροπόλα Ζαν· ο Λεκέρ, εργοδηγός από τη Νορμανδία, που θα βάλει τον Ζαν-Μπατίστ σε μπελάδες· ο Γιαν Μπλοκ, με το λαξεμένο σαν σε ξύλο πρόσωπό του.

inoinnocentsΟ πιο ξεχωριστός χαρακτήρας όμως είναι η Αυστριακή Ελοΐζ Γκοντάρ, που μαζί με τον Ζαν-Μπατίστ, είναι οι αυθεντικά αγνοί ήρωες του βιβλίου· είναι το ζευγάρι που καθαγιάζει τη δυσωδία του νεκροταφείου, της συνοικίας, μιας ολόκληρης εποχής. Η Ελοΐζ είναι μια νεαρή πόρνη που της αρέσει το διάβασμα· αυτή που με την αγάπη της θα σώσει τον Ζαν-Μπατίστ Μπαράτ. Είναι ο μυθιστορηματικός χαρακτήρας που αποπνέει τον απαραίτητο ερωτισμό σε ένα μυθιστόρημα που κυριαρχεί ο θάνατος.

Όμως Οι αγνοί μπορούν να διαβαστούν και ως ένα πολιτικό μυθιστόρημα για μια κτίση που γκρεμίζεται και για μια άλλη που οικοδομείται: κάποιοι αντιδρούν στην αλλαγή, κάποιοι άλλοι επιθυμούν με σφοδρότητα το καινούργιο. Ο παλιός κόσμος δίνει τη θέση του σε έναν άλλον, καθόλου θαυμαστό όπως απέδειξε η ιστορία: εκείνη η γερασμένη πλάση που θρεφόταν με το αίμα των Νηπίων, θα ανατραπεί, για να επανέλθει λίγα χρόνια αργότερα το ίδιο βίαιη· και μετά να αναστραφεί για ακόμη μία φορά μέχρι να διπλώσουν οι φλόγες ξανά από την ανάποδη.

miller-oi-agnoiΟι αγνοί
Άντριου Μίλλερ
Μτφρ. Θωμάς Σκάσσης
Σελ. 400, τιμή: € 16,60
 
politeia-link
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

Ακολουθήστε την bookpress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Ας πούμε πως είμαι εγώ» της Βερόνικα Ράιμο (κριτική) – Mια χιουμοριστική αποδόμηση της αυτομυθοπλασίας

«Ας πούμε πως είμαι εγώ» της Βερόνικα Ράιμο (κριτική) – Mια χιουμοριστική αποδόμηση της αυτομυθοπλασίας

Για το βιβλίο της Βερόνικα Ράιμο [Veronica Raimo] «Ας πούμε πως είμαι εγώ» (μτφρ. Δήμητρα Δότση, εκδ. Δώμα). Kεντρική εικόνα: Unsplash.

Γράφει η Φανή Χατζή

Το Ας πούμε πως είμαι εγώ (μτφρ. Δήμητρα Δότση, εκδόσεις Δ...

«Απαγορευμένο τετράδιο» της Άλμπα ντε Σέσπεντες (κριτική) – Μια γοητευτική πλην μονοφωνική αφήγηση

«Απαγορευμένο τετράδιο» της Άλμπα ντε Σέσπεντες (κριτική) – Μια γοητευτική πλην μονοφωνική αφήγηση

Για το μυθιστόρημα της Άλμπα ντε Σέσπεντες [Alba De Cespedes] «Απαγορευμένο τετράδιο» (μτφρ. Σταύρος Παπασταύρου, εκδ. Πατάκη).

Γράφει ο Φώτης Καραμπεσίνης

Οι σκέψεις δεν υπάρχουν. Υλοποιούνται μόνο κατά την εκφορά τους, προφορικώς ή γραπτώς ...

«Ατίμωση» του Τζον Μάξγουελ Κουτσί (κριτική): Το λογοτεχνικό και ιστορικό ορόσημο της Νότιας Αφρικής

«Ατίμωση» του Τζον Μάξγουελ Κουτσί (κριτική): Το λογοτεχνικό και ιστορικό ορόσημο της Νότιας Αφρικής

Για το μυθιστόρημα του Τζον Μάξγουελ Κουτσί [J.M. Coetzee] «Ατίμωση» (μτφρ. Χριστίνα Σωτηροπούλου, εκδ. Διόπτρα). Κεντρική εικόνα: Wikipedia.

Γράφει ο Διονύσης Μαρίνος

Στις 30 Ιουνίου 1991, έπειτα από 43 χρόνια σκληρού ρατσ...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Συγγραφείς, εκδότες και βιβλιοθηκονόμοι υποδέχονται θετικά τις εξαγγελίες για την ενίσχυση της φιλαναγνωσίας στα γυμνάσια και λύκεια

Συγγραφείς, εκδότες και βιβλιοθηκονόμοι υποδέχονται θετικά τις εξαγγελίες για την ενίσχυση της φιλαναγνωσίας στα γυμνάσια και λύκεια

«Με ιδιαίτερη χαρά υποδεχόμαστε τις εξαγγελίες του ΥΠΑΙΘΑ για την ενίσχυση της φιλαναγνωσίας και τη διδασκαλία τουλάχιστον δύο ολόκληρων λογοτεχνικών έργων, από τη νέα σχολική χρονιά», σημειώνουν συγγραφείς, εκδότες και βιβλιοθηκονόμοι, με αφορμή πρόσφατες εξαγγελίες του ΥΠΑΙΘΑ.

Επιμέλεια: Book Press...

«Βίος και Πολιτεία»: Η Βίβιαν Στεργίου έρχεται στο Υπόγειο

«Βίος και Πολιτεία»: Η Βίβιαν Στεργίου έρχεται στο Υπόγειο

Στο 47ο επεισόδιο της σειράς συζητήσεων στο Βιβλιοπωλείο της Πολιτείας με ανθρώπους από το χώρο του βιβλίου και της σκέψης, o Κώστας Κατσουλάρης συνομιλεί με τη συγγραφέα και αρθογράφο Βίβιαν Στεργίου. Η συζήτηση θα μεταδοθεί, την Πέμπτη, 18 Ιουλίου, στις 7.00μμ.

Επιμέλεια: Book Press

...
Η Ερνό, ο Ουελμπέκ και οι πρόσφατες γαλλικές εκλογές

Η Ερνό, ο Ουελμπέκ και οι πρόσφατες γαλλικές εκλογές

Ανάμεσα στο έργο και στις πολιτικές αντιλήψεις συχνά... «η σκιά πέφτει». Η Ανί Ερνό και ο Μισέλ Ουελμπέκ, το έργο τους, οι αντιφάσεις τους και οι πρόσφατες γαλλικές εκλογές.

Γράφει ο Παναγιώτης Γούτας

«Η άλλη κόρη»

...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Ο λαγός έχει λεφτά» του Τζον Απντάικ (προδημοσίευση)

«Ο λαγός έχει λεφτά» του Τζον Απντάικ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση του επίμετρου του Γιώργου-Ίκαρου Μπαμπασάκη, από το μυθιστόρημα του Τζον Απντάικ [John Updike] «Ο λαγός έχει λεφτά» (μτφρ. Πάνος Τομαράς), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 12 Ιουλίου από τις εκδόσεις Οξύ.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Η Μεγάλη Αμερικανική βόλτα τε...

«Σκάβοντας εντός» του Χρήστου Β. Μασσαλά (προδημοσίευση)

«Σκάβοντας εντός» του Χρήστου Β. Μασσαλά (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο του ομότιμου καθηγητή πανεπιστημίου Ιωαννίνων, 
Χρήστου Β. Μασσαλά «Σκάβοντας εντός», το οποίο θα κυκλοφορήσει το επόμενο διάστημα από τις εκδόσεις Νίκας.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ξύπνησε μέσα μου η επιθ...

«Οι σκληροί δεν διαβάζουν ποίηση» του Αλέξις Ραβέλο (προδημοσίευση)

«Οι σκληροί δεν διαβάζουν ποίηση» του Αλέξις Ραβέλο (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το αστυνομικό μυθιστόρημα του Αλέξις Ραβέλο [Alexis Ravelo] «Οι σκληροί δεν διαβάζουν ποίηση» (μτφρ. Κρίτων Ηλιόπουλος), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 25 Ιουνίου από τις εκδόσεις Τόπος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

2ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ

...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Ελληνικά και μεταφρασμένα αστυνομικά – 24 επιλογές για ένα καλοκαίρι γεμάτο μυστήριο

Ελληνικά και μεταφρασμένα αστυνομικά – 24 επιλογές για ένα καλοκαίρι γεμάτο μυστήριο

12 ελληνικά + 12 μεταφρασμένα μυθιστορήματα, αστυνομικά και ψυχολογικά θρίλερ, είναι η αναγνωστική μας πρόταση για ένα καλοκαίρι γεμάτο μυστήριο.

Γράφει η Χίλντα Παπαδημητρίου

Όπως φαίνεται και από τον κατάλογο που ακολουθεί με τις επιλογές της Χίλντας...

«Διαβάζοντας σε ανοιχτούς ορίζοντες» – 50 βιβλία λογοτεχνίας για το καλοκαίρι και για κάθε εποχή

«Διαβάζοντας σε ανοιχτούς ορίζοντες» – 50 βιβλία λογοτεχνίας για το καλοκαίρι και για κάθε εποχή

Μυθιστορήματα, νουβέλες και διηγήματα από την ελληνική και μεταφρασμένη πεζογραφία που κυκλοφόρησαν μέσα στο 2024: καλά βιβλία λογοτεχνίας που μας ανοίγουν ορίζοντες και μας κρατούν συντροφιά στις ημέρες των διακοπών του καλοκαιριού, αλλά και πριν και μετά από αυτές.

Επιλογή–κείμενα...

Αρχιτεκτονική της νέας και της παλιάς Ελλάδας – Πέντε νέες εκδόσεις, πέντε εξαιρετικές προτάσεις

Αρχιτεκτονική της νέας και της παλιάς Ελλάδας – Πέντε νέες εκδόσεις, πέντε εξαιρετικές προτάσεις

Πέντε νέα βιβλία αρχιτεκτονικής για την Αθήνα, για τις εθνικές υποδομές αλλά και για τη συμβολή των Ελλήνων στην αρχιτεκτονική της Σμύρνης. Επίσης, δυο ιδιαίτερα βιβλία, ένα κείμενο του Le Corbusier απευθυνόμενο σε φοιτητές του, και μια μελέτη για το πώς είναι να ζεις σε έναν χώρο έκτακτης ανάγκης.

Γράφει η ...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

15 Δεκεμβρίου 2023 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2023

Mυθιστορήματα, νουβέλες, διηγήματα, ποιήματα: Επιλογή 100 βιβλίων, ελληνικών και μεταφρασμένων, από τη βιβλιοπαραγωγή του 2023. Επιλογή: Συντακτική ομάδα της Book

ΦΑΚΕΛΟΙ