ronka360

Της Χίλντας Παπαδημητρίου

Όσο πιο βόρεια τραβάμε στο χάρτη, τόσο τα αστυνομικά μυθιστορήματα γίνονται πιο παγερά, αιμοσταγή και τελετουργικά. Μέχρι που φτάνουμε στη Φινλανδία, και στον Matti Rönkkä, όπου θα πρέπει να κάνουμε μια στάση για να ξαναθυμηθούμε ότι οι Φινλανδοί δεν είναι σκανδιναβοί, αλλά ανήκουν στους φιννο-ουγγρικούς λαούς που εγκαταστάθηκαν στην περιοχή πολύ πριν την έλευση των Βίκινγκς, κι έχουν περισσότερη συγγένεια με τους Ρώσους και τους λαούς της Βαλτικής.

Ίσως γι' αυτό η γραφή του Rönkä διαφοροποιείται από τον κανόνα των διάσημων σκανδιναβών ομοτέχνων του, διαθέτει φλέγμα και χιούμορ, και ασχολείται με κάτι πολύ ρεαλιστικό: τις κόντρες ανάμεσα στις εθνικές μαφίες που δρουν πλέον σχεδόν ανεξέλεγκτες γύρω από τη Βαλτική.

Αρκτική σιωπή 

Γεννημένος στην Καρελία, ο δημοσιογράφος, γνωστός παρουσιαστής ενημερωτικών εκπομπών και συγγραφέας Matti Rönkä γνωρίζει από πρώτο χέρι τις ιδιαιτερότητες των τριών εθνοτήτων (Ρώσων, Εσθονών και Φινλανδών), οι οποίες συνυπάρχουν στην ευρύτερη περιοχή εδώ και πολλούς αιώνες. Το ίδιο και ο ήρωάς του, ο ιδιωτικός αστυνομικός Βίκτορ Κάρπα, πρώην σοβιετικός αθλητής και πράκτορας της KGB, ο οποίος ζει πλέον στη Φινλανδία και βγάζει το ψωμί του χάρη στις γνωριμίες του με περιθωριακούς τύπους όλων των εθνοτήτων. Στο κάπως επαρχιώτικο και ήρεμο Ελσίνκι, ο Κάρπα δοκιμάζει να κάνει καινούργια αρχή αλλά το παρελθόν δεν τον αφήνει. Συνεργάζεται με μικρομεσαίους και μεγάλους μαφιόζους, Ρώσους και Εσθονούς, προσπαθώντας να διατηρήσει τις ισορροπίες ανάμεσα στις αντιμαχόμενες οργανωμένες συμμορίες και τις αστυνομικές αρχές του Ελσίνκι.

Πρώην πράκτορας της KGB αναζητά όμορφη γυναίκα

Κανείς δεν θέλει ένα ρώσο ντετέκτιβ να χώνει τη μύτη του στα κυκλώματα που διακινούν ναρκωτικά και κορίτσια από τις χώρες της Βαλτικής.

Στον Άνθρωπο που έμοιαζε με δολοφόνο, το πρώτο βιβλίο της σειράς με ήρωα τον Βίκτορ Κάρπα, ένας εύπορος Φινλανδός παλαιοβιβλιοπώλης αναθέτει στον Κάρπα να διαλευκάνει την εξαφάνιση της νεότερης κι όμορφης γυναίκας του, της Εσθονής Σίργιε. Υπόθεση ρουτίνας, υποθέτει ο Κάρπα, μέχρι που πληροφορείται ότι η Σίργιε είναι αδελφή του αρχινονού της εσθονικής μαφίας Γιάακ Λιλεπούου, κάτι που δυσκολεύει πολύ τις έρευνες. Κανείς δεν θέλει ένα ρώσο ντετέκτιβ να χώνει τη μύτη του στα κυκλώματα που διακινούν ναρκωτικά και κορίτσια από τις χώρες της Βαλτικής. Η υπόθεση περιπλέκεται με την κλοπή ενός μεγάλου φορτίου με αφορολόγητα τσιγάρα και αλκοόλ από τη Ρωσία, ενώ ο Κάρπα εξαναγκάζεται από πρώην συνεργάτες του της KGB να συμμετάσχει στη διακίνηση μικροφίλμ αγνώστου περιεχομένου, πλαστών έργων τέχνης και αυθεντικών εικόνων που έχουν κλαπεί από ρώσικα μοναστήρια. Κάτω από τη στενή παρακολούθηση του Φινλανδού αστυνομικού Κόρχονεν, ο Κάρπα διαπράττει μικρές και μεγάλες παρανομίες που καλύπτουν όλο τον ποινικό κώδικα, στην προσπάθειά του όχι τόσο να βγάλει λεφτά όσο να σώσει το τομάρι του.

Στην καρδιά όλων αυτών των εκ πρώτης όψεως ασύνδετων υποθέσεων μοιάζει να ξεπετάγεται διαρκώς η εξαφανισμένη Σίργιε. Ωστόσο, κάθε προσπάθεια του Κάρπα να βρει στοιχεία για την εξαφανισμένη Εσθονή προσκρούει πάνω σ' ένα τείχος σιωπής και βίας.

ronka-matti-photografia  
   Ο Matti Rönkä με τα «εργαλεία» της δουλειάς  

Στιγμιότυπα της ζωής στην πρώην Σοβιετική Ένωση αναδύονται κάθε τόσο στην πλοκή, η σχέση του Κάρπα με την ηλικιωμένη μητέρα και τον αδελφό του, η σκληρή στρατιωτική του εκπαίδευση που παραλίγο να τον οδηγήσει στο μέτωπο του Αφγανιστάν, σκηνές φτώχιας από τα εγκαταλειμμένα χωριά της Ρωσίας, τα οποία απέχουν λίγες ώρες από τα πολυτελή λιτά εξοχικά των Φινλανδών. Ίδιος λαός (σχεδόν), δύο διαφορετικοί κόσμοι.

Ο Βίκτορ Κάρπα, παρότι βρίσκεται πιο κοντά στο πρότυπο του σκληροτράχηλου ντετέκτιβ της αμερικάνικης κλασικής αστυνομικής λογοτεχνίας, διαθέτει –κρυμμένη κάτω από στρώματα πάγου– τη ρώσικη φλόγα, έναν αγνό συναισθηματισμό και την ικανότητα να σχετίζεται ακόμα με τους άλλους – και κυρίως με τις γοητευτικές φινλανδές που συναντάει στο δρόμο του. Γρήγορα γίνεται συμπαθής στον αναγνώστη, διότι αν και έχει περάσει δια πυρός και σιδήρου, δεν έχει αποκτήσει τον πικρό κυνισμό που συναντάμε συνήθως στους κλασικούς ντετέκτιβ, ούτε τη διαλυμένη προσωπικότητα των αμιγώς σκανδιναβών εκπροσώπων του νόμου.

Έξι βιβλία για τον Βίκτορ Κάρπα

Στη Φινλανδία, υπάρχει παράδοση στο αστυνομικό μυθιστόρημα, η οποία ξεκινάει στις αρχές του 20ου αιώνα. Ακόμα κι ο γνωστός σε όλους Μίκα Βάλταρι είχε γράψει μια σειρά αστυνομικών βιβλίων με ήρωα τον επιθεωρητή Πάλμου, από τα τέλη της δεκαετίας του '30. Σ' αυτή την παράδοση στηρίχτηκε προφανώς ο Rönkä κι έγραψε ένα σφιχτό μυθιστόρημα, χωρίς δευτερεύουσες πλοκές που αποσυντονίζουν συνήθως την κύρια πλοκή, διανθισμένο από το ψυχρό χιούμορ που έχουμε γνωρίσει στις ταινίες των αδελφών Καουρισμάκι. Ο Βίκτορ Κάρπα είναι ήρωας έξι βιβλίων και οι περιπέτειές του έχουν γίνει τηλεοπτική σειρά στη Φινλανδία.

Παραφράζοντας τον Μπρεχτ που έχει πει για τους Φινλανδούς ότι είναι οι άνθρωποι που σιωπούν σε δύο γλώσσες, θα έλεγα ότι στον Άνθρωπο που έμοιαζε με δολοφόνο οι ήρωες σιωπούν σε τρεις γλώσσες, αν και τη σιγαλιά του αρκτικού τοπίου διασπούν κάθε τόσο οι κραυγές πόνου των θυμάτων της κατάρρευσης ενός κόσμου.

ronka-exofylloΟ άνθρωπος που έμοιαζε με δολοφόνο
Matti Rönkä
Μτφρ. από τα φινλανδικά: Μαρία Μαρτζούκου
Εκδόσεις Παπαδόπουλος 2013
Σελ. 224, τιμή: € 12,99

 politeia-link

 

 

 

 

Ακολουθήστε την bookpress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Τα ορφανά του Μπρούκλιν

Τα ορφανά του Μπρούκλιν

Της Χίλντας Παπαδημητρίου

Το «Ορφανό Μπρούκλιν» (Motherless Brooklyn) του Τζόναθαν Λέθεμ, όπως είναι ο πρωτότυπος τίτλος του βιβλίου, αναφέρεται σε μια τετραμελή ομάδα εφήβων που μεγαλώνουν στο ορφανοτροφείο αρρένων του Αγίου ...

Τα βιβλία του 2013 - Δέκα αστυνομικά μυθιστορήματα

Τα βιβλία του 2013 - Δέκα αστυνομικά μυθιστορήματα

Της Χίλντας Παπαδημητρίου

Επιλογή δέκα μυθιστορημάτων αστυνομικής λογοτεχνίας από τα πολλά βιβλία του είδους που κυκλοφόρησαν το 2013. 

 

 

  ...

Φωνές

Φωνές

Της Αργυρώς Μαντόγλου

Οι Φωνές είναι το δεύτερο μυθιστόρημα του Ισλανδού Arnaldur Indridason (Άρναλδουρ Ινδρίδασον) που μεταφράζεται στη γλώσσα μας μετά τη «Σιωπή του τάφου». Και τα δυο μυθιστορήματα κινούνται σε πολλ...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

«Το νησί των χαμένων δέντρων» της Ελίφ Σαφάκ (κριτική) – Για τις πληγές του παρελθόντος και τη διαιώνισή τους στις επόμενες γενιές

«Το νησί των χαμένων δέντρων» της Ελίφ Σαφάκ (κριτική) – Για τις πληγές του παρελθόντος και τη διαιώνισή τους στις επόμενες γενιές

Για το μυθιστόρημα της Ελίφ Σαφάκ [Elif Şafak] «Το νησί των χαμένων δέντρων» (μτφρ. Άννα Παπασταύρου, εκδ. Ψυχογιός).

Γράφει η Χριστίνα Μουκούλη

«Το παρελθόν είναι ένας σκοτεινός, παραμορφωτικός καθρέφτης. Το κοιτάζεις και το μόνο που βλέπεις είνα...

«Κι αν οι γυναίκες κυβερνούσαν τον κόσμο;»: Κάποιες απαντήσεις, στο Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης

«Κι αν οι γυναίκες κυβερνούσαν τον κόσμο;»: Κάποιες απαντήσεις, στο Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης

Μια μεγάλη και φιλόδοξη έκθεση στο Εθνικού Μουσείου Σύγχρονης Τέχνης στην οποία παρουσιάζονται έργα σημαντικών καλλιτέχνιδων. Κεντρική εικόνα: Η Λήδα Παπακωνσταντίνου, Κωφάλαλη, 1971, Φωτογραφία: Roy Tunnicliffe - ευγενική παραχώρηση της καλλιτέχνιδας.

Γράφει η Τόνια Μάκρα ...

«Depeche mode» του Σέρχι Ζαντάν (προδημοσίευση)

«Depeche mode» του Σέρχι Ζαντάν (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Σέρχι Ζαντάν [Serhiy Zhadan] «Depeche mode» (μτφρ. Δημήτρης Τριανταφυλλίδης), το οποίο κυκλοφορεί στις 21 Φεβρουαρίου από τις εκδόσεις Διόπτρα.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Καθισμένος εδώ,...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Depeche mode» του Σέρχι Ζαντάν (προδημοσίευση)

«Depeche mode» του Σέρχι Ζαντάν (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Σέρχι Ζαντάν [Serhiy Zhadan] «Depeche mode» (μτφρ. Δημήτρης Τριανταφυλλίδης), το οποίο κυκλοφορεί στις 21 Φεβρουαρίου από τις εκδόσεις Διόπτρα.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Καθισμένος εδώ,...

«Ο λευκός ελέφαντας» της Αγνής Ιωάννου (προδημοσίευση)

«Ο λευκός ελέφαντας» της Αγνής Ιωάννου (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Αγνής Ιωάννου «Ο λευκός ελέφαντας», το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 21 Φεβρουαρίου από τις εκδόσεις Διόπτρα.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ανήμερα των γενεθλίων μου, στο διάλειμμα της δεύτερης ώρας, ήμουν σ...

«Το αύριο θα είναι καλύτερο» της Μπέτι Σμιθ (προδημοσίευση)

«Το αύριο θα είναι καλύτερο» της Μπέτι Σμιθ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Μπέτι Σμιθ [Betty Smith] «Το αύριο θα είναι καλύτερο» (μτφρ. Μαρία Φακίνου), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 27 Φεβρουαρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Πιο παγωμένο, πιο μοναχι...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Φεβρουάριος: «Μήνας Μαύρης Ιστορίας» – 15 καλά μυθιστορήματα «μαύρης λογοτεχνίας» που κυκλοφόρησαν τον τελευταίο χρόνο

Φεβρουάριος: «Μήνας Μαύρης Ιστορίας» – 15 καλά μυθιστορήματα «μαύρης λογοτεχνίας» που κυκλοφόρησαν τον τελευταίο χρόνο

Με αφορμή το γεγονός ότι ο Φεβρουάριος έχει ανακυρηχθεί «Μήνας Μαύρης Ιστορίας» [Black History Month] γεγονός που έχει τις ρίζες του πίσω στο 1915, επιλέγουμε 15 καλά μυθιστορήματα που μιλούν ανοιχτά για τον ρατσισμό, τις φυλετικές διακρίσεις, τις αγωνίες και τα όνειρα των μαύρων.

...
Σώμα και τραύμα: μεταθέσεις, υποκαταστάσεις, θεραπεία – 3 βιβλία που ανοίγουν ορίζοντες

Σώμα και τραύμα: μεταθέσεις, υποκαταστάσεις, θεραπεία – 3 βιβλία που ανοίγουν ορίζοντες

Πώς το ψυχικό τραύμα επηρεάζει το σώμα; Τι κρύβεται πίσω από σοβαρές ασθένειες, όπως ο καρκίνος ή οι διαταραχές διατροφής; Ποιο είναι το «αμετάφραστο μήνυμα» που μας καλούν να αποκωδικοποιήσουμε και πώς μπορούμε να περάσουμε από τη νόσο στη θεραπεία; Τρία βιβλία, τα δύο από αυτά διακεκριμένων Ελλήνων ψυχαναλυτών, μα...

Mάθε τέχνη και μην την αφήνεις: 7 βιβλία που μας βοηθούν να δούμε τον κόσμο και τη ζωή αλλιώς

Mάθε τέχνη και μην την αφήνεις: 7 βιβλία που μας βοηθούν να δούμε τον κόσμο και τη ζωή αλλιώς

Η ζωή απαιτεί μια σειρά από δεξιότητες για να μπορεί κανείς να ανταποκριθεί καλύτερα στις απαιτήσεις της. Επιλέγουμε κάποια από τα βιβλία που μας μαθαίνουν διάφορες «εναλλακτικές» τέχνες του ζην. Ορισμένες, εξόχως πρωτότυπες. 

Γράφει ο Λεωνίδας Καλούσης

...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

02 Απριλίου 2023 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα μεγαλύτερα μυθιστορήματα όλων των εποχών: 20 έργα-ποταμοί από την παγκόσμια λογοτεχνία

Πολύτομα λογοτεχνικά έργα, μυθιστορήματα-ποταμοί, βιβλία που η ανάγνωσή τους μοιάζει με άθλο. Έργα-ορόσημα της παγκόσμιας πεζογραφίας, επικές αφηγήσεις από την Άπω Ανατ

ΦΑΚΕΛΟΙ