berceau

Της Ελένης Φουρνάρου

«Γεννήθηκα σε μια πόλη που κλωσούσε αυγά από χάλυβα. Μεγάλωσα σε μια οικογένεια όπου, όταν γινόσουν υπερβολικά πιεστικός με τις ερωτήσεις σου, ανακάλυπτες ότι οι άνθρωποι ήταν φτιαγμένοι από βαμμένο χάλυβα. Άκουσα ανθρώπους να ξεκοιλιάζουν τον ουρανό για να τον αδειάσουν από τις αστραπές του. Όταν γεννήθηκα, με ξάπλωσαν στο εσωτερικό ενός λίκνου από μαντέμι, σα μισή οβίδα. Ξαπλωμένος ανάσκελα, αιχμάλωτος του λίκνου, ατένιζα τον ουρανό, τα σιδεράδικα των αγγέλων του  και τα σύννεφα που, καθώς διασκορπίζονταν, μου σπάραζαν την καρδιά». 

Ο Κριστιάν Μπομπέν γεννήθηκε στο Λε Κρεζό της Βουργουνδίας και ζει ακόμα εκεί. Μια μικρή πόλη της γαλλικής επαρχίας που αναπολεί την αλλοτινή της ευμάρεια  επιλέγοντας για έμβλημά της «ένα ατμοκίνητο αερόσφυρο σαν το πρεσπαπιέ ενός γίγαντα, ξεχασμένο εκεί στην νότια είσοδο της πόλης» που «χρησίμευε άλλοτε για να σφυρηλατούνται οι μεταλλικοί θώρακες των πολεμικών πλοίων». Στην αφήγησή του εναλλάσσονται διαρκώς οι μαγευτικές εικόνες της ταπεινής φύσης «δηλαδή το πρόσωπο του Θεού που ρεμβάζει» με τις ρεαλιστικές, αλλά εξίσου μαγευτικές, εικόνες που δημιουργεί «ο πάταγος από το σφυροκόπημα της λαμαρίνας». 

Ένας άγγελος φράζει την πόρτα του σπιτιού του συγγραφέα και τον εμποδίζει να βγει, από την παιδική του ακόμα ηλικία. Έτσι κι αυτός ονειροπολεί και ψάχνει τα σημάδια του Θεού ανάμεσα σ’ αυτά που ζωγραφίζονται στο περιορισμένο οπτικό του πεδίο: τα χορταράκια που σαλεύουν στον άνεμο, τα πουλιά που κουβαλούν στο ράμφος τους ηλιαχτίδες, τους μυριάδες εργάτες «άγιους» που «δραπέτευαν» από το εργοστάσιο τα μεσημέρια, τους γονείς και τα αδέλφια του, δυο αφημένες στο παρελθόν τους θείες και την πανταχού παρούσα μορφή της τρελής γιαγιάς που ζει στο ψυχιατρείο. 

Το μικρό αυτοβιογραφικό διήγημα του Μπομπέν με τον όμορφο ποιητικό λόγο, αριστοτεχνικά αλλά φυσικά κεντημένο με λέξεις ταπεινές και ανεπιτήδευτες, αφηγείται τη γένεση ενός βλέμματος, όπως δηλώνεται στο οπισθόφυλλο της έκδοσης, αλλά και τη δημιουργία μιας προσωπικής φωνής. Μιας φωνής έμπλεης από εικόνες, ήχους και μυρωδιές του καθημερινού και πολυκοιταγμένου. Με αντικρουόμενες επιρροές του την αμερικανίδα Έμιλυ Ντίκινσον που πέρασε την περισσότερη ζωή της κλεισμένη στο σπίτι της  και τον τσιγγάνο Ζαν-Μαρί Κερουίς που έζησε όλη του τη ζωή στο δρόμο, αφού «Για εκείνον που περιπλανιέται κάτω από το φεγγάρι, όπως και για εκείνον που δεν σηκώνεται από την καρέκλα, το ‘εδώ’ είναι συνώνυμο όλων των θαυμάτων». 

Το «Αιχμάλωτος του Λίκνου» διαβάζεται με μια ανάσα κι ένα χαμόγελο, πότε της καλοσύνης και πότε της συμπόνιας. Είναι μια άποψη στάσης ζωής κι ακόμα μια ολοκληρωμένη πρόταση δημιουργίας ενός προσωπικού τρόπου γραψίματος. Όπως εξομολογείται αφοπλιστικά και ο Μπομπέν: «Για να γράψω αυτό το βιβλίο, ξερίζωσα το παράθυρο του παιδικού μου δωματίου και το έκανα καβαλέτο. Ζωγραφίζω εδώ και μήνες μια χιονονιφάδα κι ένα σύννεφο – τίποτα παραπάνω· τούτα θα έπρεπε να αρκούν για να συλλάβει κανείς όλο το φως αυτού του κόσμου – αλλά και του άλλου».

Φράσεις από το βιβλίο 

«Υπάρχει κάτι μέσα μας που διαρκεί περισσότερο κι από την προσμονή μας».
«Μια κρυφή χάρη είναι, κάποιες φορές, η άλλη όψη μιας αναπηρίας».
«Τρελός είναι εκείνος που άφησε τον πόνο να πάρει τη θέση του».
«Πολλά πανέμορφα πράγματα μας περιμένουν, χωρίς ποτέ να αδημονούν που δεν μας βλέπουν να ερχόμαστε».
«Η ζωή ακτινοβολεί γιατί είναι ακατανόητη».
«Θέλω να με θάψουν σε μια χιονονιφάδα».
«Όταν θέλω να δω την άκρη του κόσμου, κοιτάζω την άκρη των παπουτσιών μου».
«…τίποτα όμως δεν θα είναι ποτέ πιο αχανές από ένα πρόσωπο διάπλατο από έκπληξη μπροστά στην έμπρακτη αγάπη».
«Η καθημερινή ζωή σπανίως αφήνει λείψανα κι έχει ελάχιστους πιστούς».
«Το ωραιότερο σ’ αυτή τη ζωή είναι να κοπιάζεις για κάποιον χωρίς αυτός να το αντιλαμβάνεται».
«Οι άνθρωποι θα έπρεπε να μπορούν μετά θάνατον να αναπαύονται σε μια πρόταση που θα αποτελούσε το λαμπερό ένδυμα της ψυχής τους».
«Ο καθένας, ακόμα κι ο πιο χαμένος απ’ τους ανθρώπους, έχει μες την ψυχή του ένα αχυροκάλυβο, με ένα καμπανάκι στην είσοδο. Καμιά φορά ο άνεμος το κάνει να σαλεύει».
«Στις τρεις το μεσημέρι, τα πάντα με απελπίζουν, στις τρεις και ένα, όλοι οι δρόμοι ξανανοίγουν».

 

likno_exofΑιχμάλωτος του λίκνου
Κριστιάν Μπομπέν
Εκδ. ΧΑΡΑΜΑδΑ 2008

 

 

 

Ακολουθήστε την bookpress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Το πέμπτο παιδί» της Ντόρις Λέσινγκ (μυθιστόρημα) – Ο ξένος, μέσα στο σπίτι του

«Το πέμπτο παιδί» της Ντόρις Λέσινγκ (μυθιστόρημα) – Ο ξένος, μέσα στο σπίτι του

Για το μυθιστόρημα της Ντόρις Λέσινγκ (Doris Lessing) «Το πέμπτο παιδί» (μτφρ. Έφη Τσιρώνη, εκδ. Διόπτρα). Εικόνα: Από την ταινία του Ρίτσαρντ Ντόνερ «Η προφητεία» (1976).

Γράφει η Φανή Χατζή

Μετά από αρκετά χρόνια που παρέ...

«Εμείς» του Μανουέλ Βίλας (μυθιστόρημα) – Τα όρια της αντοχής απέναντι στην αμετάκλητη απώλεια

«Εμείς» του Μανουέλ Βίλας (μυθιστόρημα) – Τα όρια της αντοχής απέναντι στην αμετάκλητη απώλεια

Για το μυθιστόρημα του Ισπανού συγγραφέα Μανουέλ Βίλας «Εμείς» (μτφρ. Νάννα Παπανικολάου) που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Ίκαρος. Εικόνα: Λεπτομέρεια από το εξώφυλλο της ισπανικής έκδοσης.

Γράφει η Μάρω Κακαβέλα

Το μυθιστόρημα ...

«Χειρόγραφο που βρέθηκε στη Θαραγόθα» του Γιαν Ποτότσκι (μυθιστόρημα) – Το βιβλίο του Πολωνού κόμη που βγήκε μέσα από τον λαβύρινθο των ιστοριών

«Χειρόγραφο που βρέθηκε στη Θαραγόθα» του Γιαν Ποτότσκι (μυθιστόρημα) – Το βιβλίο του Πολωνού κόμη που βγήκε μέσα από τον λαβύρινθο των ιστοριών

Για το μυθιστόρημα του Γιαν Ποτότσκι (Jan Potocki, 8 Μαρτίου 1761 – 23 Δεκεμβρίου 1815) «Χειρόγραφο που βρέθηκε στη Θαραγόθα» (μτφρ. Αχιλλέας Κυριακίδης, εκδ. Ψυχογιός). Εικόνα: Προσωπογραφία (1785) του Ποτότσκι από τον Άντον Γκραφ (1736-1813).

Γράφει η Ιωάννα Φωτοπούλου

...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Βιβλιοφαγίες #6: Γεύματα και συζητήσεις, εκθέσεις και επισκέψεις, λουκέτα και πολτοποιήσεις

Βιβλιοφαγίες #6: Γεύματα και συζητήσεις, εκθέσεις και επισκέψεις, λουκέτα και πολτοποιήσεις

Ειδήσεις και ειδησάρια από τον χώρο του βιβλίου, σχόλια, τάσεις και συρμοί και, πού και πού, κάποιες σκέψεις... βιβλιοφαγικές.

Γράφει ο Βιβλιοφάγος

Βικτόρια και Μανώλης

Το νέο βιβλίο της Βικτόρια Χί...

«Τόμας Μαν» του Γκέοργκ Λούκατς (δοκίμιο) – Αντιφάσεις μιας ιστορικής ανάγνωσης που δεν κρύβει το μεγαλείο του σπουδαίου Γερμανού συγγραφέα

«Τόμας Μαν» του Γκέοργκ Λούκατς (δοκίμιο) – Αντιφάσεις μιας ιστορικής ανάγνωσης που δεν κρύβει το μεγαλείο του σπουδαίου Γερμανού συγγραφέα

Για τον τόμο με δοκίμια του Γκέοργκ Λούκατς [György Lukács] «Τόμας Μαν» (μτφρ., σχόλια, επιμέλεια Μαρία Ηώς Δούκα, Νίκος Φούφας, εκδ. Ήτωρ). Κεντρική εικόνα: Ο Γκέοργκ Λούκατς και ο Τόμας Μαν όταν συναντήθηκαν για μια και μοναδική φορά στο Hotel Imperial της Βιέννης, πιθανότατα στις 17 Ιανουαρίου 1922». 

Γρά...

«Οι Δωσίλογοι» του Μενέλαου Χαραλαμπίδη από την ομάδα elephas tiliensis – Ωμός ρεαλισμός για να κλείσει το κενό της ιστορικής μνήμης

«Οι Δωσίλογοι» του Μενέλαου Χαραλαμπίδη από την ομάδα elephas tiliensis – Ωμός ρεαλισμός για να κλείσει το κενό της ιστορικής μνήμης

Για την παράσταση «Οι Δωσίλογοι» της θεατρικής ομάδας elephas tiliensis βασισμένης στο ομώνυμο βιβλίο του Μενέλαου Χαραλαμπίδη, που ανεβαίνει στο Θέατρο του Νέου Κόσμου.

Γράφει ο Νίκος Ξένιος

Είδα, στο Θέατρο «Χώρα», τη δραματοποίηση των e...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Δεν βλέπω όνειρα συνήθως» του Ηλία Μαγκλίνη (προδημοσίευση)

«Δεν βλέπω όνειρα συνήθως» του Ηλία Μαγκλίνη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο του Ηλία Μαγκλίνη «Δεν βλέπω όνειρα συνήθως – Γράμματα του Χάρρυ στη Ρετζίνα», το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 10 Νοεμβρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Παιδικές σκηνές ...

«Από τον πόλεμο βγαίνεις ζωντανός μόνο από τύχη» της Κωνσταντίνας Κατρακάζου (προδημοσίευση)

«Από τον πόλεμο βγαίνεις ζωντανός μόνο από τύχη» της Κωνσταντίνας Κατρακάζου (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Κωνσταντίνας Κατρακάζου «Από τον πόλεμο βγαίνεις ζωντανός μόνο από τύχη», το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 10 Νοεμβρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Βρέθηκε τεσσεράμισι χρόνια μα...

«Πατρότητα» του Μιχάλη Σπέγγου (προδημοσίευση)

«Πατρότητα» του Μιχάλη Σπέγγου (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Μιχάλη Σπέγγου «Πατρότητα», το οποίο θα κυκλοφορήσει το επόμενο διάστημα από τις εκδόσεις Επίμετρο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Είμαι ο Αχιλλέας Χάριγκτον. Γεννήθηκα και ζω στην Κέρκυρα, αλλά έζησα ένα ...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τι διαβάζουμε τώρα; Τρία καλά αστυνομικά, νέα και κλασικά μυστήρια

Τι διαβάζουμε τώρα; Τρία καλά αστυνομικά, νέα και κλασικά μυστήρια

Τρία καλά αστυνομικά μυθιστορήματα που κυκλοφόρησαν πρόσφατα: Φώτης Δούσος, Γιάννης Μαρής, Αντόνιο Μαντσίνι. Αντισυμβατικοί αστυνομικοί, αδικία και δωσιλογισμός σε λιτή αφήγηση και μεσογειακό νουάρ για το δικαίωμα στην αυτοδικία. ©istock

Επιλογή-παρουσίαση: Χ...

Τι διαβάζουμε τώρα; Βιβλία φεμινιστικής και κουίρ θεωρίας

Τι διαβάζουμε τώρα; Βιβλία φεμινιστικής και κουίρ θεωρίας

Σημαντικά βιβλία που διευρύνουν τη συζήτηση για τον φεμινισμό, τη σχέση της γλώσσας με το φύλο και τη σεξουαλικότητα αλλά και το πόσο [δεν θα έπρεπε να] μας αλλάζει το γήρας.

Επιλογή-παρουσίαση: Φανή Χατζή

...

Από τον μπαμπούλα στον Μεσημερά, από τον Δράκουλα στους βουρκόλακες: Πέντε καλά βιβλία ελληνικού λαογραφικού τρόμου

Από τον μπαμπούλα στον Μεσημερά, από τον Δράκουλα στους βουρκόλακες: Πέντε καλά βιβλία ελληνικού λαογραφικού τρόμου

Φαντάσματα, μπαμπούλες και βρικόλακες της ελληνικής επαρχίας: Πέντε καλά λογοτεχνικά βιβλία λαογραφικού τρόμου που κυκλοφόρησαν πρόσφατα. Εικόνα: Από τη συλλογή «Η χτυπημένη και άλλες ιστορίες με φαντάσματα» (εκδ. Ροές), παραλλαγή της κεντρικής εικόνας.

Επιλογή-παρουσίαση: ...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΦΑΚΕΛΟΙ