george-orwell250

Για το βιβλίο του George Orwell «Άθλιοι του Παρισιού και του Λονδίνου» (μτφρ. Αλέξης Καλοφωλιάς, εκδ. Ασβός)

Του Γιώργου Βέη

Ο συγγραφέας δεν χρειάζεται εδώ να επινοήσει και πολλά πράγματα. Όλοι και όλα είναι απλώς εκεί. Πρόσωπα, πράγματα, αδιέξοδες σχέσεις, νευρωσικές ως επί το πλείστον, συνιστούν ήδη τους βασικούς ιστούς του κειμένου. Εντοπίζονται με την πρώτη προσεκτική ματιά στο ευρύχωρο περιθώριο της Ιστορίας. Απλώς περιμένουν τον δικό τους πιστό, συστηματικό Ηρόδοτο. 

Ασφαλώς δραματική από κάθε άποψη συγκυρία. Μεσοπόλεμος. Παρίσι. Λονδίνο. Στις γειτονιές των εξαθλιωμένων, των απέλπιδων και των παντελώς άτυχων. Ρήξεις αναπόφευκτες, μαθηματικά θλιβερές, οι οποίες γεννιούνται και πεθαίνουν μέσα στο αναντίρρητο φιάσκο της ματαιότητας των ματαιοτήτων. Έστω δείγμα: «”Πούλησα το ξυράφι μου χωρίς να ξυριστώ πρώτα! Αν είναι δυνατόν!...”Δεν είχε φάει τίποτε από το πρωί, είχε περπατήσει κάμποσα μίλια με παραμορφωμένο πόδι, τα ρούχα του ήταν μουσκίδι και μόνο μισή πένα τον χώριζε από το να πεθάνει της πείνας. Παρ΄ όλα αυτά όμως, μπορούσε να γελάει για την απώλεια του ξυραφιού του. Ήταν δυνατόν να μην τον θαυμάσεις».

Ο ανθρώπινος βίος στην απόλυτη παραμόρφωσή του. Δεν μένει παρά ο συγγραφέας να μνημειώσει τα αρνητικά αυτά πρόσημα της ζωής, απερίσπαστος και αδιαπραγμάτευτος, διατηρώντας την υφολογική ισορροπία ανάμεσα στο υφέρπον γκροτέσκο στοιχείο και στις επιπολάζουσες ψευδονατουραλιστικές αποκλίσεις του καιρού του. Κι αυτό οφείλει να το κάνει για να σώσει συν τοις άλλοις και τον εαυτό του, μέσα από την ομοιοπαθητική διεργασία της δημιουργικής γραφής. Όντας «καταραμένος», άπορος και άστεγος ο ίδιος, ξορκίζει συνειδητά τους δαίμονες της ύστατης ανέχειας, καταγράφοντας, μεταξύ άλλων, πτώσεις της ύπαρξης, άθλους της καθημερινότητας και επιτεύγματα της ανθρώπινης αντοχής. Χωρίς εξάρσεις, αδιέξοδες ρητορείες ή περιττά, ενοχλητικά κηρύγματα, το κείμενο πρέπει να ζοριστεί να πει την αλήθεια και μόνον την αλήθεια. Η πραγματικότητα φτάνει και περισσεύει. Τα υπόλοιπα είναι ζαβολιές, τις οποίες ο συγγραφέας φαίνεται ότι περιφρονεί πλήρως.

Εν τέλει, μια έκθεση πεπραγμένων που σπάει κόκαλα είναι αυτό το πρωτόλειο του πολύτροπου, πολύπλαγκτου George Orwell. Κυκλοφορήθηκε το 1933 και διατηρεί αμείωτη τόσο τη λάμψη μιας θερμής διακήρυξης ανθρωπισμού, όσο και την ανυπόκριτη θλίψη ενός αυθεντικού, πρωτογενούς επικηδείου. Διαχρονικά επίκαιρο το μυθιστόρημα αυτό, δείχνει με τον τρόπο του όλες τις πυκνοκατοικημένες περιοχές του χάρτη της παγκοσμιοποιημένης δυστυχίας. Τα πάθη, όπως βιώνονται στις παραγκουπόλεις, στις φαβέλες και στα ζοφερά χωριά-παραπήγματα, τα οποία διαιωνίζουν σήμερα την αισχύνη της πενίας, κατάγονται δηλαδή απευθείας από τα προαναφερόμενα δεινά τωνΑθλίων του Παρισιού και του Λονδίνου. Μετά τον Κάρολο Ντίκενς, ο οποίος κυριολεκτικά ζωγράφισε τον κόσμο του Αποτρόπαιου κοσμοειδώλου, ο George Orwell θα πρέπει να θεωρηθεί ο εντιμότερος χρονικογράφος της Αναπηρίας του πολιτισμού. Του πολιτισμού εκείνου, ο οποίος, ενώ ανενδοίαστα υποσχέθηκε την άμεση ανάκτηση του απολεσθέντος Παραδείσου, παρέδωσε στους φορείς του στάχτες οραμάτων και ψίχουλα μουχλιασμένων ψωμιών.

* Ο ΓΙΩΡΓΟΣ ΒΕΗΣ είναι πρέσβης επί τιμή και ποιητής.
Τελευταίο του βιβλίο, η συλλογή πεζών κειμένων «Ινδικοπλεύστης» (εκδ. Κέδρος).


orwellGeorge Orwell
Άθλιοι του Παρισιού και του Λονδίνου
Μετάφραση: Αλέξης Καλοφωλιάς
Εκδόσεις Ασβός, σελ. 400, €16,00

 alt  ΤΑ ΒΙΒΛΙΑ ΤΟΥ ΤΖΟΡΤΖ ΟΡΓΟΥΕΛ

 

 


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Η ντίσκο του Γκόγκολ, του Πάβο Μάτσιν

Η ντίσκο του Γκόγκολ, του Πάβο Μάτσιν

Για το μυθιστόρημα του Πάβο Μάτσιν «Η ντίσκο του Γκόγκολ» (μτφρ. Τέσυ Μπάιλα, εκδ. Βακχικόν).

Της Χριστίνας Μουκούλη

Επιστημονική φαντασία ή μαγικός ρεαλισμός; Δυστοπία ή αλληγορία; Παραμύθι ή προφητεία; Ή μήπως όλα αυτά μαζί; Πόση τόλμη, πρωτοτυπία, ευρηματικότητα και φαντασία πρ...

Ο μεγάλος απατεώνας, του Χέρμαν Μέλβιλ

Ο μεγάλος απατεώνας, του Χέρμαν Μέλβιλ

Για το μυθιστόρημα του Herman Melville «Ο μεγάλος απατεώνας» (μτφρ. Χαράλαμπος Γιαννακόπουλος, εκδ. Πατάκη).

Του Φώτη Καραμπεσίνη

Αν ο κάθε άνθρωπος είναι ένα νησί, τότε η ανθρωπότητα (αν αποδεχτούμε αυτή την αφαίρεση) είναι ένα πλοίο. Ή, ακόμα καλύτερ...

Η χώρα όπου ποτέ δεν πεθαίνεις, της Ορνέλα Βόρπσι

Η χώρα όπου ποτέ δεν πεθαίνεις, της Ορνέλα Βόρπσι

Για τη νουβέλα της Ornela Vorpsi «Η χώρα όπου ποτέ δεν πεθαίνεις» (μτφρ. Μαρία Σιδηροπούλου, εκδ. Πλέθρον). Φωτογραφία: Η Vefi Redhi και η Αμαλία Αρσένη από τη θεατρική παράσταση που βασίζεται στο βιβλίο, σε σκηνοθεσία Ένκε Φεζολλάρι.

Του Αχιλλέα Σύρμου

...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Κωμωδία, των Γιάννη Στίγκα & Νικόλα Ευαντινού (κριτική)

Κωμωδία, των Γιάννη Στίγκα & Νικόλα Ευαντινού (κριτική)

Για την ποιητική συλλογή που συνέγραψε ο Γιάννης Στίγκας με τον Νικόλα Ευαντινό, «Κωμωδία» (εκδ. Άγρα).

Της Τιτίκας Δημητρούλια

Ο Γιάννης Στίγκας και ο Νικόλας Ευαντινός μας παραδίδουν σήμερα μια νέα ποιητική Κωμωδία ...

Τι θα διαβάσουμε προσεχώς από τις εκδόσεις Καστανιώτη

Τι θα διαβάσουμε προσεχώς από τις εκδόσεις Καστανιώτη

Το νέο εκδοτικό πρόγραμμα των εκδόσεων Καστανιώτη για την περίοδο Οκτωβρίου-Δεκεμβρίου ανακοινώθηκε πρόσφατα. Με σημαντικά έργα Ελλήνων και ξένων συγγραφέων, νέες αναγνωστικές προτάσεις που συνδυάζουν την πολυφωνία με την ποιοτική γραφή, δοκίμια και μελέτες που αναδεικνύουν τους προβληματισμούς της εποχής, βιβλία γι...

Διαβάζοντας με τον Στέλιο Τυριακίδη

Διαβάζοντας με τον Στέλιο Τυριακίδη

Πρόσωπα από το χώρο των τεχνών, των ιδεών και του πολιτισμού, αποκαλύπτουν το δικό τους αναγνωστικό χαρακτήρα, τη μύχια σχέση τους με το βιβλίο και την ανάγνωση. Ο ηθοποιός Στέλιος Τυριακίδης απαντά σε 18 κλασικές ή αναπάντεχες βιβλιοφιλικές ερωτήσεις.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

Λενάκι: Δυο φωτιές και δυο κατάρες, του Δημήτρη Ινδαρέ (προδημοσίευση)

Λενάκι: Δυο φωτιές και δυο κατάρες, του Δημήτρη Ινδαρέ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο του Δημήτρη Ινδαρέ «Λενάκι: Δυο φωτιές και δυο κατάρες. Με αφορμή ένα δημοτικό τραγούδι του Μοριά», το οποίο κυκλοφορεί τις επόμενες μέρες από τις εκδόσεις Εστία.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ι. ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΡΙΖΕΣ

...
Πράκτορας Σόνυα, του Μπεν Μακιντάιρ (προδημοσίευση)

Πράκτορας Σόνυα, του Μπεν Μακιντάιρ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Ben Macintyre «Πράκτορας Σόνυα: Η κατάσκοπος που έκλεψε τα σχέδια της ατομικής βόμβας» (μτφρ. Γιώργος-Ίκαρος Μπαμπασάκης), το οποίο κυκλοφορεί στις 13 Οκτωβρίου από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

...
Τα χρόνια, της Ανί Ερνό (προδημοσίευση)

Τα χρόνια, της Ανί Ερνό (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Annie Ernaux «Τα χρόνια» (μτφρ. Ρίτα Κολαΐτη, επίμετρο: Νίκος Μπακουνάκης), το οποίο κυκλοφορεί στις 14 Οκτωβρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Σε τούτη την ασπρόμαυρη φωτογραφ...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

11η Σεπτεμβρίου, 20 χρόνια μετά: 20 βιβλία που μας βοήθησαν να κατανοήσουμε

11η Σεπτεμβρίου, 20 χρόνια μετά: 20 βιβλία που μας βοήθησαν να κατανοήσουμε

Είκοσι χρόνια συμπληρώνονται σήμερα από τα γεγονότα που μας εισήγαγαν στον 21ο αιώνα. Ήταν η μεγαλύτερη και πιο σοκαριστική αλληλουχία τρομοκρατικών ενεργειών που έγινε ποτέ, με μερικά λεπτά διαφορά: οι επιθέσεις στους Δίδυμους Πύργους στη Νέα Υόρκη, και στο Πεντάγωνο στην Ουάσιγκτον, την 11η Σεπτεμβρίου του 2001. Α...

Τα ώριμα βιβλία του Αυγούστου: 26 πρόσφατες εκδόσεις

Τα ώριμα βιβλία του Αυγούστου: 26 πρόσφατες εκδόσεις

Οι περισσότεροι από τα τίτλους που παρουσιάζονται εδώ έφτασαν στα χέρια μας πολύ πρόσφατα. Πρόκειται για ενδιαφέροντα βιβλία που στην πλειονότητά τους πέρασαν «κάτω από τα ραντάρ» των βιβλιοπροτάσεων για το καλοκαίρι. Ιδού μερικά από τα καλύτερα. 

Ε...

Έντεκα καλά βιβλία, πρόσκληση για σκέψη

Έντεκα καλά βιβλία, πρόσκληση για σκέψη

Έντεκα βιβλία ιστορίας, εθνολογίας, σύγχρονων οικονομικών και κοινωνικών ζητημάτων για τους εναπομείναντες στην πόλη αλλά και για όσους ακόμη αναζητούν βιβλία για τις διακοπές τους που να αξίζουν το βάρος τους.

Του Γιώργου Σιακαντάρη

...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

25 Σεπτεμβρίου 2021 ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

1ο Βραβείο Λογοτεχνικής Μετάφρασης ΛΕΑ

Ένα νέο βραβείο για τη μεταφρασμένη λογοτεχνία από ισπανικά, πορτογαλικά και καταλανικά στα ελληνικά είναι γεγονός. Διαβάστε τη βραχεία λίστα των υποψηφίων πρ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

11 Δεκεμβρίου 2020 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2020

Να επιλέξεις τα «καλύτερα» λογοτεχνικά βιβλία από μια χρονιά τόσο πλούσια σε καλούς τίτλους όπως η χρονιά που κλείνει δεν είναι εύκολη υπόθεση. Το αποτολμήσαμε, όπως άλ

ΦΑΚΕΛΟΙ

ΞΕΧΩΡΙΣΑΜΕ

ΝΑ ΑΛΛΟ ΕΝΑ