paris2

Της Νέλλης Βουτσινά

Η πολυαναμενόμενη τρίτη εμφάνιση του Πάκο Μαρτίνεθ είναι γεγονός. Το κλείσιμο της τριλογίας του, μια τελευταία υπόκλιση. Εκ γενετής διχασμένος, πολλαπλά εξόριστος, για πάντα ενοχικός, κινηματογραφόφιλος, αισθηματίας και μελαγχολικός, παιδί της ζέστης του Νότου, τώρα στην ψύχρα του Βορρά, μετρά απώλειες και φαντάσματα.

Χωρίς την Ιρέν, χωρίς το μπορσαλίνο του, για ακόμα μια φορά σε αποστολή undercover και ως εκ τούτου με αμιγές σέβεντις στυλ, μούσι, μακριά μαλλιά και τζην. Και για ακόμα μια φορά στη θέση ακριβώς όπου θα διασταυρωθούν τα πυρά, καθώς ο ψυχαναλυτής συγγραφέας του λατρεύει να του εντείνει τον διχασμό, ρίχνοντάς τον κατά προτίμηση στο "ανάμεσα":  ανάμεσα στα πυρά της εξτρεμιστικής OAS και του FLN στο Μαύρο Αλγέρι (Πόλις, 2008) ο Πάκο να επιμένει στο αστυνομικό του καθήκον ενώ η ιστορία επελαύνει γύρω του, και ανάμεσα στις αριστερίστικες οργανώσεις και στα συνδικάτα, στο γκωλικό παρακράτος και στην Άκρα Δεξιά, στα παρασκήνια του αναβρασμού καθ΄οδόν προς το Μάη του '68 (Κόκκινη Μασσαλία, ΠΟΛΙΣ, 2009). Εξάλλου και ο συγγραφέας και ο Πάκο προτιμούσαν πάντα τον Καμύ έναντι του Σάρτρ, και όχι μόνο επειδή ο προτελευταίος ήταν σαν και τους ίδιους ένας pied-noir. 

atia1970 λοιπόν, η θύελλα του Μάη έχει κοπάσει, η τάξη έχει διασφαλιστεί, η Δεξιά πάντα στην εξουσία, η Αριστερά σε προχωρημένη σήψη…και οι φοιτητές πάντα σε αναταραχή, ενώ ο Πάκο όντας δυο χρόνια στο Παρίσι το 'χει ήδη περπατήσει γειτονιά προς γειτονιά, σινεμά προς σινεμά, όταν δεν σκουριάζει στο αστυνομικό τμήμα της Βενσέν. Έτσι όταν ο λόγος παρουσιαστεί θα 'ναι στα μέτρα του και θα 'ναι και καιρός: στο πειραματικό πανεπιστήμιο της Βενσέν, αφενός η μαοϊκή Προλεταριακή Αριστερά ανασυντάσσεται και σχεδιάζει δράσεις και χτυπήματα, αφετέρου ο μηχανικός προβολής στο τμήμα κινηματογραφικών σπουδών θα βρεθεί νεκρός από τσίμπημα δηλητηριώδους αράχνης. Ο Πάκο θα εγγραφεί στο ελεύθερο αυτό πανεπιστήμιο (δημιούργημα του Μάη) και θα διεισδύσει στους κύκλους των φοιτητών, με φοιτητική περιβολή, επινοημένη ταυτότητα συμπαθούντος λουξεμπουργκιστή και διπλή κατά τα φαινόμενα αποστολή. Στα βαθιά, παραπλανώντας προς κάθε κατεύθυνση και απέναντι σε μέτωπα που ανοίγουν συνεχώς, ο Πάκο επινοώντας τον Πάκο ξανά και ξανά, μπερδεύεται ανάμεσα στις αλήθειες και στα ψέματα, κυρίως τα δικά του, χάνει επανειλημμένα τον δρόμο του, τα χάνει και με τον εαυτό του, πριν αρχίσει να καταλαβαίνει ότι τόσο σε σχέση με την υπόθεση όσο και σε σχέση με τον ίδιο, οι δρόμοι της επανόρθωσης είναι ανεξιχνίαστοι. Και οι δρόμοι της επανόρθωσης θα τον φέρουν αντιμέτωπο και με δικούς του ανεξόφλητους λογαριασμούς, αφού έχει έρθει η ώρα για τον Αττιά να δέσει όλες τις ελεύθερες άκρες της ιστορίας του και να συμφιλιώσει και τον Πάκο με τον εαυτό του.

parisΜη παραλείποντας οπωσδήποτε να εικονογραφήσει ατμοσφαιρικά την εποχή και την πόλη: την ανθρωπογεωγραφία των φοιτητών και την ένταση των αμφιθεάτρων, τους δρόμους του Παρισιού, κατά προτίμηση εκείνους που θυμίζουν περισσότερο το Μπαμπ-ελ-Ουεντ, τα sex shop και τα σινεμά, τα μπιστρό και την Κεντρική Αγορά που πρόκειται να κατεδαφιστεί σηματοδοτώντας το τέλος μιας εποχής, την σεξουαλική απελευθέρωση και την αριστερά σε αναζήτηση μέλλοντος. Καθώς τα σημεία, όπου η μικρή ιστορία τέμνεται με την μεγάλη και η μοίρα του ενός με τον βηματισμό της εποχής του, είναι σε όλη την τριλογία οι αγαπημένοι τόποι του Αττιά και βασικά συστατικά του σχεδίου του. Ένα σχέδιο που διαχειρίζεται πάντα σαν μάστορας ικανός, αρθρώνοντας την αφήγησή του πολυφωνικά, με τα εργαλεία του ψυχαναλυτή και το σαράκι του υπαρξιστή, μοντάροντας και συνθέτοντας μέσα από τις προσωπικές διαδρομές το τελικό παζλ. Και η αφήγησή του πάντα γοητευτική, πάντα φλερτάροντας με την κινηματογραφική εικόνα και τους μελό τονισμούς, μπορεί εδώ να μην αγγίζει τη θερμοκρασία της γραφής στο Μαύρο Αλγέρι, αλλά προφανώς αναμενόμενο θα λέγαμε (ευθαρσώς αναλύοντας τον αναλυτή), η χαμένη πατρίδα να αναπαρίσταται με θερμοκρασίες από τις υψηλότερες. 

Πυρήνας θερμός και των ηρώων του εξάλλου, η χαμένη πατρίδα και η εξορία -βαθιές πληγές και σημάδια ανεξίτηλα της Ιστορίας. Το Αλγέρι ακολουθεί τον Πάκο κι εδώ, βάζοντας και το δάχτυλο στην πληγή, αφού θα χρειαστεί να συνεργαστεί και θα καταλήξει να συμπαθήσει τον γερασμένο και παροπλισμένο πολεμιστή της OAS πριν αναρωτηθεί για μια ακόμα φορά για τις ανεξιχνίαστες βουλές της επανόρθωσης και τη συντριπτική επιβολή της Ιστορίας. Και μιλώντας για επανόρθωση, δε θα μπορούσε τελικά να λείψει και η Ιρέν. Δύσκολα θυσιάζεται εξάλλου τέτοια γήινη και αισθαντική γυναικεία φιγούρα. Φιγούρα που ο Αττιά, ήδη από το Αλγέρι, αλλά κυρίως στη Μασσαλία έχει χτίσει και ζωντανέψει με ευαισθησία και τόλμη. Και δύσκολα σβήνει ένας έρωτας σαν τον δικό της με τον Πάκο. Πολύ δύσκολα, ειδικά σ' ένα τέτοιο ωραίο μελό.

Νέλλη Βουτσινά (http://nellivou.wordpress.com)

 

Ακολουθήστε την boopress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

«Αλλά ρύσαι ημάς από του Πονηρού» του Σαντιάγο Ρονκαλιόλο (κριτική)

«Αλλά ρύσαι ημάς από του Πονηρού» του Σαντιάγο Ρονκαλιόλο (κριτική)

Για το μυθιστόρημα του Santiago Roncagliolo «Αλλά ρύσαι ημάς από του Πονηρού» (μτφρ. Κώστας Αθανασίου, εκδ. Καστανιώτη).

Του Διονύση Μαρίνου

Το 2021, έπειτα από τρία χρόνια εργώδους προσπάθειας και αναγκαίας κατάδυσης στο σκότος, η περιβ...

«Ο τρελός του βασιλιά» του Μαχί Μπινμπίν (κριτική)

«Ο τρελός του βασιλιά» του Μαχί Μπινμπίν (κριτική)

Για το μυθιστόρημα του Mahi Binebine «Ο τρελός του βασιλιά» (μτφρ. Έλγκα Καββαδία, εκδ. Άγρα).

Της Χριστίνας Μουκούλη

Υπάρχει περίπτωση μια δουλεία να είναι συναινετική ή ένα βασιλικό παλάτι, να είναι τρομακτικό και ταυτόχρονα μαγευτικό;...

«Ο ταχυδρόμος του Νερούδα» του Αντόνιο Σκάρμετα (κριτική)

«Ο ταχυδρόμος του Νερούδα» του Αντόνιο Σκάρμετα (κριτική)

Για το μυθιστόρημα του Antonio Skarmeta «Ο ταχυδρόμος του Νερούδα» (μτφρ. Αγγελική Βασιλάκου, εκδ. Κλειδάριθμος), στο οποίο βασίστηκε και η εξαιρετικά επιτυχημένη ταινία «Ο ταχυδρόμος» (1994) του Μάικλ Ράντφορντ.

Της Λεύκης Σαραντινού

Μια καλή ματ...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

«Θα χρειαστείτε ένα λεξικό και καλή επαφή με την πραγματικότητα»: οι δέκα συγγραφικές συμβουλές της Μάργκαρετ Άτγουντ

«Θα χρειαστείτε ένα λεξικό και καλή επαφή με την πραγματικότητα»: οι δέκα συγγραφικές συμβουλές της Μάργκαρετ Άτγουντ

Η Margaret Atwood είναι Καναδή συγγραφέας και ποιήτρια, ευρέως γνωστή για το μελλοντολογικό μυθιστόρημά της «Η ιστορία της θεραπαινίδας», το οποίο εκτυλίσσεται σε μια δυστοπική, πατριαρχική κοινωνία όπου οι γυναίκες έχουν χάσει τα περισσότερα δικαιώματά τους. Τόσο με το λογοτεχνικό της έργο, όσο και με τα δοκίμια, τ...

«Αλλά ρύσαι ημάς από του Πονηρού» του Σαντιάγο Ρονκαλιόλο (κριτική)

«Αλλά ρύσαι ημάς από του Πονηρού» του Σαντιάγο Ρονκαλιόλο (κριτική)

Για το μυθιστόρημα του Santiago Roncagliolo «Αλλά ρύσαι ημάς από του Πονηρού» (μτφρ. Κώστας Αθανασίου, εκδ. Καστανιώτη).

Του Διονύση Μαρίνου

Το 2021, έπειτα από τρία χρόνια εργώδους προσπάθειας και αναγκαίας κατάδυσης στο σκότος, η περιβ...

Τα Χανιά τίμησαν τη Μάρω Δούκα

Τα Χανιά τίμησαν τη Μάρω Δούκα

Σε μια σεμνή μα συγκινησιακά φορτισμένη εκδήλωση, ο Δήμος Χανίων τίμησε τη Χανιώτισσα συγγραφέα, Μάρω Δούκα, για την προσφορά της στις Τέχνες, τα Γράμματα και την ανάδειξη της Ιστορίας του τόπου. Στη φωτογραφία, ο Δήμαρχος Χανίων Παναγιώτης Σημανδηράκης καθώς αποδίδει το μετάλλιο της πόλης στη συγγραφέα.

...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Άλμπατρος» της Αν Κλιβς (προδημοσίευση)

«Άλμπατρος» της Αν Κλιβς (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Ann Cleeves «Άλμπατρος» (μτφρ. Παλμύρα Ισμυρίδου), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 4 Ιουλίου από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Κεφάλαιο 3

...
«Το μόνο της ζωής τους ταξίδι» του Ηλία Μαγκλίνη (προδημοσίευση)

«Το μόνο της ζωής τους ταξίδι» του Ηλία Μαγκλίνη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το αυτοβιογραφικό αφήγημα του Ηλία Μαγκλίνη «Το μόνο της ζωής τους ταξίδι – Μικρά Ασία. Οδοιπορικό σε πόλεμο και σε ειρήνη», που θα κυκλοφορήσει στις 23 Ιουνίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Άκουσέ με.

Σε όλη μας τη ...

«Το φυλαχτό» των Στίβεν Κινγκ & Πίτερ Στράουµπ (προδημοσίευση)

«Το φυλαχτό» των Στίβεν Κινγκ & Πίτερ Στράουµπ (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα των Stephen King & Peter Straub «Το φυλαχτό» (μτφρ. Μιχάλης Μακρόπουλος), το οποίο θα κυκλοφορήσει στις 8 Ιουνίου από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

2

...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Εννιά αστυνομικά που ξεχωρίζουν αυτό το καλοκαίρι

Εννιά αστυνομικά που ξεχωρίζουν αυτό το καλοκαίρι

Από την πληθώρα των νέων εκδόσεων μεταφρασμένων αστυνομικών βιβλίων ξεχωρίσαμε εννέα. Σας τα παρουσιάζουμε. 

Της Χίλντας Παπαδημητρίου

Μήπως το κατασκοπικό εξελίσσεται στο νέο συναρπαστικό θρίλερ; Εννέα –κλασικά και σύγχρονα– αστυνομικά μυθιστορήμ...

31+1 βιβλία πολιτικής, Ιστορίας & ιδεών: Για το καλοκαίρι και για κάθε εποχή

31+1 βιβλία πολιτικής, Ιστορίας & ιδεών: Για το καλοκαίρι και για κάθε εποχή

Επιλογή 31 βιβλίων non fiction, τα οποία κυκλοφόρησαν τους προηγούμενους μήνες: Ιστορία, φιλοσοφία, πολιτική και διανόηση, έμφυλη βία και δικαιώματα και, βέβαια, Μικρασιατική Καταστροφή. Και στο τέλος, μια ιδιαίτερη πρόταση μεταφρασμένης λογοτεχνίας.

Του Γιώργου Σιακαντάρη

...
Ανακαλύπτοντας τη σπουδαία μαύρη λογοτεχνία: 31 βιβλία που κυκλοφορούν στη χώρα μας

Ανακαλύπτοντας τη σπουδαία μαύρη λογοτεχνία: 31 βιβλία που κυκλοφορούν στη χώρα μας

To 2021 ήταν η χρονιά της μαύρης λογοτεχνίας. Το βραβείο Νόμπελ αλλά και το γαλλικό Γκονκούρ απονεμήθηκαν σε συγγραφείς που γεννήθηκαν στην Αφρική αλλά βρήκαν φωνή στις χώρες που μετανάστευσαν. Τα βραβεία επισφράγισαν μια ευρύτερη αύξηση του ενδιαφέροντος για έργα μαύρων συγγραφέων, κυρίως Αμερικανών, που τους ανακα...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

14 Σεπτεμβρίου 2021 ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

Τα βιβλία του χειμώνα: Τι θα διαβάσουμε τους μήνες που έρχονται (ανανεωμένο)

Επιλογές βιβλίων από τις προσεχείς εκδόσεις ελληνικής και μεταφρασμένης πεζογραφίας, ποίησης, βιογραφιών και δοκιμίων από 34 εκδοτικούς οίκους. Επιμέλεια: Κώστας Αγορα

ΦΑΚΕΛΟΙ

ΞΕΧΩΡΙΣΑΜΕ

ΝΑ ΑΛΛΟ ΕΝΑ